yargıtay bozmasının ardından fuar standı sözleşmesi ihlali kaynaklı menfi tespit ve tazminat davasında maddi zarar tespiti sorunu.

Yargıtay bozmasının ardından fuar standı sözleşmesi ihlali kaynaklı menfi tespit ve tazminat davasında maddi zarar tespiti sorunu.

Özet: Bir firmanın fuar standı kurulum sözleşmesini ihlal eden diğer bir firmaya karşı açtığı menfi tespit ve tazminat davasında, Yargıtayın davalının kusurunu ve davacının ticari defterler üzerinden belirlenemeyecek müşteri kaybı gibi zararlarının sektör uzmanı bilirkişi tarafından fuar katılım amacına göre değerlendirilmesi gerektiği yönündeki bozma kararının ardından; yeni alınan bilirkişi raporunda, davacının sözleşme ihlali ve yetersiz stant kullanımı nedeniyle uğradığı iddia edilen müşteri ve kazanç kaybının, ekonometrik tahmin yöntemleri için gerekli karşılaştırmalı verilerin eksikliği nedeniyle mevcut dosyada bilimsel olarak nicel tespitinin mümkün olmadığı belirtilmiştir.

T.C.

İSTANBUL

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : Menfi Tespit

DAVA TARİHİ : █████/2016

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... Şti. vekili verdiği dava dilekçesinde, davalı ...Ltd. Şti. ile 22 - 26 Ocak 2016 tarihinde gerçekleştirilecek olan ... kurulması için 25.12.2015 tarihinde sözleşme yaptıklarını, kurulacak standın bedeli olarak ...Bankası ... Şubesi ... tarih ... sayılı 7.600,00 TL bedelli ve... tarih ... sayılı 7.600,00 bedelli iki tane çek verdiklerini, ancak 21.10.2016 tarihinde davalı şirket çalışanı ...'un kendilerini arayarak standı yapamayacaklarını bildirdiğini, bunun üzerine başka bir firmaya standı yaptırdıklarını ve bütün fuar süresince kendi şirketlerine yakışmayan bir stantta müşteri kabul etmek zorunda kaldıklarını, bu nedenle de müşteri kaybına uğradıklarını, davalı tarafa verdikleri çeklerin iadesi ile uğradıkları madde ve manevi tazminatın tazmini için davalı tarafa yedi gün süreli ... 40. Noterliğinin ... tarih ve ... sayılı ihtarnamesini gönderdiklerini, ihtarnamenin davalı tarafa 09.03.2016 tarihinde ulaştığını, çeklerden ötürü borçlu olmadıklarının tespitine, 5.000,00 TL manevi ve 20.000,00 TL maddi tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m.128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 470 ve devamı maddelerine göre eser sözleşmesinden kaynaklı 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 72'ye göre açılmış menfi tespit davası, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 475/II'nin yollamasıyla m. 49'a göre maddi tazminat ve m. 58'e göre manevi tazminat davadır.

Mahkememizce █████/2020 tarihinde karar verilmiş olup; verilen karar Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih,... esas ve ... karar sayılı ilamıyla; "...Taraflar arasında fuar standı kurulumuna ilişkin eser sözleşmesi bulunmakta olup, davalının edimini ifa etmeyerek sözleşmenin ifasına engel olduğu ve bu nedenle kusurlu olduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Bu durumda diğer tarafın, edimin ifa edilmemesinden kaynaklı tüm zararlarını talep hakkı bulunmaktadır. Her ne kadar maddi tazminat istemine ilişkin olarak mali müşavir bilirkişiden davacının ticari defterleri incelenmek suretiyle rapor alınmış ise de alınan rapor hüküm kurmak için yeterli değildir. Zira fuara katılımın amacı müşteri kitlesini ve geliri artırmaktır. Şirketin önceki yıllara göre satış ve gelirinin düşmemiş olması davalının edimini ifa etmemesinden davacının zararının doğmadığı anlamına gelmez.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş; sektörde uzman bir bilirkişiden davacının sözleşmenin ifası ile fuara katılmış olsaydı sağlayacağı fayda ile alalade ve şirkete yakışmayan bir stand ile fuara katılmış olması halinde şirkete katkısı değerlendirilerek maddi zarar konusunda rapor alınması, zararın tam olarak tespit edilememesi halinde ise, TBK'nın 50/2. maddesi gereğince zarar miktarı hakkaniyete uygun olarak belirlenmek suretiyle hüküm altına alınması gerekirken,..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkememizin █████/2025 tarihli ara karar uyarınca dosyanın Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda dosyanın Fuar kurulumu alanında uzman sektör bilirkişisine tevdi ile davacının sözleşmenin ifası ile fuara katılmış olsaydı sağlayacağı fayda ile alelade ve şirkete yakışmayan bir stant ile fuara katılmış olması ile şirkete katkısı değerlendirilmesi sureti ile maddi zararın tespiti ve tüm dosya kapsamı hakkında rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

█████/2025 tarihli bilirkişi raporunda; Taraflar arasında 25.12.2015 tarihli ... Sözleşmesi ile davalının fuar standının kurulumu, tabela ve görsellerin hazırlanması, aydınlatma hizmeti ve söküm işlemlerini gerçekleştirmesinin kararlaştırıldığı; Fuardan bir gün önce davalı tarafından hizmetin ifa edilemeyeceğinin bildirilmesi üzerine davacı şirketin kendi imkânlarıyla hazırladığı bir standla fuara katılması neticesinde uğradığını iddia ettiği müşteri kaybı ve itibari zararını maddi ve manevi tazminat talebinin davanın konusunu oluşturduğu, Ekonometrik tahmin yöntemleriyle davacının fuara uygun bir standla katılsaydı kazancının ne olacağı ile ilgili güvenilir bir tahmin yapılabilmesi için (i) etki/kontrol grubu karşılaştırması, (ii) fuar öncesi ve sonrası gibi zaman serisi verileri, (iü) yeterli sayıda gözlem birimi (firmanın kendisi ve benzerlerinde) ve (iv) paralel trend varsayımı gibi koşullar gerekli olduğu; Mevcut dosyada bu karşılaştırmalı verilerin ve gerekli sayıda gözlemin bulunmaması nedeniyle, bilimsel yöntemlerle kazanç tahmini yapmanın mümkün olmadığı; Dolayısıyla söz konusu vakada standa sahip olunsa alınacak kazancın nicel olarak tespitine imkân veren veri veya yöntem bulunmadığı, bu nedenle bilimsel dayanaklı bir zarar tahmini yapılamayacağı görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih, ... esas ve ...karar sayılı ilamıyla tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık bir bütün olarak değerlendirildiğinde; bozma ilamı doğrultusunda dosyanın fuar kurulumu alanında uzman bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup ekonometrik tahmin yöntemleriyle davacının fuara uygun bir standla katılsaydı kazancının ne olacağı ile ilgili güvenilir bir tahmin yapılabilmesi için (i) etki/kontrol grubu karşılaştırması, (ii) fuar öncesi ve sonrası gibi zaman serisi verileri, (iü) yeterli sayıda gözlem birimi (firmanın kendisi ve benzerlerinde) ve (iv) paralel trend varsayımı gibi koşullar gerekli olduğu; Mevcut dosyada bu karşılaştırmalı verilerin ve gerekli sayıda gözlemin bulunmaması nedeniyle, bilimsel yöntemlerle kazanç tahmini yapmanın mümkün olmadığı hususunun tespit edildiği, bu kapsamda davacı tarafça bilgi belge sunulmadığı, bu kapsamda TBK'nın 50/2. maddesi gereğince zarar miktarı hakkaniyete uygun olarak takdir etmek gerekmiş ve davacının maddi ve manevi tazminat talebinin kabulü ile; 20.000,00-TL maddi ve 5.000,00-TL manevi tazminatın █████/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve yine ...Bankası ... Şubesi'ne ait, █████/2016 tarih ve ... sayılı 7.600,00-TL bedelli ve █████/2014 tarih, ... sayılı 7.600,00-TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemi yönünden; ... seri numaralı çek dava dışı tarafa ödeme yapıldığı, davalı tarafa ödeme yapıldığından istirdat isteminin yerinde olmadığı, ... seri numaralı çek ödeme yasağı nedeniyle işlem görmediğinin tespit edildiği ve hizmetin verilmediği görülmekle; davacının ... Bankası ... Şubesi'ne ait, ... tarih ve ... sayılı 7.600,00-TL bedelli ve ... tarih, ... sayılı 7.600,00-TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, davacının maddi ve davacı şirketin fuardan bir gün önce davalı tarafından hizmetin ifa edilemeyeceğinin bildirilmesi üzerine davacı şirketin kendi imkânlarıyla hazırladığı bir standla fuara katılması neticesinde uğradığını iddia ettiği itibari zararının zarara uğrayacağı ve manevi zarara uğrayacağı bu kapsamda 20.000,00-TL maddi ve 5.000,00-TL manevi tazminatın █████/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;

1-Davacının menfi tespit talebinin KABULÜ ile;

Davacının ... Bankası ... Şubesi'ne ait,... tarih ve ... sayılı 7.600,00-TL bedelli ve ...tarih, ... sayılı 7.600,00-TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının TESPİTİNE,

2-Davacının maddi ve manevi tazminat talebinin KABULÜ ile;

20.000,00-TL maddi ve 5.000,00-TL manevi tazminatın █████/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 2.226,91-TL nispi karar harcının,,Peşin Harç 426,94-TL Islah Harcı 687,00-TL toplam 1.113,94-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 1.112,97-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesi gereğince hesap olunan menfi tespit talebi için 7.600,00-TL, maddi tazminat talebi yönünden 20.000,00-TL, manevi tazminat talebi yönünden 5.000,00-TL olmak üzere toplam 32.600,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan dava açılarken yatırılan toplam 1.147,44-TL (Peşin Harç 426,94-TL, Başvurma Harcı 29,20-TL, Vekalet Suret Harcı 4,30-TL, Islah Harcı 687,00-TL) harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,

6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından hüküm kurulmasına yer olmadığına,

7-Davacılardan tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

8-Arabuluculuk ücreti olan 3.600,00-TL’nin davacılardan alınarak, hazineye GELİR KAYDINA,

9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

Dair, davalı vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026

Katip

Hakim