Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin, trafik kazasında oluşan değer kaybı ve orijinal parça farkı nedeniyle sigorta şirketine açılan tazminat davasına dair gerekçeli kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, davacı tarafın trafik kazası sonucu araca verilen hasarlar, değer kaybı ve orijinal parça kullanılmamasından kaynaklanan zararların tazmini talebiyle sigorta şirketine açtığı bir davayı özetlemekte olup, davalı sigorta şirketinin sigortaladığı aracın sürücüsünün kaza tespit tutanağı ve trafik bilirkişi raporu uyarınca asli kusurlu olduğu, Kara Yolları Trafik Kanunu hükümleri gereğince sigorta şirketinin sorumluluğu bulunduğu ve dava öncesinde davalı tarafından değer kaybı için bir miktar ödeme yapıldığı belirtilerek, davacının fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere talep ettiği tazminatın koşulları ve dayanakları açıklanmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.DİYARBAKIRASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Tazminat (Trafik Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....poliçe numarası ile .....Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı .....plaka sayılı aracın müvekkiline ait .....plaka sayılı araca çarparak maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, kaza neticesinde müvekkiline ait .....plakalı araçta değer kaybı ve orijinal parça kullanılmamasından kaynaklı maddi zararı oluştuğunu, anılan kazada, .....plaka sayılı aracın sevk ve idaresini sağlayan .....kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu davranışları ile sebep olduğunu, açıklanan hususlar ve mahkemece resen göz önüne alınacak nedenler ile, davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, uzman bilirkişilerce hesaplandığında arttırılmak ve HMK m.107 uyarınca belirsiz alacak davaya konu edilmek üzere müvekkiline ait araçta meydana gelen şimdilik 100,00 TL değer kaybı ve 100,00 TL orijinal parça kullanılmamasından dolayı hasar bedeli olmak üzere toplam 200,00 TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava konusunun; Trafik kazasından kaynaklı davalı sigorta şirketine yöneltilmiş orijinal parça fark bedeli ve değer kaybı bedeli istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında ki uyuşmazlığın; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı, oluştuğunun kabulü halinde davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, ilgili onarım nedeniyle orijinal parça fark bedelinin oluşup oluşmadığı buradan varılacak sonuca göre tazminatların miktarının tespiti ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı. Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, dosya içeresinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine değer kaybına ilişkin 30.000,00 TL ödeme yapıldığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir. Trafik bilirkişi raporunda özetle "Şoför .....(.....plakalı): 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52, 56. ve 84.maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101.ve 107.maddesinde yer alan (84/D: Arkadan Çarpma, 52/1-A: Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya ve hemzemin geçitlerine, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, 52/1-B Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak, 52/C: Diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirtilen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak, zorundadırlar, 56/C: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar ve Yönetmelik 107: Sürücüler, önlerinde giden araçları güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmek zorundadırlar, kuralına riayet etmediği) açıklaması yukarıda yapılan kuralları ihlal etmiş olduğu, anlaşıldığından meydana gelen kazada % 100 ( YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu, sürücü Afif DEMİRTAŞ (.....plakalı): 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığı, anlaşıldığından meydana gelen kazada kusursuz olduğu" raporda ibraz edilmiştir. Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan .....plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurla olduğu, davacının anılan kazanın oluşumunda atfı kabil kusurunun olmadığı kabul edilmiştir.Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve ███████ E., ███████ K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. Anılan ilkeler doğrultusunda makine mühendisi tarafından hazırlanan raporda özetle; " Dava konusu .....plakalı, model yılı .....olan.....aracın kaza tarihi itibari ile; Eksper raporunda aracın hasarına ilişkin yapılan onarım işlemlerinin davaya konu kaza ile uyumlu olduğu,Kaza sonucu değişen parçaların orijinal parça olduğu ve davacının talep edeceği bakiye hasar bedelinin bulunmadığı, Hasarlı/hasarsız rayiç raporunda tespit edilen değer kaybı miktarının uygun olduğuna, davalı .....A.Ş. tarafından 30.000,00 TL değer kaybı ödemesinin yapıldığı ve kalan bakiye değer kaybının bulunmadığı" mütalaa edilmiştir. Bilirkişi raporundaki hesaplama ve değerlendirmelerin içtihatlara uygun olduğu kanaatine varılarak ilgili rapor mahkememizce hükme esas alınmıştır. Mahkememizce yapılan değerlendirmede; değer kaybı zararına ve orijinal parça fark bedeline ilişkin bilirkişi raporundaki tespitlerin dosya kapsamına ve usulüne uygun olduğu kanaatine varılarak davalı sigorta şirketi tarafından dava açılmadan önce 30.000,00 TL değer kaybı ödemesinin yapıldığı ve ilgili ödemenin araçta oluşan değer kaybı zararını karşılar nitelikte olduğu, ilgili aracın onarımı sırasında yedek parça olarak orijinal parçaların kullanıldığı dikkate alındığında davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı zararının ve orijinal parça fark bedeli bulunmadığı kanaatine varılmakla, davacının maddi tazminat isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi daha sonra açıklandığı üzere;1-Davanın REDDİNE,2-Harç kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan başlangıçta yatırılan 615,40 TL harcın düşümü ile eksik kalan 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafından tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/4 maddesi gereğince hesap edilen 200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,5-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Katip Hakim