mülga 2942 sayılı kamulaştırma kanununun 17. maddesi uyarınca açılan tapu iptali ve tescil davasında, taraf teşkilindeki eksiklikler ve murisin vefatı nedeniyle vekaletli satışın geçerliliği tartışmasıyla hukuki yarar yokluğundan usulden ret kararına yönelik temyiz incelemesi.

Mülga 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 17. maddesi uyarınca açılan tapu iptali ve tescil davasında, taraf teşkilindeki eksiklikler ve murisin vefatı nedeniyle vekaletli satışın geçerliliği tartışmasıyla hukuki yarar yokluğundan usulden ret kararına yönelik temyiz incelemesi.

Özet: Davacı idarenin askeri saha içerisindeki taşınmazın kamulaştırılması nedeniyle tapu iptali ve tescil talebiyle açtığı davada, ilk derece mahkemesinin kabul kararının taraf teşkilinin sağlanamaması ve hukuki yarar yokluğu gerekçeleriyle iki kez bozulmasının ardından, mahkeme bu kez bazı davalılar yönünden hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar vermiş; bu kararı temyiz eden davalılar ise, hukuki yarar yokluğuna dayanak gösterilen vekaleten satış işleminin, vekilin vefatından sonra yapıldığı iddiasıyla kararın esastan reddedilmesini talep etmiştir.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : ████████ Esas, ████████ Karar

KARAR : Usulden ret

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) mülga 17 nci maddesi uyarınca açılan davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalılardan ..., ..., ..., ... ve ... yönünden karar kesinleştiğinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, diğer davalılar yönünden ise hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar ... vd. vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde; Denizli ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 3 37... parsel sayılı davalılar adına kayıtlı taşınmazın ... Komutanlığına ait askeri saha içerisinde kaldığını, bu taşınmazın Milli Savunma Bakanlığınca kamulaştırıldığını, takdir komisyonunca taşınmaz için biçilen değerin 6830 sayılı İstimlak Kanunu (6830 sayılı Kanun) hükümlerine uygun olarak bankaya makbuz karşılığı ve davalıların nam ve hesabına bloke edildiğini, davalılar ve varislerinin bugüne kadar kamulaştırma işlemine ve kamulaştırma bedeline karşı herhangi bir dava açmadıklarını beyanla davaya konu taşınmazın 6830 sayılı Kanun'un 17 nci maddesi gereği davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tapuya kayıt ve tescilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 21.05.1984 tarihli ve ███████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne ve davaya konu taşınmazların davalı taraf adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesinin 08.03.2016 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı ilâmı ile; bir kısım davalıların dava tarihinden evvel vefat ettikleri, bir kısmının ise yargılama sırasında vefat ettikleri, bu kapsamda taraf teşkilinin tam olarak sağlanmaksızın esas hakkında karar verilmesinin doğru olmadığı, dava konusu 28 parça taşınmaz hakkındaki yargılamanın sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için her bir parsel yönünden davaların ayrılması gerektiği gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 27.11.2019 tarihli ve ████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararı ile bozmaya uyularak verilen tefrik kararı sonrası davanın kabulüne karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin 27.11.2019 tarihli ve ████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosya içindeki bilgi ve belgelerden; dava konusu taşınmaza ilişkin davanın ... veresesi ... adına açıldığı, taşınmazın tapu tedavüllerinin incelenmesinde ... kızı ... murisi ... oğlu ...’in 1/4 hissesi 23.09.1976 tarihinde intikal ile ... ve diğer mirasçılarına geçtiği, 23.09.1976 tarihli ve 5701 yevmiye numaralı işlem ile ... ve diğer mirasçılara vekâleten ...’in 1/4 hissenin tamamını Hazine’ye sattığı ve tapuda Hazine adına tescil edildiğinin anlaşıldığı, bu kapsamda mahkeme kararını temyiz edenler yönünden hukukî yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılardan ..., ..., ..., ... ve ... yönünden karar kesinleştiğinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, diğer davalılar yönünden ise hukuki yarar yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... vd. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; ... vekâleten satış işleminden iki ay önce vefat ettiğinden hukuki yarar yokluğundan ret kararı verilmesinin hatalı olduğunu, davanın esastan reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 437 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalılar ... vd. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalılar ... vd.den peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.