Danıştay İkinci Daire, polis memurunun sosyal medya yorumu nedeniyle meslekten çıkarma cezasının, ifade özgürlüğü ve aleyhe mevzuat uygulanamayacağı gerekçesiyle iptalini onayan kararı değerlendirdi.
Özet: Sosyal medya üzerinden yaptığı "erkek or... çok bu meslekte" şeklindeki yorumu nedeniyle meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılan bir polis memurunun davasında, ilk derece ve bölge idare mahkemeleri, davacının eyleminin meslek hassasiyeti ve ifade özgürlüğü kapsamında kaldığı, üstlerinin eylemlerini eleştirme unsurunun oluşmadığı, eylemin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuatın bu fiili "diğer iletişim kanalları" ibaresiyle açıkça kapsamadığı ve aleyhe sonradan yürürlüğe giren bir kanunla ceza verilemeyeceği gerekçeleriyle meslekten çıkarma kararının iptaline hükmetmiş olup, davalı idare, polisin tüm teşkilatı zan altında bıraktığı iddiasıyla söz konusu kararın bozulması talebiyle Danıştaya başvurmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A YİKİNCİ DAİREEsas No : █████████Karar No : ███████TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı 2- ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : Dava; Sivas İl Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, ''Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek'' fiilini işlediğinden bahisle İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunu ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, meslekten çıkarma cezasıyla tecziye edilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; Sivas'ta görev yapan davacının, Bursa'da görev yapmakta olan bayan polis memurunun yaşadığı iddia edilen olayların aktarıldığı paylaşıma meslek hassasiyeti ile ifade özgürlüğü kapsamında herhangi bir kişiyi hedef göstermeksizin yakınmada bulunduğu, Bursa'da yaşanan olaylara dahil olamayacağı gibi Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünde; "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek" olarak belirtilen disiplin suçunun oluşması için gerekli olan maddi unsurlardan biri olan "amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte" unsuru için Bursa'da görev yapmakta olan ve söz konusu paylaşımda adı geçen üst rütbeli polis memurlarının davacı tarafından hedef gösterilmediği, onlarla aynı ortamda da çalışmadığı ayrıca Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün dayanağı olan kanun maddesinin iptal edilmesi nedeniyle düzenlenen 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 8/6-ü bendinde; meslekten çıkarma cezası verilmesini gerektiren fiiller arasında sayılan "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek" şeklinde düzenlenen fiilde, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü 8/35 maddesinden farklı olarak "ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla" ibaresi eklenerek Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü 8/35 maddesinde düzenlenen disiplin cezasına konu fiilin kapsamının genişletildiği, davacının sosyal paylaşım sitesinde yaptığı yorum tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre disiplin cezası verilmesini gerektiren fiilin oluşmadığı ve davacıya sonradan yürürlüğe giren mevzuatla aleyhe ceza verilemeyeceği de açık olduğu gerekçeleriyle konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla İdare Mahkemesi kararının dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacı hakkında soruşturma başlatılmasına neden olan “erkek or... çooook bu meslekte” şeklindeki beyanıyla, tüm polis teşkilatı personelini zan altında bıraktığı, polislik sıfatını ön plana çıkarıp mesleğin onur ve saygınlığını zedelediği, paylaşımındaki bu ifadelerle eleştiri sınırlarının aşıldığı ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Polis memuru olan davacının, sosyal paylaşım sitesindeki meslek dayanışma grubunda "erkek or... çok meslekte" şeklinde yaptığı yorum nedeniyle başlatılan disiplin soruşturması sonucunda; Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/35. maddesini ihlal etmesi nedeniyle meslekten çıkarma cezasıyla tecziye edilmesine ilişkin Emniyet Yüksek Disiplin Kurulu'nun... günlü, E:..., K:...sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT :Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/35. maddesinde, ''Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek'' fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.█████/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8-6/ü maddesinde de, "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek" fiilinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nde olduğu gibi meslekten çıkarma cezasını gerektirdiği hüküm altına alınmıştır.HUKUKİ DEĞERLENDİRME :"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Sözkonusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.Uyuşmazlıkta; davacının davaya konu sosyal medya paylaşımını yaptığı sabit ise de; davacının eyleminin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/35. maddesinde yer alan, "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek" şeklinde maddede tanımlanan ''... tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek'' şeklinde seçimlik hareketlerle gerçekleştirilebilecek fiillerden hiç birini sağlamadığı gibi, sosyal medya hesabından yapılan paylaşımın anılan maddede yer alan "basın, haber ajansı, radyo ve televizyon kurumu" olarak değerlendirilemeyeceği bu halde; davacının fiili yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartı gerçekleşmediğinden, dava konusu işlemde hukuka uyarlık, İdare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. DAVALI İDARELERİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idareler üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X) KARŞI OY : Sosyal medya üzerinden yapılan paylaşımlarla, “Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı ve demeç vermek" fiilinin işlenildiğinden bahisle, meslekten çıkarma cezası verilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada verilen kararın, temyiz yolu ile incelenilmesi istenmektedir. İsnat edilen fiilin oluşmasında kullanılacak araçların madde metninde sayma yoluyla belirlendiği, disiplin cezası verilmesine ilişkin gerçekleştiği tarih itibariyle, sosyal medya hesabı aracılığı ile söz konusu halin işlenilmesini mümkün kılan bir düzenlemenin olmadığı, bu mutlak elverişsizlik nedeniyle, dava konusu disiplin cezası işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı açıktır. Hukuksal olarak, sosyal medya hesabı üzerinden bu fiil işlenemeyeceğine göre, bu tür davalarda, sosyal medya hesabının/hesaplarının davacıya ait olup olmadığı veya diğer maddi vaka incelemelerinin yapılmaması gereklidir. Açıklanan nedenler ile temyize konu iptal kararının, bu gerekçeyle onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.(XX) KARŞI OY :Dosyanın incelenmesinden, polis memuru olarak görev yapan davacının, "facebook" adlı paylaşım sitesi üzerinden, yaptığı paylaşım nedeniyle hakkında yapılan soruşturma sonucu anılan eyleminin Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/35 maddesinde yer alan, "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek" eylemleri kapsamında değerlendirildiği açıktır.Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün dayanağı olan kanun maddesinin iptal edilmesi üzerine █████/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un meslekten çıkarma cezası gerektiren fiiller arasında sayılan 8/6-ü maddesinde ise; “Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek." şeklinde düzenlendiği, Tüzüğün 8/35 maddesinden farklı olarak "ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla" ibaresi eklenerek disiplin cezasına konu fiilin kapsamının genişletildiğinin görüldüğü, davacının sosyal paylaşım sitesinde yaptığı yorum tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre disiplin cezası verilmesi gerektiği, davacıya sonradan yürürlüğe giren mevzuatla aleyhe ceza verilemeyeceği de açık olduğundan, davacının eyleminin, Tüzüğün 8/35 maddesi kapsamında değerlendirilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, davacının fiili yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği, bu itibarla, sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmeyen temyize konu kararın bu gerekçeyle onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.