kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, istinaf kararlarının yargıtay 5. hukuk dairesi tarafından husumet ve maktu vekalet ücreti yönünden temyiz incelemesi.

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, istinaf kararlarının Yargıtay 5. Hukuk Dairesi tarafından husumet ve maktu vekalet ücreti yönünden temyiz incelemesi.

Özet: Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesince davalılardan biri hakkında husumet yokluğundan ret, diğeri hakkında ise kabul kararı verilmiş; hem davacının hem de kabul kararı verilen davalı tarafın istinaf başvuruları, bölge adliye mahkemesince taşınmaz değer tespitinin Kamulaştırma Kanununa uygun yapıldığı, davalı bakanlığın sorumluluğunun yerinde olduğu ve maktu vekalet ücreti uygulanmasının doğru olduğu gerekçeleriyle esastan reddedilmiştir. Bunun üzerine davacı ve davalı vekilleri, aynı gerekçelerle bölge adliye mahkemesi kararının bozulması talebiyle temyiz yoluna başvurmuştur.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : █████████ Esas, ████████ Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 7. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : ████████ Esas, ███████ Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın davalı ... yönünden husumet yokluğundan reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kocaeli ili, ..., ... Mahallesi 17 24... parsel sayılı taşınmaza kamulaştırma yapılmaksızın fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idareler vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; öncelikle davanın usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalı ... yönünden husumet yokluğundan reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza belirlenen bedelin çok düşük olduğunu, Mahkemece bilirkişi raporlarına itirazlarının değerlendirilmediğini, dava konusu taşınmaza belirlenen arsa metrekare değerinin çok düşük olduğunu, davacı lehine nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, İlk Derece Mahkemesinin hüküm fıkrasında sehven ... Mahallesi yazıldığını ve bu kısmın hükümden çıkartılması gerektiğini ileri sürmüştür.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu, söz konusu davada müvekkili kurum açısından davanın reddi gerektiğini, husumetin Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığına ve İzmit Belediye Başkanlığına yöneltilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunun kabulü ile emsal incelemesi yapmak suretiyle değerini belirlemeleri ve buna göre bilirkişilerin dava konusu taşınmazla emsal taşınmazın konum, nitelik ve metrekare rayiç bedeli itibarıyla karşılaştırma yaparak benzer özellikleriyle üstün ve eksik yanlarını da belirtmek suretiyle 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi çerçevesinde her iki taşınmazı kıyaslamak suretiyle dava konusu taşınmazın değerini belirlemelerinde isabetsizlik bulunmadığını, davalı ... Bakanlığının sorumluluğuna gidilmesinin ve diğer belediye yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu, her ne kadar dava konusu taşınmaz yönünden hisse uyumsuzluğu var ise de 29.11.2023 havale tarihli fen bilirkişisi raporunda bu davacıya ait hissenin ve geldiği kayıtların hisselerinde sonuca etkili bir hatanın mevcut olmaması sebebiyle İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu, ayrıca, 6745 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesiyle 2942 sayılı Kanun'a eklenen Ek Madde 1'de hukuki el atma düzenlendiğinden, hukuken el atılan dava konusu taşınmaz yönünden 7421 sayılı Kanun ile 2942 sayılı Kanun’a eklenen Ek Madde 4'ün üçüncü fıkrası ve yerleşik Yargıtay uygulamaları gereği maktu vekâlet ücretine hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçeleri ile davacı ve davalı ... vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Hukuken tasarrufu kısıtlanan dava konusu taşınmazda davacı payına düşen tazminat bedeli yönünden 7421 sayılı Kanun ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen Ek Madde 4'ün üçüncü fıkrası uyarınca ve Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davacı ve davalı ... vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.