kasko poliçesi kapsamında üretim hatasından kaynaklanan araç yangını sonucu pert olan aracın sigorta tazminatının, sigorta şirketi tarafından üreticiye rücuen ödenmesi talepli tazminat davası.

Kasko poliçesi kapsamında üretim hatasından kaynaklanan araç yangını sonucu pert olan aracın sigorta tazminatının, sigorta şirketi tarafından üreticiye rücuen ödenmesi talepli tazminat davası.

Özet: Kasko sigorta şirketi, sigortalısına üretim hatası kaynaklı yangın nedeniyle pert olan aracı için ödediği 2.620.000,00 TLnin, Türk Ticaret Kanunundan kaynaklanan halefiyet ilkesi uyarınca, garanti süresi içinde motor kısmındaki teknik arıza sonucu yandığı bilirkişi raporuyla tespit edilen bu aracın üreticisi olan davalıdan rücuen tahsilini talep ederken; davalı şirket ise araçta üretim hatası bulunmadığını, davacının iddialarının bilimsel temeli olmadığını, yangının kesin sebebinin ve sürücü kusurunun belirlenmediğini savunarak davanın reddini istemektedir.

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████

KARAR NO : ████████

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı Sigorta şirketi tarafından 06.05.2024-06.05.2025 vadeli kasko poliçesi ile sigortalanan -------- ait -------- plakalı aracın 12.11.2024 tarihinde --------- karayolunda seyir halindeyken motor kısmından başlayan ve üretim hatasından kaynaklanan bir yangın neticesinde tamamen yanarak pert-total olduğunu, olay sonrasında açılan --------- numaralı hasar dosyası kapsamında Makine Mühendisi ---------- tarafından düzenlenen 11.12.2024 tarihli bilirkişi tespit raporunda yangının başlangıç bölgesi olan motor bloğunun sağ yan kısımlarındaki ECU aksamı veya elektrik tesisatında meydana gelen teknik arıza sonucu ark, şase ve aşırı ısınmaya bağlı alevlenme yaşandığı, kablo kesitindeki vişne rengi görünümün de içsel bir elektriksel problemi gösterdiğinin tespit edildiğini, aracın üreticisi olan --------- Şirketi'nin Türk Borçlar Kanunu'nun 112, 219 ve 49/1 maddeleri uyarınca araçtaki bu gizli ayıplardan ve meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, üretici firmanın resmi sitesinde ticari araçlar için kilometre sınırı olmaksızın 3 yıl garanti verildiğinin taahhüt edildiğini ve yangının bu garanti süresi içinde gerçekleştiğini, sigortalı ---------- 13.01.2025 tarihinde 2.620.000,00 TL sigorta tazminatı ödenerek aracın hurdasının 130.000,00 TL bedelle satıldığını, düzenlenen ibraname ve Türk Ticaret Kanunu'nun 1472 nci maddesindeki halefiyet ilkesi gereğince sigortalının dava haklarının müvekkili şirkete geçtiği, davadan önce ---------- Arabuluculuk Bürosunun ------------ numaralı dosyası ile yapılan arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığı belirtilerek, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 2.620.000,00 TL tazminatın 13.01.2025 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu araçta üretimden kaynaklı herhangi bir ayıbın bulunmadığını, bir eksikliğin ayıp sayılabilmesi için satımdan önceki bir nedene dayanması ve teslim anında var olması gerektiğini, aracın üretim bandından sağlam çıkarak son kontrolleri yapılmış şekilde sorunsuz teslim edildiğini, davacının iddialarının teknik ve bilimsel bir rapora dayanmadığını, davalı şirket yetkililerinin araç üzerinde inceleme yapma şansının olmadığını ve aracın yetkili servislere başvurmadığını, davacı tarafın sunduğu rapordaki görsellerde kablolar üzerinde kısa devre belirtisi tespit edilemediğini, yangının sebebi net olarak belirlenemediği gibi sürücünün kusur oranının ve zararın artmasına yol açıp açmadığının da bilinmediğini, sürücü kusurunun varlığı halinde Türk Borçlar Kanunu'nun 52 nci maddesi uyarınca tazminattan indirim yapılması veya talebin reddedilmesi gerektiğini, nitekim benzer nitelikteki bir olayda elektrik aksamı ayıbı iddiasıyla açılan davanın ---------- sayılı kararı ile imalat hatasının ispatlanamadığı gerekçesiyle reddedildiği ve bu kararın kesinleştiğini, aracın geçmiş servis, trafik ve Tramer kayıtlarının celp edilmesi, üniversitelerin makine mühendisliği otomotiv ana bilim dalından seçilecek uzman bir heyetle keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak yangının kesin çıkış sebebinin, üretim hatası olup olmadığının ve aracın hasarsız ile hurda değerinin tespit edilmesini ve davanın reddini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibari ile kasko sigorta poliçesine dayalı olarak açılmış rücuen tazminat davası olup davacı dava dışı sigortalısına yaptığı ödemenin davalıdan tahsili istemiyle dava açmıştır. Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizce yargılamanın ön inceleme aşaması tamamlanarak tahkikat aşamasına geçilmiş tüm deliller toplanıp bilirkişi heyetinden rapor alınmak suretiyle sonuca gidilmiştir. HMK'nın 1.maddesine göre göreve ilişkin kurallar, kamu düzeninden olup HMK'nın 114/1-c bendi ile mahkemenin görevli olması dava şartı olarak kabul edilmiştir. Aynı Yasa'nın 115/1. maddesine göre de mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı düzenlenmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. TTK' nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.TTK' nın 11/1. maddesine göre, Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir. TTK' nın 12/1. maddesinde tacir tanımına yer verilerek " Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişi "tacir olarak tanımlanmıştır. TTK'nın 15/1.maddesinde de esnaf tanımı yapılmıştır. Buna göre "İster gezici olsun ister bir dükkânda veya bir sokağın belirli yerlerinde sabit bulunsun, ekonomik faaliyeti sermayesinden fazla bedenî çalışmasına dayanan ve geliri 11 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca çıkarılacak kararnamede gösterilen sınırı aşmayan ve sanat veya ticaretle uğraşan kişi esnaftır.". █████/2005 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 3.maddesinde ise esnaf ve sanatkâr, " ister gezici ister sabit bir mekânda bulunsun, Esnaf ve Sanatkâr ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkâr meslek kollarına dâhil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedenî çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseler" olarak açıklanmıştır.

Sigortacının halefiyete dayalı olarak açacağı rücuen tazminat davalarında, görevli mahkemenin belirlenmesi konusunda; 22.03.1944 tarih, -------- Esas, ------- Karar sayılı (03.07.1944 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan) Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında "sigortacının halefiyete dayalı açtığı davanın aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" ilkesi benimsenmiştir. Buna göre; sigortacının halefiyete dayalı olarak açtığı davada, davanın nitelendirmesi yapılırken, davacının sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen arasındaki hukuki ilişkiye bakılması gerekir. Sigorta poliçesine bakıldığında davacının kasko sigortalısı dava dışı ---------- isimli bir gerçek kişi olup, sigortalı aracın ise çekici olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle dava dışı sigortalının tacir yada esnaf kaydı olup olmadığı mahkememizce araştırılmış sigortalının esnaf kaydı bulunmakla birlikte işletme hesabı esasına göre deftere tabi tutttuğu ve gelirinin 11 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca çıkarılacak kararnamede gösterilen sınırı aştığı belirlendiğinden mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

Davalı tarafça mahkememizin yetkili olmadığı ileri sürülmüş ise de yetkili mahkemenin neresi olduğuna dair beyanda bulunulmadığı yine derdestlik itirazı ileri sürülmekle birlikte derdestlik itirazına konu dosya bilgisi verilmediği görülmekle sorulduğunda derdestlik ve yetki itirazlarının bulunmadığı beyan edildiğinden değerlendirme yapılmamıştır. Aynı şekilde davalı vekili zaman aşımı itirazlarının da bulunmadığını █████/2025 tarihli duruşmada beyan ettiğinden bu konuda bir karar verilmemiştir.

Davacı sigorta şirketinden hasar dosyası getirtilmiş, dava dışı sigortalıya ait ---------- plaka sayılı aracın █████/2024 tarihinde yolda seyiri esnasında meydana gelen yangın olayının araçtaki üretim hatasından kaynaklanan ayıp nedeniyle meydana gelip gelmediği, aracın ayıplı olup olmadığı, araç sürücüsünün yangın olayının meydana gelmesinde kusurlu olup olmadığı, zararın artmasına yol açıp açmadığı, araç ayıplı ise yangın ile ayıp arasında illiyet bağı olup olmadığı, dosyaya sunulan belgeler ile davacının sigortalısına hasar ve sovdaj ödemesi yaptığı dikkate alınarak, ödemenin kadri maaruf olup olmadığı, davalının sorumluluğunun tespiti yönünden bilirkişiler --------- ve ---------- rapor ve itirazları karşılayan ek rapor alınmıştır. Bilirkişi raporları gerekçeli ve denetlenebilir nitelikte olduğundan mahkememizce de hükme esas alınmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporları bir arada değerlendirildiğinde, dava konusu ---------- plaka nolu çekicinin davacı tarafından, --------- numaralı poliçe ile 06.05.2024- 2025 tarihleri arasında --------- Kasko Sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçenin olayı kapsadığı, --------- plaka nolu çekicinin, 05.06.2023 tarihinde ilk tescilinin yapılmasından 10 ay 28 gün sonra 03.05.2024 tarihli fatura ile KDV dahil 3.800.000,00-TL bedel ile dava dışı sigortalı ---------- satıldığı, ---------- Belediye Başkanlığı İtfaiye Müdürlüğünün 12.11.2024 tarihli itfaiye raporunda; 12.11.2024 tarihinde ---------- plaka nolu çekici ve ----------- plaka nolu dörseden oluşan TIR'ın ön kısmında yoğun duman ve alev olduğunun görüldüğü, yangının söndürülmesi sonucunda TIR'ın kupasının yangından dolayı tamamen zarar gördüğü, dorsesinin ise kısmen zarar gördüğü, aracın elektrik tesisatının kısa devre yapması sonucu yangının meydana geldiğinin tahmin edildiği şeklinde tespit yapıldığı, davacının hasar dosyası kapsamında aldığı yangın bilirkişisi raporunda da; araç üzerinde yapılan fiziki inceleme ile araçta meydana gelen yangın olayının aracın motor bölümü sağ yan kısımlarında yoğunlaştığı, yangının seyir yönünün önden arkaya şeklinde olduğu, aracın ilk tescil tarihi (05.06.2023) ve güncel kullanım bilgisi (yaklaşık 160.000 km) gereği olay anında üretici/distribütor garantisinin devam ettiğinin anlaşıldığı, 29.04.2024 tarihli (117.369 km) ---------- Fenni Muayene Raporu'nda yangın başlangıcı ile ilişkilendirilebilecek olumsuzluk bulunmadığı, yetkili servis bakım geçmişinde ECU güncellenme işleminin yapıldığının tespit edildiği, söz konusu yangın olayına sebep olan ana etkenin, ECU aksamında meydana gelen teknik arıza kaynaklı olduğu, yangın olayının meydana gelmesinde kullanıcının kasıt veya kusurundan söz edilemeyeceği, yangına sebep olan arızanın “üretici hatası/ayıplı ürün” tanımına uyduğunun ifade edildiği, mahkememizce atanan bilirkişi -------- tarafından da aracın servis geçmiş kaydı, itfaiye yangın raporu, olay yeri fotoğrafları, eksper raporu, hasar fotoğrafları ve özellikle yangın bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu olan ---------- plaka nolu, ---------- model, ---------- marka ve yanan çekicinin garanti süresi içinde, yangın tarihine kadar bu konuda hiç bir arızası olmaması ve henüz 160.000 km de iken, çekicinin motor bloğunun sağ yan kısımlarında bulunan ECU aksamı ve/veya elektrik tesisatlarında meydana gelen ark/şaseye ve aşırı ısınmaya bağlı başlayan yangın ile çekicinin motor ve kupa kısmının tamamen yanması birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu çekicinin elektrik tesisatının AYIPLI olduğu, bu ayıbın aracın satın alma aşamasında anlaşılamayacağından ayıbın GİZLİ AYIP niteliğinde olduğu sonucuna varıldığı anlaşılmış, raporlardaki tespitler birbiri ile uyumlu olduğundan mahkememizce de davaya konu aracın gizli ayıplı olduğu kabul edilmiştir. Aynı bilirkişi tarafından düzenlenen rapor ve itirazlar uyarınca alınan ek raporda aracın kaza neticesinde ağır şekilde hasarlandığı, çekicinin bu durumu ile tamir edilmesinin ekonomik olmayacağı, tamir edilse dahi randıman vermeyeceği, bu nedenle otomobilin PERT-TOTAL edilmesinin uygun olacağı kanaati belirtilerek toplam tazminat miktarı:

Çekicinin olay tarihindeki hasarsız durumdaki piyasa rayiç bedeli : 2.620.000,00-TL

Çekicinin olay tarihindeki hasarlı durumdaki piyasa rayiç bedeli :130.000,00-TL

TOPLAM:2.490.000,00-TL olarak hesaplanmış bu hesaplama mahkememizce de yeterli görülmüştür. Sonuç itibariyle bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere --------- plaka nolu, çekicide meydana gelen yangının üretimde ayıplı malzeme kullanılmasından kaynakladığı ve bu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, çekicide meydana gelen yangının, kullanım hatasından veya bakımsızlıktan kaynaklanmadığı, hasar toplam bedelinin 2.490.000,00 TL olup davalının bu bedelin tamamından sorumlu olacağı, davalının sorumluluğunun imalatcının sorumluluğuna dayalı olduğu, davacının sigortalısına █████/2025 tarihinde ödeme yapmış olduğu ve davalıdan bu tarihten itibaren avans faizi talep etme hakkına sahip olduğu sonucuna varılarak, davanın kısmen kabulüne, 2.490.000,00 TL'nin ödeme tarihi olan █████/2025 'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 2.490.000,00 TL'nin ödeme tarihi olan █████/2025 'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı tarafa ÖDENMESİNE,

Fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE,

2-Karar harcı 170.091,90 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 44.743,05 TL harcın mahsubu ile bakiye 125.348,85 TL harcın davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 44.743,05 TL harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 702,90 TL ilk masraf, 192,50 TL tebligat ve müzekkere gideri, 30.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 30.895,40 TL yargılama giderinden davadaki haklılık oranına göre (%95) 29.350,63 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,

5- Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 365.700,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

8-7155 sayılı Kanun ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 13.fıkrası ve yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranı dikkate alınarak 230,00 TL'nin davacıdan, 4.370,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

9-Davacı ve davalı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı ve davalı tarafa iadesine,

HMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026