Danıştay 3. Daire: Vergi Usul Kanunu Sirküleri VUK-180/2025-1deki mücbir sebep hali uzatılmayan mükellef düzenlemelerinin iptali davasında, dilekçenin taleple bağlılık ilkesine aykırılık ve 2577 sayılı Kanun 3. madde eksikliği nedeniyle reddi.
Özet: Danıştay, mücbir sebep hali uzatılmayan mükelleflere yönelik bir Vergi Usul Kanunu sirkülerinin belirli düzenlemelerinin iptali talebiyle açılan davada, davacının hangi kısımların iptalini istediğini ve bu düzenlemelerin kendi menfaatlerini somut olarak nasıl etkilediğini dava dilekçesinde açıkça ortaya koymaması ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 3. maddesinde belirtilen zorunlu unsurlara uymaması nedeniyle, dilekçenin reddine hükmetmiş ve davacıya otuz gün içinde eksiklikleri gidererek yeniden dava açma hakkı tanımıştır.
T.C.
D A N I Ş T A YÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No : ████████Karar No : █████████DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... Bakanlığı/ANKARA DAVANIN KONUSU : █████/2025 tarihli ve VUK-████████-1 sayılı Vergi Usul Kanunu Sirküleri kapsamında düzenlenen ve "Mücbir sebep hali uzatılmayan mükellefler" başlığı altında yer alan 6. madde ile bu sirkülerin "(3.1.1) ve (3.1.2) numaralı bölümlerinde yer alan açıklamalar kapsamında yapılan hesaplamalarına" ilişkin düzenlemelerin iptali istemine ilişkindir.TÜRK MİLLETİ ADINAHüküm veren Danıştay Üçüncü Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi gereğince ilk inceleme ile görevli Tetkik Hakimi ...'in açıklamaları dinlendikten sonra dosya incelenerek işin gereği düşünüldü:MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ : Dava, █████/2025 tarihli ve VUK-████████-1 sayılı Vergi Usul Kanunu Sirküleri kapsamında düzenlenen ve "Mücbir sebep hali uzatılmayan mükellefler" başlığı altında yer alan 6 madde ile bu sirkülerin "(3.1.1) ve (3.1.2) numaralı bölümlerinde yer alan açıklamalar kapsamında yapılan hesaplamalarına" ilişkin düzenlemelerin iptali istemiyle açılmıştır. Dava dilekçesinde, davacının mücbir sebep hali kapsamında olup olmadığı veya bu konuya ilişkin olarak hakkında bireysel işlem tesis edilip edilmediği hususunun somut olarak ortaya konulmadığı, söz konusu düzenlemelerin davacının menfaatini ne yönde etkilediğine dair bir açıklama ve bilgi, belgenin yer almadığı görülmüştür.İNCELEME VE GEREKÇE : İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği, dava dilekçelerinin ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı düzenlenmiştir. Anılan Kanun'un 14. maddesinin 3. fıkrasında, dava dilekçelerinin, görev ve yetki, idarî merci tecavüzü, ehliyet, idarî davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet, 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği; 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde ise, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olmadıklarının tespiti hâlinde, yeniden dava açılmak üzere dilekçenin reddedileceği kurala bağlanmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idarî işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur. Öte yandan, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında, idarî işlemin unsurları açısından hukuka aykırılık bulunduğu iddiasıyla düzenleyici işlemin tamamının iptali istenebileceği gibi düzenleyici işlemin belirli kısımlarının, maddelerinin, ibarelerinin, veya sözcüklerinin iptalinin istenebilmesi de mümkündür. Ancak, her durumda iptali istenen kuralların açıkça belirtilmesi ve bu kısımların davacının menfaatini nasıl etkilediğinin gerekçelendirilerek açıkça ortaya konulması gereklidir. Bu bakımdan, ilgili sirkülerin, tamamının iptali isteniyorsa bu hususun belirtilerek, tamamının iptali istenmiyorsa, hangi bölümlerinin, kısımlarının, başlıklarının, ibarelerinin, sözcüklerinin iptalinin istendiğinin açık ve tereddüte yer vermeyecek şekilde ortaya konulması, bu kısımların hangi yönlerden, hangi kanuna aykırı olduğunun ve davacının menfaatini ne şekilde ihlȃl ettiği açıkça gösterilerek, bu kısım ya da kısımlara yönelik iptal isteminde bulunulması suretiyle taraf sayısından bir fazla düzenlenerek imzalanmış 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen dilekçeyle dava açılmak üzere dilekçenin reddi gerekmiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15/1-d maddesi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren otuz (30) gün içinde 3. maddeye uygun şekilde düzenlenerek noksanları tamamlandıktan sonra yeniden dava açmakta serbest olmak üzere DİLEKÇENİN REDDİNE, 2. Aynı Kanun'un 15/5. maddesi hükmüne göre dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede aynı yanlışlık yapıldığı takdirde davanın reddedileceğinin davacıya tebliğine, 3. Davanın yenilenmesi halinde yeniden harç alınmamasına, 4. Davanın yenilenmemesi durumunda, posta gideri açısından artan miktarın davacıya iadesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.