Tarım Bağ-Kur sigortalılık tespiti davasında, borçlanma yoluyla kurumca tescil edilen hizmet süreleri için hukuki yarar yokluğundan davanın reddedilmesi gerektiği hususunda istinaf ve temyiz incelemesi sonucu verilen karar.
Özet: Bir çiftçinin tütün teslimatlarına dayanarak geçmişe dönük tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti talebini değerlendiren yüksek mahkeme, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin belirli tarihler arasındaki sigortalılığı tespit kararlarını genel olarak onarken, davacının bu sürelerin bir kısmını ilgili kanun uyarınca borçlanma yoluyla ödeyerek kurumca tescil ettirmiş olması sebebiyle, zaten kurum kayıtlarında olan bu dönemler için hukuki yarar yokluğundan davanın reddedilmesi gerekirken tekrar tespit kararı verilmesini usul ve yasaya aykırı bularak kararı bozmuştur.
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : ████████ E., ████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Adıyaman 1. İş MahkemesiSAYISI : ████████ E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının tütün, tütün mamulleri, ... A.Ş. Genel Müdürlüğü, ... İşletme Müdürlüğünün kayıtlarına göre 1991 ürün yılından 2009 ürün yılına kadar tütün teslim ettiğini, bu tütün tesliminden ilk olarak 01.06.1995 tarihinde ilk Bağ-Kur kesintisi yaptığını, dolayısıyla Bağ-Kur'un re'sen davacının Bağ-Kur'a kayıt etmesi gerekirken bu işlemin Kurum tarafından yapılmadığını, bu eksikliğin düzeltilerek davacının 1991 yılından itibaren Bağ-Kur’lu sayılmasına, bu talebi uygun görülmediği taktirde terditli olarak davacının 01.06.1995 - 01.06.2009 tarihine kadar kesintisiz olarak Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAPDavalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 14.03.2011 tarihinde Kuruma tescil yaptığını, tarımsal faaliyet kapsamında ...kaydının 14.03.2011 tarihinde Kurum kayıtlarına girdiğinden 14.03.2011 olarak değerlendirilerek sigortalılık muafiyet belgesine istinaden 14.04.2011 tarihinde kaydının sonlandırıldığını, tapu ve tarım kredi kaydının bulunmadığı tevkifatların ise 31.05.1995 yılından itibaren başladığı ve aralıklı yıllar 22.04.2009 tarihine kadar tevkifat kesintisi yapıldığının tespit edildiğini, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 01.06.1995 - 01.06.2009 tarihleri arasında Bağ-Kur tarım sigortalısı olduğunun tespitine, dava konusu diğer taleplerin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının 14.03.2011 tarihinde Kuruma tescil yaptığını, tarımsal faaliyet kapsamında ...kaydının 14.03.2011 tarihinde Kurum kayıtlarına girdiğinden 14.03.2011 olarak değerlendirilerek sigortalılık muafiyet belgesine istinaden 14.04.2011 tarihinde kaydının sonlandırıldığını, tapu ve tarım kredi kaydının bulunmadığı tespit edilmiş olup açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, tevkifat yapılan tarihi takip eden aybaşından itibaren sigortalılık başlatılmakta ve sigortalılıkları bu şekilde başlatılan çiftçilerin tarımsal faaliyetlerini devam ettirmeleri koşuluyla, sigortalılıkları devam ettirildiğini, dava kısmen reddedilmiş ve Kurumun vekille temsil edildiğini, Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken bu husus da gözardı edildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle uyuşmazlığın yargılama aşamasında giderilmesine göre, davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2.Eldeki davada, davacı tarafından 1991 yılından itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespitinin talep edildiği, talebinin uygun görülmemesi halinde terditli olarak 01.06.1995-01.06.2009 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiş, Mahkemece de davacının 01.06.1995 - 01.06.2009 tarihleri arasında Bağ-Kur tarım sigortalısı olduğunun tespitine, dava konusu diğer taleplerin reddine karar verilmiştir. Ne var ki dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerden davacının 01.06.1995-31.12.1995, 01.08.1998-31.12.1998, 01.06.2000-30.04.2008, 01.05.2008-31.12.2009, 14.03.2011-14.04.2011 tarihleri arasındaki süreleri 01.12.2020 tarihli 7256 sayılı Kanun hükümleri uyarınca borçlanmak suretiyle ödediği, anılan hizmetlerin Kurumca davacı adına tescil edildiği anlaşılmakla, bu suretle uyuşmazlık konusu dönem içerisindeki sürelerden bir kısmının Kurum kabulünde olduğunun anlaşılmasına göre, Mahkemece bu süreler yönünden hukuki yarar yokluğundan reddine karar vermesi gerekirken, aynı süreler yönünden yeniden tespit kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.VI. KARARAçıklanan sebeple;1. Davalı Kurum vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine,2. Davalı Kurum vekilinin itirazının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,3.İlk Derece Mahkemesi kararının (1) no.lu bendinin silinmesine yerine "davanın kısmen kabulüne, 01.06.1995-31.12.1995, 01.08.1998-31.12.1998, 01.06.2000-30.04.2008, 01.05.2008-01.06.2009 tarihlerinin Kurum kabulünde olduğu anlaşılmakla bu süreler yönünden hukuki yarar yokluğundan davanın reddine, talep konusu olan 01.01.1996-31.07.19 98... .01.1999-31.05.2000 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilşkin talebin reddine" yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,18.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.