Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen istirdat davasında, alınmayan nakliye hizmeti bedelinin icra tehdidi altında ödenmesi sonrası iadesi talep edildi.
Özet: Davacı şirket, ürünlerin çalınması nedeniyle gerçekleşmediğini iddia ettiği nakliye hizmeti faturasına noterde itiraz etmesine rağmen, davalı tarafından başlatılan icra takibinin kesinleşmesi üzerine baskı altında ödediği 9.327,00 TLnin, hizmet sunulmadığı gerekçesiyle iadesini talep ederken; davalı, nakliyenin whatsapp yazışmalarıyla kanıtlandığını ve davacının faturaya itiraz ederken aynı gün kendisine tebliğ edilen icra takibine iyi niyetli bir tacir olarak itiraz etmeyerek takibi kesinleştirdiğini savunarak davanın reddini istemektedir.
T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████ KararHAKİM : ...KATİP : ...DAVACI : ... VEKİLLERİ : ... DAVALI : ... VEKİLİ : ...DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2022KARAR TARİHİ : █████/2024GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ... Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile dava arasında nakliye bedeli olarak ... █████/2021 tarihli ... sıra fatura numaralı faturanın █████/2021 tarihinde müvekkili firmaya tebliğ edildiğini ancak müvekkili şirketin Adana 20.Noterliğinin █████/2021 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile fatura itirazı yapılarak iade edilmiş yani yasal sürede reddedildiğini, zira davalı tarafça da malum olduğu üzere taşınacak ürünlerin tır şoförü tarafından çalınması ve müvekkili bilgisi dışında başka yere gönderdiklerinden dolayı taşıma gerçekleşmediğini, müvekkilinin ayrıca konu ile alakalı İncirlik Polis Merkezi Amirliği'nde şikayetçi olarak ifade verdiğini, buna rağmen ve bunun üzerine davalı Ankara 24.İcra Dairesinin 2021/... E. Sayılı ilamsız takip dosyası ile takip başlattığını, icra takibi dolayısıyla müvekkiline ilgili icra dosyasından tebligat gönderildiğini fakat söz konusu ödeme emrinin müvekkiline tebliğ edilmediğini, takibin kesinleşmiş olup, müvekkilinin takip borcunu █████/2022 tarihinde ödediğini, ancak takip dayanağı faturalardan dolayı müvekkilinin borçlu olmadığını, zira müvekkilinin kullanmadığı bir hizmetten dolayı borçlanması aleyhinde icra takibi başlatılmasının maddi dayanaktan yoksun olduğunu, arabuluculuğa başvuru yaptıklarını ancak anlaşmanın sağlanamadığını, müvekkili icra tehdidi altında ödemek zorunda kaldığı paranın geri alımını sağlamak amacıyla işbu davayı açma zorunluluğunun hasıl olduğundan bahisle müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile icra takibi baskısı ile dosya borcunu ödeyen müvekkilinin ödemiş olduğu 9.327,00 TL ödemenin ödeme tarihinden itibaren avans faiz ile davalıdan istirdadına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının açmış olduğu davanın usul ve esas bakımından yersiz olduğunun, davanın açılmış olduğu mahkemenin yetkisiz olduğunu, davacının iddialarının soyut ve asılsız olduğunu, işbudavanın karşılıksız maddi menfaat sağlamak amacıyla açıldığını, müvekkili şirketin şoförü ...'in malzemeyi teslim ettiğini ve irsaliye evrakının görüntüsünü ... ... Tic. Ltd. Şti nin yetkilisi olan ...'a whatsapp üzerinden göndermiş olup ...'ın İncirlik Polis Merkezliği Amirliği'ne vermiş olduğu beyanlarında evrakın kendi telefonuna geldiğini beyan ederek söz konusu telefon numarasının da kendisine ait olduğunu doğruladığını, söz konusu konuşmada ...'ın tır şoförü ...'in gönderdiği ... imzalı irsaliye belgesini Whatsapp üzerinden onayladığını ve teşekkür edip ödeme konusunda tarafların konuştuğunu, ...'ın İncirlik Polis Merkezi Amirliğinde ifade verdiğini ve müvekkkili şirketin şoförü ...'den şikayetçi olduğunu ancak verilen ifadenin beyanlarının inandırıcı bir niteliğe sahip olmaması, bu beyanların hiçbir belge ve delile dayanmamasının sadece sözlü bir anlatımdan ibaret olması sebebiyle söz konusu şikayet üzerine tır şoförü ... aleyhine açılmış bir ceza davası dahi bulunmadığını, her ne kadar █████/2021 tarihinde davacı yan faturaya itiraz etmiş ise de aynı gün kendilerine tebliğ edilmiş olan faturaya dayalı icra takibine herhangi bir itirazda bulunmamış bu surette takibin kesinleştiğini, bu sebeple faturaya itiraz eden davacının aynı gün kendisine elektronik tebligat ulaşan ödeme emrine itiraz etmemesinin hayatın olağan akışına ve ticari teammüllere aykırı olduğunu, faturaya itirazın zorunlu olmamasına rağmen ihtarname yoluyla gerçekleştiren davacının çok basit bir cümle ile icra takibine itiraz etmemiş olmasını iyi niyetli olarak kabul etmenin mümkün olmadığını, davacının basiretli bir tacir olarak ticari işletmesi ile ilgili tüm faaliyetlerinde de basiretli bir tacir olarak hareket etmeli iken yükümlülüklerini yerine getirmediğini, icra takibine itiraz etmediğin, basiretli hareket etmeyen davacının bu suretle Medeni Kanunu'nun 2. Ve 3. Maddelerine aykırı hareketlerinin olduğundan bahisle haksız ve hukuki dayanaktan yosun işbu davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER;Mahkememizce Adana CBS nın 2022/... Soruşturma sayılı dosyası ve Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2021/... E. Sayılı dosyasının celp edilmiş ve Mamak Vergi Dairesi ile Dikimevi Vergi Dairesinden BS/BA formlarının dosya arasına alınmıştır.Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2021/... E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı/alacaklı ... vekili tarafından davalı/borçlu ... ... Tic. Ltd. Şti aleyhine toplam 6.426,98 TL alacağın tahsili amacıyla icra takibi açıldığı anlaşılmıştır.Dava dosyasına ilişik 2022/... sayılı Arabuluculuk Bürosu dosyasının incelenmesinde; dava şartı arabuluculuk başvuru dosyasından arabuluculuk ücreti sarf kararının 1.560,00 TL olarak düzenlendiği, sürecin görüşme sonucu anlaşmama ile sonuçlandığı tespit edilmiştir.Mahkememizce dosya tespit edilen uyuşmazlık konusunda rapor düzenlenmek üzere mali müşavir bilirkişi ... ve hesap uzmanı bilirkişi Prof.Dr. ... 'a tevdi edilmiş, bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen █████/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin e-kapsamında olup, ilgili dönemlere ilişkin e-defter ve berat dosyasının oluşturulma ve berat dosyalarının GİB sistemine yüklenme süresinde yüklendiğini, bu defterlerin VUK nun 215. Ve 219.maddelerindebelirtilen kayıt nizamına göre ve genel kabul görmüş muhasebe standartları, muhasebe sistemi uygulama genel tebliğ hükümlerine uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, davalının 2021 yılında işletme hesabına göre defter tuttuğunu, davalı tarafından tutulan işletme defterinin usulüne uygun bir şekilde tutulmuş olduğunu, takip ve dava konusu faturanın davalı tarafından tutulan işletme defterlerine yasal sürelerinde kaydedildiğini, 2021 yılı işletme defter kapanış tasdikine tabi olmadığını, davalının yasal defterlerinin işletme defteri olması sebebi ile fatura bedellerinin ödenip ödenmediğini mahiyeti itibari ile bu deftere yazılmayacağını, dava dosyasına celbedilen davacı şirkete ait BS form bildiriminde davalıca düzenlendiği faturanın davacı şirketin form BS beyannamesinde bulunmadığını, dava tarafından ise işletme hesabı esasına göre defter tuttuğunu ve form BA bildirimi verme zorunluluğunun bulunmadığının anlaşıldığını, davalı tarafça davacı şirkete düzenlenen █████/2021 tarih ve ... sıra numaralı 6.406 TL faturanın kaydına rastlanmadığını, keza söz konusu faturanın Adana 20.Noterliğinin █████/2021 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile yasal süresi içinde faturaya itiraz edilerek iade ederek reddedilmiş olduğunu, davalı tarafın davacı şirkete düzenlediği faturanın davalı tarafından tutulan işletme defterlerine yasal sürelerinde 212.sıra numarası ile kaydedildiğini, davalının yasal defterlerinin işletme defteri olması sebebi ile fatura bedellerinin ödenip ödenmediğinin mahiyeti itibari ile bu deftere yazılmadığını, dava konusu Ankara 24.İcra dairesinin 2021/... E. Sayılı icra dosyasına davacı şirket tarafından █████/2022 tarihinde ... ndan 9.327,00 TL EFT yapıldığının görüldüğünü, taşıma konusu ürünün gönderilene teslim edilmemiş olması sebebiyle TTK m 875 hükmüne göre taşınan eşyanın zayi olduğunu, taşıyanın zayiden sorumlu olduğunun kabulü halinde TTK m 883 hükmüne göre taşıyanın taşıma ücretini geri vereceğinin söylenebilecek olup, bu hususta takdirin mahkemeye ait olduğunu, bu durumda davacı şirketin 9.327,00 TL için ödeme tarihinden (█████/2022) itibaren avans faizi talep edebileceği anlaşıldığından takdirin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.Mahkememizce dosya davalı vekilinin itiraz dilekçesinde belirttiği hususlar değerlendirilerek ek rapor düzenlenmek üzere önceki bilirkişi kuruluna tevdi edilmiş, bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli ek raporda; davalının davacı ... ... Tic. Ltd. Şti yetkilisi olan ... ve başka numaradan arayan kişiye telefonla malzemeyi teslim ettiğini ve whatsapp uygulaması aracılığıyla evrakın görüntüsünü göndererek teyit edip ve icazet alarak oradan ayrıldığını, sözleşme konusu ürünü teslim ettiğini ileri sürerek, bu yazışmaya dayanarak rapora itiraz ettiğini, davalı vekilinin itiraz dilekçesinde belirttiği hususların incelenmiş olup, iddia edildiği gibi whatsapp konuşmalarından davacının onayı alınarak malzemenin teslim edildiğine dair somut bir tespit yapılmadığını, bu durumda kök rapordaki tespit ve kanaatlerinde değişiklik olmadığını beyan etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava, İİK 72. Maddesine göre icra takibinden sonra açılan takibe konu borcun ödenmesi sebebiyle istirdat talebine ilişkindir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72/7.maddesi; "...Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını istiyebilir."Mahkememizce tarafların 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda belirlenen usule uygun şekilde belirtmiş olduğu deliller toplanarak dosyamız içerisine alınmıştır.Taşıma işlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 850 vd. Maddelerinde düzenlenmiştir. Taşıyanın sorumluluğu ve Zıya veya hasar ile gecikmeden doğan zarardan sorumluluk başlıklı 875. maddesi; "(1) Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.(2) Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır.(3) Gecikme hâlinde herhangi bir zarar oluşmasa da taşıma ücreti gecikme süresi ile orantılı olarak indirilir; meğerki, taşıyıcı her türlü özeni gösterdiğini ispat etmiş olsun."Diğer giderlerin tazmini başlıklı 883. maddesi; "(1) Taşıyıcı, zıya veya hasardan sorumlu olduğu hâllerde, 880 ilâ 882 nci maddelere göre ödenmesi gereken tazminatı ödedikten başka, taşıma ücretini geri verir ve taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderleri de karşılar. Ancak, hasar hâlinde, birinci cümle uyarınca yapılacak ödemeler 880 inci maddenin ikinci fıkrasına göre saptanacak bedel ile orantılı olarak belirlenir. Başkaca zararlar karşılanmaz." şeklinde düzenlenmiştir.Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde dosya kapsamındaki deliller, yasal mevzuat birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda taraflar arasında taşıma işinden kaynaklı ticari ilişki bulunduğu, davacının davalının müşterisi olduğu ve davalının davacıya ait malları taşıma işi ile ilgili hizmet verdiği, taşıma işine ilişkin olarak █████/2021 tarih ve ... sıra nolu fatura düzenlendiği, davacının davaya konu faturayı yasal süresi içinde █████/2021 tarihinde Adana 20.Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarname ile reddederek iade ettiği ve davalı tarafından alınan bir hizmetin bulunmadığını bildirdiği, yine taşınan ürünlerin alıcıya teslim edilmemesi sebebiyle herhangi bir taşıma işi gerçekleşmediğinden ilgili hususta şikayette bulunduğu, davalı tarafından davacı tarafa Ankara 24. İcra Dairesi'nin 2021/... esas sayılı icra dosyası ile ilgili faturaya istinaden ödeme emri gönderildiği, takibin kesinleşmesi sebebiyle davacının icra dosyasına █████/2022 tarihinde 8.827,43 TL ödeme yaptığı, yargılama sırasında taraflara ticari defterlerini sunmak üzere kesin süre verildiği ve usul ve yasaya uygun, hüküm kurmaya elverişli, denetime açık █████/2023 havale tarihli bilirkişi raporuna göre davacı şirketin defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, davalı tarafından tutulan işletme defterinin usulüne uygun bir şekilde tutulmuş olduğunu davalının yasal defterlerinin işletme defteri olması sebebi ile fatura bedellerinin ödenip ödenmediğini mahiyeti itibari ile bu deftere yazılmayacağını, dava dosyasına celbedilen davacı şirkete ait BS form bildiriminde davalıca düzenlendiği faturanın davacı şirketin form BS beyannamesinde bulunmadığını, dava tarafından ise işletme hesabı esasına göre defter tuttuğunu ve form BA bildirimi verme zorunluluğunun bulunmadığının anlaşıldığını, davalı tarafça davacı şirkete düzenlenen █████/2021 tarih ve ... sıra numaralı 6.406 TL faturanın kaydına rastlanmadığının tespit edildiği, taşıma konusu ürünün gönderilene teslim edilmemiş olması sebebiyle TTK m. 875 hükmüne göre taşınan eşyanın zayi olduğunu, taşıyanın zayiden sorumlu olduğu, TTK m 883 hükmüne göre taşıyanın taşıma ücretini geri vereceği anlaşıldığından davacının Ankara 24. İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı icra dosyasındaki takip alacaklısına borçlu olmadığının tespitine, davacı tarafından icra dosyasına ödenen 8.827,43 TL'nin ödeme tarihi olan █████/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-) Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacının Ankara 24. İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı icra dosyasındaki takip alacaklısına BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,2-) Davacı tarafından Ankara 24. İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı icra dosyasına ödenen 8.827,43 TL'nin ödeme tarihi olan █████/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, davacının fazlaya ilişkin isteminin REDDİNE,3-) 492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca karar tarihi itibari ile dava konusu miktar üzerinden alınması gereken 603,00 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 159,29 TL harcın mahsubu ile bakiye 443,71 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-)Davacı tarafından yapılan 159,29 TL peşin harç ve 80,70 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 239,99 TL harcın tamamının davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 5-)Davacı tarafından yapılan 144,00 TL tebligat/müzekkere gideri ve 1.700,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.844,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesap olunan 1.745,23 TL sinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye 98,77 TL'nin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 6-) 7155 sayılı kanun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanuna eklenen 18/A Maddesinin 14. fıkrası gereğince suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesap olunan 1.476,38 TL sinin davalıdan, 83,62 TL sinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,7-) Davacı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan A.A.Ü.T (madde 13/2) uyarınca alınması gerekli 8.827,43 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 8-) Davalı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan A.A.Ü.T (madde 13/2) uyarınca alınması gerekli 499,57 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,9-) 6100 sayılı HMK'nın 333.maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi gereğince artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde talep aranmaksızın YATIRAN TARAFA İADESİNE, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK.nun 341/1 ve 345 maddeleri gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır