İstanbul 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde, davacının filmdeki karakter, kurgu ve sahne benzerlikleri nedeniyle eserine tecavüz iddiasıyla ihtiyati tedbir ve tazminat talep ettiği fikri haklar davası.
Özet: Davacı, kendi eserindeki özgün karakterler, kurgusal yapı ve spesifik sahne unsurlarının davalı filme ait fragmanda haksız yere kullanıldığını ve bunun FSEKe aykırı bir tecavüz olduğunu öne sürerek filmin gösteriminin ve dağıtımının durdurulması ile maddi-manevi tazminat ödenmesini talep etmiş; mahkemece atanan bilirkişi heyeti ise, kısa bir tanıtım materyali ile kapsamlı bir senaryonun karşılaştırılmasının, bitmiş filmdeki benzerliklerin kapsamını ve filmin ana yapısına etkisini kesin olarak belirlemek için yeterli olmadığı ve bu nedenle nihai bir sonuca varılamayacağı yönünde görüş bildirmiştir.
T.C.
İSTANBUL4. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİESAS NO : ███████ EsasKARAR NO : ███████DAVA : Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve TazminiDAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, mahkememizin ███████ Esas sayılı dosyasından tefrik edilerek, yukarıdaki ███████ Esas numarasına kaydedilerek dosya ele alındı, incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; Davalı fragmanının Davalı eserle FSEK m.6 ve m.21 kapsamında ciddi bir illiyet bağına işaret eden benzerliklerin olduğunun, ... paralellik ve karakter yapısı da Senaryodaki protagonist/kahraman olan ...le Davalı filimdeki ana karakterin uyumlu olduğunun, kurdukları saflık derecesi ve çevresindeki orkestra ekibiyle olan hiyerarşik bağlarının büyük oranda örtüştüğünün, ... ve yardımcısı ... dolandırıcı ve sahtekar kişiliği ile onun işlerini halleden ... isimli yardımcısı arasındaki ikili yapı , davalı eserdeki ... karaktere benzediğinin, Kurgulsal yapı ve yol hikayesi benzerliği iradesinin fesadı ve mekânsal açıdan benzeştiğinin, Organizatörün sanatçıları ...vaadiyle ikna edip yola çıkarması, ardından yolda alkol verilerek sarhoş edilmeleri suretiyle iradelerinin sakatlanması ve kendilerini bambaşka bir coğrafyada bulmaları aksının aynı işlendiğinin, sonrasında yaşanan şok ve şaşkınlık evrelerinin de her iki serede yine benzer bir mizah ve dramatik tonla ilerlediğinin, Spesifik sahneler ve Gösteri Unsurları olan (...) Gösterisi; Düştükleri zor durumdan kurtulmak için askerler için sergiledikleri ...gösterisinin müvekkili eserin en temel ve özgün unsurlarından biri olduğu ve bunun da yine temel çatışmaların, müvekkilinin 2015 yılında bu yana sektörde paylaştığı eserin ana unsurlarıyla kuvvetli benzerlik emareleri taşıdığını, FSEK m. 77 ve HMK m. 392 uyarınca, 26.08.2013 tarihli e-posta kaydı ve sair kesin belgeler esas alınarak öncelikle teminatsız olarak, mahkememiz aksi kanaate ise uygun bir teminat karşılığında; "..." filminin 17.04.2026 tarihli vizyon gösteriminin, dijital ve fiziksel her türlü dağıtımının ile reklam ve tanıtım faaliyetlerinin derhal tedbiren durdurulmasına, davalıların, davacıya ait “...” adlı eser üzerindeki fikrî haklara yönelik tecavüz fiillerinin tespitine, tecavüzün men’ine ve ref’ine, FSEK m. 68 uyarınca, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik; sözleşme yapılmış olsaydı istenebilecek bedelin en az üç katı tutarında 5.000,00-TL maddi tazminat ile fsek m. 70 uyarınca 10.000,00-tl manevi tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.Mahkememizin ███████ Esas sayılı dosyasının █████/2026 tarihli ara kararı ile;"6-Dosyanın mahkememizce resen seçilecek 1 FSEK Uzmanı ... ve 1 Sektör (Senarist) bilirkişisi ...'ten oluşan bilirkişi heyetine tevdine, taraflar arasındaki uyuşmazlık konusunun tespiti yönünden özellikle tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller ile birlikte bilirkişi raporu alınmasına, bilirkişinin emek ve mesaisi dikkate alınarak takdir edilen 10.000,00 x 2= 20.000,00 TL ücretin davacı tarafından yatırılacak olan gider avansından karşılanmasına, şayet avans eksik ise tamamlanması hususunda davacı vekiline iki haftalık kesin süre verilmesine, aksi halde ilgili haktan vazgeçmiş sayılacağı hususunun ihtarına (işbu tensip tutanağının tebliği ile ihtaratın yapılmış sayılmasına ), incelemenin dosya üzerinden günsüz yapılmasına, rapor sunulduğunda taraflara tebliğine,7-İhtiyati tedbir talebinin ayrı bir ara karar ile değerlendirilmesine," Şeklinde karar verildiği görülmüştür.Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasına sunulan █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle ;1. Sektörel Yönden Sonuç Olarak;Her ne kadar bu tanıtım plan ve kısaltılmış sahneleri Davacı senaryosuna benzer şekilde işlenmiş ve benzerlik potansiyeli taşımış olsa da; Bir 2 dk. 16 sn olan bir tretmanın 120 sayfalık senaryo (bitmiş filmdeki yaklaşık karşılığı 120 dk) ile karşılaştırılmasından yola çıkarak hakkaniyetli bir karar verilemeyeceğinin, davacının ... adlı senaryodaki konu başlıklarına benzer nitelikte olan bu üst başlıkların davalı ... adlı bitmiş sinema filminde ne ölçüde benzer işlendiği ve davalının bitmiş filmin ana yapısına damga vurup vurmadığının, ya da bu üst başlıklardan hangilerinin yan hikaye olarak işlendiğinin ve yine bu yan hikayelerin film içindeki oranını net olarak tespit edilemeyeceğinin bu nedenle de nihai bir karara varmanın mümkün olmadığının görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüştür.2. Bilişim Yönünden Sonuç Olarak;Dosyaya sunulan belirtilen e-posta yazışmaları ve ekli belgeler üzerinde yapılan bilişim incelemesi neticesinde; dava konusu “...” isimli senaryo ve farklı versiyonlarına (2. draft, draft 5, sunum dosyaları vb.) ait içeriklerin, 2013 yılı başta olmak üzere ilerleyen süreçte 2014 ve 2015 yıllarında da farklı tarihlerde çok sayıda üçüncü kişiye e-posta aracılığıyla gönderildiğinin, söz konusu gönderimlerin büyük ölçüde “iletme/forward (Fwd/İlet)” şeklinde zincirleme olarak gerçekleştirildiğinin, aynı içerik ve dosyaların (özellikle “...”, “...”, “...”, “...” ve “... farklı kişi ve e-posta adresleri arasında tekrar tekrar paylaşıldığının, ayrıca aynı içeriklerin farklı tarihlerde yeniden iletilmesi suretiyle paylaşıldığının, Bununla birlikte; e-posta içeriklerinin büyük ölçüde “iletme/forward” şeklinde zincirleme olarak aktarılması ve aynı içeriğin farklı tarihlerde tekrar gönderilmesi nedeniyle, e-posta kayıtlarında kronolojik sıralamanın yer yer düzensiz olduğunun, bazı iletilerde önceki yazışmaların içeriğinin de tekrar yer alması sebebiyle tarihsel akışın net ve kesintisiz şekilde izlenmesinin teknik olarak mümkün olmadığının, bu nedenle değerlendirmelerin mevcut veri, içerik ve gönderim ilişkisi esas alınarak yapıldığının dikkate alınarak tespit yapıldığının görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüştür.3. FSEK Yönünden Sonuç Olarak; Davaya konu “... isimli senaryo incelendiğinde ana olay örgüsü, karakterler, başlangıcı, gelişmesi ve neden sonuç ilişkisi içinde ilerlemesinin belirlenmiş, detaylandırılmış ve filme alınmaya esas yapısı dikkate alındığının hususiyet taşıdığı ve FSEK 2/1 anlamında ilim ve edebiyat eseri olduğunun, dosyada mübrez ... isimli senaryonun davacı tarafça dosyaya sunulmasının, mail olarak bir çok kere paylaşılmasının da dikkate alındığında” davacının FSEK 11'deki karine çerçevesinde eser sahibi olduğunun, teknik değerlendirme kısmında yer alan tespitler ile dosya kapsamında sunulan delillerinde dikkate alındığında her ne kadar bu tanıtım plan ve kısaltılmış sahnelerin davacı senaryosuna benzer şekilde işlenmiş ve benzerlik potansiyeli taşımış olsa da; Bir 2 dk. 16 sn olan bir tretmanın 120 sayfalık senaryo (bitmiş filmdeki yaklaşık karşılığı 120 dk) ile karşılaştırılmasından yola çıkarak hakkaniyetli bir karar verilemeyeceğinin davacı ... adlı senaryodaki konu başlıklarına benzer nitelikte olan bu üst başlıkların davalı ... adlı bitmiş sinema filminde ne ölçüde benzer işlendiğinin ve davalının bitmiş filmin ana yapısına damga vurup vurmadığının, ya da bu üst başlıklardan hangilerinin yan hikaye olarak işlendiğinin ve yine bu yan hikayelerin film içindeki oranının net olarak tespit edilemeyeceğinin nihai bir karara varmanın mümkün görünmediğinin kesin bir değerlendirme için davalı senaryosu ve/veya sinema filmi ile davacı senaryosunun karşılaştırılmasının gerektiğinin görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüştür.Mahkememizin ███████ Esas sayılı dosyasında bilirkişi raporunun taraf vekillerine usulüne uygun meşruhatlı davetiye ile tebliğ edildiği görülmüştür.Davacı vekilinin mahkememizin ███████ Esas sayılı dosyasına █████/2026 tarihinde sunmuş olduğu bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinde özetle; bilirkişi raporundaki "benzerlik " tespiti ve yaklaşan vizyon tarihinin 17.04.2026 olduğunun gözetilerek; FSEK m. 77 ve HMK m. 392 uyarınca, teminatsız olarak veya mahkememiz aksi kanaatte ise uygun bir teminat karşılığında "..." filminin 17.04.2026 tarihli vizyon gösteriminin, dijital ve fiziksel her türlü dağıtımının ile reklam ve tanıtım faaliyetlerinin derhal tedbiren durdurulmasına, davalılara, "..." filminin tam senaryosu ve/veya tamamlanmış film görüntüsünü dosyaya sunmak üzere kesin ve kısa bir süre verilmesine, karar verilmesini beyan ve talep ettiği görülmüştür.Celse arasında davacı vekilinin ███████ Esas sayılı dosyasına ibraz ettiği feragat dilekçesinde özetle; Davalılar ... A.Ş. ve...A.Ş. yönünden davadan ve ihtiyati tedbir taleplerinden feragatlerinin HMK m. 307 ve 311 uyarınca kabulüne ve bu davalılar yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, Feragat edilen davalılarca yatırılan 2.000.000,00 TL tutarındaki teminatın kendilerine iadesine muvafakat ettiklerini iade işlemlerinin gerçekleştirilmesine, tarafların karşılıklı masraf ve ücret talebi olmaması sebebiyle, feragat edilen kısım bakımından aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine, müvekkil tarafından yatırılan peşin harçların (ilgili kanun hükümleri uyarınca kesintiler yapıldıktan sonra) ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflarına iadesine, kısmi feragatimiz dışında kalan diğer davalı Gani Müjde yönünden ise yargılamanın kaldığı yerden aynen devamına, karar verilmesini beyan ve talep ettiği anlaşıldı.Davalı ...ş. Vekili Av. ...'ün █████/2026 tarihli beyan dilekçesinde özetle; Davacı vekili tarafından dosyaya sunulmuş olan söz konusu Kısmi Feragat dilekçesinin taraflarınca kabul edildiği, davacı taraftan herhangi bir yargılama gideri ve karşı vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığını, müvekkilli tarafından yatırılan 2.000.000,00 TL tutarındaki teminat mektubunun tarafına iadesine karar verilmesini beyan ve talep ettiği görülmüştür.Davalı ... Vekili Av. ...'ün █████/2026 tarihli beyan dilekçesinde özetle; Davacı tarafından sunulan kısmi feragat dilekçesinin taraflarınca kabul edildiğini, davacı taraftan herhangi bir yargılama gideri ve karşı vekalet ücreti taleplerinin olmadığını, bu hususta gereğinin yerine getirilmesini beyan ve talep ettiği görülmüştür.Mahkememizin █████/2026 tarihli duruşmasında davalı ... ve ... vekilinin; "Davacı taraf müvekkiller yönünden feragat etmiştir. Ayrıca müvekkil tarafından yatırılan teminatın iadesine de muvafakat etmiştir, teminatın iadesi talebimiz vardır." Şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.Mahkememizin █████/2026 tarihli ara karar evrakı ile;"1-Davalılar ...ve... yönünden feragat edildiği ve işbu davalılar tarafından yatırılan teminatın iadesine muvafakat verildiği de dikkate alınarak mahkememiz tarafından hükmedilen 2.000.000,00 TL'lik teminatın davalı ...tarafından 1 haftalık kesin süre içerisinde 6769 sayılı SMK 159/2-c maddesi gereğince 2.000.000,00 TL (İkimilyonTürkLirası) tutarındaki nakdi teminatı ya da kesin ve süresiz banka teminat mektubunu Mahkememize depo etmelerine," Şeklinde karar verildiği görülmüş, Davalılar ... ve... yönünden mahkememizin...Esas sayılı dosyasından tefrik edilerek, mahkememizin ███████ Esas numarasına kaydının yapıldığı görülmüştür.DELİLLER VE GEREKÇE :Uyuşmazlığın; davacının FSEK kapsamında hak sahipliğinin bulunup bulunmadığı, davalı tarafça tecavüz oluşturan bir eyleminin bulunup bulunmadığı davacının maddi ve manevi tazminat talep edip edemeyeceği, edebilecek ise miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Davacı vekilinin vekaletnamesinin incelenmesinde davadan feragate yetkisinin bulunduğu anlaşılmıştır.HMK.nun 307 ve devamı maddelerinde davadan feragat ve şekli açıkça belirtilmiştir. HMK 307.maddesi düzenlemesine göre feragat davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir.Feragat beyanı dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır, hüküm ifade etmesi için karşı tarafın veya mahkemenin muvafakatine bağlı değildir (HMK 309. madde). Feragat hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir (HMK 310. Madde).Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde davacı vekilince sunulan █████/2026 havale tarihli dilekçe ile davalılar vekili tarafından sunulan █████/2026 davadan feragat ettiklerinin beyan edildiği, vekaletname incelendiğinde davacı vekilinin davadan feragat yetkisinin bulunduğu anlaşıldığından davanın feragat nedeniyle REDDİNE karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM :Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;1-Davanın feragat nedeniyle REDDİNE,2-Mahkememiz dosyasının tefrik edilmeden önceki ███████ Esas sayılı dosyasında verilen █████/2026 tarihli ara kararının 1 nolu bendi uyarınca davalı ... vekili tarafından mahkememiz dosyasına depo edilen 2.000.000,00-TL tutarındaki teminatın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,3-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 22.maddesi ve aynı Kanunda belirtilen 1 nolu Harçlar Tarifesi uyarınca, feragat yargılamanın ilk celsesinden sonra vuku bulduğundan Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00-TL karar ve ilam harcının 2/3'ü olan 488,00-TL'nin, peşin yatırılan 732,00-TL'den mahsubu ile bakiye 244,00-TL fazlalık harcın aynı Kanunu'nun 31.maddesine göre istek halinde ve karar kesinleştikten sonra davacıya iadesine,4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,5-Davalılar ...A.ş. vekilinin talebi bulunmadığından vekalet ücreti ve yargılama gideri takdirine yer olmadığına,6-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dair, tarafların yokluğunda (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 (İki) hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır