franchise işletmesi devri kaynaklı itirazın iptali davasında, sözleşme şartları, diploma yükümlülüğü ve mali uyuşmazlığın bilirkişi raporuyla incelenmesi.

Franchise işletmesi devri kaynaklı itirazın iptali davasında, sözleşme şartları, diploma yükümlülüğü ve mali uyuşmazlığın bilirkişi raporuyla incelenmesi.

Özet: Bu hukuki evrak, davacının devraldığı ancak resmi devri yapılmayan ticari işletme için ödediği paranın iadesi talebiyle başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine açılan itirazın iptali davasını konu almaktadır; davacı, işletmenin fiilen teslim edildiğini ancak resmi devrin olmadığını iddia ederken, davalı ise davacının gerekli diplomayı temin etmeyerek ve işletmenin borçlarını ödemeyerek sözleşme şartlarını ihlal ettiğini savunmakta, bilirkişi raporu ise davacının devir bedelini tam ödemediğini ancak davalıdan tahsil edilebilir bir miktar olabileceğini belirtmektedir.

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : İtirazın İptali (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2024

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

DAVA: Davacı vekili █████/2024 harç tarihli dava dilekçesinde özetle;Müvekkilin 2022-2023 yıllarında davalı ... ---------- franchise işletmesi olarak işlettiği --------- Şubesi'nde işçi olarak çalıştığını, müvekkilin işletmeyi fiili olarak teslim aldığını ancak resmi devrin yapılmadığını, bunun üzerine 31.03.2023 tarihinde davalıya ödenen paranın iadesinin istendiğini, ödeme yapılmamasını üzerine takip başlatıldığını ancak takibe itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamını iddia ve talep edilmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu işyeri için sağlık/fizyoterapi diploması gerektiğini, davacının da devir işleminin hemen ardından haziran ayında mezun olacağını ve diploma hususunun tamamlanacağını belirttiğini, ancak davacının müvekkili aldatarak diploma getirmediğini, müvekkil ile davacı arasında bir devir sözleşmesi hazırlanmış olup 01.04.2023 itibariyle devir işleminin gerçekleştiğini, sözleşme şartı sağlanmadığından müvekkilin devir ücretini iadesi sözkonusu olamadığını, taraflar arasında imzalanmış 01.04.2023 tarihli sözleşme gereği müvekkile yapılması gereken devir ücreti ödemelerinin vaktinde yapılmadığını, bir kısmının hiç alınamadığını, --------- borcu olan 5.497,86-TL, vergi borcu olan 2.802,54-TL, muhasebe ücreti olan 6.000-TL, -------- isimli davacının çalışanının ödenmemiş 3 aylık maaşı olan 34.200-TL, -------- mağaza kirası olan 39.504-TL, Temmuz ayı frenchise royalty kar payı olan 2.415-TL, temmuz ayı su ve elektrik faturası olan 2363-TL, temmuz ortak alan ücreti 4.250-TL, esnaf odası aidatı olan 1.203,00-TL, belediye reklam vergisi olan 2956-TL, paket iptali bedeli olan 1.200-TL, devir sözleşmesi bakiye bedeli olan 30.000-TL, frenchise depozito kesin teminat bedeli olan 21.312-TL, bağkur borcu olan 83.445,91-TL olmak üzere toplam 218.609,31-TL yalnızca müvekkile yöneltilen alacakların bir kısmı olduğunu, buna ilişkin faturaların ekte sunulduğunu, bu konuda ----------- AVM'ye ve Extremfiz'e yazılacak müzekkere ile elde edilecek borç dökümleriyle de bu husus açıklığa kavuşturacağını, deviz sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini ve davacının kötü niyetli olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava ticari işletme devri sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacının davalıdan alacaklı bulunup bulunmadığı, taraflar arasında görülmekte olan ---------- İcra Dairesinin ---------- Esas sayılı dosyasına davalı tarafça yapılan itirazın haklı olup olmadığı, davacının itirazın iptali davasını açmakta haklı olup olmadığı, dava konusu işletme devri sözleşmesine ilişkin tarafların edimlerini yerine getirip getirmedikleri, davacının bu sözleşme gereği devir bedelinin iadesi talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir. █████/2025 tarihli ara karar ile daha önceki alınan bilirkişi raporlarına yönelik taraf itirazları da dikkate alınarak dosyanın bir mali müşavir uzman bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve █████/2026 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi kök raporunda özetle;

"1)Taraf ticari defterlerinin ibraz edilmemesi ve dosyada sunulu davalı adına düzenlenen faturaların uyuşmazlığın çözümünde yetersiz kalacağı anlaşıldığından, tarafların ve dava dışı firmanın dosyaya sunduğu ödeme dekontları ile sonuca gidildiği,

2)Davacının işyeri devir sözleşmesinde davalıya ödenecek tutar olarak belirtilen 200.000,00 TL bedelden 195.000,00 TL'sinin davalıya ödendiği, bu yönüyle davacının sözleşmeden doğan ödeme yükümlülüğünü zamanında ve tam olarak yerine getirmediği,

3)İşbu raporda yer verilen tespitlere göre Sayın Mahkemenizin kısmen davacı lehinde hüküm kurması halinde davalıdan istenebilir tutarın 127.873,02 TL olacağı sonucuna gidildiği,

4)Davacının takipte 225.578,00 TL anapara üzerinden 46.364,14 TL birikmiş faiz talep ettiği, ancak davalının temerrüde düşürülme tarihinin dosya kapsamından tespit edilememesi nedeniyle birikmiş faiz hesaplamasının yapılamadığı,

5)Sayın Mahkemenizin görevlendirme kararında önceki bilirkişiden alınan rapora itirazların karşılanması yönünde hüküm kurulduğu, ancak 08.03.2025 tarihli kök ve ek raporda hukuki nitelendirmeler olması nedeniyle, taraf itirazlarının karşılanmasının uzmanlık alanımda olmadığı ve söz konusu itirazların raporu hazırlayan ilgili bilirkişi tarafından karşılanmasının uygun olacağı sonucuna gidildiği, " şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

Somut olayda taraflar arasındaki sözleşme ve tutanak incelendiğinde açık şekilde işletmenin davacıya devredilememesi durumunda davacı tarafından ödenen bedelin iade edileceği hükme bağlanmıştır. Davalı taraf iddiasının aksine taraflar arasındaki sözleşmede davacının diploma sunması gibi bir talebin olmadığı anlaşılmaktadır.Davacının işletmenin devredilmemesine kusuru ile sebep olduğunu gösteren dosya kapsamında başkaca evrak da bulunmamaktadır. Bu sebeple işletmenin devredilememesinde her ne kadar tarafların dışındaki firmaların müdahalesi de bulunsa, davacının bir kusurunun bulunmadığı ve sözleşmeden kaynaklı iade talebinin yerinde olduğu kabul edilmiştir. 10.04.2026 tarihli bilirkişi raporu ile davacının işletme devri nedeniyle ödemek zorunda kaldığı bedellerden işletmenin davacı tarafça işletildiği süre boyunca davalı tarafça ödenen masraf ve giderler mahsup edilerek neticeten davacının davalıdan 127.873,02 TL alacaklı olduğu kanaatine varılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Takip konusu alacak likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Hüküm; Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın kısmen kabulü ile; ---------- İcra Müdürlüğünün ---------- Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın 127.873,02 TL asıl alacak üzerinden iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına, fazlaya dair istemin reddine,

2-Takip konusu alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,

3-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen kısım yönünden alınması gereken 8.735,00 TL harçtan peşin alınan 4.592,86 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.142,14 TL karar harcının davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

4- Harçlar yasası uyarınca davacı tarafından yatırılan 4.142,14 TL peşin harç ve 427,60 TL başvurma harcı davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6- Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

7-Davacı tarafından yapılan 6.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 492,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 6.492,00 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 3.086,72 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, geri kalan bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,

8-Davalı tarafından yapılan 6.000,00 TL bilirkişi ücreti giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 3.147,6 TL yargılama giderinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, geri kalan bakiyenin davalı üzerinde bırakılmasına, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde davalı tarafa iadesine,

9- Kabul red oranına göre belirlenen 1.711,44 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye irad kaydına, Yine Kabul red oranına göre belirlenen 1.888,56 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye irad kaydına,

Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026