Filo kiralama şirketinin trafik kazasında zarar gören aracı için hasar, değer kaybı ve mahrumiyet bedeli tazminat talebi davası.
Özet: Araç kiralama işi yapan davacı şirketin, kiralanan aracının bir trafik kazasına karışması sonucu uğradığı hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli gibi zararların tazmini talebiyle açılan bu davada, diğer araç sahibi davalı kaza anında araca zilyet olmadığını, sigorta şirketi davalı ise poliçenin kaza tarihinde geçerli olmadığını ve bazı taleplerin teminat dışı olduğunu savunarak davanın reddini istemektedir.
T.C.
İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:████████ EsasKARAR NO:████████DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ:█████/2024KARAR TARİHİ:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle; müvekkil şirketin filo şekliden araç kiralama işi ile iştigal ettiğini, ... plakaları araç uzun dönemli kiraladığını, mezkur aracın kiracı kullanımında iken █████/2022 tarihinde davalı taraf ... plakalı araç ile kaza meydana geldiğini, mezkur kaza nedeni ile müvekkil şirkete ait araçta hasar bedeli tazminat alacağı oluştuğu davalının 3 şahıslarda hak ve alacakları ile haczi kabil malları üzerinde ihtiyati haciz talep etmiştir.Davalı ... vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; Müvekkil kazanın olduğu gün olan 01.12.2022 tarihinde söz konusu ... plakalı aracın satın alma işlemlerini gerçekleştirdiğini, müvekkile henüz araç teslim edilmeden yolda aracın kazaya karıştığını, Dolayısıyla davayı kabul etmemekle birlikte söz konusu araç müvekkilin fiili hakimiyetine girmeden, zilyetlik devrolmadan kaza gerçekleşmiş olduğundan müvekkilin bu kazadan bir sorumluluğunun bulunmadığını, ... plakalı araç sürücüsü olan davalı ...'a müvekkil tarafından herhangi bir talimat verilmediğini, müvekkilin satın alma işlemlerini gerçekleştirdiğini, müvekkilin kazadan herhangi bir sorumluluğu bulunmayacağını, müvekkil yönünden açılacak dava da ticaret mahkemelerinin değil asliye hukuk mahkemeleri olduğunu, iş bu davadaki alacakların zaman aşımına uğradığını, davacının kiraladığı ... plakalı aracın kasko sigortasından herhangi bir ödeme alıp almadığı hususunun müvekkilce bilinmediğini, davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasını arz ve talep etmiştir.Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin Mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; Kazaya karışan ... plakalı araç kaza sırasında müvekkil şirket nezdinde sigortalı olmadığından müvekkil şirketin işbu kazadan kaynaklı hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, ... plakalı aracın trafik poliçesini tanzim edildiğinden müvekkile dava açılmış olsa da ilgili araç için kesilen ... numaralı poliçenin 28.11.2023 tarihinde satış nedeniyle iptal olduğu ve yeni araç sahibi tarafından ... Sigorta A.Ş.'den trafik poliçesi tanzim ettirildiğini, trafik sigortası genel şartları’nın “sigortalının değişmesi” başlığı altında poliçesinin geçerliliği üzerinde durulmuş olup sigortalının değiştiği her durumda mevcut sözleşme değişim tarihi itibarıyla “kendiliğinden” sona erdiğini, müvekkil şirketin trafik poliçesinin bulunmadığını, şikayetçi husumetini yanlış yönlendirildiğini iletilen hasar evrakları ile fotoğrafları üzerinden ekspertiz çalışması gerçekleştirildiğini, ilgili eksperden hasar evrak ve fotoğraflarının talep edildiğini ancak olumlu yanıt alınamadığını, davacı tarafın tacir olduğundan defterlerine faturayı gider olarak eklediklerinden vergi indirimi sağladıklarından hesaplamanın KDV hariç yapılması gerektiğini, Araçtan mahrumiyet bedeli zorunlu trafik sigortası bakımından teminat dışı olduğundan davacı tarafın ZMMS kapsamında araçtan yoksun kalma bedeli talep edemeyeceğini, davacı tarafın avans faizi isteminin haksız olduğunu, müvekkil şirketin işbu kazaya sorumluluğunun bulunmadığından reddini, aracın müvekkil tarafa ait gösterilmediğinden davanın usulden reddini, bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilerek aracın onarılmış olup olmadığının tespitini, bilirkişi tarafından inceleme yapılması durumunda hesaplamalarda orijinal ve muadil parçaların da göz önüne alınarak hesapla yapılmasını, aracın anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre değerlendirilmesini, KDV'ye ilişkin hüküm kurulmamasını, teminat limitlerinin dikkate alınmasını, araç mahrumiyet bedeli talebinin reddini, avans faizi talebinin reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin dava müvekkilin aleyhine sonuçlansa da dava açılmasına sebebiyet vermemiş olması nedeniyle karşı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir.Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana gelen; hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili istemine ilişkindir.Hasar bedeli ; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiştir. Somut olayda dava dışı sigortalının kusurunun tespiti halinde davalı ZMMS'nin de talep edilen hasar bedelinden yasal sorumluluğu doğacaktır. Araç değer kaybından, zarara sebebiyet veren aracın maliki-işleten sıfatıyla, araç sürücüsü-haksız fiil faili olarak, sigorta şirketi-trafik sigortası poliçesi nedeniyle, müştereken ve müteselsilen sorumlu olup, müteselsil sorumluluk ilkeleri uyarınca davacı tarafça, değer kaybı alacağı sorumluların tamamından talep edebilecektir.Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatlarında değer kaybının belirlenmesinde aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el piyasa değeri arasındaki fark dikkate alınmaktadır. Bu durumda mahkemece aracın tramer kayıtları ve varsa önceki hasarlarına ilişkin hasar dosyaları istendikten sonra aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalılarını savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmesi gerekmektedir. Bu açıklamalar ışığında davacı ve davalının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.Bilirkişinin düzenlediği 22.01.2026 tarihli 15 sayfadan ibaret raporunda özetle; Kaza Tarihi ve Saatinde Davalı ... Adına Tescilli ... Plakalı Aracın Sürücüsü Diğer Davalı ...’ın; 01.12.2022 tarih ve 09:48 saatli çift araçlı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; ASLİ ve TAM KUSURLU olduğu, KUSUR ORANINININ %100 (Yüzdeyüz) olduğu; Davacı ... ... Servis Ve Ticaret A. Ş. Adına Tescilli Dava Konusu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...’ün; 01.12.2022 tarih ve 09:48 saatli çift araçlı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda, Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve KUSURSUZ olduğu; Dava konusu aracın hasar onarımının orijinal parça kullanımı ile birlikte iskontosuz ve KDV dahil, kaza tarihi itibariyle, Yargıtay içtihatları doğrultusunda KDV dahil 132.912,57TL (YüzotuzikibindokuzyüzonikiTL ElliyediKrş) olacağı, davacı adına düzenlenmiş olan 02.03.2023 tarih ve ... Seri nolu fatura içeriğindeki hasar onarım tutarının piyasa şartlarına göre makul olduğu; Dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 01.12.2022 itibariyle değer kaybının, kadri marufunda 74.270,00TL (YetmişdörtbinikiyüzyetmişTL) olacağı; Dava konusu ... plakalı aracın amortisman gideri düşüldükten sonra, 20 (Yirmi) günlük makul onarım süresince oluşacak araç mahrumiyet zararının (kazanç kaybının) 6.435,00TL (AltıbindörtyüzotuzbeşTL) olacağı, takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Dava konusu 01.12.2022 tarihli trafik kazasına karışan ... plakalı aracın, davalı ... tarafından aynı gün tescilinin yapılmış olduğu anlaşılmakta olup, kaza saati 09:48 itibariyle ZMMS poliçesi açısından davalı ... Sigorta A.Ş. ile dav adışı ... Sigorta A.Ş. arasındaki sorumluluğun, Sayın Mahkemece her iki sigorta şirketi tarafından dosyaya sunulacak poliçeler ve aracın tescil belge kayıtları doğrultusunda, uzmanlık alanımda bulunmadığından, Sigorta Uzmanı Bilirkişi tarafından değerlendirilmesi gerekeceği, hukuki takdir ve değerlendirmenin Sayın Mahkemeye at olacağı, Dava konusu 01.12.2022 tarihli trafik kazasının oluşumunda; ... plakalı araç sürücü davalı ...’ın %100 (yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu belirtilmiş olup, 2918 sayılı KTK’nun Madde 85 ve devamı doğrultusunda, ... plakalı aracın kaza tarihi ve saatindeki maliki diğer davalı ... ile birlikte yine kaza tarihi ve saatinde ... plakalı aracın ZMMS Sigortacısı olan şirketin (Poliçe limitleri dahilindeki 100.000,00TL ile sınırlı olmak üzere) dava konusu araçta oluşan hasar onarım tutarı, değer kaybı tutarlarından davalı sürücünün kusur oranı doğrultusunda tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, ZMMS poliçe limiti haricindeki tutarlardan ... plakalı aracın kaza tarihi ve saatindeki maliki diğer davalı ... ile davalı sürücü ...’ın sorumlu olacağı, davacının araç mahrumiyet zararı (kazanç Kaybı) tutarından ise sadece ... plakalı aracın kaza tarihi ve saatindeki maliki diğer davalı ... ile birlikte davalı sürücünün kusur oranı doğrultusunda tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olacağını arz etmiştir. Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; █████/2022 tarihinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Kaza tarihi itibariyle davalıların sorumlu oldukları aracın tam kusurlu olduğu iddiası ile hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı talebi ile eldeki davanın açıldığı görülmüştür. Kaza tarihi itibariyle davalı ...'ın karşı araç sürücüsü olduğu, davalı ...'ın ise ... plakalı araç maliki olduğu, davalı sigorta şirketinin ise ... palakalı aracın sigortalısının değişmesi nedeniyle poliçe iptalini █████/2022 tarihinde gerçekleştirdiği, buna göre kaza tarihi olan █████/2022 tarihi itibariyle davalı sigortanın sorumluluğunun bulunduğu, mahkememizce tüm deliller toplanmış, alanında uzman bilirkişiden rapor alınmış, hüküm kurmaya ve denetime elverişle bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Meydana gelen trafik kazasında davalıların sorumlu olduğu aracın %100 oranında kusurlu olduğu, davacının aracında hasarın giderilme bedelinin 132.912,57 TL olduğu, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları doğrultusunda aracın kazadan önceki rayiç değeri ile kaza sonrası rayiç değeri arasındaki farka göre hesaplanan 74.270,00-TL olduğu, davacının araç mahrumiyet zararı yönünden gerçek zarar ilkesi uyarınca aracın servisteki süresinin belirlendiği ve davacının kendi aracının kullanmış olsa idi yapacağı giderlerin düşümü ile toplam 6.435,00-TL araç mahrumiyet zararının olduğunun tespit edildiği, raporun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu, davalıların hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyeti bedelinden sorumlu oldukları, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti olan 100.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere sorumluluğunun bulunduğu, davacının davalı sürücü ve malikten haksız fiil tarihinden itibaren faiz talep edebileceği, sigorta şirketinden daha önce başvuruda bulunduğu ispat edilmediğinden dava tarihinden itibaren faiz talep edebileceği, kazaya neden olan aracın vasfının ticari olduğu anlaşıldığından avans faizine hükmedilmesi gerektiği kanaatiyle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜ ile, 132.912,57 -TL hasar bedeli, 74.270,00-TL değer kaybı ve 6.435,00-TL araç mahrumiyet bedeli olmak üzere toplam 213.617,57-TL maddi tazminatın, davalı sigorta şirketi yönünden(hasar bedeli ve değer kaybı zararlarından 100.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)dava tarihinden ve diğer davalılar yönünden █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 14.592,22-TL ilam harcından peşin alınan 3.646,86-TL'nin mahsubu ile bakiye 10.945,36-TL ilam harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 2.273,23-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı ve 1.373,63-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.074,46-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan 7.822,50-TL yargılama gideri davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ... Sigorta yönünden 3.661,92-TL ile sınırlı olmak kaydı ile) tahsili ile davacıya verilmesine,6-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.800,00-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ... Sigorta yönünden 1.778,88-TL ile sınırlı olmak kaydı ile) tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen taraflara iadesine,Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.Katip ...e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır