İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, sunucunun reklam amaçlı izinsiz fotoğraf kullanımı ve manevi tazminat talebi içeren davada fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesini görevli kılmıştır.
Özet: Bir genel hukuk mahkemesi ile fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi arasında, ulusal çapta tanınan bir sunucunun fotoğraflarının sponsoru olduğu program dışı reklam ve tanıtım faaliyetlerinde izinsiz kullanılması nedeniyle kişilik hakları ihlali, maddi ve manevi tazminat ile sunuculuk ücreti talebiyle açılan davada ortaya çıkan görev uyuşmazlığında, yargı yeri belirlemesi yapan üst mahkeme, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun ilgili hükümleri uyarınca özel görevli fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesinin davaya bakmakla görevli olduğuna hükmetmiştir.
T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 37. HUKUK DAİRESİDOSYA NO: ████████ KARAR NO : █████████KARAR TARİHİ: █████/2026T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİTARİHİ: █████/2026NUMARASI : ███████ ███████DAVANIN KONUSU: Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.)Taraflar arasındaki davada Bakırköy 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi ile Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:K A R A RDava, Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.) talebine ilişkindir.Büyükçekmece 3.Asliye Hukuk Mahkemesince,"...5846 sayılı FSEK'nun 80. maddesinde tanımlanan icracı sanatçının da ileride gerçekleştirilecek eserlerde oyunculuk, sunuculuk gibi icra görevini yerine getireceğine dair borçlandırıcı işlemde bulunması da kıyas yoluyla uygulanması gereken FSEK'nun 50. maddesi kapsamında geçerli bir taahhüttür. 5846 sayılı kanuna dayalı hakkın talebine ilişkin davanın Fikri ve sinai haklar hukuk mahkemesinde açılması gerekmektedir. Görev kamu düzeni oludğu için davanın her aşamasınad gözetilmelidir. Bakırköy Fikri ve sinai haklar hukuk mahkemesi görev alanı içinde ihtilaf oluştuğundan görevsizlik kararı verilmesi gerekmiştir..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Bakırköy 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince,"... Taraflar arasındaki davada 5846 Sayılı Yasadan kaynaklanan bir hakkın varlığı, yokluğu veya tecavüze ilişkin bir uyuşmazlık olmayıp, davacının kişisel fotoğrafının izinsiz yayını nedeniyle kişilik hakları kapsamında maddi ve manevi tazminat talebinde bulunulduğu, davacının kişisel fotoğrafının eser niteliğinde olmadığı anlaşılmakla uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. (Benzer yönde kararlar; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi █████████ esas- █████████ karar, █████████ esas-█████████ karar sayılı kararları) Bu durumda, davaya bakmakla görevli mahkemenin genel mahkemeler olduğu gözetilerek davanın usulden reddine karar verilmiştir. ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Dava, davacının fotoğraflarının davalı tarafından ürün ve/veya hizmetlerinin reklam ve tanıtım faaliyetlerinde izinsiz ve haksız olarak kullanılması sebebiyle tazminat ve sunuculuk ücretinin tahsili istemine ilişkindir. 5846 Sayılı FSEK Madde 841/1 ve 3. fıkraları "Bir işareti, resim veya sesi, bunları nakle yarıyan bir alet üzerine tesbit eden veya ticari maksatlarla haklı olarak çoğaltan yahut yayan kimse, aynı işaretin, resmin veya sesin 3 üncü bir kişi tarafından aynı vasıtadan faydalanılmak suretiyle çoğaltılmasını veya yayımlanmasını menedebilir....Eser mahiyetinde olmıyan her nevi fotoğraflar, benzer usullerle tesbit edilen resimler ve sinema mahsulleri hakkında da bu madde hükmü uygulanır"Aynı yasa 86. Madde de, "Eser mahiyetinde olmasalar bile, resim ve portreler tasvir edilenin, tasvir edilen ölmüşse 19 uncu maddenin birinci fıkrasında sayılanların muvafakati olmadan tasvir edilenin ölümünden 10 yıl geçmedikçe, teşhir veya diğer suretlerle umuma arz edilemez."hükmü düzenlenmiştir. 5846 sayılı Yasa'nın 76. maddesinde bu kanunun düzenlediği hukuki ilişkilerden kaynaklı uyuşmazlıklara ihtisas mahkemesi niteliğindeki fikri ve sınai haklar hukuk mahkemelerince bakılacağı belirtilmiştir.Somut olayda, karşı görevsizlik kararı veren mahkeme gerekçesinde belirtildiği üzere, oyuncu ve sunucu olarak ülke çapında tanınan davacının sunucu olarak yer aldığı programa davalının sponsorluğu kapsamında program öncesinde tanıtımına ilişkin davacının fotoğraflarının davacının rızası ve izni olmaksızın program dışında reklam ve tanıtım amaçlı kullanıldığı iddiasından kaynaklı uğranılan zarar için maddi ve manevi tazminat ile sunuculuk ücretinin ödenmesi talebinde bulunduğuna göre, davaya taleplerin yığılması şeklinde açılan dava bakımından, tüm talepleri yönü ile özel görevli mahkemece az yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler uyarınca Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesine ait bulunmaktadır. (Dairemiz DOSYA NO: █████████ -KARAR NO: ███████)SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Bakırköy 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE █████/2026 gününde oy birliği ile karar verildi.KANUN YOLU: Kesin olmak üzere