Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından, büyükşehir belediyelerinin borç kesintilerine dair Cumhurbaşkanı Kararı iptal davasında süre aşımı ve dilekçe yenileme usulüne ilişkin temyiz kararı.
Özet: Büyükşehir Belediyesinin, belediyeler ve bağlı kuruluşların borçlarına karşılık vergi gelirlerinden yapılacak kesintilere ilişkin Cumhurbaşkanı Kararının bazı ibarelerinin iptali talebiyle açtığı davanın, Danıştay Sekizinci Dairesi tarafından 08/04/2025 tarihinde sunulan dilekçenin süre aşımı nedeniyle reddedilmesi üzerine, davacı idare bu kararı temyiz ederek, esasında davanın 06/01/2025 tarihinde süresinde açıldığını ve dilekçe ret kararının ardından 08/04/2025 tarihli başvurunun bir yenileme dilekçesi olduğunu, dolayısıyla dairenin süre aşımı gerekçesiyle verdiği kararın hatalı olduğunu iddia etmektedir.
T.C.
D A N I Ş T A YİDARİ DAVA DAİRELERİ KURULUEsas No : █████████Karar No : ███████ TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) :... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : Danıştay Sekizinci Dairesinin █████/2025 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: █████/2024 tarih ve 32735 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 9161 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile yürürlüğe konulan Büyükşehir Belediyeleri, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bunların Bağlı Kuruluşlarının Borçlarına Karşılık Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilat Toplamı Üzerinden Ayrılacak Paylardan Yapılacak Kesintilere İlişkin Esaslar'ın Değişiklik Yapılmasına Dair Esasların 1., 2. ve 3. maddesinde yer alan "ve bunlara ait tüzel kişilerin” ibareleri ile ve 4. maddesinde yer alan “ve bunlara ait tüzel kişilerin borçları” ibaresinin iptali istenilmiştir.Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin █████/2025 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararıyla;2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. ve 4. fıkralarına yer verildikten sonra,İlan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayan dava açma süresi içerisinde idari davaya konu edilmeyen düzenleyici işlemlerin, bu tarihten sonra davaya konu edilebilmeleri için ilgililerin menfaatini ihlal eden bir uygulama işleminin tesis edilmiş olması gerektiği,Dava konusu Cumhurbaşkanı Kararının █████/2024 tarih ve 32735 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe girdiği, dava dilekçesinde söz konusu Cumhurbaşkanı Kararının uygulanması suretiyle tesis edilen herhangi bir uygulama işleminden söz edilmediği, bu durumda dava açma süresinin 2577 sayılı Kanunun 7/4. maddesi gereği ilan tarihini izleyen günden itibaren hesaplanması gerektiği, buna göre; yasal dava açma süresi olan altmış günlük sürenin son günü olan █████/2025 günü pazar gününe denk geldiğinden izleyen gün olan █████/2025 tarihine kadar (bu tarih dahil) dava açılması gerekirken █████/2025 tarihinde açılan işbu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenme olanağı bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, █████/2024 tarih ve 32735 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "Büyükşehir Belediyeleri, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bunların Bağlı Kuruluşlarının Borçlarına Karşılık Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilat Toplamı Üzerinden Ayrılacak Paylardan Yapılacak Kesintilere İlişkin Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Esasların" iptaline karar verilmesi talepli olarak █████/2025 tarihinde ███████ muhabere dosya numarası ile iptal davası açıldığı ve Danıştay Sekizinci Dairesinin █████/2025 tarih ve E:████████, K:████████ sayılı kararı ile dilekçe ret kararı verildiği; dilekçe ret kararı üzerine █████/2025 tarihinde süresi içerisinde yenileme dilekçesi verildiği; sehven dilekçenin “Danıştay Sekizinci Dairesi” yerine “Danıştay Başkanlığına” hitaplı sunulduğu; Daire tarafından, dilekçenin yenileme dilekçesi olduğuna dikkat edilmediği ve temyize konu süre ret kararının verildiği; dilekçe ret kararı öncesi sunulan █████/2025 tarihli dilekçe ile █████/2025 tarihli dilekçeler arasında dilekçe ret kararında belirtilen eksikliklerin giderilmesi haricinde bir fark bulunmadığı ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE:MADDİ OLAY : Davacı tarafından, █████/2024 tarih ve 32735 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 9161 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile yürürlüğe konulan Büyükşehir Belediyeleri, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bunların Bağlı Kuruluşlarının Borçlarına Karşılık Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilat Toplamı Üzerinden Ayrılacak Paylardan Yapılacak Kesintilere İlişkin Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Esasların muhtelif maddelerinin iptali istemiyle dava açılmıştır. Danıştay Sekizinci Dairesinin █████/2025 tarih ve E:████████, K:███████ sayılı kararı ile dava dilekçesinin sonuç ve istem kısmında, Büyükşehir Belediyeleri, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bunların Bağlı Kuruluşlarının Borçlarına Karşılık Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilat Toplamı Üzerinden Ayrılacak Paylardan Yapılacak Kesintilere İlişkin Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Esaslara ilişkin █████/2024 tarih ve 9161 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının iptali istenilmekle birlikte, dilekçe içeriğinde dava konusu düzenleyici işlemin bazı maddelerinden bahsedilerek iptalinin istenildiğinin anlaşıldığı; iptali istenilen kısımların açıkça, tek tek ve tereddüde yer bırakmayacak şekilde gerekçeleri ile ortaya konulması, ayrıca iptali istenilen hususlar yönünden de davacının menfaatinin ne şekilde ve nasıl etkilendiğinin açıkça belirtilmesi gerektiğinden, bu haliyle dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar verilmiş, dilekçenin reddine ilişkin anılan karar davacıya █████/2025 tarihinde tebliğ edilmiştir. Dilekçenin reddi kararının tebliği üzerine davacı tarafından █████/2024 tarih ve 32735 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 9161 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile yürürlüğe konulan Büyükşehir Belediyeleri, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bunların Bağlı Kuruluşlarının Borçlarına Karşılık Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilat Toplamı Üzerinden Ayrılacak Paylardan Yapılacak Kesintilere İlişkin Esaslar'ın Değişiklik Yapılmasına Dair Esasların 1., 2. ve 3. maddesinde yer alan "ve bunlara ait tüzel kişilerin” ibareleri ile ve 4. maddesinde yer alan “ve bunlara ait tüzel kişilerin borçları” ibaresinin iptali istemiyle █████/2025 havale tarihli ve Danıştay Başkanlığına hitaplı dilekçe ile bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.İLGİLİ MEVZUAT : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinin 1. fıkrasında, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, 2. fıkrasında, dava dilekçelerinde, tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanlarının ve adreslerinin; davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin; davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin; vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarına ilişkin davalarla tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın; vergi davalarında, davanın ilgili bulunduğu verginin veya vergi cezasının nev'i ve yılı, tebliğ edilen ihbarnamenin tarih ve numarası ve varsa hesap numarasının gösterileceği, aynı maddenin 3. fıkrasında ise, dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı hükme bağlanmıştır. Anılan Kanun'un 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştayda altmış gün olduğu; 4. fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri; 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin süre aşımı bulunup bulunmadığı yönünden inceleneceği; (g) bendinde ise dilekçelerin 3 ve 5. maddelere uygun olup olmadığı yönlerinden inceleneceği; 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, 14. maddenin 3. fıkrasının (e) bendine aykırılık görülmesi hâlinde davanın reddine karar verileceği, (d) bendinde ise 14. maddenin 3. fıkrasının (g) bendine aykırılık görülmesi hâlinde otuz gün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak suretiyle dava açılmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bakılan uyuşmazlıkta, █████/2024 tarih ve 32735 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 9161 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile yürürlüğe konulan Büyükşehir Belediyeleri, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bunların Bağlı Kuruluşlarının Borçlarına Karşılık Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilat Toplamı Üzerinden Ayrılacak Paylardan Yapılacak Kesintilere İlişkin Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Esasların muhtelif maddelerinin iptali istemiyle Danıştay Sekizinci Dairesinde açılan davada verilen █████/2025 tarih ve E:████████, K:████████ sayılı dava dilekçesinin reddine ilişkin kararın, davacıya █████/2025 tarihinde tebliği üzerine 30 günlük yenileme süresi içerisinde █████/2025 tarihinde Danıştay Başkanlığına hitaben sunulan dilekçe ile işbu dava açılmıştır. Danıştay Sekizinci Dairesinin E:████████ sayılı dosyasının tarafları, anılan dosyada iptali istenilen düzenleyici işlem ve iptal istemine yönelik davacı iddiaları incelendiğinde; belirtilen hususların temyizen incelenen uyuşmazlığa ait dilekçedeki hususlarla aynı olduğu; bu durumda, bakılan davanın, Danıştay Sekizinci Dairesinin E:████████ sayılı dosyasında açılan davada verilen dilekçe ret kararı üzerine yeniden düzenlenen ve noksanlıkları tamamlanan dava olduğu anlaşıldığından, süresinde olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, davanın süre aşımı yönünden reddi yolundaki Daire kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle süre aşımı yönünden reddine ilişkin Danıştay Sekizinci Dairesinin temyize konu █████/2025 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Danıştay Sekizinci Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak, █████/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.