hurda malzeme nakliyesi ihalesinde sözleşmeye aykırılık nedeniyle verilen kamu ihalelerinden yasaklama işleminin, ceza beraatına rağmen hukuka uygunluğunun danıştayca temyiz incelemesi.

Hurda malzeme nakliyesi ihalesinde sözleşmeye aykırılık nedeniyle verilen kamu ihalelerinden yasaklama işleminin, ceza beraatına rağmen hukuka uygunluğunun Danıştayca temyiz incelemesi.

Özet: Bir nakliye hizmet ihalesini üstlenen davacı şirketin, hurda malzemelerin usulsüz taşınması ve sözleşme hükümlerine aykırı davranışlar sergilemesi nedeniyle iki yıl süreyle kamu ihalelerinden yasaklanmasına ilişkin idari işlemin iptali talebi, nitelikli hırsızlık suçlamasından beraat etmiş olmasına rağmen, ilk derece mahkemesince, ceza yargılamasının idari sorumluluğu ortadan kaldırmadığı ve şirketin sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmede kusurlu bulunduğu gerekçesiyle reddedilmiş olup, davacı bu kararın bozulması için temyiz başvurusunda bulunmuştur.

Danıştay 13. Daire Başkanlığı █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

ONÜÇÜNCÜ DAİRE

Esas No:█████████

Karar No:█████████

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Petrol Nakliyat İnşaat Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı

VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem: Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Hurda İşletmesi Müdürlüğünce █████/2019 tarihinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 3. maddesinin (g) bendi kapsamında gerçekleştirilen .../... ihale kayıt numaralı "O Bölgesi Hurda Malzeme Nakliye Hizmeti İşi” ihalesi uhdesinde kalan ve sözleşme imzalanan davacı şirketin, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (d) bentleri uyarınca yasak fiil ve davranışta bulunduğundan bahisle anılan Kanun'un 26. maddesi uyarınca 2 (iki) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin █████/2023 tarih ve 32317 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:... K:... sayılı kararda; anılan ihalenin davacı şirket uhdesinde bırakıldığı, █████/2019 tarihinde sözleşme imzalanarak davacı şirketçe işe başlanıldığı, işin yürütümü sırasında Şırnak ili, Beytüşşebap Jandarma Alay Komutanlığı hurda deposunda bulunan ve MKE'ye devri gerçekleştirilen muhtelif hurda malzemeler için hurdalığın bulunduğu bölgeye vinç ve tır girişinin mümkün olmaması nedeniyle hurda malzemelerin küçük transit tipi araçlarla taşınmasına ve ardından tırlara yüklenilmesine karar verildiği, █████/2020 tarihinde ilçe girişinde bırakılan tıra aktarma yapılmak üzere yüklenen hurda malzemelerin tıra aktarılmadan yola devam ettiğinin tespit ve ihbarı üzerine kolluk kuvvetlerince tıra yükleme yapılmayan aracın yakalandığı, bu duruma ilişkin tutanak düzenlendiği ve şirket yetkilileri hakkında suç duyurusunda bulunulduğu, ayrıca MKE tarafından davacının sözleşmeye aykırı eylemi nedeniyle sözleşmenin feshedildiği ve kamu ihalelerinden yasaklanması işleminin tesis edilmesi için ilgili bakanlık olan Milli Savunma Bakanlığına bildirimde bulunulduğu, 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinde belirtilen yasak fiil ve davranışlarda bulunduğu gerekçesiyle anılan Kanun'un 26. maddesi uyarınca davacı şirketin iki yıl süreyle tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına karar verildiği;

Davacı şirket tarafından, ihale kapsamında taşınan hurda malzemelerinin çalınmasına ilişkin eylemlerde şirket yetkilisinin bilgisinin bulunmadığı, bu nedenle kusuru bulunmayan davacı şirket hakkında ihalelerden yasaklanması yönünde karar alınmaması gerektiği, öte yandan yasaklamaya konu olay nedeniyle yürütülen ceza yargılaması sonucunda ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin... tarih ve E:... sayılı kararıyla davacı şirket yetkililerinin ve diğer sanıkların, "nitelikli hırsızlık" suçlamasından beraat ettikleri belirtilmiş ise de, anılan kararda davacı şirketin yetkililerinin de içerisinde bulunduğu sanıkların fiilin iletişimsizlikten kaynaklandığı yönündeki ifadeleri, olaya ilişkin başkaca somut bir delilin bulunmadığı, dava konusu eşya bedelinin düşük olduğu, kurum zararının oluşmadığı ve isnat edilen fiilin Kanunda suç olarak tanımlanmadığı hususları dikkate alınarak beraat kararının verildiğinin anlaşıldığı;

Diğer taraftan, ihale konusu edimin sözleşme ve şartname hükümlerine uygun biçimde yerine getirilmemesi ve işin yürütümü sırasında usulsüz işlemler tesis edilerek idarenin zarara uğratılması halinde, 4735 sayılı Kanun'un 26. maddesi uyarınca ilgililer hakkında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilebileceği, bu kapsamda, davacı şirketin yetkilileri hakkında "nitelikli hırsızlık" suçlamasından verilen beraat kararının, yasaklama işlemine esas teşkil eden fiil ve davranışların idari yönden ayrıca denetlenmesine engel teşkil etmeyeceği, sözleşmeye aykırı fiil ve usulsüzlüklerin tespit edilmesi halinde aynı olaya ilişkin ceza yargılamasında beraat kararı verilmiş olmasının, sözleşmenin feshi ve ihalelere katılmaktan yasaklama yetkisinin kullanılmasını ortadan kaldırmayacağı;

Bu itibarla, davacı şirketin ihale konusu hurda malzeme nakliye hizmetini, idarece belirlenen şartlar çerçevesinde yerine getirmekle yükümlü olduğu, askeri malzeme ve bunlara ait hurdalar gibi değeri ve önemi yüksek olabilecek nitelikteki malzemelerin taşınmasının daha özenli bir koordinasyon gerektirdiği, bu hususunun davacı tarafından ihaleye girilmesi ve sözleşmenin imzalanması aşamasında kabul edildiğinin anlaşıldığı, öte yandan coğrafi koşullar nedeniyle büyük araçların Alay Komutanlığı sahasına giriş yapamaması durumunda, malzemelerin daha küçük araçlarla taşınarak tırlara aktarılmasına ilişkin sorumluluğunun davacı şirkete ait olduğu, taraflar arasında bu konuda bir ihtilaf bulunmadığı, küçük transit araçlara yükleme yapıldıktan sonra araçların tırın yanına gelmesi gerekirken şehir merkezine doğru hareket ettiğinin tespit edildiği, bu durumda davacı şirket yetkilileri ile ve diğer şüpheliler arasındaki iletişimsizliğin, ihale konusu işin sözleşme hükümlerine uygun şekilde yürütülmemesine haklı bir gerekçe oluşturmayacağı, yüklenici sıfatına haiz davacı şirketin basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü kapsamda organizasyon ve denetim sorumluluğunu yerine getirmesi gerektiği, kullanılan küçük ve büyük araçlar arasındaki sevk ve koordinasyonun sağlanamasının davacı şirketin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağından ileri sürdüğü iddialara itibar edilmeyerek, 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinde düzenlenen yasak fiil ve davranış kapsamında değerlendirilen eylemi nedeniyle iki yıl süreyle tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, MKE Hurda İşletmesi Müdürlüğü ile imzalanan ve tek taraflı feshedilen sözleşmeye dayanılarak tesis edilen iki yıl süreyle ihalelere katılmaktan yasaklama kararının hukuka aykırı olduğu, ceza yargılaması neticesinde "nitelikli hırsızlık" suçundan beraat kararı verilmiş olmasına rağmen aynı fiile dayanılarak ihalelere katılmaktan yasaklama işleminin tesis edilmesinin masumiyet karinesine aykırılık teşkil ettiği, idarece somut tespit bulunmaksızın tesis edilen ceza ile eylem arasında açık bir orantısızlık bulunduğu, ayrıca yasaklamaya esas fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen kırkbeş gün içinde yasaklama kararının verilmesi gerekirken, hurda malzemelerinin nakli sırasında gerçekleştiği ileri sürülen hırsızlık fiilinin █████/2020 tarihinde meydana geldiği, bu fiile ilişkin iddianamenin █████/2021 tarihinde düzenlendiği ve davalı idarenin █████/2023 tarihinde ceza davasına katılma talebinde bulunduğu dikkate alındığında, yasaklama işlemine ilişkin Bakanlık Olurunun █████/2023 tarihinde verildiği, yasak fiil ve davranışın gerçekleştiği tarihin olay günü itibarıyla kesin olarak tespit edilemediği kabul edilse dahi en geç ceza davasına katılma talebinin mahkemeye iletildiği tarihte tespit edilmiş sayılması gerektiği, buna rağmen ilgili mevzuatta öngörülen kırk beş günlük süre aşılarak işlem tesis edildiği, dava konusu idari işlemin sebep unsurunun 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (d) bentlerine dayandırıldığı, ancak şirket tarafından hırsızlık fiilinin işlendiğine dair somut delil bulunmadığı ve ceza yargılaması sonucunda beraat kararı verildiği, bu nedenle sözleşmeye aykırı bir davranışın varlığı kabul edilse dahi uygulanacak yaptırımın en fazla sözleşmenin feshi ile sınırlı olması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

ESAS YÖNÜNDEN:

MADDİ OLAY :

Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu (MKE) Hurda İşletmesi Müdürlüğünce 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 3/g maddesi kapsamında █████/2019 tarihinde açık ihale usulü ile .../... ihale kayıt numaralı "O Bölgesi Hurda Malzeme Nakliye Hizmeti İşi" ihalesi gerçekleştirilmiş, ihale ekonomik olarak en avantajlı teklifi sunan davacı şirket uhdesinde kalmış ve davacı şirket ile idare arasında █████/2019 tarihinde sözleşme imzalanmıştır.

Davacı tarafından, ihale konusu işe █████/2020 tarihinde başlanılmış olup, işin bitim tarihi █████/2020 olarak belirlenmiştir. Söz konusu işin yürütülmesi sırasında █████/2020 tarihinde, Şırnak ili Beytüşşebap Jandarma Alay Komutanlığı hurda deposunda bulunan ve MKE'ye devri gerçekleştirilen muhtelif hurda malzemelerin Beytüşşebap ilçe dışına nakli esnasında hırsızlık olayının meydana geldiğinin tespit edilmesi üzerine yapılan suç duyurusu neticesinde ... Cumhuriyet Başsavcılığının... sayılı dosyası üzerinden yürütülen soruşturma sonucunda... tarih ve .../... sayılı iddianame düzenlenmiştir. Anılan iddianame kapsamında davacı şirketin 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (d) bentlerinde belirtilen yasak fiil ve davranışlarda bulunduğundan bahisle anılan Kanun'un 26. maddesi uyarınca 2 (iki) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına karar verilmiş, bu karar █████/2023 tarih ve 32317 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:

7330 sayılı Makine ve Kimya Endüstrisi Anonim Şirketi Hakkında Kanun'un "Muafiyet" başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasında, "(1) Şirket ve sermayesinin yüzde ellisinden fazlası Şirkete ait olan iştirakler ... 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, ceza ve yasaklama hükümleri hariç 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ... hükümlerine tabi değildir." kuralı yer almıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 2. maddesinin birinci fıkrasında, “Aşağıda belirtilen idarelerin kullanımında bulunan her türlü kaynaktan karşılanan mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihaleleri bu Kanun hükümlerine göre yürütülür; b) bendinde, Kamu iktisadi kuruluşları ile iktisadi devlet teşekküllerinden oluşan kamu iktisadi teşebbüsleri; d) bendinde, (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilenlerin doğrudan veya dolaylı olarak birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulundukları her çeşit kuruluş, müessese, birlik, işletme ve şirketler.”; “İstisnalar” başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde, “2'nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (d) bentlerinde sayılan kuruluşların, ticarî ve sınaî faaliyetleri çerçevesinde; doğrudan mal ve hizmet üretimine veya ana faaliyetlerine yönelik ihtiyaçlarının temini için yapacakları, Hazine garantisi veya doğrudan bütçenin transfer tertibinden aktarma yapmak suretiyle finanse edilenler dışındaki yaklaşık maliyeti ve sözleşme bedeli ikitrilyon üçyüzmilyar Türk Lirasını aşmayan mal veya hizmet alımları … ceza ve ihalelerden yasaklama hükümleri hariç bu Kanuna tabi değildir.” kurallarına yer verilmiştir.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun "Yasak fiil ve davranışlar" başlıklı 25. maddesinde, "Sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır: a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla sözleşmeye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek. b) Sahte belge düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek. c) Sözleşme konusu işin yapılması veya teslimi sırasında hileli malzeme, araç veya usuller kullanmak, fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yapmak. d) Taahhüdünü yerine getirirken idareye zarar vermek. ..."; 26. maddesinde de, "25 inci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, 4734 sayılı Kanunun 2 nci ve 3 üncü maddeleri ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir.

...

Yasaklama kararları, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verilir. Verilen bu karar Resmî Gazetede yayımlanmak üzere en geç onbeş gün içinde gönderilir ve yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Bu kararlar Kamu İhale Kurumunca izlenerek, kamu ihalelerine katılmaktan yasaklı olanlara ilişkin siciller tutulur.

İdareler, 25 inci maddede belirtilen yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaştıkları takdirde, gereğinin yapılması için bu durumu ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirmekle yükümlüdür." kuralları yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:

4734 sayılı Kanun'da, kamu hukukuna tabi olan veya kamunun denetimi altında bulunan veyahut kamu kaynağı kullanan kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları ihalelerde uygulanacak esas ve usuller düzenlenmiştir. Anılan Kanun'un “Kapsam” başlıklı 2. maddesinde, bu Kanun kapsamında bulunan idareler; “İstisnalar” başlıklı 3. maddesinde de, ceza ve ihalelerden yasaklama hükümleri hariç, bu Kanun hükümlerine tabi olmayan mal ve hizmet alımları ile yapım işleri belirlenmiştir. Bu düzenleme sonucunda, 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelerin, anılan Kanun hükümlerine tabi olmayan mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde bu Kanun'un ceza ve yasaklama hükümleri uygulanacaktır.

İhale aşamasından sonra, sözleşmenin uygulanması sırasında 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinde belirtilen yasak fiil ve davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunan bakanlık tarafından bir yıldan az olmamak üzere, iki yıla kadar kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilebilecektir.

4735 sayılı Kanun'un 26. maddesinin dördüncü fıkrasında, yasaklama kararlarının, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verileceği, verilen bu kararın Resmî Gazete'de yayımlanmak üzere en geç 15 gün içinde gönderileceği ve yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenmiştir.

İhalelere katılmaktan yasaklama konusundaki yaptırım, idarenin, yasak fiil veya davranışın işlendiği yönündeki suçlamasına ve bu konudaki yargısına dayanılarak, ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık tarafından doğrudan uygulanmaktadır. Burada ihaleyi yapan idarenin, isteklinin fiil veya davranışının yasak olduğu yargısına varması yeterli olmayıp, isteklinin yasaklanmasının hukuken gerekli bulunduğu kanaatine varması, yani idarenin bu yargısının, dışa vurumu da gereklidir. Ancak bu durumda, fiil veya davranışın, yasaklanması gereken bir fiil veya davranış olduğu hususu kesinlik kazanabilir. İdarenin yargısının dışa vurumu, durumun, gereğinin yapılması için ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirilmesidir. Bu nedenle, idarenin ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa, yasaklama kararının gereğinin yapılmasını bildirdiği tarih, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihtir.

Dosyanın incelenmesinden, O Bölgesine (Muş, Batman, Siirt, Bitlis, Van, Şırnak, Hakkari, Mardin) bağlı Şırnak ili, Beytüşşebap Jandarma Alay Komutanlığı hurda deposunda bulunan ve MKE A.Ş.'ye devri gerçekleştirilen muhtelif hurda malzemelerinin teslim alınması için █████/2020 tarihinde hurdalığın bulunduğu bölgeye gidildiği, komutanlık sahasında bulunan bu alana tır ve vinç girişinin mümkün olmaması nedeniyle hurda malzemelerin küçük transit tipi araçlarla taşınmasına ve ardından tırlara yüklenilmesine karar verildiği, █████/2020 tarihinde ilçe girişinde bırakılan ve tıra aktarılmak üzere yüklenen hurda malzemeleri taşıyan aracın tıra aktarım yapılmaksızın yola devam ettiğinin tespit ve ihbar edilmesi üzerine kolluk kuvvetlerince aracın durdurulduğu, bu duruma ilişkin tutanak düzenlendiği ve şirket yetkilileri hakkında suç duyurusunda bulunulduğu, ... Cumhuriyet Başsavcılığınca "Bina içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında hırsızlık, kamu kurum ve kuruluşlarındaki eşya hakkında hırsızlık” iddiasıyla .../..../... tarih ve .../... sayılı soruşturmanın açıldığı, İşletme Müdürlüğünce konuya ilişkin █████/2020 tarih ve 183133 sayılı Olur alınarak sevk personeli hakkında disiplin yönünden inceleme ve soruşturma başlatıldığı, muhakkik değerlendirmesinde olayın yargıya intikal etmesi nedeniyle hukuki sürecin sonucuna göre yeniden değerlendirme yapılmak üzere personel hakkında uyarı yazısı yazıldığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, █████/2020 tarihli yazı ile hurda malzemelerinin nakli sırasında yaşanan olaya ilişkin devam eden yargı süreci nedeniyle, █████/2020 tarihinde süresi sona erecek sözleşmeye ilişkin olarak yapılması gereken işlemler hususunda Hukuk Müşavirliğinin görüşüne başvurulmuş, █████/2020 tarihli görüş yazısında, olay nedeniyle MKE Hurda İşletmesinin zarara uğradığına ilişkin herhangi bir tespitin bulunmadığı, savcılık ve Sulh Ceza Hakimliği evrakı incelendiğinde ise kurum personeli ile şirket çalışanlarının suçlamaları kabul etmedikleri, bu kişiler hakkında tutuklama yönünde bir karar verilmediği, araç kasasında tespit edilen hurda malzemelerin Alay Komutanlığına eksiksiz şekilde teslim edildiği ve henüz sanık sıfatı dahi almayan kişilerin eylemi ile yüklenici şirket arasında illiyet bağı kurulamaması hususları birlikte değerlendirildiğinde, sözleşmenin feshi yönünde işlem tesis edilmesinin uygun olmayacağı kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Daha sonra █████/2023 tarihinde, ileride benzer nitelikteki olaylarda alınacak kararlarda yönetimsel anlamda uygulama birliğinin sağlanması amacıyla Hukuk Direktörlüğünden yeniden görüş talep edildiği, █████/2023 tarihli cevabi yazıda şirket hakkında ihalelerden yasaklama kararı verilebileceği yönünde değerlendirmede bulunulduğu, bu sırada ... Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma sonucunda düzenlenen iddianame ile açılan ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında derdest bulunan ceza davasından 2023 yılı Nisan ayında haberdar olunduğu belirtilerek, █████/2023 tarihinde MKE A.Ş.'nin suçtan zarar gören sıfatı ile dosyaya taraf kaydının yapılmasının talep edildiği ve █████/2023 tarihinde müdahale dilekçesinin sunulduğu, anılan Mahkemenin █████/2023 tarihli duruşmasında da MKE A.Ş.'nin katılma talebinin kabulüne karar verildiği, ... Asliye Ceza Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, davacı şirketin yetkililerinin de aralarında bulunduğu sanıkların davaya konu olayın iletişimsizlikten kaynaklandığı yönündeki ifadeleri, olaya ilişkin başka somut bir delilin bulunmadığı, dava konusu eşya bedelinin düşük olduğu, kurum zararının bulunmadığı, gerçekleştirilen fiilin Kanun'da suç olarak tanımlanmadığı dikkate alınarak sanıkların beraatine karar verildiği görülmüştür.

Ayrıca, MKE Geri Dönüşüm İşletme Müdürlüğünün █████/2023 tarihli yazısı ile, şirket ile imzalanan O Bölgesi Hurda Malzeme Nakliye Hizmet Alımı Sözleşmesinin █████/2021 tarihinde sona erdiği, ancak aynı şirket tarafından yürütülmekte olan ve 2022-2023 yıllarını kapsayan C Bölgesi Hurda Malzeme Nakliye Hizmet Alımı sözleşmesinin feshedilip edilemeyeceği hususunda Hukuk Müşavirliğinden yeniden görüş istenilmesi üzerine █████/2023 tarihli görüş yazında söz konusu sözleşmenin feshinin hukuka uygun bir işlem olmayacağı yönünde cevap verildiği, bunun üzerine de MKE İşletme Müdürlüğünün █████/2023 tarihli yazısı ile 4735 sayılı Kanun’un 25. maddesinde belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil ve davranışın özelliğine göre bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar bütün kamu kurum ve kuruluşların ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği hükmü uyarınca davacı şirketin ihalelerden yasaklanması hususunda Olur alınarak ihalelerden yasaklama sürecinin başlatıldığı anlaşılmıştır.

Bu kapsamda, yasaklamayı gerektirdiği değerlendirilen fiil ve davranış MKE A.Ş. tarafından ... tarih ve ... sayılı yazı ile Milli Savunma Bakanlığına bildirilmiş, Bakanlığın █████/2023 tarih ve 2663988 sayılı Oluru ile davacı şirket hakkında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmiş, söz konusu karar █████/2023 tarih ve 32317 sayılı Resmî Gazete'de ilan edilmiştir. Böylece 4734 sayılı Kanun'da yer alan 45 günlük sürenin aşılmadığı görülmekle birlikte somut olay tüm süreci ile birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu fiilin gerçekleştiği tarihte idarece yasaklama yönünde herhangi bir işlem tesis edilmemesi, aksine Hukuk Müşavirliği görüşleri doğrultusunda sözleşmenin feshi ve yasaklama yoluna gidilmesinin uygun bulunmaması, şirketin de bu süreçlerde kamu ihalelerine katılmaya devam etmesi ve aynı kurum ile yeni sözleşme imzalayarak edimini ifa etmeye devam etmesi ve olay nedeniyle yürütülen ceza yargılaması sonucunda sanıklar hakkında da beraat kararı verilmesine rağmen olay tarihinden yaklaşık üç yıl sonra aynı maddi olaya dayanılarak ve önceki değerlendirmelerin aksini gösterecek yeni ve somut bir tespit de ortaya konulmaksızın 4735 sayılı Kanun uyarınca üst sınırdan ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmesinde hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :

Açıklanan nedenlerle;

1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;

2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

3. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine,

4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.