istanbul bölge adliye mahkemesi tarafından 6361 sayılı finansal kiralama kanunundan kaynaklanan menfi tespit davasında asliye ticaret mahkemelerinin görevsizlik kararları üzerine oluşan yargı yeri belirleme kararı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi tarafından 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunundan kaynaklanan menfi tespit davasında asliye ticaret mahkemelerinin görevsizlik kararları üzerine oluşan yargı yeri belirleme kararı.

Özet: Bu evrak, 6361 sayılı kanundan kaynaklanan menfi tespit davasında, iki farklı Asliye Ticaret Mahkemesinin ayrı ayrı görevsizlik kararı vermesi üzerine yargı yerinin belirlenmesi talebiyle Bölge Adliye Mahkemesine gönderilen dosyayı ele almaktadır; bu mahkemelerden ilki Hakimler ve Savcılar Kurulunun ihtisas mahkemelerine dair kararı uyarınca davanın finans mahkemelerine tevzi edilmesi gerektiğini belirtirken, diğeri ise davanın açılış tarihinin ihtisas mahkemeleri kararından önce olması nedeniyle bu kararın mevcut davaya uygulanamayacağını ve görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

37. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: ████████

KARAR NO : █████████

KARAR TARİHİ: █████/2026

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: █████/2026

NUMARASI : █████████ 2026/8

DAVANIN KONUSU: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Menfi Tespit)

Taraflar arasındaki davada İstanbul 7.Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Menfi Tespit) talebine ilişkindir.

İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesince, "...İstanbul BAM 35. Hukuk Dairesi'nin dosyaya münhasır verdiği 22.10.2025 tarih, ████████ E ve █████████ K sayılı kaldırma kararında da açıkça ifade ediliği üzere eldeki davada, Sermaye Piyasası Kanunu'na aykırılık iddiasından kaynaklanmaktadır. Bu sebeple eldeki davanın Hakim ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin █████/2021 tarihli 1232 numaralı kararı ile █████/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 5. Maddesinin birinci fıkrası uyarınca;1)█████/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. Maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,2)█████/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ila 969. Maddelerinden,3)█████/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'ndan (142.maddesinde düzenlenenler hariç),4)█████/2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'ndan,5)█████/2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'ndan, 6)█████/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'ndan, 7)█████/2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri,Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun'dan, kaynaklanan ve Asliye ticaret Mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere; İstanbul Adliyesi için 6,7,8 ve 9 numaralı Asliye Ticaret Mahkemelerinin bakmasına, bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkur mahkemelere gönderilmemesine, █████/2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine karar verilmiştir. O halde görevsizlik kararı üzerine eldeki davanın ihtisas mahkemelerine tevzi olması gerekirken, genel yetkili mahkememize geldiği anlaşılmaktadır. Anılan ilke kararı uyarınca dosyanın Finans Mahkemeleri sıfatıyla bakılmak üzere 6,7,8 ve 9 numaralı Asliye Ticaret Mahkemelerinden birine tevzi olunması için İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu’na gönderilmesine..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 7.Asliye Ticaret Mahkemesince,"... davanın görevsizlik kararı ile İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sırasına kaydı yapılmış ise de davanın ilk olarak █████/2017 tarihinde İstanbul 20. Sulh Hukuk Mahkemesinde açıldığı, █████/2021 tarihinden önce görülmekte olduğu anlaşılmakla, Hakim ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin █████/2021 tarihli 1232 numaralı kararı kapsamında kaldığı kabul edilemeyeceğinden, mahkememizin davanın açıldığı tarih itibariyle "ihtisas mahkemesi olarak" bu davada özel görevli bulunmaması nedeniyle 6100 sayılı HMK m.114/1-c ve HMK 115/2. maddesi hükmü uyarınca davanın usulden reddine, mahkememizce verilen hükme karşı yasal süre içinde kanun yoluna başvurulmayarak karar kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuş ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkememize başvurarak dava dosyasının "doğal hakim ilkesi gereği İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini" taraflardan birinin talep etmesine; aksi halde davanın açılmamış sayılmasına dair karar verilmesine, mahkememizce verilen karara yönelik istinaf yoluna başvurulması halinde ilgili daire tarafından; istinaf yoluna başvurulmaması durumunda ise karşılıklı iki mahkeme arasında olumsuz görev uyuşmazlığı doğacağından davaya bakacak mahkemenin belirlenmesi ve merci tayini için dosyanın Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince resen görevli mahkemenin belirlenmesine..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Hakimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığının 25.11.2021 tarihli, 1232 sayılı kararıyla;

13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. Maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,( TTK madde 4/-f: Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemeler)

22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ile 969. Maddelerinden,

19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunundan, (142. Maddesinde düzenlenenler hariç),

23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunundan

21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunun'dan

06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunundan

20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkındaki Kanun'dan Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlerde kararda belirtilen mahkemeler ihtisas mahkemesi olarak görevlendirilmiştir.

Ayrıca karada, Bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkûr mahkemelere gönderilmemesine, 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine ve dosya sayısına göre genel tevziden de iş verilmeye devam edilmesine, 25.11.2021 tarihinde karar verilmiştir.

Somut olayda davacı, kira sözleşmesinin muvazaalı olduğu gerekçesi ile geçersizliğinin tespiti talebinde bulunmuş olup dava tarihi itibari ile uyuşmazlığın ihtisas mahkemesinin görev alanına girmediği anlaşıldığından davanın tevzien verilen İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp sonuçlandırması gerekmektedir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE █████/2026 gününde oy birliği ile karar verildi.

KANUN YOLU: Kesin olmak üzere