Danıştay 13. Daire, Sinop konut ihalesinde ciro yeterlilik kriterlerini EKAP entegrasyon veya belge yükleme eksiklikleriyle sağlayamayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına dair ilk derece mahkemesi kararının temyiz incelemesini yapmaktadır.
Özet: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca gerçekleştirilen bir ihalede teklifi iş hacmi yeterlik kriterini sağlamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılan davacının, Kamu İhale Kurulunun itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin kararının iptali istemiyle açtığı davada; ilk derece mahkemesi, isteklilerin Elektronik Kamu Alımları Platformundaki (EKAP) entegrasyon hatalarına rağmen yeterlik bilgileri tablosuna doğru ve eksiksiz belge yükleme sorumluluğunun bulunduğunu, sunulan ciro belgelerinin mevzuata uygun olmadığını ve eksik bilgilerin tamamlatılabilecek nitelikte olmadığını belirterek davayı reddetmiştir.
Danıştay 13. Daire Başkanlığı         █████████ E.  ,  █████████ K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:█████████
Karar No:█████████
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca ... tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "Sinop ili Saraydüzü ilçesi Merkez Mahallesi 160 Adet Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi" ihalesinde teklifi değerlendirme dışı bırakılan davacı tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin █████/2025 tarih ve 2025/UY.I-1442 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; davacı tarafından sunulan teklifin iş hacmine ilişkin yeterlik kriterini sağlayıp sağlamadığına yönelik yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler kapsamında yapılan incelemede; sunulan 376.890.000,00-TL teklif bedeline göre, davacının toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken iş hacmi tutarının (376.890.000,00-TL x 0,25) 94.222.500,00-TL, yapım işlerine ilişkin sağlaması gereken yapım işleri ciro tutarının ise (376.890.000,00-TL x 0,15) 56.533.500.00-TL olduğu, davacının yapım işleri ciro bilgileri tablosuna 2022 ve 2023 yıllarına ait cirolarını gösteren belgelerini yüklediğinin görüldüğü;
Davacının, 2022 ve 2023 yıllarına ait ciro bilgilerinin Gelir İdaresi Başkanlığı sisteminde bulunmasına rağmen EKAP'a yansımadığı ve bu duruma müdahale imkanının bulunmadığı, iş hacmine ilişkin verilerin EKAP'tan sorgulanması sırasında kurulan entegrasyonlardan doğru veri alınmamasından sorumlu tutulmaması gerektiği yönündeki iddiaları bakımından yapılan değerlendirmede;
İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıl ile bu yıldan geriye doğru takip eden son altı yıla ilişkin güncel ciro ortalamaları hesaplandığında; davacının 2024 yılı için gerekli ciro şartını sağlamadığı, geriye dönük 2024-2023-2022-2021-2020-2019 yıllarına ait yapılan sorgulamada 2022 ve 2023 yıllarının toplam cirosunun "0" olarak gözüktüğü ve son altı yıla ait toplam ciro şartının sağlanmadığı, istekliler tarafından, yeterlik bilgileri tablosuna esas bilgi ve belgelerin entegrasyonlar aracılığı ile EKAP'a aktarıldığı kriterlere yönelik olarak yeterlik bilgileri tablosuna yansıyan/aktarılan bilgi ve belgelerin hatalı olduğunun veya doğru aktarılmadığının tespiti halinde öncelikle entegrasyon sağlanan kuruluştaki bilgi veya kayıtların güncel olup olmadığının kontrolünün gerçekleştirilmesi gerektiği, bu hususların isteklilerin sorumluluğunda olduğu, davacı tarafından toplam ciro bilgilerinin aktarılmamasının EKAP sisteminden kaynaklandığı iddia edilmekle birlikte yeterlik bilgileri tablosuna hatalı veya eksik yansıdığı düşünülen kritere ilişkin olarak ayrıca belge yüklenmesine EKAP'ta izin verildiği, toplam ciro tutarının aktarılamaması durumunda ise ilgili yıllara ait tevsik edici belgelerin yeterlik bilgileri tablosunun “İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler” satırına yüklenebileceği, dolayısıyla ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde, istekliler tarafından yeterlik bilgileri tablosunda yer verilen bilgi/belgeler esas alınarak değerlendirme yapılacağı göz önünde bulundurularak tekliflerin hazırlanması gerektiği, hatalı şekilde aktarıldığı iddia edilmesine karşın yeterlik bilgileri tablosuna entegrasyon ile aktarılan verilere ilişkin (mevcut başvuruda toplam ciro tutarlarının 2023 yılı için 0,00-TL, 2022 yılı için 0,00-TL) değerlendirmeye esas nitelikte belge yüklenmesine ilişkin yükümlülüğün davacı tarafından yerine getirilmediği, davacının 2022 ve 2023 yılı için ciro bilgilerini gösteren belgeleri ise yapım işleri ciro bilgileri kısmına yükleyerek kendisinden beklenen dikkat ve özeni göstermediği anlaşıldığından, anılan iddialara itibar edilemeyeceği;
Davacının yapım işleri ciro bilgileri tablosunda 2022 ve 2023 yılı cirosu olarak beyan ettiği tutarların toplam ciro olarak değerlendirilmesi gerektiği iddiası kapsamında yapılan değerlendirmede;
Toplam ciro tutarının yapım işleri ciro bilgileriyle tevsik edilemeyeceği, yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere yüklenen “... CİRO BİLGİLERİ TABLOSU.pdf” adlı belge içeriğinde fatura bilgileri bulunmadığından mevzuatta öngörülen şartları haiz olmadığı anlaşıldığından, davacının bu husustaki iddiasının yerinde görülmediği;
Davacının, eksik bilgilerin 4734 sayılı Kanun'un 37. maddesinin 2. fıkrası ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 60/A maddeleri uyarınca bilgi eksikliği olarak değerlendirilip tamamlatılması gerektiğine yönelik iddiası kapsamında yapılan değerlendirmede;
İhale mevzuatı uyarınca ihale komisyonunca talep edilmesi halinde, tekliflerin incelenmesi ve değerlendirilmesinde kullanılmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı açıklama istenebileceği, ancak bu açıklamaların teklif fiyatında değişiklik veya şartlara uygun olmayan tekliflerin düzeltilmesi için kullanılamayacağı, belgelerde bilgi eksikliği varsa idarece belirlenen sürede tamamlatılabileceği, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen ve EKAP ya da resmi kurumlarca doğrulanamayan belgelerin asli unsurları eksiksiz ise eksikliklerin Kanun kapsamında tamamlatılabileceği, aksi halde belgelerin geçersiz sayılacağı, idarelerin ve isteklilerin EKAP üzerinden Kurumun yönlendirmelerine uymak ve verileri eksiksiz, doğru, güncel girmekle yükümlü olduğu, tekliflerin sunulmasında yeterlik belgelerinin standart formlara uygun ve eksiksiz doldurulması gerektiği, bu kapsamda, davacı tarafından e-teklif kapsamında beyan edilen eksikliklerin bilgi eksikliği kapsamında değerlendirilerek Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığından teyit ettirilebileceği ileri sürülmüş ise de, yeterlik bilgileri tablosunda yer alan yapım işleri ciro tutarlarını tevsik eden faturalara ait bilgilerin beyan edilmemesinin teklifin esasını değiştiren nitelikte olduğu, bu nedenle söz konusu durumun bilgi eksikliği kapsamında giderilemeyeceği, şikayet başvurusu ekinde sunulan belgelerin ise yeterlik bilgileri tablosuna yüklenmesinin isteklinin sorumluluğunda olduğu açık olup, yapım işleri ciro bilgileri kısmına yüklenen standart formlara uygun onaylı formda eksik olan fatura bilgilerinin tamamlatılması noktasında fatura bilgilerinin teklifin esasını etkileyecek nitelikte olduğu ve tamamlatılacak bilgi niteliğinde değerlendirilemeyeceği kanaatine varıldığından, davacının söz konusu iddiasının da yerinde olmadığı;
Bu durumda, dava konusu ihalede teklifi değerlendirme dışı bırakılan davacı tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddi yönündeki Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, uyuşmazlığın esasının 2022 ve 2023 yıllarındaki iş hacmine ilişkin cirolarının "0” olarak kabul edilip edilemeyeceği noktasında toplandığı, elektronik ortamda yapılan ihaleye ilişkin İdari Şartnamenin 7. maddesinde, katılım ve yeterlik kriterlerinin e-teklif kapsamında beyan edilmesinin yeterli olduğunun belirtildiği, beyan edilen belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgilerin; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılacağının düzenlendiği, iş hacmine ilişkin veriler EKAP’tan sorgulanabildiğinden, bu ihalede e-teklif kapsamında beyan ettikleri bilgilere göre idare tarafından EKAP veya kamu kurum veya kuruluşlarının internet sitesinden sorgulanarak teyit işlemlerinin yapılmasının gerektiği, EKAP tarafından kurulan entegrasyonlardan doğru veri alınmaması durumunda, bunun aleyhlerine yorumlanamayacağı, e-teklifleri kapsamında 2024 yılı ile birlikte geriye dönük 6 yıla kadar olan cirolarının kullanılmasına ilişkin beyanda bulunulduğu, mevzuata göre, e-teklif alınan ihalelerde, sorgulanarak teyit edilebilen belgelerin beyan edilmesinin yeterli olduğu, bunun teyidinin idare tarafından EKAP üzerinden yapılması gerektiği, entegrasyondan gelen verilere göre 2022 ve 2023 verileri "0" görünse de, e-teklif kapsamında yüklemek suretiyle beyan ettikleri SMMM onaylı ciro belgesine göre, 2023 yılına ilişkin yapım işleri cirolarının 66.452.860,89-TL, 2022 yılı yapım işleri cirolarının ise 27.888.314,88-TL olduğu, söz konusu belgenin meslek mensubu tarafından imzalı olarak beyan edildiği, bu belgede her ne kadar "yapım işleri ciro belgesi standart formu" kullanılsa da bu belgenin EKAP’taki hata nedeniyle ulaşılamayan ciro bilgilerini tevsik amacıyla sunulduğu, dolayısıyla bu belgede fatura bilgilerinin bulunmadığından bahisle idarece belgedeki bilgilerin yetersiz görülmesinin dayanağının olmadığı, diğer yandan, bu şekildeki bir değerlendirmenin çok şekilci ve katı olduğu, meslek mensubu imzalı ciro tablosunun e-teklif kapsamında sunulmasının niteliği itibarıyla bir beyan olduğu ve bu belgenin “toplam ciro” kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, ciro bilgilerinin Gelir İdaresi Başkanlığının sisteminde bulunduğu, ancak kendilerinden kaynaklanmayan ve müdahale etme imkanlarının bulunmadığı bir sebeple EKAP’a yansımadığı, ihaleden önce ciro bilgilerinin EKAP’a yansımama sorununun giderilmesi için Gelir İdaresi Başkanlığına başvuruda bulundukları, anılan Başkanlık tarafından verilen cevapta, sorunun kendi sistemlerinden kaynaklanmadığının ifade edildiği, söz konusu cevabın başvuruları ekinde sunulduğu, GİB sisteminde yer alan bilgi ve belgenin EKAP’a yansımamasının tamamıyla EKAP’tan kaynaklanan bir sorun olduğu, ihaleye ait İdari Şartname ile bu ihalenin tabi olduğu kurallara göre, yeterlik kriterinin beyan edilmesinin yeterli olduğu, bu beyanın doğru olup olmadığını teyit etme yükümlülüğünün idareye ait olduğu, Kurul ve Mahkeme kararında kendilerine yüklenen harici belge sunma yükümlülüğünün, bu ihalenin tabi olmadığı Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Yönetmelik'in öngördüğü bir yükümlülük olduğu, söz konusu Yönetmeliğin ihale tarihinde yürürlükte olmadığı, Kurulun “elektronik ihaledeki teyit müessesesi” ile "bilgi eksikliğini tamamlama müessesesi"ni birbirine karıştırarak bilgi eksikliği kapsamında bu hususun tamamlatılamayacağına karar verdiği, ilgili uygulama yönetmelikleri ve İdari Şartname'ye göre, katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin bilgilerin e-teklif kapsamında beyan edilmesinin gerekli ve yeterli olduğu, beyanın ne şekilde yapılacağına dair bir belirlemenin bulunmadığı, e- teklif kapsamındaki beyanın, temel olarak yeterlik kriterini sağladığını açıkça gösterdiği, teklifteki bilgilerin esas alınarak teklifin geçerli sayılmasının, tereddüt varsa beyanlarının bilgi eksikliği kapsamında teyit edilmesinin mevzuatın gereği olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, isteklilerin mevzuatın kendilerine yüklediği sorumluluklara uygun hareket ederek mevzuata uygun biçimde teklif sunmaları gerektiği, dava konusu Kurul kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY :
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca █████/2025 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen "Sinop ili Saraydüzü ilçesi Merkez Mahallesi 160 Adet Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi" ihalesinde davacının teklifi iş hacmine ilişkin yeterlik kriterini sağlamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Davacı tarafından, ekinde 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin "Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formu"na yer verilerek yapılan şikayet başvurusunda; iş hacmine ilişkin belgelerin EKAP'tan teyit edilen belgelerden olması nedeniyle isteklilerce beyan edilmelerinin yeterli olduğu, e-teklifleri kapsamında 2024 yılı ile birlikte geriye dönük 6 yıla kadar olan cirolarının kullanılmasına ilişkin beyanda bulunulduğu, 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin ciro bilgilerinin Gelir İdaresi Başkanlığı sisteminde bulunmasına rağmen, bu yıllara ilişkin entegrasyondan gelen verilerinin "0" göründüğü, ciro bilgilerinin EKAP’a yansımama sorununun giderilmesi için Gelir İdaresi Başkanlığına başvuruda bulundukları ancak sorunun giderilemediği, bununla birlikte 2024-2023-2022 ve 2021 yıllarına ilişkin cirolarını gösteren serbest muhasebeci mali müşavirce onaylı yapım işleri ciro belgesinin teklifleri kapsamında EKAP'a yüklendiği, söz konusu belge ve ekte sunulan Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formlarından 2023 yılı cirosunun 66.452.860,89-TL, 2022 yılı cirosunun 27.888.314,88-TL olduğunun anlaşılacağı, buna göre tekliflerinin %25 oranındaki toplam ciro şartını sağladığı, EKAP’taki hata nedeniyle ulaşılamayan ciro bilgilerinin idarece teyit edilmek suretiyle tekliflerinin değerlendirilmesi gerektiği ileri sürülmüştür.
Davacının şikayet başvurusu, ihaleyi yapan idarece, iş hacmine ilişkin verilerin sistemden çekilememesi durumunda iş hacminin/toplam cironun tevsiki amacıyla, isteklilerce, yeterlik bilgileri tablosunun "İş Hacmine ilişkin Diğer Belgeler" satırına, "Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formu"nun ya da "Gelir Vergisi Beyannamesi"nin yüklenmesi gerektiği, iş hacminin, söz konusu satıra "Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu" yüklenmek suretiyle tevsik edilemeyeceği, davacının başvurusu ekinde sunduğu 2022 ila 2024 yıllarına ilişkin Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formu ile aynı yıllara ilişkin Gelir Vergisi Beyannameleri görülmüş olmakla birlikte, EKAP'a yüklenen yapım işleri ciro bilgileri tablosunda yer alan tutarları tevsik eden fatura bilgilerine yer verilmediği, bu husus teklifin esasını değiştirecek nitelikte olduğundan bilgi eksikliği kapsamında tamamlatılacak belgelerden olmadığı belirtilerek reddedilmiştir.
Davacının itirazen şikayet başvurusu ise, dava konusu Kurul kararıyla, davacının teklifi kapsamında EKAP'a yüklemiş olduğu yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde, “iş hacmi bilgileri”ne ilişkin satırlarda, entegrasyon sonucu beyan edilen toplam ciro tutarlarının 2023 ve 2022 yılları için 0,00-TL olduğu, beyan edilen toplam ciro tutarlarının güncellenmesi suretiyle yapılan hesaplamada davacının toplam ciro şartını sağlamadığının görüldüğü, ayrıca, yeterlik bilgileri tablosunun “İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler” satırına yüklenen “..._CİRO BİLGİLERİ TABLOSU.pdf” adlı belgenin yapım işleri ciro bilgileri tablosu olduğu, belgede 2024, 2023, 2022 ve 2021 yılları için tutarlara yer verildiği, ancak herhangi bir fatura bilgisinin yer almadığı, yapım işleri fatura listesinin boş bırakıldığı, ilgili mevzuat uyarınca fatura bilgileri ile tevsik edilmeyen yıllara ait ciro tutarlarının sıfır kabul edileceği dikkate alındığında, sunulan yapım işleri cirosunun iş hacmine yönelik yeterlik kriterini sağlamadığının anlaşıldığı, yeterlik bilgileri tablosuna hatalı veya eksik yansıdığı düşünülen kritere ilişkin olarak ayrıca belge yüklenmesine EKAP’ta izin verildiği, toplam ciro tutarının aktarılamaması durumunda ise ilgili yıllara ait tevsik edici belgelerin yeterlik bilgileri tablosunun “İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler” satırına yüklenebileceği, dolayısıyla ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde, istekliler tarafından tekliflerin, yeterlik bilgileri tablosunda yer verilen bilgi/belgeler esas alınarak değerlendirme yapılacağı göz önünde bulundurularak hazırlanması gerektiği, hatalı şekilde aktarıldığı iddia edilmesine karşın yeterlik bilgileri tablosuna ilgili entegrasyon ile aktarılan verilere ilişkin değerlendirmeye esas nitelikte belge yüklenmesine ilişkin yükümlülüğün davacı tarafından yerine getirilmediği, yeterlik bilgileri tablosuna esas bilgi ve belgelerin entegrasyonlar aracılığı ile EKAP’a aktarıldığı kriterlere yönelik olarak yeterlik bilgileri tablosuna yansıyan/aktarılan bilgi ve belgelerin hatalı olduğunun veya doğru aktarılmadığının istekli tarafından tespiti halinde öncelikle entegrasyon sağlanan kuruluştaki bilgi veya kayıtların güncel olup olmadığının kontrolünün gerçekleştirilmesi gerektiği, bu hususların isteklilerin sorumluluğunda bulunduğu belirtilerek, teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin tesis edilen işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "İhaleye katılımda yeterlik kuralları" başlıklı 10. maddesinde, ihaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak belirtilen bilgi ve belgelerin istenebileceği, ekonomik ve mali yeterliğin belirlenebilmesi için isteklinin, iş hacmini gösteren toplam cirosu veya ihale konusu iş ile ilgili cirosunu gösteren belgeleri sunacağı ve ihale konusu işin niteliğine göre belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağının ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtileceği kurala bağlanmış; “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37. maddesinde, “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir.(...)" kuralına yer verilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin ihale tarihinde yürürlükte olan haliyle, “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36. maddesinde, “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;
a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,
b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir.
(2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin İdarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir.
(3) Birinci fikrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;
a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin %25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin %15'inden az olmaması,
(...)
(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. (...)
(6) Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.
(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.
(8) Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.
(9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.
(10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. (...)" kuralı;
İhale tarihinde yürürlükte olan haliyle “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde, "(1) İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.
(2) Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin uygun olan hükümleri, yoksa bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Ancak e-anahtarlar teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar gönderilir ve teklifler ihale tarih ve saatinde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinden açılır.
(3) Bu ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin ekinde bulunan "Yeterlik Bilgileri tablosu Sunulan ve tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname" ve ilgili yönetmelikler ekinde bulunan diğer standart formlar kullanılır ve EKAP üzerinden e-teklif şeklinde gönderilmeyen teklifler kabul edilmez.
(...)
(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP ve diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin ve teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin ve teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır." (...)
(c) Yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin sunulan tevsik edici belgelerin, belgenin geçerliğine ilişkin taşıması zorunlu tüm asli unsurları sağlaması kaydıyla, belgelerde bulunan bilgi eksiklikleri Kanunun 37 nci maddesi kapsamında tamamlatılabilir. Ancak asli unsurlarda eksiklik bulunması durumunda, bu belgeler sunulmamış kabul edilir. (...)” kuralı yer almıştır.
Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği'nin “İhalelerde uyulması zorunlu hususlar” başlıklı 4. maddesinde, "(7) Aday ve isteklilere ait, katılım ve yeterliğe ilişkin bilgiler, ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinin veri paylaşımına imkân vermesi durumunda, idareler tarafından EKAP üzerinden sorgulanarak teyit edilir. Yapılan sorgulama sonucunda gerekli bilgiler EKAP'a aktarılır. Hangi bilgilerin sorgulanabileceği Kurum tarafından belirlenerek EKAP üzerinden duyurulur. Bu durumda, aday ve istekliler tarafından bu bilgilere ilişkin belge sunulmaz.” kuralına yer verilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Bilanço ve eşdeğer belgeler ile iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 10. maddesinde, “10.2. İş hacmini göstermek üzere aday veya isteklilerin başvuru veya teklifleri ile birlikte toplam ciroyu gösteren gelir tablosunu ya da ihale konusu iş ile ilgili ciroyu gösteren standart forma uygun belgeyi sunması zorunludur. (...) açıklaması yer almıştır.
İhaleye ilişkin İdari Şartname'nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7. maddesinde, “7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler: İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir: a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin %25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin %15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. İhale tarihi yılın ilk dört ayında olduğundan bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibarıyla yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere: yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur. Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır. Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur.(..), 7.9. Belgelerin sunuluş şekli: 7.9.1. İdarece talep edilmesi halinde istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenler ekleri ile birlikte bu maddede düzenlenen şekil kurallarına uygun olarak sunulur."; “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22. maddesinde, “... 22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır."; “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31. maddesinde, “...31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden: EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır.(...)"; “İsteklilerden tekliflerine açıklık getirmelerinin istenilmesi” başlıklı 32. maddesinde, "32.1. İhale komisyonunun talebi üzerine İdare, tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere açık olmayan hususlarla ilgili isteklilerden açıklama isteyebilir. 32.2. Bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında öngörülen kriterlere uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilemez ve bu sonucu doğuracak şekilde kullanılamaz.” düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile ihale dokümanı çerçevesinde, uyuşmazlığa konu ihalede istekliler tarafından iş hacmine ilişkin olarak toplam ciro şartı ya da yapım işleri ciro şartından birinin sağlanmasının yeterli olduğu, bu hususta isteklilere seçimlik hak tanındığı, toplam ciro şartını tevsik için yeterlik bilgileri tablosunda geriye dönük altı yıla kadarki toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun beyan edilebileceği, yapım işleri ciro şartının tevsiki için ise yapım işleri cirosunu gösteren fatura bilgilerinin yer aldığı, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce onaylanmış Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ekinde yer alan standart formun yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilmesi gerektiği, toplam cironun; anılan Yönetmelikte, ilgili yıl Gelir Tablosunda yer alan net satışlar tutarı olarak tanımlandığı, EKAP ile Gelir İdaresi Başkanlığı arasında mevcut entegrasyon aracılığıyla, isteklilerce ilgili yılın beyan edilmesi üzerine ciro bilgilerinin EKAP'a aktarıldığı, buna göre de isteklilerin beyan ettikleri yıla ait Gelir Tablosunu ayrıca yeterlik bilgileri tablosuna yüklemelerinin gerekmediği, davacı tarafından e-teklifi kapsamında 2024 ila 2018 yılına ilişkin toplam cironun beyan edildiği, ihalenin gerçekleştirildiği tarih itibarıyla 2018 yılı cirosunun değerlendirmeye alınamayacağı, 2024, 2021, 2020 ve 2019 yıllarına ilişkin toplam ciro tutarları entegrasyon aracılığıyla EKAP'a aktarılmasına karşın 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin toplam ciro tutarlarının aktarılmadığı, bunun üzerine davacı tarafından sorunun çözümüne ilişkin olarak gib.gov.tr adresi üzerinden dijital vergi asistanı aracılığıyla yapılan yazışmada, "... vergi kimlik numaralı mükellefin sistemde bir adet beyannamesi görünmektedir, Gelir İdaresi Başkanlığı sisteminde ne varsa EKAP sorguya gelerek onu görmelidir. Farklı bir sonuç çıkması EKAP sisteminden kaynaklıdır. EKAP sistemi ile görüşüp web servis yetkililerinin GİB web servis yetkilileri ile görüşmelerini talep edebilirsiniz." şeklinde cevap alındığı, davacının ayrıca, yeterlik bilgileri tablosunun "İş Hacmine ilişkin Diğer Belgeler" satırında, ihale tarihinde yürürlükte olan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan yapım işleri ciro bilgileri tablosu standart formunu, serbest muhasebeci mali müşavirce imzalanmış ancak fatura bilgilerine yer verilmemiş haliyle sunduğu, idareye yapılan şikayet başvurusu ekinde ise 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin Gelir Vergisi Beyannamelerinin ve Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formlarının sunulduğu anlaşılmaktadır.
Bakılan uyuşmazlıkta, davacının, ihaleye ait İdari Şartname'nin 7.4.3. maddesi uyarınca, teklifinin ihalede aranan iş hacmini sağladığına dair geriye dönük son altı yıla ilişkin toplam ciro verilerine ilişkin beyanda bulunduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı sisteminde 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin beyannamesi ve beyan edilen bir cirosunun bulunduğu, buna karşın 2024, 2021, 2020 ve 2019 yıllarına ilişkin toplam ciro verileri entegrasyon aracılığıyla yeterlik bilgileri tablosuna aktarılmışken 2023 ve 2022 yılı ciro verilerinin "0" olarak aktarıldığı, ihaleyi yapan idarece bu yıllara ilişkin entegrasyon aracılığıyla veri alınamamasının sebebi araştırılmaksızın ya da ilgili yıllar verilerinin teyit edilmesi yoluna başvurulmaksızın toplam cironun tevsikinin "İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler" satırında "Gelir Vergisi Beyannamesi" ya da "Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formu"nun sunulmadığından bahisle davacının teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Kurul kararında ise toplam cironun tevsikinin "İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler" satırına davacı tarafından yüklenen "Yapım İşleri Ciro Bilgileri" standart formuyla yapılamayacağı, söz konusu formda fatura bilgilerinin yer almaması nedeniyle de davacının yapım işleri ciro şartını da sağlamadığı gerekçesiyle itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verildiği görülmektedir.
Ancak, ihale tarihinde yürürlükte olan haliyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60/A maddesinin 9. fıkrasında, yeterlik kriterlerine ilişkin değerlendirmenin istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP ve diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin ve teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler esas alınarak yapılacağının; Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği'nin 4. maddesinin 7. fıkrasında da, belirtilen düzenlemeye paralel olarak isteklilere ait yeterliğe ilişkin bilgilerin, ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinin veri paylaşımına imkan vermesi durumunda, idareler tarafından EKAP üzerinden sorgulanarak teyit edileceğinin, sorgulanabilecek bilgilere ilişkin olarak istekliler tarafından ayrıca belge sunulmayacağının kurala bağlandığı görülmektedir.
Dolayısıyla, iş hacmine ilişkin yeterlik kriterine ilişkin gelir tablosunun isteklilerce sunulması/yüklenmesi gereken belgelerden olmadığı, bu nedenle entegrasyon aracılığıyla alınan verilerde davacının 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin "0" olarak aktarılan ciro bilgileri esas alınarak yapılan hesaplama sonucunda davacının teklifinin toplam ciro şartını sağlamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiş ise de, davacının itirazen şikayet başvurusunun, şikayet başvurusu ekinde sunduğu, 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin Gelir Vergisi Beyannamesi ve Gelir Vergisi Gerçek Usulde Ticari Kazanç Hasılat Bilgi Formu da dikkate alınarak, 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin ciro verilerinin Gelir İdaresi Başkanlığı sisteminde bulunan veriler üzerinden teyidi sağlanarak toplam ciro şartını sağlayıp sağlamadığı incelenmek suretiyle değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan usul izlenmeksizin tesis edilen dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE,
4. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ilk derece ve temyiz yargılama giderleri toplamı ...-TL ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
5. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!