Kasko Sigorta Rücuen Tazminat Davasında Sigorta Şirketinin Basiretli Tacir Sorumluluğu ve İflas Ertelemesi Sebebiyle Dava Reddi Onayı.
Özet: Bu istinaf mahkemesi kararı, bir trafik kazası sonrası sigortalıya ödenen hasar bedelini rücuen talep eden sigorta şirketinin, icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, ilk derece mahkemesinin kazaya karışan diğer aracın sürücüsünü %100 kusurlu bulup, internet üzerinden yapılan poliçenin geçerliliği tartışmasına rağmen diğer aracın sigorta şirketini sorumlu tutarak itirazın kısmen iptaline karar vermesini; ancak aracın maliki hakkında iflas erteleme kararı nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın reddini konu alan, tarafların talepleri ve ilk derece mahkemesinin gerekçelerini özetleyen bir inceleme evrakıdır.
T.C. İSTANBUL BAM
8. HUKUK DAİRESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R IDOSYA NO: ████████ KARAR NO : █████████İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ: █████/2021NUMARASI : ████████ Esas - ████████ KararDAVANIN KONUSU: Kasko Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan Rücuen Tazminat-İtirazın İptaliİSTİNAF KARAR TARİHİ: █████/2026İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;K A R A RDavacı vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2019 tarihinde, davalıların maliki, sürücüsü ve ... Sigortacısı olduğu... plakalı aracın, müvekkili sigorta şirketi nezdinde ... Poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı araca çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında, sigortalı aracın hasara uğradığını, sigortalı ... plakalı araç sahibine 10.400,00-TL tazminat ödemesi yapıldığını, TTK'nın 1472.maddesi gereğince ödenen tazminat miktarı ile ilgili rücu hakkının müvekkil sigorta şirketine geçtiğini, ödenen bedelin tahsili için davalılar aleyhine Büyükçekmece 3. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe süresi içerisinde itiraz etmiş olması nedeniyle takibin durdurulduğunu belirterek, icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.Davalı ...Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket hakkında usul ve yasaya uygun yapılmış icra takibi bulunmadığını, müvekkil şirket hakkında iflas erteleme kararı mevcut olup, iflas erteleme kararındaki tedbir kararı nedeniyle hakkında icra takibi başlatılmasının hukuken mümkün olmadığını belirterek, davanın reddine, müvekkil şirket lehine %20 tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından kaza tarihi ile aynı tarihte davalıya ait aracın saat 20:18'de sigortalandığını, kazaya ilişkin tutanakta kaza saatinde 21:35 olarak oynama yapılmış olduğunu, kaza anında aracın sigortasının mevcut olmadığını, söz konusu poliçenin internet üzerinden yapılmış olması, kaza saati ile aralarında 1 saat olması ve kaza tespit tutanağında poliçe numarasının hatalı olarak yazılmış olması dikkate alındığında, kaza anında aracın sigortalı olmadığının karine olarak kabul edilmesi gerektiğini, kaza saatinin ispatı açısından kamera kayıtlarının mahkemece istenmesi gerektiğini ve gerekmesi durumunda karşı araç sürücüsünün isticvabının gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince ''..mahkemece alınan bilirkişi kök ve ek raporunda; ... plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...'ın meydana gelen kazanın oluşumunda %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, ... plaka sayılı aracın sürücüsü dava dışı davacının sigortalısı ...'un kusurunun bulunmadığı, dava konusu ... plaka sayılı araçta meydana gelen KDV Hariç 11.900,00 TL hasar onarım bedelinin piyasaya göre uygun olduğunun açıklandığı, davalılardan ...Ltd. Şti. hakkında İstanbul Anadolu 6. ATM'nin ... E. Sayılı dosyası ile bu icra takibi açılamayacağı yönünde tedbir kararı verildiği ve bu tedbir kararının icra takibi açıldığı tarihte devam ettiği bu nedenle itirazın iptali davası bakımından dava şartının gerçekleştiğinden söz edilemeyeceği, her ne kadar ... tarafından kazaya ait tutanakta oynama olduğu, müvekkili şirket tarafından kazaya karışan aracın █████/2019 tarihinde gerçekleşen trafik kazasının olduğu akşam saat 20:18'de sigortalandığı; kaza anında söz konusu aracın sigortalı olmaması nedeni ile müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığı iddia edilse de tacir olan davalı sigorta şirketinin basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı davranarak sigortalanacak aracı görmeden; araçtaki mevcut hasarları tespit etmeden internet üzerinden sigortalama işlemini yapması ve davacının iyi niyetli olması bir arada değerlendirildiğinde davalının TTK'nın 1478. maddesi gereğince sorumlu olduğu; davalının iddialarının iç ilişkide değerlendirilmesi gerektiği..'' gerekçesiyle; a-Açılan davanın davalılar ... A.Ş. ve ... bakımından KABULÜ ile bu iki davalının Büyükçekmece 3. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazın 10.400,00 TL asıl alacak, 923,89 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 11.323,89 TL yönünden İPTALİ ile takip tarihinden itibaren asıl alacağa davacının talebi aşılmamak üzere 3095 sayılı Kanunun 2/2. maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle TAKİBİN DEVAMINA,b-Açılan davanın davalı ...Ltd. Şti. bakımından dava şartı yokluğu nedeni ile REDDİNE,c-Şartları oluşmayan davalı ...Ltd. Şti.'nin kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE karar verilmiş, karara karşı davacı vekili ile davalı ... Anonim Şirketi vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Davacı vekilinin istinaf nedenleri; mahkemece, davalı ......Şti yönünden dava şartı bulunmadığından davanın reddi kararı verilmesinin hatalı olduğuna yöneliktir. Davalı ... Anonim Şirketi vekilinin istinaf nedenleri; yargılama aşamasında beyanlar ile cevap dilekçesindeki beyanlar tekrarla; dava açılmadan önce müvekkiline geçerli bir başvuru bulunmadığından, davanın reddine karar verilmesi gerektiği, 29.10.2019 tarihinde gerçekleşmiş hasarlı trafik kazasında, davalıya ait aracın kaza tarihinde ve saatine müvekkili nezdinde sigortalı olmadığı, sigorta sözleşmesinin 29.10.2019 tarih saat 20:18'de yapıldığı, kazaya ait tutanakta kaza saatinde 21:35 olarak oynama yapıldığı, söz konusu poliçenin internet üzerinden yapılmış olması, kaza saati ile aralarında 1 saat olması ve kaza tespit tutanağında poliçe numarasının hatalı olarak yazılmış olması dikkate alındığında aracın kaza anında sigortalı olmadığının kabul edilmesi gerektiği, dava tarihinden önce temerrüdün oluşmadığı, avans faizine hükmedilmesinin doğru olmadığı hususlarına yöneliktir. Dava, kasko poliçesi kapsamında dava dışı hak sahibine ödenen tazminatın zarar sorumlusundan halefiyet gereğince tahsili için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. █████/2019 tarihinde, davalıların maliki, sürücüsü ve ... Sigortacısı olduğu... plakalı aracın, davacı nezdinde ... Poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı araca çarpması neticesinde trafik kazası meydana geldiği, sigortalı ... plakalı araç sahibine davacı tarafından 10.400,00-TL tazminat ödemesi yapıldığı, müteakip ödemenin tahsili için davalılar aleyhine Büyükçekmece 3. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığı, davalıların itirazı üzerine duran takibin devamını temin için ise eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.(1)Davacı vekilinin davalı ...Ltd. Şti. yönünden davanın usulden reddine yönelik istinaf incelemesinde; her ne kadar mahkemece, davalı hakkında takip yapılamayacağı hususunda tedbir kararı bulunduğu gerekçesiyle adı geçen davalıya yöneltilen davanın, dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiş ise de, davalı şirket hakkında iflas erteleme ile ilgili tedbirlerin devam edip etmediği belirlenmeden varılan sonuç ve verilen karar doğru olmamıştır. Bu nedenle davacı tarafın bu hususa temas eden istinaf başvurusu yerinde bulunmuştur.(2)Davalı sigorta şirketinin, kaza saatinde geçerli bir poliçenin mevcut olmaması nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı hususundaki istinaf sebebine yönelik yapılan incelemede; Davacı taraf, kazaya karışan davalı taraf aracının...olduğu ve zarardan bu sıfatla sorumluluğu bulunduğu gerekçesiyle, davalı ... Anonim Şirketi'ne husumet yöneltmiş, davalı sigortacı, poliçenin kaza tarihini kapsamadığını savunmuş, mahkeme ise, davalı sigortacının bu savunması hakkında davacının iyiniyetli olduğu ve davalı sigorta şirketinin basiretli tacir gibi davranmadığı gerekçesiyle, davacı tarafın maddi zararından davalının sorumluluğuna dair karar vermiştir....; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin, zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir sorumluluk sigortası türüdür. Bu sigorta kapsamında sigortacının zarardan sorumlu tutulabilmesi için, rizikonun poliçe vadesi içinde gerçekleşmesi gerekir.Davaya konu edilen kaza ve dava tarihi itibariyle yürürlükte olan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. kitabında sigorta hukuku düzenlenmiş olup TTK'nun 1263- 1268. maddeleri arasında, tüm sigorta türleri bakımından uygulama alanı bulacak olan, sigorta sözleşmelerine ilişkin genel esaslar belirlenmiştir.6762 sayılı TTK'nun 1279. maddesinde "mukavelenin yapıldığı sırada sigorta ettiren veya sigortadan faydalanan kimse, rizikonun gerçekleşmiş olduğunu yahut sigortacı rizikonun gerçekleşmesi imkanı kalmadığını bilmekte iseler sigorta mukavelesi hükümsüzdür; şu kadar ki; birinci halde sigortacı sigorta primini istiyebilir" düzenlemesi yapılmış; TTK'nun 1282/1. maddesinde ise "aksi kararlaştırılmış olmadıkça sigortacı, primin ödendiği tarihten itibaren gerçekleşen rizikolardan mesuldür. Sigortanın devam müddeti mukavelede yazılı değilse tarafların müşterek maksadiyle mahalli teamül ve sair haller göz önünde tutularak mahkemece tayin olunur" denilmek suretiyle sigortacının sorumluluğunun başlangıcı düzenlenmiştir. (Bkz. Yargıtay 17.HD'nin ████████ Esas, ██████████ Karar ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı ilamı)Dosya kapsamına göre, kazaya ilişkin kaza tespit tutanağının sürücüler arasında tutulduğu, tutanakta kaza tarihinin █████/2019, saatinin ise 21.35 yazılı olduğu, davalı sigortacı tarafından tutanak saatinin 1 ve 3 rakamlarında oynama yapıldığının iddia edildiği, poliçenin ise her ne kadar bilirkişi raporunda saati olmadığı belirtilmiş ise de saat 20.18 de düzenlendiği görülmüştür. Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilebilmesi için kaza saatinin belirlenmesi önem arz etmekte olup mahkemece, davalı sigorta şirketinin, kaza tespit tutanağının saatine yönelik savunması üzerinde durularak, taraflarca dayanılan deliller değerlendirip, gerekmesi durumunda bu hususa münhasır taraflara delil sunma olanağı tanınarak delillerin sunulması durumunda deliller toplanarak tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, davalının savunması üzerinde durulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetli bulunmamıştır. Eksik inceleme ve araştırma ile karar verilemez.Açıklanan nedenlerle, davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın HMK'nın 353/1.a-6.maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın belirtilen şekilde işlem, araştırma ve yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine, Dairece verilen kaldırma kararının şekil ve gerekçesine göre davalı vekilinin sair istinaf nedenlerinin incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca,1/Davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle ayrı ayrı KABULÜ ile, Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2021 tarih, ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a/6 madde hükmü uyarınca kaldırılmasına,2/Dosyanın belirtilen şekilde işlem, araştırma ve yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine,3/İstinaf karar ve ilam harçlarının talepleri halinde taraflara iadesine,4/İstinaf incelemesinin dosya üzerinden yapılması nedeniyle, avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,5/İstinaf yasa yoluna başvuran taraflar tarafından, istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek müteakip kararda dikkate alınmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 353/1-a madde hükmü uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2026