Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin, kasko sigortasından kaynaklanan araç hasarı, rayiç bedel farkı ve çekme-kurtarma masrafları eksik tazminat ile ibra geçerliliği uyuşmazlığına dair istinaf kararı.
Özet: Davacı şirket, trafik kazasında hasar gören çekici ve römorku için kasko sigortacısının eksik ödeme yaptığını, araçların rayiç bedellerinin altında kaldığını, römork motorunun değerinin hesaba katılmadığını ve kurtarma masrafının tamamının karşılanmadığını belirterek fark tazminatı ile eksik kurtarma bedelinin ticari faiziyle ödenmesini talep ederken; davalı sigorta şirketi, poliçe şartlarına uygun ve rayiç bedeller üzerinden ödeme yapıldığını, davacının imzalı ibra belgeleriyle kendilerini tüm sorumluluktan ibra ettiğini ve bu nedenle ek taleplerin haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: █████████ - █████████
T.C.ADANABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : █████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2023NUMARASI : ████████ Esas ████████ KararDAVACI : ... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av. DAVANIN KONUSU : Tazminat (Kaskodan Kaynaklı)İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ : █████/2026YAZIM TARİHİ : █████/2026.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;İDDİALARIN ÖZETİ :Davacı vekili dava dilekçesi ile; █████/2020 tarihinde müvekkili şirkete ait olan ve sürücü ...'ın sevk ve iadesindeki ... plakalı çekici ve ... plakalı romörk ile ... istikametinden Eskişehir istikametine seyir halindeyken yoldaki kar ve buzlanmadan dolayı direksiyon hakimiyetinin kaybederek aracının ön ve sağ kısmı ile yolun solunda bulunan çelik bariyerlere çarpması sonucu tek taraflı maddi hasırlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen söz konusu kazada davalı sigorta tarafından acente no:... numaralı poliçeye istinaden ... plakalı çekici için 260.000,00.TL, ... plakalı römork için ise 160.000,00.TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin hem eksik, hemde rayiç değerin altında olduğunu, davalının ödemeden kaçındığını, yapılan hesaplamada dorsenin motoru da dikkate alınmadan hesaplamaya gidildiğini, ödenen miktarlar çekici ve dorsenin rayiç bedellerinin altında olduğunu, motorun ödemesinin yapılmamış olması da sözleşme hükümlerine aykırılık teşkil ettiğini, bu nedenle farkın yapılacak hesaplamada çekici, dorse ve dorsenin motoru üzerinde yapılacak bilirkişi ve piyasa rayiç değer incelemesi neticesinde farkın ödenmesini talep ettiklerini, kaza sonrası davalı şirkete bildirilip gerekli yardımın yapılması istenmiş ise de söz konusu aracın çekme-kurtarma işlemi dahi cevapsız bırakıldığı ve müvekkili şirket tarafından bütün işlemlerin yapıldığını, çekme kurtarma işlemi için müvekkili şirketi tarafından 9.793,50.TL masraf yapıldığını, 21 Haziran 2021 tarihinde davalı sigorta şirketine yapmış oldukları başvuru üzerine 8.000,00.TL araç çekme kurtarma masrafının davalı tarafından ödendiği, belirtildiğini, yapılan söz konusu bu ödemenin de eksik olduğunu, araç kurtarma masrafını içerir faturayı sunduklarını, arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alamadıklarını, ... yarı römork ve ... çekici plakalı araçların rayiç kasko bedeli farkı ve araç çekme işlem masraflarının eksik kalan kısmının merkez bankasınca mevduata uygulanacak en yüksek ticari faizle taraflarına, ödenmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi ile; Uyuşmazlık konusu hasara uğrayan ... plakalı çekicinin, müvekkili şirket nezdinde █████/2020–█████/2021 vadeli, ... numaralı ve ... plakalı römork █████/2020 – █████/2021 vadeli, ... numaralı Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili tarafından davacıya ödemeler yapıldığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, kaza dolayısıyla davacı tarafından müvekkili şirkete yapılan başvuru sonrası ... plakalı çekici için ...-1 ve ... plakalı römork için ...-1 numaralı hasar dosyaları açıldığı ve poliçe genel ve özel şartları gereğince hesaplanan tazminat ödemesi yapıldığını, bu ödeme ile müvekkili şirketin poliçeden doğan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, ... plakalı çekici için 260.000,00.TL ve ... plakalı römork için 170.000,00. TL rayiç bedel doğrultusunda hesaplamalar yapılarak ödemelerin yapıldığını, davacının taleplerinin haksız ve kabul edilemez olduğunu, müvekkili şirketçe yapılan ödemeye ilişkin başvuran tarafça imzalı ibranameler olduğunu, rakamların ödenmesi ile davacının müvekkili şirketin poliçeden doğan tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, müvekkil şirketi tamamen ibra ettiğini, davacı ile müvekkil şirket arasında bir ibra düzenlenerek başvuran bu rakamı özgür iradesi ve beyanı ile kabul ettiğini, davacının ibra etmesine rağmen bakiye bir tazminat talep etmesi için ibra hususunda hata/hile durumunun ispat etmesi gerektiğini, davacının dilekçesinde bu konudaki beyanları kötü niyetli ve gerçeği yansıtmadığını, ayrıca, karayolları trafik kanunu’nun 111. maddesi kasko sözleşmesinden doğan işbu uyuşmazlıkta uygulama alanı bulmayacağını, başvuranca müvekkili şirkete verilen ibraname sebebiyle talebin reddi gerektiğini, başvuran ile mutabık kalınan rayiç bedeller üzerinden sigortalı araçlar için sovtaj teklifleri de alınarak sigortalı tarafından araç satıldığını, satışlar, sigortalının da iradesi ve kabulü ile yapıldığını, neticeten müvekkilinin hiçbir sorumluluğu bulunmadığından davanın reddini, haksız ve fahiş olan maddi tazminat talebinin ve davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar sayılı kararı ile; taraflara ... plakalı römorkun soğutucusunun teslimi ile ilgili bilgi, belge ve beyanların sunulması için süre verilmiş olup, soğutucunun davacıya teslimine ilişkin bilgi ve belge sunulmadığından bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli bulunarak davacının ıslah dilekçesi de dikkate alınarak davanın kabulüne 10.000 TL araç rayiç değer farkı ve 45.000 TL soğutucu bedeli toplamı olan toplam 55.000 TL nin davalıdan tahsiline karar verildiği anlaşılmıştır.DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davalı vekili istinaf talebi ile; ibraname hususu ilk derece mahkemesi kararında tek satır dahi değerlendirilmediğini, dava konusu poliçenin trafik poliçesi değil kasko poliçesi olduğunu, müvekkil şirkete yapılan hasar başvurusu sonrasında başvuru konusu araç orijinal şekilde tamir edilip, başvuru sahibine teslim edildiğini, davacını aracın onarımının tamamlandığı ve tamir bedellerini kabul ettiği ve de bu bedellerin tazmin edildiğine dair mutabakatname imzaladığının sabit olduğunu, ibranameden de açıkça anlaşılacağı üzere, yapılan ödemelerle birlikte müvekkili şirket poliçeden kaynaklı sorumluluğunun tamamını yerine getirip, talep sahibi hasar tazminatı miktarında müvekkil şirket ile mutabık kaldığını, şirketi her türlü borç, yükümlülük, faiz ve taahhütlerden ibra ve tüm haklarından feragat ettiğini beyan ettiğini, buna ek olarak, imzalı mutabakatnamede fazlaya dair haklarını saklı tutmadığını, KTK 111.madde ZMM sigortaları bakımından uygulama alanı bulmakta olup, kasko sigortalarından kaynaklanan uyuşmazlıklara tatbik edilemeyeceğini, Yargıtay'ın kasko poliçesi kapsamındaki ibraname içtihatı ilk derece mahkemesi tarafıdan görmezden gelindiğini, davacı tarafın aracı müvekkil şirkete Genişletilmiş Kasko Sigortası ile sigortalı olduğunu, bahsi geçen sigorta türü ise Türk Ticaret Kanunu ile Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları'nda düzenlenmekte olduğunu, bu nedenle, mal sigortası türü olan kasko sigortasına, sorumluluk sigortasını düzenleyen karayolları trafik kanunu hükümleri ve dolayısıyla 111. maddenin uygulanmasının mümkün olmadığını, bu bakımdan, müvekkil şirket ibraname karşılığında yapmış olduğu hasar ödemeleri ile sorumluluğunu yerine getirmiş olduğundan ve davacını imzalamış olduğu ibranamenin KTK 111. madde gereği iptaline karar verilemeyeceği sabit olduğundan iş bu birleşen davanın reddi gerektiğini, bu nedenlerle; kararın istinaf incelemesi neticesinde "kaldırılmasını", davanın müvekkil şirket yönünden ‘esastan reddine’ karar verilmesini, mahkeme tarafından yeniden yargılama yapılarak talep doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.DELİLLER :.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas ████████ Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :Dava, kaskodan kaynaklı bakiye alacak istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi'nce davanın kabulüne karar verildiği, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Hasara uğrayan ... plakalı çekicinin, davalı şirket nezdinde █████/2020–█████/2021 vadeli, ... numaralı ve ... plakalı römork █████/2020 – █████/2021 vadeli, ... numaralı Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğu, aracın tek taraflı kaza yaptığı ve hasara uğradığı, kaza dolayısıyla davacı tarafından davalı şirkete yapılan başvuru sonrası ... plakalı çekici için 260.000,00.TL ve ... plakalı römork için 170.000,00. TL rayiç bedel doğrultusunda hesaplamalar yapılarak davacı tarafa ödemelerin yapıldığı, bu hususta dekontların mevcut olduğu ancak davacı tarafça rayiç bedelin altında ödeme yapıldığı ve yapılan ödemenin yetersiz olduğu iddia edilmiştir.Dosya arasında mevcut iki adet "İbraname" başlıklı belge incelendiğinde; "....... SİGORTA A.Ş. tarafından düzenlenen yukarıda tarih ve numarası yazılı poliçe kapsamındaki sigortalı aracımın ağır bir şekilde hasar görmesi nedeniyle ödenmesine karar verilen ve mutabık kaldığımız hasar tazminatını ... SİGORTA A.Ş.'den nakden tamamen aldığımızı beyan ve kabul ederim." şeklinde düzenlendiği, ibranamelerde rayiç bedelin 260.000,00 TL ve 170.000,00 TL olarak belirlendiği, ibranamelerin altının davacı şirket yetkilisi tarafından imza altına alındığı görülmüştür.İlk derece mahkemesince davacı tarafa eksik ödeme yapıldığı gerekçesiyle alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verildiği görülmüş ise de mahkemece taraflar arasında düzenlenmiş iki adet ibraname belgesinin incelenmediği görülmüştür. Davacı tarafça, ibraname imzalanırken iradesinin sakatlanmış olduğu ve aşırı yararlanama (gabin) iddiasında bulunulmadığı, ibranamelerde fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmadığı, gerek ibranamelerde gerekse ödeme belgelerinde ihtirazi kayıt ileri sürülmeksizin yapılan ödemelerin kabul edildiği, KTK'nun 111. maddesinin kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan uyuşmazlıklara uygulanmasının mümkün olmadığı, ibraname belgelerine göre davalı sigorta şirketinin gayri kabili rücu olarak ve fazlaya ilişkin hakları da içerecek şekilde mutlak ve kesin bir surette ibra edildiği, TBK'nın 132. maddesinde borcun ibra sözleşmesiyle tamamen ortadan kaldırılabileceğinin düzenlendiği, taraflarca düzenlenen ibra anlaşması, davalı sigorta şirketinin kazadan kaynaklı borç ve sorumluluğunu sona erdirir nitelikte bulunduğundan ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne dair karar verilmesi yerinde görülmeyerek davalı tarafın istinaf istemi haklı bulunmuştur.( Aynı Yönde Yargıtay 4. HD'nin █████████ esas- █████████ karar sayılı, █████████ Esas- █████████ Karar sayılı emsal ilamları)Yukarıda açıklanan gerekçelerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu kararın kaldırılmasına, ancak bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına ve davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :1)-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun KABULÜNE,2)-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3)- YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,4)-Davanın REDDİNE, a-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00.TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 59,30.TL harçtan mahsubu ile bakiye 672,70.TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar, ████████ Harç nolu Harç Tahsil Müzekkeresinin İPTALİNE, Harç tahsil edilmiş ise davalıya İADESİNE, b-6100 Sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,5)-6100 Sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince davalı, davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi itibariyle yürürlükte olan AAÜT'ye göre hesap edilen 45.000,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,6)-Arabulucuya ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, İstinaf incelemesi yönünden;1)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince davalı tarafça yatırılan 939,35.TL istinaf nispi karar harcının davalıya İADESİNE,2)-6100 Sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davalı tarafça yapılan 234,00.TL posta gideri ve 738,00.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının toplamı olan 972,00.TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,3)-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,4)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE, 5)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin Dairemizce YAPILMASINA,Dair, dairemizce dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda oy birliğiyle, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1-b-1 bendi gereğince aynı kanunun 361/1 maddesi gereğince Dairemiz kararının tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere █████/2026 tarihinde karar verildi. Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır