Danıştay 6. Daire, Kadıköydeki inşaat firmasına ruhsata aykırı imalatlar nedeniyle 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca verilen idari para cezası ve yapı tatil tutanağına yönelik temyiz başvurusunu değerlendirdi.
Özet: Dava, İstanbul Kadıköydeki bir inşaatta ruhsata aykırı olarak yapılan zemin kat düzenlemeleri, daire girişlerinin kaydırılması ve çatı eğimi değişikliği gibi imalatlar nedeniyle düzenlenen yapı tespit tutanağına ve müteahhit şirkete verilen idari para cezasına karşı açılmış olup, ilk derece mahkemesi tespit tutanağının iptali istemini reddedip para cezasını iptal etmiş, Bölge İdare Mahkemesi ise davacının tespit tutanağına ilişkin istinaf başvurusunu reddederek, davalı idarenin para cezasına yönelik istinafını kısmen kabulle cezai müeyyidenin mevzuata uygun şekilde yeniden değerlendirilmesi gerektiğine hükmetmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) ... İnşaat Mühendislik Mimarlık Gıda San. Tic. Ltd. Şti.VEKİLİ : Av. ... 2- (DAVALI) ... Belediye Başkanlığı - ...VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF : 1- (DAVALI) ... Belediye Başkanlığı 2- (DAVACI) ... İnşaat Mühendislik Mimarlık Gıda San. Tic. Ltd. Şti. İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsata aykırı imalatlar yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca düzenlenen... tarih ve ... sayılı yapı tespit ve inceleme tutanağının ve bu tutanağın iptali istemiyle davacı vekili tarafından █████/2020 tarihinde yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin ve yapı müteahhidi sıfatıyla davacı şirkete 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 2.400.987,45-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kadıköy Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlığa konu binaya ilişkin ... tarih ... sayılı yapı ruhsatı düzenlendiği, 21.09.2019 tarihinde yapı denetim şirketi tarafından inşaatın %80 seviyesine uygun olduğuna dair seviye tespit tutanağı onay talebi üzerinde, yapı kontrol müdürlüğünce yapılan denetimde, "yapı ruhsatı ve mimari proje hilafında zemin katta kapıcı dairesinin yerinin değiştirildiği, zemin katta açık otopark ve kapıcı dairesi olması gereken bölümlerin birleştirilerek ve dış cephelerinin doğrama ve cam malzeme ile kapatılarak ilave kapalı alan oluşturulduğu, normal katlardaki tüm dairelerde daire girişlerinin bir (1) metre kaydırılarak kullanım alanlarının arttırıldığı, 11. normal katta sağ ve sol yan cephede toplam dört (4) adet pencerenin boyutlarının değiştirildiği, çatı örtüsü eğiminin değiştirildiği" hususlarının tespiti üzerine 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca taşınmazın mühürlenmesine ilişkin ... tarih ve ... seri numaralı yapı tatil tutanağının düzenlenerek inşai faaliyetin durdurulduğu, davacı tarafından, ruhsata aykırı faaliyetlerin 31.12.2017 tarihinden önce yapıldığı öne sürülmüşse de; dosyaya sunulan belgelerden, dava konusu alana ilişkin %15 seviye tespit tutanağının 18.08.2016 tarihinde onandığı, %65 seviye tespit tutanağının ise 21.01.2019 tarihli olduğu, ... tarih ve ... seri numaralı yapı tatil tutanağının da tespit edilen ruhsatsız inşai faaliyetlerin iç duvar, doğrama ve cam malzemeleri, çatı örtüsü eğimi ile ilgili olduğu, bu faaliyetlerin ise %60 seviyeye gelmeden gerçekleştirilmesinin hayatın olan akışına uygun olmadığı, dolayısıyla uyuşmazlık konusu yapıda ruhsatsız inşai faaliyetlerin 31.12.2017 tarihinden sonra yapıldığının sabit olduğu, öte yandan davacının yapı tatil tutanağında yapının mevcut durumuna uygun olmadığı yönünde bir itirazının bulunmadığı, yapı tatil tutanağında tespit edilen imara aykırılıkların somut ve ayrıntılı olarak belirtildiği anlaşılmakla dava konusu yapı tatil tutanağında ve buna bağlı olarak yapı tatil tutanağının iptali istemiyle yaptığı .. tarih ve ... sayılı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, yapı tatil tutanağında yer alan tespitler doğrultusunda, yapı müteahhidi davacı şirkete 3194 sayılı İmar Kanununun 42.maddesi uyarınca 2.400.987,45-TL idari para cezası verildiği, para cezası hesabının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde belirtilen emlak vergisine esas asgari metrekare birim değeri dikkate alınarak yapıldığı, bu durumda; yapı tatil tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri esas alınarak idari müeyyidelerin uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğu ve ruhsatsız faaliyetin tespitinden sonra yürürlüğe giren yasal hüküm doğrultusunda hesaplanan idari para cezasına ilişkin dava konusu encümen kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle ... tarih ve ... cilt/seri numaralı yapı tespit ve inceleme tutanağı ile █████/2020 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem yönünden davanın reddine, para cezasına ilişkin encümen kararının ise iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; davacının istinaf başvurusunun reddine; davalı idarenin istinaf başvurusunun ise kısmen kabulüne, usulüne uygun olarak düzenlenen yapı tatil tutanağında yer alan tespitler esas alınarak IV. sınıf A grubu yapı ve 396,57 m² aykırılıktan etkilenen alan üzerinden 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi uyarınca hesaplanan temel para cezası ile bu para cezasında aynı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin 5. alt bendi uyarınca artırım uygulanmasında ve dava konusu encümen kararının 31.188,23-TL’lik kısmında hukuka aykırılık, buna karşılık, aykırılığa konu imalatların tespit tarihi (█████/2020) itibarıyla 7226 sayılı Kanunun 39. maddesi ile 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasına eklenen (ç) bendinin yürürlükte bulunmaması nedeniyle, anılan bent uyarınca bulunan ilave para cezası verilmesinde hukuka uyarlık, istinaf başvurusuna konu kararın bu kısmında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmadığından (ç) bendi yönünden istinaf başvurusunun değişik gerekçe ile reddine; İdare Mahkemesi kararının, 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) ve (c) bentleri uyarınca verilen 31.188,23-TL para cezasına ilişkin kısım yönünden ise işlemin iptaline ilişkin kısmının kaldırılmasına, dava konusu encümen kararının anılan kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Temyize konu kararın aleyhlerine olan kısımlarının usul ve hukuka aykırı olduğu iddialarıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. SAVUNMALARIN ÖZETİ : Davacı tarafından, temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır. Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Davaya konu yapı için düzenlenen yapı kayıt belgesinin yetkili idareler tarafından iptal edilmediği, yapının 3194 sayılı Kanunun geçici 16. maddesinin 9. ve 11. fıkraları uyarınca, yapı kayıt belgesinden yararlanması yasaklanan alanlarda kaldığına ve yapı kayıt belgesi verilemeyecek yapılardan olduğuna ya da █████/2017 tarihinden sonra yapıldığına dair somut bir tespit de bulunmadığı dikkate alındığında, dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığından iptaline karar verilmesi gerekirken, aksi yöndeki temyize konu İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Uyuşmazlığa konu yapı için, ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesi düzenlenmiştir. Davalı idare görevlileri tarafından düzenlenen ... tarih ve... sayılı yapı tatil tutanağı ile, ruhsat ve projesine aykırı olarak; zemin katta kapıcı dairesinin yerinin değiştirildiği, zemin katta açık otopark ve kapıcı dairesi olması gereken bölümlerin birleştirilerek ve dış cephelerinin doğrama ve cam malzeme ile kapatılarak ilave kapalı alan oluşturulduğu, normal katlardaki tüm dairelerde daire girişlerinin 1,00 metre kaydırılarak kullanım alanlarının arttırıldığı, 11. normal katta sağ ve sol yan cephede toplam dört(4) adet pencerenin boyutlarının değiştirildiği, çatı örtüsü eğiminin değiştirildiği, inşai faaliyetin %85 seviyesinde olduğu tespit edilmiş ve inşai faaliyet durdurulmuştur. Davacı vekili tarafından anılan tutanağın iptali istemiyle █████/2020 tarihinde davalı idareye yapılan başvuru zımnen reddedilmiştir. Kadıköy Belediye Encümeninin... tarih ve ... sayılı kararıyla yapı müteahhidi sıfatıyla davacı şirkete 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 2.400.987,45-TL idari para cezası verilmiştir. Bunun üzerine, █████/2020 tarihli yapı tatil tutanağının, bu tutanağın iptali istemiyle █████/2020 tarihinde yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin ve █████/2020 tarih ve 44/9 sayılı Kadıköy Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde; "Bu Kanun hükümlerine göre; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine veya ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılarda projelerine ve ilgili mevzuatına aykırı yapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur. Yapının imar mevzuatına aykırı olduğuna dair bilgi, tapu kayıtlarının beyanlar hanesine kaydedilmek üzere ilgili idaresince tapu dairesine en geç yedi gün içinde yazılı olarak bildirilir. Aykırılığın giderildiğine dair ilgili idaresince tapu dairesine bildirim yapılmadan beyanlar hanesindeki kayıt kaldırılamaz. Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası muhtara bırakılır, bir nüshası da Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne gönderilir. Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister. Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonunda anlaşılırsa, mühür, belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir..." hükmüne yer verilmiştir. Aynı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasında; ruhsat alınmaksızın veya ruhsata, ruhsat eki etüt ve projelere veya imar mevzuatına aykırı olarak yapılan yapının sahibine, yapı müteahhidine veya aykırılığı altı iş günü içinde idareye bildirmeyen ilgili fenni mesullere yapının mülkiyet durumuna, bulunduğu alanın özelliğine, durumuna, niteliğine ve sınıfına, yerleşmeye ve çevreye etkisine, can ve mal emniyetini tehdit edip etmediğine ve aykırılığın büyüklüğüne göre, beşyüz Türk Lirasından az olmamak üzere, maddede öngörülen şekilde hesaplanan idari para cezaları uygulanacağı belirtilmiştir.█████/2018 tarih ve 30425 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 16. maddesi ile eklenen 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16. maddesinin birinci fıkrasında; "Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, █████/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara █████/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve █████/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir. Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." hükmüne, dördüncü fıkrasında ise; "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir." hükmüne, aynı madddenin dokuzuncu fıkrasında "Üçüncü kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlarda bulunan yapılar ile Hazineye ait sosyal donatı için tahsisli araziler üzerinde bulunan yapılar bu madde hükümlerinden yararlandırılmaz."; onuncu fıkrasında "Yapı Kayıt Belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerlidir. Yapı Kayıt Belgesi düzenlenen yapıların yenilenmesi durumunda yürürlükte olan imar mevzuatı hükümleri uygulanır..."; onbirinci fıkrasında ise, "Bu madde hükümleri, █████/1983 tarihli ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanununda tanımlanan Boğaziçi sahil şeridi ve öngörünüm bölgesi içinde ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alan ile İstanbul tarihi yarımada içinde ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alanlarda ve ayrıca 19/6/2014 tarihli ve 6546 sayılı Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirlenmiş Tarihi Alanda uygulanmaz." hükmüne yer verilmiştir. Anılan Yasa hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 6 Haziran 2018 tarihli ve 30443 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğin 6. maddesinin birinci fıkrasında, yapı kayıt belgesi verilen yapıların maliklerinin, bu belgenin bir örneğini belediye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine vermek zorunda oldukları, aynı maddenin üçüncü fıkrasında, yapı kayıt belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptal edileceği belirtilmiş, 20 Eylül 2018 tarihli ve 30541 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik yapılmasına Dair Usul ve Esasların 5. maddesi ile değişik 8. maddesinin ikinci fıkrasında; “(2) Yapı Kayıt Belgesi düzenlenemeyecek yapılar için bu belgenin düzenlendiğinin tespit edilmesi durumunda, Yapı Kayıt Belgesi iptal edilir, bu belgenin sağlamış olduğu haklar geri alınır, ve belge düzenlenmesi safhasında yalan beyanda bulunan müracaat sahibi hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 206 ncı maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulur.” düzenlemesine, 9. maddesinin birinci fıkrasında ise; "Yapı Kayıt Belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerlidir. Yapı Kayıt Belgesi düzenlenen yapıların yenilenmesi durumunda yürürlükte olan imar mevzuatı hükümleri uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: İdari işlemlerin hukuka uygun olduklarına dair bir yargı kararına gereksinim duymadan hukuka uygun kabul edilerek ilgililer üzerinde hukukî sonuç doğurması olarak tanımlanabilen “hukuka uygunluk karinesi”ne göre, idarenin yaptığı işlemler, idari yargı merci kararları ile iptal edilmedikleri ya da idare tarafından geri alınmadıkları sürece hukuk aleminde varlıklarını ve etkilerini sürdürmektedirler. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, █████/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara █████/2018 tarihine kadar başvurulması (█████/2018 tarih ve 538 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, başvuru süresi 15/6/2019 tarihine kadar uzatılmıştır.), bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve █████/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi (█████/2018 tarih ve 538 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, yapı kayıt bedeli ödeme süresi 30/6/2019 tarihine kadar uzatılmıştır.) halinde yapı kayıt belgesi verilebileceği düzenlenmiş olup; başvuranların beyanına göre Bakanlık veya yetkilendireceği kurum ve kuruluşlarca verilen yapı kayıt belgelerinin, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar ilgililere geçici süreliğine bazı haklar tanıdığı; 3194 sayılı Kanunun geçici 16. maddesinin 9. ve 11. fıkralarında ise, anılan Kanun hükmünden yararlanması yasaklanan yapı ve alanların belirlendiği, bu bağlamda, anılan Kanun hükmü uyarınca yapı kayıt belgesi verilemeyecek yapılardan olduğu ya da alanlarda bulunduğu anlaşılan ya da Kanunda açıkça belirtildiği üzere █████/2017 tarihinde ve bu tarihten sonra yapıldığı tespit edilen veyahut ilgili özel kanunlarındaki düzenlemeler ile korunan doğal, tarihi ve arkeolojik sit alanları, kültür varlıkları, ormanlar, meralar ve kıyılar gibi alanlarda bulunan yapılar hakkında, aslında düzenlenmemesi gereken yapı kayıt belgesinin düzenlendiğinin anlaşılması durumunda, söz konusu yapı kayıt belgesinin, yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca yapı kayıt belgesini düzenleyen idare (Bakanlık) veya Bakanlık tarafından yetkilendirecek kurum veya kuruluş tarafından iptal edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Zira yapı sahibinin beyanına dayalı düzenlenen yapı kayıt belgesi ile kayıt altına alınan yapıların, belgenin düzenlenmesine temel oluşturan 3194 sayılı Kanunun geçici 16. maddesi ile belirlenen şartları taşımadığının ilgili idaresince tespiti halinde anılan Kanuna dayanılarak hazırlanan Tebliğin 8. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yine yetkili idaresince iptal edilmesi ve bu belgenin sağladığı hakların geri alınması mümkün olduğu gibi, yargısal incelemesi devam eden davalarda da Kanunun istisna kapsamına aldığı alanlarda yapılan yapılar ile █████/2017 tarihinden sonra yapıldığı idaresince somut olarak kanıtlanan yapıların yapı kayıt belgesi ile sağlanan haklardan yararlanamayacağı da açıktır.Yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar ilgilisine geçici süreliğine bazı haklar tanıyan ve hukuka uygunluk karinesinden yararlanan yapı kayıt belgesi, ilgili yapı hakkında 3194 sayılı Kanun uyarınca yaptırım uygulanmasına engel teşkil etmektedir. Başka bir ifadeyle, yapı kayıt belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar, yapı kayıt belgesindeki şekliyle olduğu gibi kullanılmasına imkan tanımakta ve 3194 sayılı Kanun kapsamında uygulanabilecek yaptırımlara karşı koruma sağlamaktadır. Dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından temyiz dilekçesi ekinde sunulan Ocak 2018 tarihli uydu görüntüsünden uyuşmazlığa konu binanın kaba inşaatının bitmiş halde olduğunun görüldüğü; uyuşmazlığa konu yapı için yapı kayıt belgesi alınması amacıyla yapılan başvuruya ilişkin formda aykırılıkların niteliklerinin açıkça yazıldığı ve akabinde uyuşmazlığa konu yapının tamamı için ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesinin düzenlendiği; █████/2020 tarihli yapı tatil tutanağı ile yukarıda anılan aykırılıkların tespit edildiği; davacı vekili tarafından anılan tutanağın iptali istemiyle █████/2020 tarihinde davalı idareye yapılan başvurunun zımnen reddedildiği; Kadıköy Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararıyla yapı müteahhidi sıfatıyla davacı şirkete 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 2.400.987,45-TL idari para cezası verildiği; bakılmakta olan davanın açılması üzerine İdare Mahkemesinin █████/2020 tarihli ara kararına İstanbul Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce verilen cevaptan ... tarih ve ... sayılı yapı kayıt belgesinin halihazırda belgeyi düzenleyen idare tarafından iptal edilmediği; ayrıca uyuşmazlığa konu yapının 3194 sayılı Kanunun geçici 16. maddesinin 9. ve 11. fıkraları uyarınca, yapı kayıt belgesinden yararlanması yasaklanan alanlarda kaldığına ve yapı kayıt belgesi verilemeyecek yapılardan olduğuna ya da █████/2017 tarihinden sonra yapıldığına dair somut bir tespitin bulunduğuna ilişkin dosyada hiçbir bilgi ve belgenin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda; anılan yapı için düzenlenen ve halen varlığını devam ettiren yapı kayıt belgesinin bulunduğu dikkate alındığında, uyuşmazlığa konu yapıda davalı idarece tespiti yapılan aykırılıkların hangilerinin █████/2017 tarihinden sonra yapıldığı hususu gerekirse keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle araştırılarak somut olarak ortaya konulup, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, aksi yöndeki temyize konu İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. Davacının ve davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,2.Yukarıda belirtilen gerekçelerle ... tarih ve ... cilt/seri numaralı yapı tespit ve inceleme tutanağı ve █████/2020 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem yönünden davanın reddine, para cezasına ilişkin encümen kararının ise iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine, davalı idarenin istinaf başvurusunun ise kısmen kabulü ile Mahkeme kararının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesinin 2. fıkrasının (a) ve (c) bentleri uyarınca verilen ...-TL para cezasına ilişkin kısmının kaldırılarak, bu kısım yönünden yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.