Ticaret Mahkemesi Kararı: Sigorta Şirketinin, Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Yanlış Yağ Kullanımıyla Makine Hasarına Yol Açtığı İddiasıyla Yükleniciye Açtığı Rücuen Tahsil ve İtirazın İptali Davası.
Özet: Müvekkili sigorta şirketinin, sigortalısına ait makinada davalı yüklenicinin yaptığı bakım sırasında standart dışı yağ kullanımı sonucu meydana geldiği iddia edilen arızanın giderilmesi için ödediği tamir bedellerinin rücuen tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ve takibin devamı istemiyle açılan bu davada, davalı şirket standart dışı yağ kullanımı iddialarını ve delilleri reddetmekte, bakım süreci ve yağ temini konusunda kendi sorumluluğu olmadığını savunarak davanın reddini talep etmektedir.
T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████BAŞKAN : ....ÜYE : ...ÜYE : ....KATİP : ...DAVACI : ......VEKİLLERİ : Av. .... Av.... Av. ....DAVALI : .......VEKİLİ : Av.....DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;Dosya incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :İDDİA VE İSTEK :Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketinin sigortalısı olan EGO İşletme Müessesesini .... numaralı Makina Kırılması Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığını, sigortalıya ait makina üzerinde 27.03.2019 tarihinde meydana gelen şanzıman kavramasında arıza olduğu tespit edildiğini ve .... numaralı hasar dosyası açıldığını, söz konusu arızanın giderilmesi için davalı taraf ile anlaşıldığını, davalı yüklenici tarafından arıza nedeniyle zarar gören parçaların revizyon işleminin gerçekleştirildiğini, 21.08.2019 tarihinde yine aynı makinada arıza olduğunun müvekkili şirkete ihbar edildiğini, söz konusu makina üzerinde yapılan incelemelerde makinadaki zararın yağ 0nedeniyle meydana gelmiş olabileceğinden şüphelenilerek makinadaki yağdan numune alındığını, alınan numunenin ... Petrol Araştırma Merkezi tarafından incelendiğini, yapılan incelemede yağın olması gereken teknik özelliklerden farklı özelliklere sahip olduğunun tespit edildiğini, sigortalı bünyesinde bulunan ve bu hasar dosyalarına konu olan Harsco marka .... Seri numaralı Ray Taşlama Makinesinin hasarlı olduğunun belirlenmesi sonucunda yapılan inceleme neticesinde makinede kullanılması gereken.... yağ yerine ... numara standart hidrolik yağ kullanıldığı ve bu yağın makine ısısına dayanamayarak dolaştığı tüm hidrolik komponetlere zarar verdiği ve motor ara şanzıman beynine yük bindirerek arızaya sebep olduğunun tespit edildiğini, sigortalı makinada en son bakım ve onarım işleminin davalı şirket tarafından 27.03.2019 tarihinde yapıldığını ve makinanın yağının da yine davalı tarafından değiştirildiğini, sigortalı makinenin tamiri için 22.01.2020 tarihinde 146.320,00 USD, 11.12.2020 tarihinde ise; 47.200,00 USD ödeme yapıldığını, söz konusu ödeme miktarlarının tahsiline yönelik olarak başlattıkları icra takibine davalının haksız yere itiraz ettiğini beyanla ... 13. İcra Dairesi'nin █████████ E. sayılı takip dosyasına (Yeni dairesi ve esası- ... 5. Genel İcra Dairesi ██████████ E.) vâki davalının itirazının iptali ile takibin devamına, % 20'den aşağı olmamak üzere icra-inkâr tazminatının yargılama giderleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP VE SAVUNMA :Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde özetle; standart dışı yağın makineye ikmal edildiği iddiasını kabul etmediklerini, delil olarak kullanıması amaçlanan "... Raporu"na dayanak teşkil eden yağın EGO veya ... Sigorta tarafından değil, işin verilmesi çoktan kararlaştırılmış olan 3. Şirket Taşkın Firması yetkilisi tarafından ...'ye teslim edildiğini, davaya konu makine ile müvekkilin yaklaşık 5 yıldır herhangi bir ilişkisinin mevcut olmadığını, makineye kimler tarafından ne şartlarda ve ne zaman bakım yapıldığı, söz konusu yağın ne zaman ve ne şekilde ikmal edildiğinin tamamen belirsizlik içerdiğini, hangi özelliklere sahip ve hangi marka yağın kullanılması gerektiğinin EGO İşletmesinde görevli hat bakım şefleri tarafından bildirildiğini, müvekkili şirketten söz konusu hidrolik yağa ilişkin fiyat teklifinin istenildiğini, müvekkili tarafından verilen fiyat teklifinin de itiraz edilmeksizin EGO ve ... Sigorta şirketi tarafından onaylanarak makineye konulduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER :- Sigorta hasar dosyası örneği-Sigortalı makinenin bakım ve onarım faturası ile fiyat teklif formu - ... 13. İcra Dairesi 'nin (Kapatılan) █████████ E. Sayılı takip dosyası örneği -Bilirkişi heyeti raporu DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, Makine Kırılması Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı makinenin onarımı için yapılan ödemenin TTK 1472.m. Gereğince davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacı vekili duruşmada dava dilekçesini aynen tekrar ile istemi gibi karar verilmesini talep etmiştir. Dava konusu ... 13. İcra Dairesi 'nin (Kapatılan) █████████ E. Sayılı takip dosyası örneği celp edilerek incelenmiş, dosyamız davacısı sigorta şirketi tarafından dosyamız davalısı şirket aleyhine dava konusu 146.320,00 USD ile 47.200,00 USD ödemelerin takip tarihine kadar işlemiş faizi ile birlikte toplam 204.591,13 USD alacağın tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takibi olduğu, takibe vâki davalının itirazı üzerine yasal 1 yıllık hak düşürücü süresinde davanın açıldığı anlaşılmıştır.Somut uyuşmazlıkta davacı ... Sigorta A.Ş. İle dava dışı EGO Müessesesi arasında 31.12.2018 tarihinde 31.12.2018-31.12.2019 tarihleri arasında teminat verilmek üzere Makine Kırılma Sigorta Poliçesi düzenlendiği, sigortalı makinenin davalı şirket tarafından bakım ve onarımından sonra hasarlanması nedeni ile davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı şirketten teklif alınarak onarımının yaptırıldığı, bu nedenle makinenin tamiri için sigorta şirketi tarafından 22.01.2020 tarihinde 146.320,00 USD, 11.12.2020 tarihinde ise; 47.200,00 USD ödeme yapıldığı olguları dosya kapsamında sabit ve çekişmesizdir. Dosyamızda taraf delilleri toplandıktan sonra konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor temin edilmiş, sunulan bilirkişi raporunda özetle; sigortalı makinenin tamirat olayının gerçekleşme tarihinin üstünden 2 seneden fazla süre geçtikten sonra makinede kullanılan yağın teste tabi tutulduğunu, bu süre zarfında havadaki oksijenden ötürü oksidasyona uğradığı için kimyasal özelliklerinin değişmesinin muhtemel olduğunu, oksidiyasyonun malzemelerin oksijenle etkileşime girdiğinde meydana gelen çok yaygın bir kimyasal işlem olduğu, Havadaki nemle birlikte zamanla yağın kalitesi değişmiş olabileceği, numune alma sırasında başka kirleticilerin ya da ortamdaki nemin de yağa karışması sonucunda ölçüm sonuçlarını yanıltmış olabileceği, ölçüm sonuçlarında su bulunmasının da bu şüpheyi içerdiği, Dava konusu aracın 27.03.2019 tarihinde meydana gelen şanzıman kavraması arızasını takiben 21.08.2019 tarihinde yine aynı arızanın meydana gelmesi üzerine incelemeye alındığı, aradan geçen 147 günlük süre içerisinde aracın ne oranda kullanıldığının bilinmediği, kullanılan şanzıman yağı hatalı olsa bile ilk kullanım süresinde motorda meydana gelmesi olası performans düşüşlerinin ve şanzımandan gelecek seslerin değerlendirmeye alınıp alınmadığı gibi faktörlere dair dosyasında bilgi veya rapor bulunmadığı, Deneye tabi tutulan şanzıman yağı numunesinin arızadan yaklaşık 2 yıl sonra alındığı, bu 2 senelik süre boyunca makinanın kullanma sıklığına dair bir bilgi belge bulunmadığı, olayda kullanılan makinede standart dışı yağ kullanıldığını doğrulayan bir delil ve belge bulunmadığı, bu nedenle de makinenin kullanılan yağ ile sigortalı makinenin tamirat işlemleri arasında bir illiyet bağı kurulamadığı mütalaa edilmiştir. Bilirkişi heyeti raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, sunulan bilirkişi raporu dosya kapsamındaki verilere uygun ve denetlenebilir nitelikte görülmekle yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir. Dosyamızda davalı tanıklarının dava konusu sigortalı makinenin bakım ve onarımı ile arızalanması konusunda ayrıntılı beyanları alınmıştır. Somut uyuşmazlıkta davalı şirketin dava konusu sigortalı makinenin onarımında teknik standardına aykırı nitelikte ve düşük evsafta yağ kullanması nedeni ile sigortalının hasarlandığı ve bu nedenle hasar/arızanın giderimi için yapılan dava konusu ödemenin TTK 1472.m. Gereğince davalıdan tahsili talep edilmektedir. Bilindiği üzere; 6102 sayılı TTK'nın " Halefiyet" başlıklı 1472.maddesinde; "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir..."düzenlemesine yer verilmiştir. Davacı yan, her ne kadar ... Petrol Araştırma Merkezi Laboratuvarından alınan analiz raporuna dayanmakta ise de; bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere söz konusu raporun başlıbaşına illiyet bağının varlığı için yeterli ve tatminkar delil olarak kabulü mümkün değildir. Zira, dosyamıza davacının delil listesi ekinde sunduğu fatura örneği incelendiğinde; davalı şirketin sigortalı makinenin bakım ve onarımını yaptıktan sonra malzeme ve işçilik ile birlikte KDV dahil 138.945,00-TL bedelli ve █████/2019 tarihli faturayı tanzim ettiği sabittir. ... petrol Araştırma merkezi Laboratuvarının sigortalı makineden alınan numuneyi analizini içeren rapor tarihi ise; 22.10.2021 tarihi olup sigortalı makinenin davalı tarafından hatalı yağ konularak bakımının yapıldığı ileri sürülen tarihten yaklaşık 2,5 yıl sonraki bir tarihtir. Söz konusu tarih aralığında makinenin çalıştırılıp çalıştırılmadığı veya makineye farklı bir yağ konulup konulmadığına yönelik dosyamızda herhangi bir delil de mevcut değildir. Değinilen yasal düzenleme kapsamında davacı sigorta şirketinin sigortalı makinenin arızası nedeni ile yaptığı ödemeleri rücuen davalıdan talep edebilmesi için davalının sigortalı makineyi onarımı sırasında teknik standarda aykırı yağı makineye koyduğunu ve makinenin arızalanması ile davalının söz konusu eylemi arasında illiyet bağının mevcut olduğunu somut olgu ve delillere dayalı olarak kanıtlaması zorunludur. Ancak gerek dosyamızda alınan teknik bilirkişi heyeti raporu ve gerekse de dinlenen davalı tanıklarının beyanları birlikte dikkate alındığında; zarar sorumlusu konumundaki davalının eylemi ile sigortalı makinenin arızası arasında illiyet bağının varlığının usulen kanıtlanamadığı kanaatine varılmıştır. Bu itibarla, açıklanan gerekçelerle haklılığı sübıut bulmayan davanın ve dava konusu icra takibinde davacının kötüniyeti sabit olmamakla davalının yasal koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin ayrı ayrı reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın REDDİNE, 2-Dava konusu icra takibinde davacının kötüniyeti sabit olmamakla davalının yasal koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE, 3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 615,40-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 94.723,58-TL harçtan mahsubu ile bakiye 94.108,18-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE, 4-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendisi üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince nispi 593.730,02-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-HMK 333.m. Gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,7-6325 sayılı yasanın 11 ve 13 m.delaletiyle 18/a maddeleri gereğince maktu 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına, Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Başkan ... e-imzaÜye ... e-imzaÜye ...e-imza Katip ... e-imza