Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin, davalı sürücünün %100 kusurlu olduğu trafik kazası sonucu aracın pert olması nedeniyle talep edilen maddi hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti tazminatına ilişkin istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, 24.02.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonrası davacı aracında oluşan hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti nedeniyle açılan tazminat davasına odaklanmaktadır; davacı, hasarlı aracı için ilk etapta sembolik rakamlarla birlikte fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak maddi ve manevi zararlarının giderilmesini talep ederken, davalılar ise kusursuzluk veya davacının kusurlu olduğu yönünde savunma yapmışlar; ilk derece mahkemesi, bilirkişi raporuna dayanarak davalı araç sürücüsünü kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu bulmuş, davacı aracının pert-total olduğunu tespit ederek 155.000 TL hasar bedeli ile 20 iş günlük araç mahrumiyeti zararını hükme esas almıştır.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ███████ - ████████T.C.ANKARABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ26. HUKUK DAİRESİESAS NO : ███████ KARAR NO : ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A R BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 23.09.2024NUMARASI : ████████ Esas ████████ KararDAVACI :VEKİLİ : DAVALILAR : VEKİLİ : : VEKİLİ : DAVANIN KONUSU : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)KARAR TARİHİ : 04.06.2026GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 04.06.2026 İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı ...vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 24.02.2023 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketince zorunlu mali mesuliyet sigorta kapsamında teminat altına alınan davalı ...idaresindeki ... plakalı aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacıya ait aracın hasar gördüğünü, meydana gelen kazada davalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, mevcut kaza nedeniyle davacının aracında 120.000,00-TL hasarın meydana geldiğini, aracın tamir ettirildiğini ancak araçta değer kaybı oluştuğunu araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin tespit edilerek davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle beraber tahsilini talep ettiklerini, davacının onarım sürecinde aracını kullanamadığını, onarım süresinin de tespit edilerek araç mahrumiyetinden kaynaklı bedelin de davalı ...'dan tahsili ile taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ettiklerini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla şimdilik 50,00-TL hasar bedeli ve 50,00-TL değer kaybı bedeli olmak üzere 100,00-TL' nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile araç mahrumiyet bedelinin belirlenerek şimdilik 50,00-TL'nin ise davalı ...'dan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir., Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; 24.02.2023 tarihinde gerçekleşen dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın davalı tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, şirketin gerçek zarardan sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe kapsamında teminat limitleriyle sınırlı olarak sorumlu olduğunu, dava konusu kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, kaza nedeniyle aracın değer kaybına uğrayıp uğramadığının tespit için oluşan hasarın aracın orjinalliğini etkileyip etkilemediğini, aracın daha önce değer kaybına uğrayacak bir kazaya karışıp karışmadığını, gerçekleşen kaza sonucunda araç sahibinin bir kayba uğrayıp uğramadığını, aracın faturası ve aracın o dönemdeki fiyatı ve aradaki farkın tüm bu kriterlerin hassas bir şekilde araştırılmasını ve şayet mevcut ise gerçek değer kaybının belirlenmesinin gerektiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının beyan ve iddialarının aksine yaşanan kazada davacının tam kusurlu olduğunu, davalının aracını kullandığı yolda da bir takım kusurların bulunduğunu, davalının buna rağmen kontrollü davrandığını, hızının maksimum 50 km olduğunu, kazaya sebebiyet veren hususlardan bir diğerinin davacının hatalı sollama yapması olduğunu, yol düzeninden ötürü davacının şerit ihlali yaptığını, tek şeride düşen bir yolda davacının aşırı hızla seyrine devam ettiğini, kaza anında da yavaşlayamadığını, davacının trafik kurallarına aykırı davranarak yüksek hızda seyir ettiğini, uygun bir manevra ile daha ağır hasarların oluşmasını ve ölümlü bir kaza olmasını engelleyen kişinin davalı olduğunu, davalının aracının da pert olup kullanılmaz bir hale geldiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİMahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre olay tarihinde, davacı sürücü ...in idaresindeki ... plakalı aracı ile ... caddesini takiben ... Bulvarı istikametine doğru seyri sırasında, ... caddesi kesişimi kavşakta, karşıdan gelip... istikametine doğru kavşaktan geçiş yapmak isteyen davalı sürücü ...'ın idaresindeki ... plakalı araçla kavşak içinde çarpışmaları suretiyle dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, hükme esas alınan kök ve ek bilirkişi raporu ile davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, kaza nedeniyle davacı aracının pert - total durumunda olduğu ve serbest piyasa rayicine göre hasar bedelinin, sovtaj bedeli düşüldükten sonra 155.000,00-TL olarak hesaplandığı, araç makul tamir süresinin 20 iş günü olduğu ve bu süre içerisinde davacının aracından mahrum kalması nedeniyle oluşan maddi zararının 12.000,00-TL olduğunun tespit edildiği, davalı sigorta şirketi yönünden kaza tarihi itibariyle poliçe limitinin 120.000,00-TL olduğu gözetilerek, poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile davalı sigorta şirketinin, kazaya kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı aracın ZMMS poliçesi kapsamında, diğer davalı ...'ın araç sürücüsü sıfatıyla, haksız fiil hükümlerine göre oluşan maddi zarardan sorumlu oldukları, davacıya ait araç pert-total durumunda bulunduğundan değer kaybına ilişkin istemi yerinde olmadığı, her ne kadar davacı Murat Gödek ile davalı ...savcılık soruşturma dosyası kapsamında, 20.000-TL ödeme karşılığında uzlaşma sağlanmış ise de; uzlaşma tutanağına yapılan uzlaşmanın ceza dosyasına ilişkin olduğu, mahkememiz nezdindeki dosyadaki talep ve hakların saklı tutulduğunun şerh düşüldüğü, davacı tarafın katıldığı oturumda yapılan ödemenin davacının yaralanmasına bağlı maddi ve manevi tazminat hakları kapsamında yapıldığını beyan ettiği dikkate alınarak, belirlenen alacak tutarından indirim ya da mahsup yoluna gidilmediği, Anayasa Mahkemesi'nin 26.07.2023 tarihinde ███████ Esas, ████████ Karar numaralı dosyada, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun ██████ maddesinin "Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz," bölümünün Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği gözetilerek, uzlaşmanın iş bu davanın görülmesine engel teşkil etmediği kanaati ile yargılamaya devam edildiği, davacı tarafça; davalı sigorta şirketine, dava tarihinden önce yapılan ön başvurunun 11.09.2023 tarihinde sigorta şirketine tebliğ edildiği, davacı tarafça ihtarname ile ödeme için 15 günlük mehil tanındığı, buna göre davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinin 27.09.2023 tarihi olduğu, diğer davalının ise haksız fiil tarihi (kaza tarihi) itibariyle temerrüde düştüğü ve aracın hususi olduğu gözetilerek temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek suretiyle, belirlenen maddi zararın davalılardan tahsiline karar verilmesi gerektiği belirtilerek, davacının hasar bedeline ilişkin isteminin kabulü ile, 155.000,00-TL'nin, davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti olan 120.000,00-TL ile sınırlı olmak kaydı ile davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 27.09.2023 tarihinden, davalı ...yönünden kaza tarihi olan 24.02.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının değer kaybı bedeli isteminin reddine, davacının araç ikame bedel isteminin kabulü ile, 12.000,00-TL'nin kaza tarihi olan 24.02.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş karara karşı davalı ...vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİDavalı ...vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava şartı zorunlu arabuluculuk başvurusu eksikliği, zamanaşımı, hak düşürücü süre, tahsilde tekerrür itirazları bulunduğunu, davacının hakimiyetinde olan ... ve davalının hakimiyetinde olan ... plakalı araç arasında trafik kazası yaşandığını, davalının manevra yaparak daha büyük bir facia yaşanmasına engel olduğunu, olayda hastane kayıtları mevcut olup incelendiğinde davacı hız sınırını korumuş olsaydı davalı ve arkadaşının bu denli zarar görmeyeceğini, hastana kayıtlarının getirilmesi gerektiğini, ceza dava dosyasında uzlaşma kapsamında yapılan ödemenin, dikkate alınmadığını, davacının kendisinin yaralanmasına bağlı maddi ve manevi tazminatı kapsayacak şekilde bu ödemeyi aldığını beyan etse de kazada davacının hiçbir yaralanması bulunmadığını, kazadan sonra, ilk aşamada düzenlenen kaza tespit tutanağında da kusurlu olan tarafa ve hususlara dair açık ve net bir değerlendirme yapılamadığını, soruşturma aşamasında başkaca rapor tanzim edildiğini, devamında uzlaşma bürosuna gönderilen dosyada taraflar uzlaşarak dosyanın kapanmasını sağladığını, uzlaşma bürosunda yapılan maddi ödemenin de işbu hukuk dava dosyasında değerlendirmeye alınmasını talep edilmesine rağmen değerlendirmeye alınmadığını, kazada tam kusurlu olan tarafın davacı olduğunu, kusur tespiti için tanık dinlenmediğini keşif yapılmadığını, kusur tespiti dayanaksız ve hatalı olduğunu, davalı gerçek kişi olup kendisinden talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu, en düşük orandan ve yasal faizden değerlendirme yapılması gerektiğini belirterek, kararın kaldırılmasınına karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEHMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve istinaf edenlerin sıfatına göre dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;Davanın maddi hasarlı trafik kazası neticesinde aracı zarar gören davacının araç hasar, değer kaybı ve ikame araç tazminatının kazaya neden olan karşı aracın sürücüsü ve araç malikinden sürücü ve işletenin hukuki sorumluluğu ile zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında kapsamında tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince davacının hasar bedeline ilişkin isteminin davalılar yönünden kabulüne, değer kaybı bedeli isteminin reddine, davacının araç ikame bedel isteminin davalı ...'dan yönünden kabulüne karar verilmiştir.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49/1. maddesine göre ise kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Trafik kazalarında irdelenmesi gereken husus ise trafik kazasının meydana gelmesinde tarafların olaya etkileri ve dolayısıyla sürüş kusurlarıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile oluşan davacının maddi zararından işleten sıfatına haiz sigortalı araç maliki ile araç sürücüsü ve davalı sigorta şirketi sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Bu kapsamda davalıların sorumluluğunun belirlenebilmesi için olayın oluşumunda tarafların mevcut kusur durumun tespiti önem arz eder.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266 ve devamı maddeleri gereğince, çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilir.Somut olay yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler doğrultusunda değerlendirildiğinde dosyaya kazandırılan açıklamalı, ayrıntılı, denetime elverişli, kusur bilirkişi raporu ile olaya ilişkin belirlenen maddi olgular çerçevesinde oluş şekline uygun düşecek biçimde, taraflara kusur atfını gerektiren sebeplerin somut olarak açıklanması suretiyle kusur değerlendirilmesi yapılarak, davacı ile davalının ...idaresindeki araçların kavşak içinde çarpışmaları şeklindeki kazanın kazanın oluşumuna dair olay anı gösterir herhangi bir kamera kaydı olmadığı, kaza yeri krokisin de çarpışma noktasının davacının aracın şeridi olduğu işaretlendiği gibi, yine her iki aracın da kaza sonrası yine davacı idaresindeki aracın şeridinde oldukları, davalı idaresindeki aracın yol ve şeridinde ise herhangi bir fren izi ie araç kırık parçaları vb. belirtilmediği, dikkate alındığında kazanın, davalı sürücü bölünmüş yolda karşıdan gelen trafiğin yol ve şeridine girerek karşıdan kendi yol ve şeridinden nizami olarak gelmekte olan davacının idaresindeki araca önden çarpması şeklinde meydana geldiği anlaşılmakla, kazanın oluşumunda; davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'ıın, olay yeri bölünmüş yolda karşı trafiğin kullandığı yol ve şerit bölümüne girmemesi gerekirken, aksine hareketle bölünmüş yolda karşı trafiğin kullandığı yol ve şerit bölümüne girerek, karşıdan kendi yol ve şeridinde nizami olarak gelmekte olan davacı sürücü... idaresindeki ... plakalı araçla kafa kafaya çarpışmış olmakla % 100 oranında asli ve tam kusurlu, davacının ise olayının oluşumunda izafe edilecek herhangi bir kural ihlali olmamakla kusursuz olduğunun tespitinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.Açıklanan bu hukuki ve maddi vakıalar ile toplanan tüm deliller karşısında; hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, olaya ilişkin belirlenen maddi olgular çerçevesinde taraflara kusur atfını gerektiren sebeplerin somut olarak açıklanması suretiyle kusurun maddi olayın oluş şekline uygun olarak tespit edilmesine, davacının aracında oluşan zarar dolayısıyla hasar, değer kaybı ve aracın tamir süresince kullanılamaması nedeniyle ikame araç bedeli tazminatına hak kazanmasınına, kusur ve zarar kalemlerinin benimsen ilke ve esaslar ile örtüşecek şekilde olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun olarak hesaplanmasına, trafik kazasından kaynaklı hasar bakımından davalı sürücü ile ZMMS poliçesi kapsamında sigorta şirketinin birlikte, ikame araç bedeli yönünden ise yalnızca davalı sürücünün sorumluluğunun söz konusu olmasına, davalı sigorta şirketi yönünden mahrumiyet bedeli dışlanarak hasar bedelinin talep ile sınırlı olarak poliçe limiti dahilinde hüküm altına alınmasına, tazminata davalıların sıfatına uygun şekilde belirlenen talep ile bağlı olacak şekilde temerrüt tarihinden yasal faiz yürütülmesine, uzlaşma kapsamındaki suçun konusu vücut dokunulmazlığı olup eldeki davanın konusunun ise araç hasarına ilişkin olması nedeniyle uzlaşma kapsamında yapılan ödemenin eldeki dava dosyası kapsamında belirlenen tazminattan mahsup edilemeyecek olmasına, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, davalı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davalı ...vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-Harçlar Kanunu gereğince davalıdan alınması gereken 11.407,77 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 2.851,94 TL'nin mahsubu ile kalan 8.555,83 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir olarak kaydedilmesine,3-Taraflarca yapılan istinaf kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi uyarınca ilgilisine iadesine, 5-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 04.06.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi. Başkan Üye Üye Katip * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.