Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde Görülen Tekstil Şirketleri Arası Ticari Satıştan Kaynaklanan, Karşılıksız Çekler, Tasarrufun İptali ve Zamanaşımı İddialarıyla Oluşan 534.880,00 TL Alacak Davası Özeti
Özet: Dava, davacı şirketin davalı şirketten ticari satışlardan kaynaklanan 534.880,00 TL alacağının tahsili talebine ilişkindir. Davacı, uzun süreli ticari ilişkileri kapsamında davalı tarafından verilen karşılıksız çekler üzerine başlatılan icra takiplerinin itirazsız kesinleştiğini belirtmiştir. Davalının mal kaçırma amacıyla yaptığı iddia edilen devirler nedeniyle tasarrufun iptali davası açıldığı, icra takiplerinin kambiyo zamanaşımına uğramasına rağmen dosyadaki işlemlerin genel alacak zamanaşımını kestiği ve alacağın hukuki geçerliliğini koruduğu ileri sürülmüştür. Davalı cevap dilekçesi sunmamış, mahkemece yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı ve davalıya düzenlenen faturalara itiraz olmadığı tespit edilmiştir.
T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ..... Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile davalı ..... Tekstil Ticaret Anonim Şirketi arasında 2010 yıllı öncesine dayanan ticari ilişki mevcut olduğunu, müvekkili ..... Tekstil uzun süre boyunca davalı ....... Tekstil'e tekstil ürünleri satmış olduğunu, süregelen ticari alım-satım ilişkisi ....... Tekstil'in finansal çıkmaza girmesiyle son bulduğunu, davalı ....... Tekstil firmasının satın aldığı tekstil ürünlerine karşılık müvekkiline verdiği çeklerin ise karşılıksız çıktığını, davalı firma tarafından Müvekkiline verilen bahse konu çeklerin tamamının karşılıksız çıkması üzerine Bakırköy ...... İcra Müdürlüğü ..... E. nolu, ..... E. nolu ve ...... E. nolu dosyalarıyla kambiyo senetlerine mahsus icra takibine geçildiğini, takiplerin hiçbir itiraza uğramadan süresinde kesinleştiğini, ancak davalı borçlu firmanın menkullerini kötü niyetli olarak alacaklılarından kaçırma maksadıyla dava dışı ..... Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine devrettiğinin anlaşılması üzerine Küçükçekmece ...... Asliye Hukuk Mahkemesi ..... E. nolu "tasarrufun iptali" davası ikame edilmiş olduğunu ve Yerel Mahkemece davanın kabulüne karar verildiğini, tasarrufun iptali davası Küçükçekmece ...... Asliye Hukuk Mahkemesi ..... E. ve ..... K. sayılı dosyası üzerinden kabul görmekle birlikte dava dışı 3.şahıs tarafından temyiz edildiğini, dava dosyasının henüz temyiz aşamasında olduğunu, kesinleşmediğini, anılan davanın 2013 yılında ikame edilmiş olduğunu, aradan geçen süre içerisinde davaya dayanak icra takipleri kambiyo zaman aşımına uğradığını, her ne kadar dayanak icra takipleri kambiyo zamanaşımına uğramış olsa dahi, icra dosyalarında yapılan işlemler nedeniyle genel 10 yıllık alacak zamanaşımı kesilmiş olduğunu, alacağın hukuki geçerliliğini korumaya devam ettiğini, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü ..... E. nolu, ..... E. nolu ve .... E. nolu takiplerinin devamına, 534.880,00-TL'nin davalı tarafından müvekkiline ödenmesine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı tarafa dava dilekçesi ve eklerinin T.K. 35. Maddeye göre tebliğ edildiği ve davalının cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, İİK 33/a-2 maddesi gereğince, olmadığı takdirde 6102 Sayılı TTK'nın 732 maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre alacak talebine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; 2004 sayılı İİK'nun 71. Maddesi atfıyla İİK 33/a maddesine dayalı Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı icra takiplerine dayanak kambiyo senetlerinin genel zamanaşımına uğramadığı iddiasına dayalı icra takiplerinin devamı ile çeklerin bedelinin davalıdan tahsili talebinin yerinde olup olmadığı davasından ibaret olduğu anlaşılmıştır. Bakırköy ..... İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ..... Esas, ..... Esas ve ..... esas sayılı dosyalarının uyaptan dosyamız arasına celp edildiği anlaşılmıştır.Küçükçekmece ...... Asliye Hukuk mahkemesine müzekkere yazılarak .... Esas sayılı dosyasının uyaptan dosyamız arasına celp edildiği anlaşılmıştır.Bakırköy ..... İcra Hukuk Mahkemesine müzekkere yazılarak ..... E. -.... K. Sayılı dosyasının uyaptan dosyamız arasına celp edildiği anlaşılmıştır.Bakırköy .....İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ..... esas sayılı dosyaların uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına celp edildiği anlaşılmıştır.Mahkememizce duruşma ara kararı ile Davacının iddiaları, sunulan ve toplanan deliller, dosya kapsamındaki belgeler ve Bakırköy .....İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı takip dosyasına göre; davacı tarafın ticari defterleri incelenerek; ticari defterlerinin usulüne uygun tutulup tutulmadığı, lehlerine delil niteliğinde olup olmadığı, defter kayıtlarının birbirini doğrulayıp doğrulamadığı, taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise tarafların ticari ilişkiyi hangi hesaplarla izlediği, defterler arasında fark bulunması halinde farkın sebebi hususları ile takip tarihi itibari ile takip dayanağı çeklere istinaden davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, varsa alacağın varlığı ve asıl alacak miktarının tespiti konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olmakla, mali müşavir .....'un Kahramanmaraş Asliye Ticaret Mahkemesi ..... Talimat dosyası aracılığı ile dosyamıza ibraz ettiği █████/2025 tarihli raporda özetle; Taraflar arasında Ticari bir ilişkinin olduğu, dosya içersinde davalı ....... Tekstil Ticaret Anonim Şirketi'ne düzenlenen faturalara karşı herhangi bir itiraz edildiğine dair bir belgenin olmadığından, düzenlenen faturaları kabul etmiş sayıldığı, davacının sunmuş olduğu Defterin V.U.K hükümlerine ve Tek Düzen Muhasebe sistemine göre usulüne uygun şekilde tutulduğu, uyuşmazlık konusu davanın davacı tarafından davalıya 2012 yılında düzenlenen faturaların yevmiye defteri - defteri kebir defterlerinde usulüne uygun şekilde muhasebe kayıtlarının yapıldığı, yevmiye defteri, defteri kebir ve envanter defteri kayıtlarının tek düzen muhasebe sistemine göre birbirlerini doğruladığı, davalı ....... Tekstil Ticaret Anonim Şirketi'ne Yapılan Satışların 120 ALICILAR hesabının altında 120.01.0681 hesap kodu ile alacak olarak kayıt yapıldığı, davacı .....Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin Muhasebe Kayıtlarına göre 2012 yılı sonu itibari ile KAPANIŞ kaydında tahsil edilemeyen 13 adet çek bedeli olan Toplam:1.126.718,16.-TL Çek bedelinin şüpheli Alacaklar olarak, Şüpheli Ticari Alacaklar olarak karşılık ayrıldığı buna göre Muhasebe kayıtlarının yapıldığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.İİK 33/a-2 maddesi uyarınca yapılan değerlendirmede; "İlamın zamanaşımına uğradığı iddiası" başlıklı 2004 Sayılı İcra İflas Kanununun 33/a-2 maddesi; Alacaklı, icranın geri bırakılması kararının kesinleştiğinin kendisine tebliğinden sonra, zamanaşımının vaki olmadığını ispat sadedinde ve 7 gün içinde umumi mahkemelerde dava açabilir. Aksi takdirde icrası istenen ilamın zamanaşımına uğradığı hususu kesin hüküm teşkil eder" şeklindedir.Bakırköy ..... İcra Hukuk Mahkemesi'nin █████/2023 tarihli, ..... Esas, ..... Karar sayılı ilamı ile "1-Asıl davanın KABULÜ ile, Bakırköy ...... İcra müdürlüğünün ..... (eski .... esas) esas sayılı dosyasında İİK 33/a-1 maddesi ve 71/2 maddesi gereğince zaman aşımı nedeniyle icranın GERİ BIRAKILMASINA, Birleşen ..... esas sayılı davanın KABULÜ ile, Bakırköy ...... İcra müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyasında İİK 33/a-1 maddesi ve 71/2 maddesi gereğince zaman aşımı nedeniyle icranın GERİ BIRAKILMASINA, Birleşen ...... esas sayılı davanın KABULÜ ile, Bakırköy ..... İcra müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyasında İİK 33/a-1 maddesi ve 71/2 maddesi gereğince zaman aşımı nedeniyle icranın GERİ BIRAKILMASINA," şeklinde karar verildiği, kararın █████/2025 tarihinde kesinleştiği, zaman aşımını kesen ve durduran sebeplerin TBK 153. ve 154. maddelerinde düzenlendiği, İİK 33/a-2 maddesi uyarınca açılan davalarda, madde metninde de yazılı olduğu üzere (zaman aşımının vakı olmadığını ispat sadedinde) davacı / alacaklı tarafından icranın geri bırakılmasına konu belgenin zaman aşımına uğramadığının ispatı, davacı / alacaklı tarafın üzerinde olduğu, davacı tarafın, çekin zaman aşımına uğramadığını, (BK 153 ve 154 maddelerinde yazılı sebeplerin olduğunu) yazılı delil ile genel mahkemede ispat etmesi gerektiği, somut olayda ise davacı / alacaklı tarafından icranın geri bırakılmasına konu çekin zaman aşımına uğramadığına ilişkin yazılı bir belge sunmadığı, bu halde de çekin zaman aşımına uğramadığının usulünce davacı tarafça ispat edilemediği anlaşıldığından davacının davasının İİK 33/A-2 maddesi uyarınca açılan davanın reddine karar verilmiştir. TTK 732 (Eski 644) maddesi uyarınca yapılan değerlendirmede; iş bu maddede "(1) Zamanaşımı sebebiyle veya poliçeden doğan hakların korunması için gerekli olan işlemlerin yapılmasının ihmal edilmiş olması dolayısıyla, düzenleyenin veya kabul edenin poliçeden doğan yükümlülükleri düşmüş bile olsa, bunlar poliçenin hamiline karşı, onun zararına zenginleşmiş olabilecekleri kadar borçlu kalırlar. (2) Sebepsiz zenginleşmeden doğan istem, muhataba, yerleşim yerli bir poliçeyi ödeyecek olan kimseye ve düzenleyen, poliçeyi başka bir kişi veya ticari işletme hesabına düzenlemiş olduğu takdirde o kişiye veya ticari işletmeye karşı da ileri sürülebilir. (3) Poliçeden doğan borcu düşmüş olan cirantaya karşı böyle bir istem ileri sürülemez. (4) Zamanaşımı süresi, poliçenin zamanaşımına uğradığı tarihi takip eden tarihten itibaren bir yıldır; ispat yükü, sebepsiz zenginleşmediğini iddia edene aittir." düzenlemesi yer almaktadır.Maddede zaman aşımına uğrayan çek nedeni ile sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak hamil tarafından keşideciye sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca başvurulabileceği, bu başvuru süresine ilişkin zaman aşımının ise çekin zaman aşımına uğradığı tarihten itibaren bir yıl olduğu, Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin █████/2017 tarihli, ..... Esas, ..... Karar sayılı ilamında da "Dava zaman aşımına uğramış çeke dayalı alacağın tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptaline ilişkindir. Dava konusu çekte davalı keşideci, davacı ise son hamil konumundadır. Söz konusu çek icra takibi sırasında 6 aylık takip zaman aşımına uğramış olması nedeniyle davacının, davalı keşideci hakkında 6102 sayılı T.T.K. 732. maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde başvuru hakkı bulunmaktadır. Bu durumda davalı keşideci sebepsiz zenginleşmediğini usulüne uygun delillerle kanıtlamakla yükümlüdür. Mahkemece bu hususlar değerlendirilmeksizin yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş,bozmayı gerektirmiştir." içtihadına yer verilmiştir.Somut uyuşmazlıkta; davacı tarafın terditli diğer talebinin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca TTK 732.maddesine dayandığı, davacı / hamilin bu başvurusunun, çekin zaman aşımına uğramasından itibaren 1 yıllık zaman aşımına tabi olduğu, iş bu 1 yıllık sürenin zaman aşımı olması nedeni ile eldeki davada cevap süresi içinde ileri sürülmesi gerektiği, davacı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı, dolayısıyla iş bu dava yönünden zaman aşımına ilişkin bir defi ileri sürülmediğinden 1 yıllık sürenin resen nazara alınamayacağı (Aynı yönde Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin █████/2019 tarih ve █████████ Esas- █████████ Karar sayılı ilamı), bu halde de işin esasına girilmesi gerektiği, Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin █████/2017 tarihli, ..... Esas, ..... Karar sayılı ilamında da belirtiliği üzere TTK 732.maddesi uyarınca açılan davalarda, sebepsiz zenginleşmediğinin ispat yükünün keşideci tarafta olduğu, davalı / keşidecinin ise çekten dolayı sebepsiz zenginleşmediğinin, dosya kapsamından, usulünce ispat edilmediği sonuç ve kanaatine varılarak; icra takiplerine konu çeklerin toplam bedelinin 808.000,00-TL olduğu, davacı tarafından 534.880,00-TL üzerinden iş bu davanın ikame edildiği, taleple bağlılık ilkesi göz önüne alınarak; davacı tarafça davalı hakkında terditli olarak açılan davanın kabulü ile 534.880,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının davasının İİK 33/A-2 maddesi uyarınca açılan davanın reddine, 2-Davacı tarafça davalı hakkında terditli olarak açılan davanın KABULÜ ile 534.880,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 36.537,65-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 9.134,42-TL harcın mahsubu ile bakiye 27.403,23-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,4-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 5-Davacı tarafından ödenen 615,40-TL başvurma harcı, 9.134,42-TL peşin harç ve 6.793,30-TL tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 16.543,12-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,6-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 85.580,80-TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının HMK m.333 hükmü gereği ilgilisine İADESİNE,8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026 Katip ..... ¸e-imza Hakim ..... ¸e-imza