kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, imar planıyla meslek teknik lise alanına ayrılan mülkün değeri ve tescili üzerine verilen karar.

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, imar planıyla meslek teknik lise alanına ayrılan mülkün değeri ve tescili üzerine verilen karar.

Özet: Bir taşınmaz maliki tarafından, kamu idaresinin imar planında meslek teknik lise alanı olarak belirleyerek kamulaştırmasız el attığı taşınmazının bedelinin tahsili talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi davanın kabulüne karar vermiş; davalı idarenin istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesi, taşınmazın güncel parselasyon durumu ve belirlenen emsal bedelleri dikkate alarak ilk derece mahkemesi kararını kamu düzeni gereğince kaldırıp düzeltme yapmak suretiyle yeniden davanın kabulüne hükmetmiş ve davalı idare vekilince bu karar temyiz edilmiştir.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi

SAYISI : █████████ Esas, █████████ Karar

KARAR : Esastan ret/Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 10. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : ███████ Esas, ███████ Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddi ile kamu düzeni gereğince İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 210 76... parsel ( yeni 210 76... parsel ) sayılı taşınmaza imar planında meslek teknik lise alanı olarak ayrılmak suretiyle el atıldığını, taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet, görev, itirazında bulunarak, açılan davanın yerinde olmadığını, taşınmazın rayiç bedelinin yüksek olmasının imkansız olduğunu, davacının gayrimenkulü üzerine inşa edilmiş bir yapı bulunmadığını, okul inşa edildiğinde şahısların mevcut arsada hisselerinin bulunmadığını, sonrasında idari işlemle şahıs hisseleri taşınmaza dahil olduğundan fiili el atmadan söz edilmesinin mümkün olmadığını, zira idari işlem ile şahıs hisselerinin okul alanı içinde kaldığını belirterek açılan davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; fiilen el atmanın olmadığını, imar planları hazırlanırken görüş alınmadığını bu nedenle imar planlarını yapan idarenin ve Maliye Hazinesinin sorumlu olduğunu, uzlaşma gerektiğini, bilirkişi raporunun yetersiz ve bedelin yüksek olduğunu, taşınmazın 08.02.2024 tarihli ve 144 sayılı kararla onaylanan parselasyon planı kapsamında 210 76... parsel olduğunu ve tescilin buna göre yapılması gerektiğini, nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak, taşınmaz ile aynı konumda bulunan ve yargı denetiminden geçerek kesinleşen bedel de irdelenmek suretiyle değerinin tespit edilip davalı idareden tahsiline, dava konusu taşınmazdaki davacı payının iptali ile Hazine adına tesciline dair kararda, taşınmazın paydaşlarınca açılan davalarda Kasım 2022 değerlendirme tarihi itibarıyla tespit edilen 3.430 TL/m² birim bedelin Dairelerinin █████████ Esas sayılı, Ocak 2023 değerlendirme tarihi itibarıyla tespit edilen 3.570 TL/m² birim bedelin Dairelerinin ████████ Esas sayılı kararı ile uygun bulunduğu da dikkate alındığında, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden bir isabetsizlik görülmediği, ancak dava konusu taşınmazın karardan sonra uygulama görerek aynı ada 2 parsel sayılı taşınmaz olarak tescil edildiği, davacının dava konusu 1 parsel sayılı taşınmazdaki payının aynen iş bu parsele taşındığı ve tescil edildiği, imar planındaki kullanım amacında değişiklik olmadığı anlaşılmakla, tescil kamu düzenine ilişkin olduğundan infazda duraksamaya yer verilmemesi için bu husus resen dikkate alınarak İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, temel olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasında kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve alınan rapor uyarınca bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

4. Dava konusu taşınmaza fiilen el atılmamış olduğu gözetildiğinde, 7421 sayılı Kanun ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na eklenen Ek Madde 4 ün üçüncü fıkrası uyarınca ve Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı idare vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kısmen kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının; (6) Nolu bendinde yazılı ''180.977,75 '' sayısının çıkartılması, yerine ''30.000,00'' sayısının yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine

04.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.