Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin Haksız İhtiyati Tedbirden Kaynaklanan 35.000 TLlik Menfi Tespit Davasında HMK 399 Gereği Görevsizlik Kararı.
Özet: Davacı, ticari faaliyet sonucu verdiği avans çekleri karşılığı hizmet alamayınca ihtiyati tedbir kararı aldırmış, bu tedbir nedeniyle davalının iddia ettiği 35.000 TL zarardan sorumlu olmadığını belirten bir menfi tespit davası açmıştır; dava, önceki mahkeme tarafından, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 399. maddesi gereğince haksız ihtiyati tedbirden kaynaklanan tazminat taleplerinin esas davanın görüldüğü mahkemede incelenmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek mevcut mahkemeye gönderilmiştir.
T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C.ANKARA12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A RHAKİM : ... ...DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2025 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, davacı ile davalı arasında bir dönem ticari faaliyet olduğunu, davacının bu ticari faaliyet kapsamında davalıya ... .... .... Şubesinin 8023481 seri numaralı, █████/2024 keşide tarihli, 250.000,00 TL bedelli ve 8023482 seri numaralı, █████/2024 keşide tarihli, 250.000,00 TL bedelli çekleri keşide edip verdiğini, davalının bu avans çeklerin karşılığı hizmeti davacıya vermediğini, davacının bunun üzerine çekleri bedelsiz olduğundan dolayı ödeme yapılmaması ve icra takibine konu edilmemesi için ihtiyati tedbir talebinde bulunduğunu,... .... .... Değişik İş nolu kararı ile 100.000,00 TL teminat karşılığında ihtiyati tedbir talebinin kabul edildiğini, karardaki teminatı davacının nakit olarak yatırdığını, bu çeklerden 8023481 seri numaralı çekin ... .... .... ... .... .... davalıya ihtiyati tedbirden dolayı zararının olup olmadığını bildirmesi için süre verdiğini, davalının █████/2024 tarihli dilekçesi ile ihtiyati tedbir kararından dolayı 35.000,00 TL maddi zarara uğradığını bildirdiğin... .... .... ... .... .... Değişik İş nolu dosyasına sunduğu █████/2024 tarihli dilekçe ile davacıdan tazmin edilmesini talep ettiği 35.000,00 TL'lik maddi zarardan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının adresine yer verilmediğini, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 119. maddesine göre davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiğini ve davanın haksız olduğunu savunarak davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.GEREKÇE:Dava, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 399. maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararının haksız olmasından dolayı davalının zarara uğradığını ileri sürmesinden dolayı açılan menfi tespit davasıdır.... .... .... Esas ve ███████ Karar sayılı ilamında; "Dava dilekçesinde davalının ihtiyati tedbir kararından dolayı uğradığını iddia ettiği zararının oluşmadığı vakıası ileri sürülerek borçlu olmadığının tespitine karar verilmesinin talep edilmesi, davacı ile davalı arasındaki asıl davanın .... .... .... Esas nolu dosyası ile görülmekte olması, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 399. maddesinin 2. fıkrasındaki hükmün amacının haksız ihtiyati tedbirden kaynaklanan tazminat davası ile esas hakkındaki davanın aynı mahkeme tarafından bakılması olması, bu fıkrada haksız ihtiyati tedbirden kaynaklanan tazminat davası olarak nitelendirme yapılmakla birlikte davamızda da ihtiyati tedbir kararının haksız olup olmadığı inceleneceğinden nitelik açısından fark bulunmaması nedenleri ile davanın Hukuk Muhakemeleri Kanununun 399. maddesinin 2. fıkrası, 114. maddesinin 1. fıkrasının c bendi ve 115. maddesinin 2. fıkrasının 1. cümlesi gereğince mahkememiz görevsiz olduğundan dava şartı noksanlığı nedeni ile usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 399. maddesinin 2. fıkrasında haksız ihtiyati tedbirden kaynaklanan tazminat davasının esas hakkındaki davanın karara bağlandığı mahkemede açılacağı kuralı bir görev kuralı olarak düzenlendiğinden...." gerekçeleri ile dava dosyası mahkememize gönderilmiştir.Dava;... .... .... D. İş sayılı dosyasına sunulan █████/2024 tarihli dilekçede; verilen tedbir kararından kaynaklı olarak takibe konu çeklerin geç ödendiğinden bahisle 35.000 TL'lik maddi zararın oluştuğu ileri sürülerek gerçekte geç ödenme durumunun söz konusu olup olmadığı ve davalının böyle bir zararının oluşup oluşmadığına ilişkin menfi tespit istemlidir. HMK md. 399'a göre, ''Lehine ihtiyati tedbir kararı verilen taraf, ihtiyati tedbir talebinde bulunduğu anda haksız olduğu anlaşılır yahut tedbir kararı kendiliğinden kalkar ya da itiraz üzerine kaldırılır ise haksız ihtiyati tedbir nedeniyle uğranılan zararı tazminle yükümlüdür.Haksız ihtiyati tedbirden kaynaklanan tazminat davası, esas hakkındaki davanın karara bağlandığı mahkemede açılır.Tazminat davası açma hakkı, hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren, bir yıl geçmesiyle zamanaşımına uğrar.''... .... ... K. sayılı emsal kararında da değinildiği üzere; Haksız ihtiyati tedbirden dolayı tazminat davası, aleyhine haksız olarak ihtiyati tedbir konulmuş olan kişi (asıl davanın davalısı) tarafından, haksız ihtiyati tedbir koydurtmuş olan tarafa (asıl davanın davac... .... .... .... .... ... ... ... esas nolu dosyası ile hukuki niteliği açısından birbirinize benzer olması sebebiyle HMK md. 166 ve 399 gereğince görevsizlik kararı verilse de bu davanın haksız ihtiyati tedbirden kaynaklı maddi tazminat davası olmadığı, verilen ihtiyati tedbir kararının haksız olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılmasının davayı tazminat davası haline getirmeyeceği, HMK md. 399'da belirtilen haksız ihtiyati tedbirden kaynaklı davanın ancak aleyhine haksız olarak ihtiyati tedbir konulan kişi yahut zarar gören 3. bir kişi tarafından açılabileceği (bkz. Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü C. IV, 6. B., İstanbul 2001, s. 4400) anlaşılmakla aralarında hukuki ve fiiili bir bağlantı olmayan, hukuki dayanakları birbirinden farklı olan iş bu davanın HMK'nın 166 ve 399 maddeleri gerekçe gösterilerek mahkememizde görülen sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayalı alacak talepli dava nedeni ile mahkememize gönderilmesi kararının yerinde olmadığı ve yerinde olmayan kararının bu haliyle mahkememizi bağlayıcı niteliği bulunmadığı anlaşılmakla dosyanın ... .... .... Mahkemesine tevzi edilmek üzere tevzi bürosuna gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. KARAR:Gerekçesi Yukarıda Belirtildiği Üzere:1-Dosyanın... .... .... Mahkemesine tevzi edilmek üzere,... .... .... Nolu Ek Hizmet Binası Hukuk Tevzi Bürosuna tevdiine, 2-Esasın bu şekilde kapatılmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu kesin olmak üzere karar verildi. █████/2025Katip ... Hakim ... ¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır