Kurumlar Vergisinde Kur Korumalı Mevduat kur farkı istisnası ile finansman gider kısıtlamasının geçmişe yürütülmesi hakkında vergi tebliğlerinin kanunilik ilkesine uygunluğunu inceleyen Danıştay temyiz kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, bir şirketin 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde ihtirazi kayıtla beyan ettiği kur korumalı mevduat (KKM) kur farkları istisnası ve finansman gider kısıtlaması tahakkukuna karşı açtığı iptal ve iade davasını ele almaktadır; ilk derece mahkemesi, KKM tebliğinin hukuka aykırılığı ve finansman gider kısıtlamasının geçmişe yürütülemeyeceği gerekçesiyle tahakkukun tamamını iptal edip iadeye karar vermişken, bölge idare mahkemesi KKM kısmında Danıştayın ilgili tebliğ hükmünün yürütmesini durdurma kararını dikkate alarak iptali onamış, ancak finansman gider kısıtlamasının 2021 dönemi için hukuka uygun olduğuna hükmederek bu yöndeki ilk derece kararını bozmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A Y ÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████TEMYİZ EDENLER : 1-(DAVALI) ... Vergi Dairesi Müdürlüğü ... VEKİLİ : Av.... 2-(DAVACI) ... Carrier Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ : Av....İSTEMİN KONUSU : .... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurularına ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Davacı tarafından, kur korumalı mevduat ve finansman gider kısıtlaması kapsamında ihtirazi kayıtla verilen 2021 yılı kurumlar vergisi beyannamesine istinaden yapılan tahakkukun ihtirazi kayda konu kısmının iptali ve ödenen tutarın tecil faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu tahakkukun kur korumalı mevduata ilişkin kısmının dayanağı 1 seri No'lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair 19 Seri No'lu Tebliğin "40.3.1.1. Yabancı Paraların Dönem Sonu Değerlemesinden Kaynaklanan Kur Farkı Kazançlarına İlişkin İstisna" bölümünün istisnaya dair kanun hükmünü açıklamanın ötesine geçerek doğrudan matrahın nasıl belirleneceğine yönelik düzenlemeler içerdiği dolayısıyla söz konusu tebliğ hükümleri verginin kanuniliği prensibine aykırı düştüğünden uygulanamayacağı anlaşıldığından yapılan tahakkukun kur korumalı mevduata ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, Cumhurbaşkanı Kararının yayım tarihinden önce kullanılan yabancı kaynakların finansman gider kısıtlaması kapsamına dahil edilmesinin hukuki belirlilik ve güvenlik ilkelerine aykırı olduğu, finansal gider kısıtlaması uygulaması kapsamı dışında tutulması gereken borçlanmalar açısından Cumhurbaşkanı Kararının yayımlandığı █████/2021 tarihinin esas alınması gerektiğinden yapılan tahakkukun finansman gider kısıtlamasına ilişkin kısmının da hukuka uygun düşmediği gerekçesiyle tahakkukun ihtirazi kayda konu kısmı iptal edilmiş, ödenen tutarın tecil faiziyle birlikte iadesine hükmedilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu tahakkukun kur korumalı mevduata ilişkin kısmının dayanağı 1 seri No'lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair 19 Seri No'lu Tebliğin "40.3.1.1. Yabancı Paraların Dönem Sonu Değerlemesinden Kaynaklanan Kur Farkı Kazançlarına İlişkin İstisna" bölümünün iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan davada, Danıştay Dördüncü Dairesinin █████/2022 tarih ve E:█████████ sayılı kararıyla, kanunda Hazine ve Maliye Bakanlığına bir yetki verilmemesine rağmen istisna uygulamasına ilişkin olarak çeşitli usul ve esasların belirlendiği anlaşılan Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair 19 Seri No'lu Tebliğin "40.3.1.1. Yabancı Paraların Dönem Sonu Değerlemesinden Kaynaklanan Kur Farkı Kazançlarına İlişkin İstisna" bölümünün yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği, bu karara karşı davalı idare tarafından yapılan itirazın ise Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun █████/2023 tarih ve İtiraz No:2023/1 sayılı kararı ile reddedildiği görüldüğünden dolayısıyla davacı şirketin kur farklarının kurumlar vergisinden istisna tutulması yönündeki ihtirazi kaydının reddedilmesinin dayanağı kalmadığından, yapılan tahakkukun bu kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı ve tahsil edilen verginin tecil faizi faiziyle birlikte iadesi gerektiği, 5520 sayılı Kanunun 11/1-i maddesi ile yabancı kaynak kullanımında finansman giderlerine yönelik olarak 2013 yılında yürürlüğe giren düzenlemede, Cumhurbaşkanı Kararı ile 2021 vergilendirme dönemlerine uygulanmak üzere finansman giderlerinin %10'luk kısmının kurum kazancından indirim konusu yapılamayacağının düzenlendiği, Kararda henüz 2021 vergilendirme dönemi sona ermeden oranın belirlendiği ve 2021 vergilendirme döneminde uygulanmak üzere yürürlüğe girdiğinin açıkça belirtildiği, bu doğrultuda düzenlenen Tebliğ hükümleri ile de anılan Kanun maddesinin yürürlüğe girdiği █████/2013 tarihinden itibaren sağlanan yabancı kaynaklara ilişkin olarak mahiyet ve tutar itibarıyla █████/2021 tarihinden itibaren kesinleşen gider ve maliyet unsurlarının gider kısıtlamasına tabi tutulacağının belirtildiği olayda Cumhurbaşkanı Kararı ile geçmişe yürütmenin söz konusu olmadığından tahakkukun finansman gider kısıtlamasına ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idare istinaf başvurusu; dava konusu tahakkukun kur korumalı mevduata ilişkin kısmı yönünden belirtilen gerekçe ile reddedilmiş, tahakkukun finansman gider kısıtlamasına ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen istinaf başvurusu ise kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararının tahakkukun değinilen kısmına ilişkin hüküm fıkrası kaldırıldıktan sonra bu kısım yönünden dava reddedilmiştir.TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No:1)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ'de (Seri No:19) yer alan açıklamaların istisna kapsamındaki kur farkı kazançlarının hesabında uygulama birliğini ve mükellefler nezdinde yaşanan tereddütleri gidermeye yönelik olduğu, kanun metninde tüm ayrıntılara yer verilemeyeceği, anılan Tebliğ'in dayanağı olan 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'na █████/2022 tarih ve 7352 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile eklenen geçici 14. madde hükmü ile çelişmediği, sadece Tebliğ'in ilgili bölümündeki istisnadan yararlanmak isteyen mükelleflerin kur farkı kazançlarına istisna uygulanmasında izlenmesi gereken yolu gösterdiği ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir. Davacı tarafından, Cumhurbaşkanı Kararının yayımlandığı █████/2021 tarihinden önce kullanılan kredilerin hesaplamaya katılmaması gerektiği, tebliğde yapılan tanım çerçevesinde yabancı kaynak olmadığı halde yabancı kaynak sayılan bilanço kalemlerinin yer aldığı ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.TARAFLARIN SAVUNMALARI : Davalı idare tarafından, kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır. Davacı tarafından savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz istemlerinin reddine,2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının ONANMASINA,3. Davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca ...-TL maktu harç alınmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.