Çalınan veya kaybolan çekin yasal hamili iddiasıyla açılan menfi tespit davasında faktoring şirketinin iyiniyetli edinimi ve sorumluluğu inceleniyor.
Özet: Menfi tespit davasında, davacı şirket, ticari bir işlem sonrası ciroladığı ve kargoyla gönderdiği çekin çalındığını/kaybolduğunu iddia ederek, söz konusu çeki faktoring işlemiyle edinen davalı şirketten çekin iadesini talep etmektedir; davacı, çekin ciro silsilesinin usulsüz olduğunu ve çalınan çekin kötü niyetle elde edildiğini savunurken, davalı ise çeki yasalara uygun, iyi niyetli ve meşru hamil sıfatıyla edindiğini, davacının çalınma iddialarının ispatlanmamış ve kurgusal olduğunu belirterek davanın reddini istemektedir.
T.C.
ANTALYA3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: " Tarafların, davalı şirket elinde bulunan, Keşidecisi ... Şti olan,... şubesinin ... seri numaralı ... TL bedelli ... tarihli çekin istirdatı ve müvekkile iadesi konusunda anlaşamamaları sebebiyle ... tarihli Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı düzenlendiğini, müvekkili şirketin dava dışı ... Şti. ( V.N. ...) ile ticari ilişkisi sebebiyle ... nolu ve ... TL bedelli fatura ile ... nolu ve ... TL bedelli faturaya istinaden ödeme olarak keşidecisi ... Şti. olan ... şubesinin ... seri numaralı ... TL bedelli ... tarihli çeki aldığını, müvekkili dava dışı ... ... ile ticari ilişkisinde kesilen ... nolu ve ... TL bedelli faturaya istinaden, ... şubesinin ... seri numaralı ... TL bedelli ... tarihli çeki ve işbu davanın konusu olmayan keşidecisi ... olan ... şubesinin ... seri numaralı ... TL bedelli çeki ciroladığını ve dava dışı ...'a gönderilmek üzere ... tarihinde, "..." kargo takip numarası ile ... A.Ş. ... Şubesine teslim ettiğini, kargo poşeti üzerinde kargo şirketinin yapıştırdığını ve ... A.Ş. ... Şubesinden ... A.Ş. ... Şubesine gönderilmek ve oradan da lehdar ...'a gönderilmek üzere müvekkilden teslim alındığını, söz konusu çeklerin kargoda çalındığını, kargo poşetinin dava dışı ...'a teslim edildiğini, çeklerin kargoda çalınması veya kaybolması sebebiyle Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına taraflarınca suç duyurusunda bulunulduğunu ve Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının .../... Soruşturma nolu dosyası üzerinden soruşturma dosyası derdest olduğunu, çeklerin çalınması / kaybolması sebebiyle taraflarınca Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... E. Sayılı dosyası üzerinden Çek Zayi ve İptali davası açıldığını , davanın konusu olmayan keşidecisi ... ... Olan ... Şubesinin ... Seri Numaralı ... TL Bedelli ... Tarihli diğer çeke ilişkin müvekkil şirket hakkında İstanbul ... İcra Müdürlüğünün .../... E. Sayılı takibi ile icra takibi yapıldığını, icra takibinde alacaklı olan ... A.Ş. Şirketinin dosyaya sunduğu çek görüntüsünde; çekin arka yüzündeki ciro silsilesinde de; müvekkilin cirosundan sonra sırasıyla ... A.Ş ve ... A.Ş. Olduğunu, müvekkili şirketin söz konusu şirketlerle ticari ilişkisi bulunmadığını ve ilgili çeki bu şirketler için cirolamadığını / vermediğini, kargoya verilen çekin bahsi geçen bu firmaların eline nasıl geçtiğinin bilinmediğini, davanın konusu olan keşidecisi ... Şti olan, ... A.Ş ... şubesinin ... seri numaralı ... TL bedelli ... tarihli çekin kimin elinde olduğu bilinmez iken; davalı şirket tarafından Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... E. Sayılı dosyasına ... tarihinde müdahale dilekçesi sunulduğu ve dilekçede ... tarihli ... seri numaralı, ...- TL bedelli çekin meşru hamili olduğunu, çeki bankaya ibraz ettiğini, bankanın muamelesiz olarak çeki kendisine iade ettiğini belirtmiş, dilekçesinin ekinde çekin fotoğrafını sunmadığını, bu nedenlerle davanın kabulü ile dava konusu edilen Keşidecisi ... Şti olan, ... şubesinin ... seri numaralı ... TL bedelli ... tarihli çekin davalıdan istirdadına ve müvekkile iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu edilen ... Şubesi'ne ait, ... tarihli ... seri numaralı, ...- TL bedelli bir adet çek, müvekkil şirket ile ... Şirketi arasında yapılan ... tarihli faktoring işlemine istinaden müvekkil şirkete, temlik alınan alacağın ödeme vasıtası olarak devredildiğini, davacı ciranta tarafından bir sonraki ciranta emrine düzenlediğini iddia ettiği çekin kargolandığı sırada çalındığını iddia edildiğini ve bu kapsamda birtakım kurgusal senaryolar ortaya atıldığını, ancak çalındığı belirtilen kargo içeriğinin, kapsamının ne olduğu, dava konusu çekin ilgili kargo poşeti içerisinde olup olmadığının belirsiz olduğunu, dava konusu çeklerin mevzuatua uygun bir şekilde iktisap eden ve çekleri kötüniyetle veya ağır kusurla iktisap ettiği davacı yanca ispat edilmemiş olan müvekkili yönünden huzurdaki davanın reddi gerektiğini, müvekkili faktoring şirketi, müşterisinin alacağını 6361 sayılı kanunda belirtilen yükümlülükleri kapsamında devraldığını, uyuşmazlığa konu edilen alacağın ödeme vasıtası olan çekin iyiniyetli ve meşru hamili olduğunu, somut olayda müvekkili çeki son cirantadan aldığını, müvekkili şirketin ciro yolu ile teslim aldığı çekin dayanağını teşkil eden alacağın varlığı, müvekkili şirketin kanuni yükümlülüklerine uygun hareket ettiğini ve üzerine düşen özen sorumluluğunu yerine getirdiğini, müvekkilinin kambiyo senedinden doğan alacağına ilişkin ileri sürülen iddialar, haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, müvekkili şirketin kanuni yükümlülüklerine uygun hareket ettiğini ve üzerine düşen özen sorumluluğunu yerine getirdiğini, müvekkilinin kambiyo senedinden doğan alacağına ilişkin ileri sürülen iddialar, haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, çekin rıza hilafına davacının elinden çıktığı ve müvekkilin çekin iktisabında kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğu ispat edilemediğini, davanın açılmasında müvekkilinin herhangi bir kusuru bulunmadığını ve davanın açılmasına da sebebiyet vermediğini, bu nedenlerle davacının taleplerinin mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğu da gözetilerek davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine, davacının asıl alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ve alacağın %10’u oranında para cezası ödemeye mahkum edilmesine, haksız ve kötüniyetli olarak ikame edilen dava nedeniyle davacı aleyhine HMK 329/I ve 329/II hükümleri uyarınca işlem yapılmasına, iddiaları kabul manasına gelmemek kaydıyla davanın kabulü halinde dahi müvekkili şirketin, faktoring işleminin tarafı olmayan üçüncü kişilerin defter ve kayıtlarını inceleme hak ve yetkisi de bulunmadığı, imzalar müvekkil nezdinde atılmadığı, herhangi bir kusuru bulunmadığından ve çeki son cirantadan devraldığı dikkate alınarak müvekkil aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, ... Şubesinin ... seri numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli çekin davalı ... şirketinden istirdatı talebine yöneliktir.Hakimler ve Savcılar Kurulu 1. Dairesinin █████/2021 tarih 10232 karar nolu kararı uyarınca;"1) 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,2) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden,3) 19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde düzenlenenler hariç), 4) 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan,5) 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan,6) 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan,7) 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan" kaynaklanan ve ticaret mahkemesinin görevine giren ticari davalarda ihtisas mahkemesi olarak Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi belirlenmiş olması ve bu davanın uyuşmazlığında da 6361 sayılı kanundan kaynaklanıyor olması nedeniyle dosyanın görevli Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Dosyanın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 2-Harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine, 3-Esasın bu şekilde kapatılmasına, Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı kesin olmak üzere verilen karar usulen anlatıldı. █████/2026Katip ...¸e-imza Hakim ...¸e-imza