İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, davacının canlı alabalık satışından kaynaklı alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalının balık ölümleri gerekçesiyle yaptığı itirazın iptali davası.
Özet: Bu itirazın iptali davası, davacının davalı şirkete sattığı canlı alabalıkların bedelini tahsil etmek üzere başlattığı icra takibine davalının itirazı üzerine açılmış olup; davacı, faturalanan ürünlerin davalı tarafından teslim alındığını, faturaya süresinde itiraz edilmediğini ve sonradan düzenlenen iade faturasının geçersiz olduğunu iddia ederek icra takibinin devamını talep ederken, davalı ise teslim edilen balıkların büyük bir kısmının kendilerine ulaştıktan sonra öldüğünü, bu ölümler nedeniyle borcun bir kısmının düşülmesi gerektiğini belirterek ölü balıklar için iade faturası düzenlediğini ve icra takibine yapılan itirazın haklı olduğunu savunmaktadır.
T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (ticari satımdan kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıdan, davalı şirketin 500-800 kalibre de 10.164 kg canlı alabalık aldığını, davalı şirket tarafından 05.12.2023 ile 07.12.2023 tarihleri arasında nakliyesinin gerçekleştirildiğini, ürünlerin davalı şirket tarafından teslim alındığını sonra --- fatura nolu 500-800 kalibre canlı alabalık 10.164 kg , 33.033,00 USD hizmet tutarlı 965.851,72 TL bedelli -- satış E arşiv faturasının düzenlendiğini, davalı şirkete sistem üzerinden gönderildiğini, davalı yanın ürünlerin ve faturanın tesliminden sonra süresi içerisinde herhangi bir itirazda bulunmadığını, davalı şirketçe 08.12.2023 tarih ve-- Belge nolu, --- --- irsaliye nolu 621.759,95 TL bedelli, fatura tipi iade olan e arşiv faturasının düzenlendiğini, müvekkiline tebliğ edilmeden müvekkilinin 05.01.2024 günü ilgili iade faturasından haberdar olduğunu, davalının 28.12.2023 tarihinde iade faturası düzenlediğini ancak faturanın tarihini 08.12.2023 olarak tanzim ettiklerini, müvekkilinin ---- Noterliğinin 05.01.2024 Tarih Ve --- Yevmiye Nolu İhtarnamesi ile iade faturasına itiraz ettiğini, davalı tarafından tanzim edilen e arşiv faturasının iptalini, ---- fatura nolu 500-800 kalibre canlı alabalık 10.164 kg 33.033,00 USD hizmet tutarlı 965.851,72 TL bedellinin ödenmesi için ihatarname gönderdiğini, davalı şirket tarafından icra takibine konu ettikleri ---- fatura ödenmemesi nedeniyle davalı borçlu aleyhine ---. İcra dairesi --- sayılı dosyasının açıldığını, icra takibi nedeni ile düzenlenen ödeme emrine davalının 22.01.2024 tarihinde itiraz ettiğini, takibin durduğunu, sonuç olarak; ihtiyati tedbir taleplerinin kabulünü, davalının üçüncü şahıslarda olan taşınmaz ve taşınır malları ile alacakları, banka hesapları ve diğer haklarına ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir uygulanmasını, icra dairesine yapılan itirazın iptali ile takibin kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacının canlı alabalık alımı konusunda anlaşmaya vardıklarını, 05.12. 2023 tarihinde 11863 adet, 07.12.2023 tarihinde ise 3505 adet balık davacının ----- bulunan tesisinden teslim alındığını, balıkların büyük bir bölümünün teslim alındıktan sonra öldüğünü, toplamda 15368 adet balığın teslim alındığını ve bu balıkların 9900 adedinin öldüğünü, bunların ; 06.12.2023 tarihinde 3222 adet, 07.12.2023 tarihinde 101 adet, 08.12.2023 tarihinde 5550 adet, 09.12.2023 tarihinde 40 adet, 10.12.2023 tarihinde 65 adet, 11.12.2023 tarihinde 210 adet, 12.12.2023 tarihinde 712 adet olduğunu, davalının; davacıdan,05.12.2023 ve 07.12.2023 tarihlerinde balık teslim aldıktan sonra sevkiyatı durdurduğunu ve başkaca balık teslim almadığını, davacı tarafından balıkların ölmeye başladığının bilindiğini ve davalı yana 08.12.2023 tarihli, ----- no'lu 33.033,00-USD bedelli fatura gönderdiğini, davacı tarafa balık ölümleri bildirildiğini, müvekkili şirket tarafından teslim edilen toplam 15368 adet balıktan 9900 adedinin ölmesi sebebi ile ölen balıkların bedeli toplam bedelden düşülerek ve gerekli hesaplamalar yapılarak "9900 adet ölü balık iadesi, 6543 kg iade" açıklaması ile 621.759,95-TL tutarında iade faturası kesilerek davacı tarafa gönderildiğini, davacı tarafça davalı yana ---- Noterliği kanalı ile 05.01.2024 tarihli ----- yevmiye numaralı ihtarname gönderilerek faturaya itiraz edildiğinin belirtildiğini, sonuç olarak davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. Hukuki Nitelendirme, Delillerin Değerlendirilmesi ve NeticeDava, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında düzenlenen faturalardan kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.İtirazın iptali davası, takip borçlusunun ödeme emrine süresi içinde itiraz etmesi halinde, takibin devamını sağlamak amacıyla, takip alacaklısı tarafından 2004 sayılı Yasanın 67 nci maddesine göre, itirazın kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılan ve genel hükümler çerçevesinde incelenen bir eda davasıdır.Borçlunun itirazı, icra dairesi tarafından alacaklıya tebliğ edilmiş olmadıkça bir yıllık süre işlemeye başlamaz; yüksek mahkeme kararlarına göre alacaklı, itirazın kendisine tebliğinden önce de itirazın iptali davası açabilir (-- ---. Alacaklı bir yıllık süresi içinde itirazın iptali davası açmaması halinde takip düşer ise de alacağı zamanaşımına uğramadığı sürece genel hükümlere göre alacağını dava edebilir.Davanın kabul edilmesi halinde, borçlu tarafından yapılan itiraz iptal edildiğinden, itiraz üzerine duran takibe (haciz) devam edilebilir. İtirazın iptali davası devam ettiği sürece, bir yıllık haciz talebi süresi işlemez.İspat yükünün -kural olarak- davacıda olduğu itirazın iptali davasında, alacaklı (normal bir alacak davasında olduğu gibi) alacağının varlığını usul muhakemesinde caiz olan her türlü delil ile ispat edebilir. Davanın reddi halinde, itiraz ile duran takip iptal edilmiş sayılır ve ilam kesin hüküm teşkil ettiğinden takip alacaklısı tarafından konusu aynı olan bir dava tekrar ikame edilemez. Ayrıca borçlunun talep etmesi halinde, mahkeme, alacaklının kötüniyetle icra takibinde bulunduğu kanısına varırsa alacaklıyı yüze yirmiden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum eder (67/II). Kötüniyet olgusunu ispat yükü, tazminat talep eden davalı borçludadır. Tazminatın, asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir.Davanın kabulü halinde, itiraz üzerine duran takibe devam edilir; (varsa) ihtiyati haciz, kesin hacze dönüşür. Ayrıca, alacaklı tarafça talep edilmesi halinde, takip konusu alacağın belirlenebilir (likit) olduğu durumlarda davalı (takip borçlusu) alacak miktarının asgari yüzde yirmisi oranında inkar tazminatına mahkum edilir. Yüksek mahkemenin yerleşik uygulamasına göre hüküm altına alınacak inkâr tazminatının asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir (Yargıtay ----- esas sayılı dosyasının tetkikinde; davacı tarafından davalı aleyhine, asıl alacak ve faiz olmak üzere toplam 972.877,30 TL alacağın davalıdan tahili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya █████/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalının █████/2024 tarihinde borca itiraz dilekçesi sunulduğu, itiraz dilekçesinin davacı yana tebliğ edilmediği, davanın yasal bir yıllık süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.Mahkememizce tensiple birlikte, dava/takip konusu icra dosyası dosyamız arasına alınmış, davacı tarafından taraflar arasında bulunan sözleşme, takip konusu faturalar ve ilgili kayıtların sunulması istenilmiştir.Ön inceleme duruşmasında, uyuşmazlığın,taraflar arasındaki mal alım-satım sözleşmesinden kaynaklı davacı tarafça tanzim edilip davalıya tebliğ edilen ----- numaralı, 33033,00 USD tutarlı faturadan kaynaklı davacının alacağının bulunup bulunmadığı, taraflar arasındaki ticari satım konusu olan canlı balıkların cevap dilekçesinde belirtildiği şekilde ölümlerinin ticari teamül gereği kabul edilebilir olup olmadığı, davalının aleyhine girişilen takibe itirazının haklı olup olmadığı, her iki duruma göre inkâr veya kötüniyet tazminatı yasal şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı belirlenmiş aynı celse tahkikat aşamasına geçilerek mahkememiz █████/2025 tarihli ara kararı ile;Dosyanın, su ürünleri mühendisi ve mali muhasip bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile;- Taraflar arasındaki canlı balık satım sözleşmesi doğrultusunda davacı tarafça teslim edilen ve ---- numaralı 33033,00 USD bedelli faturaya konu balıkların ölümlerinin; dosya arasında yer alan CD kaydı, nakil/menşe belgesi ve tanık anlatımları da değerlendirilmek kaydıyla hangi neden yahut nedenlerden kaynaklandığı, bu tespitin mevcut haliyle mümkün olup olmadığı hususlarında teknik rapor ve- Her iki tarafın ilgili ticari kayıtları tetkik edilmek suretiyle takip konusu faturanın taraf kayıtlarında yer alıp almadığı, iade faturasının bulunup bulunmadığı ve uyuşmazlık konularına ilişkin rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Temin edilen █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda; "Davalının 08.12.2023 tarihli --- seri nolu 621.759,95 TL tutarlı iade faturasına konu olan 6.543 kg, 9.900 adet balığın davacı tarafından davalı tarafa tesliminde kusurun bulunmadığının kabulü halinde, 16.01.2024 icra takip tarihi itibariyle davacının davalı taraftan 965.851,77 alacaklı olduğu, 965.851,77 TL asıl alacak tutarı için takip sonrasında yılık %44,25 oranında ve değişen oranlarda kademeli olarak avans faizi yürütülebileceği. Davalının 08.12.2023 tarihli ----- seri nolu 621.759,95 TL tutarlı iade faturasına konu olan 6.543 kg, 9.900 adet balığın davacı tarafından davalı tarafa tesliminde kusurun bulunduğunun kabulü halinde, 16.01.2024 icra takip tarihi itibariyle davacı tarafın davalı taraftan 344.091,82 TL (965.851,77-621.759,95) alacaklı olduğu, 344.091,82 TL asıl alacak tutarı için takip sonrasında yılık %44,25 oranında ve değişen oranlarda kademeli olarak avans faizi yürütülebileceği" belirlemelerine yer verilmiştir.Davacı tanıklarından ----, mahkememiz yargı çevresi dışında ikamet ettiğinden ilgili mahkeme istinabe edilmiş, dinlenen tanık, "Ben davacıyı tanımam, ben--- çalışıyorum, ---- aynı grup şirketine aittir. ---- █████/2023 tarihinde davacıdan 12.000 adet canlı alabalık aldı. 12.000 adet alınan balık █████/2023 de yaklaşık 3.500 - 4.000 arasında balık boşaltılırken ölü olduğunu tespit ettik. █████/2023 tarihinde 3.000 - 3.500 adet civarında canlı alabalık alındı, █████/2023 tarihli sevkiyatta ertesi gün boşaltılırken yaklaşık 1.500 adetinin ölü olduğu gördük, ben su ürünleri mühendisiyim. Benim anlaşmada ne kadar para karşılığı anlaşıldığını bilmiyorum, bildiğim %3 e kadar balık ölürse tolere edilebilir. Davalı ---- kararlaştırılan ücreti ödeyip ödemediğini bilmiyorum ben muhasebe işi ile uğraşmıyorum. Bu olay ile ilgili iade faturası düzenlenip düzenlenmediği hakkında bilgim yoktur" şeklinde beyanda bulunmuştur.Tüm dosya kapsamı ve denetime ve hüküm tesisine elverişli rapor içerikleri birlikte değerlendirildiğinde; 6/7/2025 tarihli görsel kayıtların çözümlendiği bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, satış sözleşmesi konusu balıkların su yüzeyine yakın ve tankın sağ üst köşesinde yoğunlaşmış, su yüzeyine yakın durmakta, balıklar aynı noktaya yönelmiş sıkışık halde bulundukları, bazılarının ters durdukları, Videoda balıklar belirgin düzeyde yüzeye çıktıkları, yavaş ve halsizce hareket ettikleri görüldükleri, suyun yüzeyine yakın sabit kaldıkları, bazılarının neredeyse hareketsiz veya yana yatık pozisyonda olduğu, balıklar baygın, yavaş, yüzeye toplanmış ve oksijen arıyor gibi durmalarından dolayı, normal sağlıklı balık hareketinden oldukça uzak bir görüntü sergiledikleri; dinlenen ve maddi vakıa mahiyetindeki vakıa ilgili dinlenen tanık beyanında da balıkların tesliminden bir gün sonra bir kısmının öldüğü; davacının sözleşme konusu canlı alabalıkları sağlıklı ve eksiksik şekilde teslimle yükümlü iken balıkların kısa süre içinde büyük bir kısmının ölümü söz konusu olduğundan kendi edimini gereği gibi ifa ettiğinden bahsedilemeyeceği, bu nedenle iade faturasına konu kısım bakımından alacak talebinde bulunamayacağı; iade faturasına konu edilmeyen kısım bakımından ise edimini gereği gibi ifa ettiğinden alacaklı bulunduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, bu anılı kısmın likit olduğu değerlendirilmekle %20 si oranında inkar tazminatına hükmedilmiştir.HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1.-Davanın kısmen kabulü ile; davalının ---.İcra Müdürlüğü’nün ---- sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin, 344.091,82 Türk Lirası üzerinden devamına, anılı tutara takip sonrası yıllık %44,25 oranında ve değişen oranlarda kademeli avans faizi işletilmesine,Likit olduğu değerlendirilmekle asıl alacağın %20 si tutarında inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,2-HARÇLARAlınması gerekli 23.504,91 TL harcın davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 11.749,93 TL peşin harçtan mahsubu ile eksik bakiye 11.754,98 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,3-VEKALET ÜCRETİa-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı için takdir olunan 55.054,69 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, b-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı için taktir olunan 100.317,82 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 4-ARABULUCULUK ÜCRETİDavadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 1.273,32 TL'sinin davalıdan, 2.326,68 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,5-YARGILAMA GİDERLERİa-Davacı tarafından harç olarak yatırılan 12.177,53 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, b-Davacı tarafından sarf edilen toplam yargılama gideri olan 13.995,00 TL'nin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 4.950,03 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,c-Davalı tarafından sarf edilen 3.882,00 TL bilirkişi ücretinin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 2.508,93 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ç-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren iki (2) hafta içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu.