Danıştay 13. Daire, akaryakıt istasyonunda mutfak tüpüne usulsüz LPG dolumu nedeniyle verilen idari para cezasının iptal istemini temyizen inceliyor.
Özet: Davacı şirketin akaryakıt istasyonunda mutfak tüpüne otogaz dolumu yapıldığı tespitiyle uygulanan idari para cezasının iptali talebiyle açtığı davada, ilk derece ve istinaf mahkemeleri, denetim esnasındaki tutanaklar, görevli beyanları ve fotoğraflarla dolum fiilinin sabit olduğunu kabul ederek davayı reddederken; davacı, denetimin hatalı yapıldığını, bilirkişi raporuyla da desteklendiği üzere söz konusu materyalle dolumun fiziksel imkansızlığını ve lehe yasa hükümlerinin uygulanması gerektiğini iddia ederek temyiz başvurusunda bulunmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A YONÜÇÜNCÜ DAİREEsas No:████████Karar No:█████████TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Akaryakıt Ürünleri Tarım Nakliye Hayvancılık İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda █████/2014 tarihinde gerçekleştirilen denetimde, otogaz istasyonunda mutfak tüpüne LPG dolumu yapı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendi uyarınca 380.715,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmı yönünden ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlık konusu olayda, jandarma ekiplerince yapılan denetimde tutulan █████/2014 tarihli tutanağın incelenmesi sonucunda; davacı şirkete ait istasyonda yapılan kontrol sırasında, istasyonda görevli pompacı olarak çalışan ve LPG dolumu yapan C.Y.'nin LPG dolum yetki belgesinin olmadığı, adı geçen şahsın denetim esnasında belgesi olmamasına rağmen istasyona gelen araçlara LPG dolumu yaptığı, ayrıca dosyada mevcut olan fotoğraflardan ve kendi ifadesinden araç bagajında bulunan mutfak tüpüne aparat yardımıyla dolum yaptığını kabul ettiği, ancak bunun yasak olduğunu bilmediğini ifade ettiği, her ne kadar ... Madeni Sulh Hukuk Mahkemesince talep üzerine aparat üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi ile aparatın görünüş itibariyle mutfak tüpü dolumuna elverişli olsa da, aparatın mutfak tüpüne bağlantısını sağlayan dedantörün açma kapama yerinin kırık olduğu, dolayısıyla dolum yapılamayacağı belirtilmekle birlikte, denetim esnasında bu dolumun gerçekleştiğinin ifadeler ve çekilen fotoğraflar ile tespit edildiğinin görüldüğü, Bu durumda; otogaz istasyonunda mutfak tüpüne LPG dolumu yapılması fiilinin sabit olduğu, fiilin niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olan fiiller arasında sayılmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, şirketin tüp dolumu yapmasının söz konusu olmadığı, denetimin sağlıksız yapıldığı ve tutulan tutanağın fiili durumu yansıtmadığı, istasyonda bulunduğu iddia edilen materyal ile fiilen tüp dolumu yapmanın mümkün olmadığı, denetimden sonra bahsi geçen materyal üzerinde inceleme yaptırıldığı ve ilgili materyalin mutfak tüpüne bağlantısını sağlayan dedantörün açma kapama yerinin kırık olduğu, LPG pompasından mutfak tüpüne bağlantı sağlayan dedantörün mutfak tüpüne uyum sağlamadığı, yapılan üç ayrı denememe ilgili dedantör ile dolum yapılamadığı hususlarının ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında hazırlanan bilirkişi raporu ile tespit edildiği, bu durumda fiilen dolum yapılamayacak bir materyal ile dolum yapılırken suç üstü yapılmasının mümkün olmadığı, ayrıca şirketin mevzuata aykırı bir eylemi olduğu kabul edilmemekle birlikte 7164 sayılı Kanun ile 5307 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklerin şirketleri lehine hükümler içerdiği ve lehe olan yasa hükmünün uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : İLGİLİ MEVZUAT: Dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan haliyle 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde, Kanun'un 7. maddesi hükümlerinin ihlali halinde sorumlulara ikiyüzellibin Türk Lirası (fiil tarihi itibarıyla güncel tutar 380.75,00-TL) idari para cezası verileceği belirtilmiştir. 7164 sayılı Maden Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 35. maddesi ile 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesi yeniden düzenlenmiş ve maddenin 16. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, 7. maddenin ikinci fıkrasının (4) numaralı bendinin ihlali halinde otogaz bayilik lisansı sahiplerine yüzbin Türk Lirasından az olmamak ve beşyüzbin Türk Lirasını geçmemek üzere fiilin işlendiği tarihten bir önceki yılda ilgili lisansa konu LPG piyasası faaliyetine ilişkin net satış hasılatının binde onu oranında idari para cezası uygulanacağı kurala bağlanmıştır. 7164 sayılı Kanun'un 37. maddesi ile 5307 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 8. maddenin ikinci fıkrasında, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Kurul kararına bağlanmış, ancak tahsilatı tamamlanmamış olan idarî para cezaları, işlenen fiil için bu Kanunla birlikte daha düşük bir idarî para cezası uygulanmasının öngörülmesi hâlinde, ilgili vergi dairesince 16. maddenin ilgili bentlerinde belirlenmiş olan asgarî maktu hadden tahsil edilir. Kısmen veya tamamen tahsil edilen idarî para cezaları iade edilmez." kuralına yer verilmiştir.5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 2. maddesinde, "Kabahat" deyiminin, Kanun'un karşılığında idari yaptırım uygulanmasını öngördüğü haksızlık anlamına geldiği; 3. maddesinde, bu Kanun'un, idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde, diğer genel hükümlerinin, idari para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesi yaptırımını gerektiren bütün fiiller hakkında uygulanacağı; "Zaman Bakımından Uygulama" başlıklı 5. maddesinde, █████/2004 günlü, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun zaman bakımından uygulamaya ilişkin hükümlerinin kabahatler bakımından da uygulanacağı, kabahatler karşılığında öngörülen idari yaptırımlara ilişkin kararların yerine getirilmesi bakımından ise derhal uygulama kuralının geçerli olduğu; bu maddenin atıf yaptığı 5237 sayılı Kanun'un 7. maddesinin ikinci fıkrasında da, suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanunun uygulanacağı ve infaz olunacağı kurala bağlanmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Kanun koyucu tarafından, Kurulca karara bağlanmış, ancak tahsilatı tamamlanmamış idari para cezalarının, işlenen fiil için 5307 sayılı Kanun'un 7164 sayılı Kanun'un 35. maddesi ile değişik 16. maddesinde daha düşük bir idari para cezası uygulanması öngörülmüş ise asgari maktu hadden tahsil edilmesi vergi dairesine bir görev olarak verilmiştir. İlgili vergi dairesinin kanunen üstlendiği bu görevi yerine getirmesi açısından önemli olan husus, idari para cezasının keşinleşmesi değil, tahsilatının tamamlanmamış olmasıdır. Dolayısıyla söz konusu düzenleme, tamamen tahsilat aşamasına özgü bir kural niteliğindedir. İdari para cezasının iptali istemiyle dava açılsın veya açılmasın, bu kuralın tahsilatı tamamlanmamış idarî para cezalarına uygulanması vergi dairesi açısından bir zorunluluktur. İlgili vergi dairesi, dava açılıp açılmadığına bakılmaksızın tahsilatı tamamlanmamış idarî para cezasının miktarında lehe bir değişiklik varsa bunu tespit etmekle ve uygulamakla yükümlü bulunduğundan, tahsilat aşamasına özgü olan anılan kuralın, idari para cezasının iptali istemiyle açılan davalarda dikkate alınmasına gerek bulunmamaktadır. Bu itibarla, idari para cezasına konu olan fiilin sübuta ermiş olması ve idari para cezasının miktarında lehe olan değişikliğin tahsilat aşamasında vergi dairesince dikkate alınacak olması sebebiyle, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabetsizlik görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA, 3. Temyiz posta giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.