T.C. 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazası sonucu yayanın ölümü nedeniyle sigorta şirketi ve sürücü aleyhine açılan destekten yoksun kalma maddi ve manevi tazminat davasının gerekçeli kararı.
Özet: Bu dava, 22 Ağustos 2022 tarihinde meydana gelen ve davacıların annesinin ölümüyle sonuçlanan trafik kazasında, sürücüsü yüzde 100 kusurlu bulunan aracın sigorta şirketi, sürücüsü ve işleteninden, hayatını kaybeden yayanın çocukları tarafından destekten yoksun kalma maddi ve manevi tazminat taleplerine ilişkin olup, tazminat hesaplamalarında TRH 2010 ölüm tabloları ve Anayasa Mahkemesinin genel sigorta şartlarının Anayasaya aykırılığına dair kararı esas alınarak yapılan yargılama sonucunda verilen kararı içermektedir.
T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████HAKİM : ...KATİP : ...DAVACILAR : 1- .... 2- ... 3- ....VEKİLLERİ : Av.... Av.....DAVALI : 1- ...VEKİLİ : Av...DAVALILAR : 2- .... 3- .....DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : █████/2022KARAR TARİHİ : █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA :Davacılar vekili, 22.08.2022 tarihinde,....'in sevk ve idaresindeki diğer davalının işleteni olduğu ve davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesiyle sigortalı olan aracın seyir halinde iken davacıların annesine çarpması sonucu meydana gelen kazada....'ın hayatını kaybettiğini, kazanın oluşumunda davalının asli kusurlu olduğunu, yaya müteveffanın kusurunun olmadığını, davacılardan....'ın öğrenci olduğunu, herhangi bir işte çalışmadığını, müteveffanın eşi ile boşanma sürecinde olduğunu ve Mahkeme tarafından ayrılık kararı verildiğini, müteveffanın ölümüne sebebiyet veren....plakalı aracın davalı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, sigorta şirketine başvuru yapıldığını, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığı belirtilerek müteveffanın desteğinden yoksun kalan kızı .... için şimdilik 100,00 TL destekten yoksun kalma maddi tazminatının yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, .... için 100.000,00 TL,.... ve.... için ayrı ayrı 80.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı gerçek kişilerden müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacılar vekili, █████/2025 tarihli bedel artırım dilekçesiyle maddi tazminat istemini 74.744,61 TL olarak belirlemiştir. CEVAP : Davalı sigorta şirketi vekili, davanın reddini talep etmiştir. Davalı ...., davanın reddini istemiştir.Diğer davalı davaya cevap vermemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan ve davalı gerçek kişilerin sürücüsü ve işleteni olduğu aracın davacıların desteğine çarpması sonucu oluşan kazada davacılar desteğinin vefatı sebebiyle karşı tarafın aracının sigorta şirketine, sürücüsü ve işletenine karşı açtıkları maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.Davalı sigorta şirketinden dava konusu trafik kazasına karışan aracın sigorta hasar dosyası celp edilerek incelenmiş; .... plakalı aracın trafik kazasının gerçekleştiği █████/2022 tarihini de kapsar şekilde █████/2021-█████/2022 dönemine ilişkin olarak davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçede kişi başına sakatlanma ve ölüm teminatının 430.000,00-TL olarak belirtildiği ve davacıya ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır. Dosyamız arasına alınan güncel nüfus kayıt örneğinden; davacıların müteveffanın çocukları olduğu ve müteveffanın evli olduğu görülmüştür. Meydana gelen kazada, müteveffa yayanın ve davalı sürücünün kusur durumlarının belirlenmesi için ATK dan rapor alınmıştır. Adli Tıp Kurumu Başkanlığı tarafından düzenlenen 11.07.2023 tarihli raporda, .... plakalı araç sürücüsü....'in yüzde 100 kusurlu olduğu, müteveffa yaya ....'ın kusursuz olduğu tespit edilmiştir.Destekten yoksun kalma talepleri bakımından ise; aktüer hesabı yapılmış, dosya özellikle Anayasa Mahkemesi tarafından konuyla ilgili verilen iptal kararı da nazara alınarak mahkememizce değerlendirilmiştir. Buna göre; Hak sahiplerinin bakiye ömürleri önceki yıllarda Fransa’dan alınan 1931 tarihli “PMF” cetvellerine göre saptanmakta iken, Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, ....’nin çalışmaları ile “TRH 2010”adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup, ...’da ilk peşin sermaye değerinin hesaplanmasında anılan tabloların uygulanmasına geçilmiştir. Gerek diğer kurumlar ile Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve gerekse bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği de göz önüne alınarak, ülkemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu’na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına Yargıtay 17.Hukuk Dairesi’nce de karar verilmekle görüş değişikliğine gidilmiştir. (Yargıtay 17.HD █████/2020 tarih, █████████ Esas – █████████ Karar sayılı ilamı, █████/2021 tarih █████████ Esas – ███████ Karar sayılı ilamı) Öte yandan Anayasa Mahkemesi’nin █████/2020 tarih ███████ Esas - ███████ sayılı Kararı ile; KTK’nun 90. maddesindeki “bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir” bölümündeki “bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmekle; zarar hesaplanmasında ZMMS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz bu cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Anılan nedenlerle tazminat hesaplamasında bakiye ömür sürelerinin TRH 2010 Tablosu’na göre belirlenmesi, ve özellikle Yargıtay görüş değişikliği gereğince hesaplamada progresif rant yöntemine göre hesaplama yapılması yoluna gidilmiştir. (Konuyla ilgili emsal kabul edilen ve alıntılanan karar: ... BAM 26. Hukuk Dairesinin █████/2021 tarih, ████████ Esas, █████████ K. sayılı kararı) Bu doğrultuda; Dosyamızda aktüer hesap bilirkişisinden rapor temin edilmiş, bilirkişi raporunda özetle; TRH-2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi esas alınarak yapılan hesaplama sonucunda davacı ... in davalılardan 73.594,61 TL destekten yoksun tazminatı talep edebileceği mütalaa edilmiştir. Bu bağlamda, maddi tazminat istemleri bakımından yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; açılan davanın trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminat istemine ilişkin olduğu, davacının annesinin ölümü sebebiyle destekten yoksun kaldığı sabit olmakla destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği, dosyada bulunan nüfus kayıt örneklerine göre müteveffanın evli ve 3 çocuk sahibi olduğu, ancak Ereğli Asliye Hukuk Mahkemesinden gelen dosya içeriği dikkate alındığında Müteveffanın eşi .... tarafından Ereğli Asliye Hukuk Mahkemesinde boşanma davası açıldığı, dava dilekçesinde müteveffadan 2011 yılından beri ayrı yaşadıklarının, bu yüzden müteveffadan boşanma istediğinin belirtildiği, davada tanık olan kişilerin, müteveffa ile eşi ....'ın ayrı yaşadıklarını belirttikleri, ....'ın mahkemede verdiği ifadesinde annesi ile babasının 3 yıldır ayrı yaşadıklarını belirttiği, bir ara babasında kaldığını, bu esnada babasının .... isimli bir kadınla aynı odada yatıp kalktıklarını ifade ettiği, Mahkemece evlilik birlikteliğinin sarsıldığının belirlendiği ancak bu durumda davalının kusuru olmadığı bu sebeple boşanmanın gerçekleşmediği görüldüğünden dava dışı eşe destek payı ayrılmaksızın hesaplama yapılmasının hakkaniyetli olduğu, ayrıca davacının kaza tarihinde 23 yaşında olduğu ve dava açılış tarihinde üniversite mezunu olmasına rağmen stajyer avukat olduğu ve kazanç getirici işte çalışmadığı bu sebeple destek hesabının 25 yaşına kadar yapılması gerektiği bu bağlamda yukarıda anılan ilkeler gözetilerek dosyamıza sunulan aktüer bilirkişi raporu doğrultusunda haklılığı sabit olan destekten yoksun kalma talebine yönelik olarak, poliçe limiti ve davacıların destek payları da dikkate alınarak, davanın değer artırım talebi gibi kabulü gerektiği kanaatine varılmakla; açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüdün █████/2022 tarihinde diğer davalılar yönünden ise kaza tarihinden itibaren oluştuğu gözetilerek bu tarihlerden itibaren hüküm altına alınan destekten yoksun kalma tazminatı alacaklarına aracın hususi olması sebebiyle yasal faizi işletilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. Davacıların manevi tazminat talepleri yönünden ise;Yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; davacılar desteği ....'nın yaya konumunda iken gerçekleşen dava konusu trafik kazası sonucunda vefat ettiği, davacıların nüfus kayıt örneğine göre müteveffanın çocukları oldukları, müteveffanın genç yaşta vefat etmesi nedeni ile kendisinin eylemli (fiili) desteğinden yoksun kaldıkları sabittir. Davacıların aralarında çok yakın kan ve ailevi bağ bulunan ortak desteklerinin aniden ve trafik kazası sonucunda vefatı nedeniyle psikolojik travma düzeyinde acı ve elem duymaları, hayatın olağan akışı ilkesi gereğince kaçınılmaz bir olgudur. Bilindiği üzere; konu ile ilgili olarak 6098 sayılı TBK'nun 56//2. maddesinde; "Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde; zarar görenin veya ölenin yakınlarına da tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebilir" düzenlemesine yer verilmiştir. Bu itibarla, davacıların murislerinin trafik kazası neticesinde aniden vefatı nedeni ile davacıların maruz kaldıkları travmanın boyutu ile uğradıkları manevi çöküntü ve manevi tazminatın amacı, zenginleştirme ve fakirleştirme amacı taşımaması, caydırıcı olması, özendirici olmaması ve █████/1966 tarih, 1966/ 7 Esas-7 Karar sayılı YİBK kararındaki kriterler ile davalı sürücünün tespit edilen yüzde 100 oranındaki kusur durumu, müteveffanın kusursuz olması hakkaniyet ilkesi ve tarafların sosyal ve ekonomik durumları birlikte gözetildiğinde; manevi tazminat isteminin kabulü ile; Davacılardan....'ın davalılar ....ve .... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının kabulü ile 100.000 TL tutarındaki manevi tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikten anılan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ....'a verilmesine, Davacılardan ...'ın davalılar... ve.... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının kabulü ile 80.000 TL tutarındaki manevi tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikten anılan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı....'a verilmesine, Davacılardan....'ın davalılar.... ve... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının kabulü ile 80.000 TL tutarındaki manevi tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikten anılan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ....'a verilmesine dair karar vermek gerekmiştir. Davacı yan, desteğin vefatı nedeni ile 1.150,00 TL cenaze ve defin gideri talep etmiş olup sözkonusu miktar hayatın olağan akışı ve emsal dosyalarda takdir edilen cenaze ve defin giderleri uyumlu olmakla; davacı lehine bu talep kalemi yönünden de hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;Davanın KABULÜ ile1-Davacılardan ....'ın davalılar aleyhine açmış olduğu maddi tazminat istemli davanın kabulü ile 73.594,61 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 1.150,00 TL cenaze ve defin gideri olmak üzere toplam 74.744,61 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden █████/2022 tarihinden, diğer davalılar yönünden ise █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı....'a verilmesine,2-Davacılardan ....'ın davalılar .... ve ...mış olduğu manevi tazminat davasının kabulü ile 100.000 TL tutarındaki manevi tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikten anılan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ....'a verilmesine, 3-Davacılardan ....'ın davalılar.... ve .... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının kabulü ile 80.000 TL tutarındaki manevi tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikten anılan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ....'a verilmesine, 4-Davacılardan....'ın davalılar ... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının kabulü ile 80.000 TL tutarındaki manevi tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikten anılan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ....'a verilmesine, 2-a) Maddi tazminat yönünden alınması gereken 5.105,80 TL harçtan peşin alınan 888,38 TL ile ıslah ile alınan 255,00 TL harcın düşümü ile kalan 3.962,42 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine’ye gelir kaydına, b) Manevi tazminat yönünden alınması gereken 17.760,60TL harcın davalılar ... ve .... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine’ye gelir kaydına, 3-Davacının peşin ve başvuru harcı, ıslah harcı, dosya, pul, davetiye, yazışma ve bilirkişi ücreti olarak sarf ettiği Toplam 8.010,50 TLnin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,4-a) Maddi tazminat yönünden A.A.Ü.T. Uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı .... a verilmesine,b-)Davacı ....kendini vekille temsil ettirdiğinden manevi tazminat yönünden AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00TL vekalet ücretinin davalılar.... ve .... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine,b-)Davacı .... kendini vekille temsil ettirdiğinden manevi tazminat yönünden AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00TL vekalet ücretinin davalılar .... ve ....den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine,b-)Davacı .... kendini vekille temsil ettirdiğinden manevi tazminat yönünden AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00TL vekalet ücretinin davalılar .... ve .... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine,5- Arabuluculuk aşamasında harcanan 3120,00 TL giderin davalı sigorta şirketinden tahsili ile Hazineye gelir kaydına,Dair; davacılar vekilinin yüzüne karşı, davalı/davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025 Katip ....¸ Hakim ... ¸