kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında bölge adliye mahkemesinin istinaf ret kararının yargıtay tarafından usul ve yasaya uygun bulunarak onanması.

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf ret kararının Yargıtay tarafından usul ve yasaya uygun bulunarak onanması.

Özet: Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili amacıyla mülk sahibi tarafından kamu idaresi aleyhine açılan davada, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararı sonrasında, tarafların istinaf başvuruları bölge adliye mahkemesince esastan reddedilerek, özellikle taşınmaza 1956 yılı öncesi el atılmadığı ve sorumluluğun ilgili idareye ait olduğu tespit edilmiştir; davalı idarenin bu karara yönelik temyiz itirazları da yerinde görülmeyerek reddedilmiş ve böylece tazminat hükmü kesinleşmiştir.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi

SAYISI : ████████ Esas, █████████ Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 10. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : ████████ Esas, ████████ Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 25 50... /A parsel sayılı taşınmaza yol olarak el atıldığını, davalı tarafça kamulaştırma işlemi yapılmadığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmazın bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın değerinin düşük belirlendiğini, her bir davacı için ayrı ayrı ve nispi vekâlet ücreti belirlenmesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; idari yargının görevli olduğunu, husumetin davalı idareye yöneltilmesinin hatalı olduğunu, davacılar tarafından uzlaşma başvurusu yapılmadan dava açıldığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu taşınmaza 1956 yılı öncesi el atıldığından 221 sayılı Kanun uyarınca hak düşürücü süre geçtiğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, taşınmazın değerinin yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın paydaşları tarafından açılan Dairelerinin █████████ Esas sayılı dosyasında yapılan inceleme de 1952 yılında, 1955 yılında ve 1957 yılında çekilmiş hava fotoğrafları üzerine yapılan stereoskopik inceleme sonucunda dava konusu taşınmaza 1956 yılı öncesi el atılmadığı, 22 50... /A parsel olarak gösterilen dava konusu yere daha sonraki yıllarda el atıldığı tespit edilmiş olduğunun anlaşıldığı, parselin bulunduğu yol genişliğinin 12 metrenin üstünde olması ve parselasyon planının İmar İdare Heyeti Kararı uyarınca yapıldığı da dikkate alındığında sorumluluğun Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığından olduğu kabul edilerek arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değerinin tespit edilip davalı idareden tahsiline, el atma tarihi 1983 yılı öncesi olduğundan maktu harç ve dava konusu tek ve aynı hukuki ilişkiden kaynaklandığından tek maktu vekâlet ücretine hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf nedenlerini tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.