konya asliye ticaret mahkemesinde, akaryakıt ticari satışından kaynaklı cari hesap borcunun vadesinde ödenmemesi ve faturaya süresinde itiraz edilmemesi gerekçesiyle açılan itirazın iptali davası.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde, akaryakıt ticari satışından kaynaklı cari hesap borcunun vadesinde ödenmemesi ve faturaya süresinde itiraz edilmemesi gerekçesiyle açılan itirazın iptali davası.

Özet: Davacı akaryakıt dağıtım şirketi, davalıdan toptan akaryakıt satışından doğan ve vadesinde ödenmeyen alacakları tahsil etmek üzere başlattığı icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptalini talep etmektedir. Dava dilekçesinde, davalının geç ödeme yapması nedeniyle akaryakıt fiyatlarındaki artışlardan kaynaklanan "vade farkı" zararına uğradığını, borcun dayanağını oluşturan faturalara yasal süresinde itiraz edilmeyerek içeriğinin kabul edildiğini ve davalının icra takibini durdurmaya yönelik itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu belirterek, itirazın iptali ile takibin devamını istemektedir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLLERİ :

DAVALI :

VEKİLLERİ :

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

KARAR YAZMA TARİHİ :

Akşehir . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize gönderilmekle, Mahkememizin ... Esas sırasına kayıt edilmekle, yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Davalı/borçlu şirket tarafından icra dosyasına sunulan itiraz dilekçesinde borca itiraz edilmesine ilişkin olarak herhangi bir açıklamaya ve gerekçeye yer verilmediğini, tamamen icra takibini sürümcemede bırakmak ve müvekkil şirketin alacağını almasına engel olmak amacıyla ve kötüniyetli bir şekilde asıl borca, ferilerine ve takip dayanağına itiraz edildiğinin gayet açık olduğunu, bu nedenle borçlunun itirazının yersiz ve haksız olup, itirazın iptaline karar verilmesi gerektiğini, davacı ... Tic. A.Ş.'nin akaryakıt sektöründe faaliyet göstermekte olup, toptan ticari akaryakıt ticareti ile ilgilenmekte olduğunu, davalı/borçlu şirketin, ekteki cari hesap ekstresinden de görüleceği üzere şirketten toptan ticari akaryakıt alımı gerçekleştirdiğini, borçlu şirket ile yapılan ticari satım ilişkisi nedeniyle cari hesap ilişkisinin bulunduğunu, ancak davalı/borçlu şirketin, almış olduğu hizmet karşısında ödemelerini vadesinde yapmadığını, bunun üzerine müvekkili olan şirket tarafından davalı/borçlu şirket aleyhine █████/2024 tarihinde Akşehir İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile cari hesaba ve faturalara dayalı olarak 5.921,06-TL'nin (faiz ve masraflar hariç) tahsili amacı ile genel haciz yoluyla takip başlatıldığını, davalı/borçlu şirketin █████/2024 tarihinde söz konusu borca, faize ve dayanağa itirazda bulunulduğunu ve takibin durduğunu, müvekkili olan şirketin takibe koyduğu alacağının cari hesap tablosundan ve kesilen faturadan da görüleceği üzere vade farkından kaynaklı eksik ödemelere dayanmakta olduğunu, müvekkil olan şirketin akaryakıt üreticisi veya rafineri sahibi olmadığını, müvekkil olan şirketin akaryakıt ana bayiliğinin de söz konusu olmadığını, şirketin ... ve ... Petrolleri gibi ana akaryakıt bayi ve tedarikçilerden aldığı akaryakıtı dağıtan ve bundan komisyon tahsil eden bir akaryakıt şirketi olduğunu, piyasadan aldığı siparişleri, siparişin alındığı günkü akaryakıt fiyatları üzerinden ana tedarikçiden alsa da müşterilerine sattığı günkü akaryakıt fiyatları üzerinden fiyatlama yapmakta olduğunu, ayrıca siparişin alındığı gün ile satış/teslim yapılan gün arasında dahi akaryakıt fiyatlarında değişiklikler olduğundan zaman zaman bu aradaki farklardan dolayı zarar dahi etmekte olduğunu, ancak bu zararı müşterilerine yansıtmadığını, diğer bir deyişle şirketin satış anındaki akaryakıt fiyatları üzerinden müşterilerine ürün sattığını, hal böyle iken davalı/borçlu şirketin de aralarında olduğu kimi müşteriler akaryakıtı müvekkili olan şirketten alıp kendi ticaretlerinde o anki fiyat üzerinden kullanıp bunun ticari getirisini temin ederken müvekkili olan şirkete en azından aldığı günkü akaryakıt fiyatları üzerinden dahi o esnada ödeme yapmayarak şirketin ticari olarak zor durumda bıraktığını ve zararına sebep olduğunu, sonuç olarak işbu dosyadaki takibin dayanağının müvekkili olan şirketin sattığı akaryakıtın bedelini sattığı günde tahsil edemeyip aylar sonra alması nedeniyle aradaki akaryakıt fiyatlarına gelen zamlar nedeniyle yoksun kaldığı vade farkının bulunduğunu, yani şirketin ürünü sattığı an ile ödemesini aldığı an arasında mahrum kaldığı zarar olduğunu, şirketin takibe konu akaryakıtı hiç satmasaydı daha az zarar edeceğini, tahsil ettiği parayla şu an ürün almak istese akaryakıt fiyat farkları nedeniyle bunun mümkün olamayacağını, ayrıca müvekkil olan şirketin, davalı/borçlu şirketten zamanında ödeme alamadığı için kredi çekip ana dağıtıcıya ödeme yapmadığını, müvekkili olan şirketin davalı/borçlu şirketin yaptığı gibi ana dağıtıcıyı bekletmediğini ve ödemesini aynı gün yapmak zorunda olduğunu, böylesi hassas sektörde şirkete aylar sonra ödeme yapılması ve yapılan ödemenin de artık kar değil zarar ettirilmesinin hakkaniyete ve dürüstlük ilkesine uygun olmadığını, tüm bunların yanında takibe konu faturanın borçluya bildirildiğini, davalı/borçlu şirketin söz konusu faturayı teslim aldığını, yasal süresinde itiraz etmediğini, dava konusu faturaya itiraz edilmemesi, davalı/borçlu şirketin faturanın içerikleri ile birlikte kabul ettiği anlamına gelmekte olup, müvekkil olan şirketin alacağını kanıtlar nitelikte olduğunu, bilindiği üzere TTK madde 21/2 uyarınca faturaya 8 günlük bir itiraz süresinin mevcut olduğunu, davalı/borçlu şirketin hiçbir şekilde itiraz etmediğini, bu sebeple faturanın içeriğini kabul etmiş sayılmakta olduğunu, borcun tamamına dayanağa ve faize itiraz eden davalı/borçlu şirketin, itiraz etme hakkı varken süresi içinde faturaya itiraz etmemesinin kötü niyetli olduğunu ispatlar nitelikte olduğunu, davalı/borçlu şirketin aleyhine açılan icra takibine davalı/borçlu şirket tarafından haksız ve kötüniyetli bir şekilde ve tamamen takibi sürüncemede bırakmak amacıyla itiraz edildiğini, itirazın iptalini düzenleyen İcra İflas Kanunu m.67/II; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; davanın ve hümolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzdeyirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminata hükmedilir." şeklinde olduğunu, tüm bu nedenlerle davamızın kabulüne, davalı/borçlu şirket tarafından Akşehir İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptaline, Akşehir İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyası üzerinden başlatılan takibin devamına, davalı/borçlu şirketin haksız ve kötü niyetli itirazı nedeniyle asıl alacağın %20'si kadar tazminata mahkum edilmesine, alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun olarak davetiye tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Mahkememizin ilgili dosyası ile müvekkiline karşı haksız ithamlarla itirazın iptali davası açıldığını, açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin davacı tarafa tüm ödemelerini zamanında yaptığını, davacı tarafın hakkı olmadığı halde müvekkilinden fazla ödeme talep ettiğini, herhangi bir anlaşmaya dayanmayan mesnetsiz alacak taleplerinin reddine, yargılama gideri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; Vade farkı faturası dayanak olmak üzere faturaya dayalı alacağın tahsili amacıyla davacı tarafından davalı hakkında yapılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu,

Taraflar arasındaki ihtilafın ise; icra takibine dayanak faturadan dolayı davacının herhangi bir alacağı olup olmadığı, taraflar arasında vade farkı ödeneceği hususunda bir sözleşme ya da teamül olup olmadığı, var ise borç miktarının ne olduğu ve davalıdan tahsilini talep edip edemeyeceği hususunda olduğu görüldü.

II.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

(1) GÖREV DAVA ŞARTI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Davacının 6102 Sayılı Kanunun 16/1 maddesi gereğince özel hukuk tüzel kişisi tacir olduğu, davalının gerçek kişi olması sebebiyle Mahkememizce tacir araştırması yapıldığı, T.C. Gelir İdaresi Başkanlığı Akşehir/Konya Vergi Dairesinin █████/2025 Tarihli müzekkere cevabında davalının bilanço esasına göre defter tutmakla yükümlü gerçek kişi tacir olduğu, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesiyle alakalı olduğu ve dolayısıyla eldeki davanın nispi ticari davaya vücut verdiği anlaşılmakla Mahkememizin görevli olduğu kabulüyle işin esasına geçilmiştir.

(2) DAVAYA DAYANAK İCRA DOSYASI VE HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜRE AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: T.C. Akşehir İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde takip tarihinin █████/2024 tarihi olduğu, takip alacaklısının davacı, takip borçlusunun davalı olduğu, takibin taraflar arasındaki açık cari hesap ilişkisi dayanak olmak üzere 5.921,06 TL alacak aslı üzerinden Örnek-7 İlamsız İcra takibi olduğu, davalı/borçlunun █████/2024 tarihli borca itirazı üzerine takibin durduğu, borca itirazın alacaklıya tebliğ edilmediği, dava tarihinin █████/2025 tarihi olduğu, T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin █████/2018 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alındığında 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmış, Mahkememizce işin esasına geçilmiştir.

(3) TARAFLARIN TİCARİ DEFTER VE BELGELERİNİN İNCELENMESİNİ İÇERİR BİLİRKİŞİ RAPORLARININ İNCELENMESİNDE:

(a) Davacının Ticari Defter ve Belgelerinin İncelenmesini İçerir █████/2025 Tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; Davacının ticari defter ve belgelerinin açılış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, muhasebe usul ve prensiplerine uygun olarak tutulduğu, yevmiye defterinin kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, davacının ticari defter ve belgelerinin 6100 Sayılı Kanun gereğince lehine delil niteliği taşıdığı, incelenen kayıtlarda 2024 yılında davacı tarafından davalıya toplamda 8.115.609,09 TL tutarında 9 adet fatura düzenlendiği, bu faturalar karşılığında 8 adet 8.109.688,04 TL tutarında ödeme yapıldığı, toplamda takibe konu faturaların 20.04.2024 Tarih ve ... Nolu 3.440,29 TL tutarlı ve 01.05.2025 Tarih ... Nolu 2.480,76 TL tutarlı Satış fiyat farkı faturalarından kaynaklandığı ve davacı tarafın defter kayıtlarında mevcut olduğu, bu tutarlara karşılık gelen herhangi bir ödeme belgesine rastlanmadığı, açılış kaydında 641,53 TL tutarında borç kaydı göründüğü ve bu tutarı “... ... ... ... ... ,15.12.2024,120.01.Y070.001” açıklamasıyla 641,52 TL tutarında virman kaydı yapılarak kapatıldığı ve buradan 0,01 TL tutarında fark oluştuğu, yine takibe konu asıl alacak tutarı olan (3.440,29+2.480,76+0,01) 5.921,06 TL tutarı ile ilgili mutabık olunduğu, davalı ve davacı tarafından herhangi bir iade faturası kesilmediği rapor edilmiştir.

(b) Davalının Ticari Defter ve Belgelerinin İncelenmesini İçerir █████/2026 Tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; Davalının ticari defter ve belgelerinin açılış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, muhasebe usul ve prensiplerine uygun olarak tutulduğu, yevmiye defterinin kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, davacının ticari defter ve belgelerinin 6100 Sayılı Kanun gereğince lehine delil niteliği taşıdığı, incelenen kayıtlarda davacı tarafından tanzim edilen tüm faturaların davalının defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı firmanın incelemeye sunulan ticari defterlerinde, davalı firmaya düzenlenen dava konusu olan 20.04.2024 Tarih ve ... Nolu 3.440,29 TL tutarlı vade farkı faturası ve 01.05.2024 Tarih ve ... Nolu 2.480,76 TL tutarlı vade farkı faturasının, muhasebe usul ve esaslarına göre kayıtlı olduğu, mal teslimi faturası olmaması nedeni ile herhangi bir e-irsaliye veya teslim tutanağı düzenlenmediği, davalı tarafından düzenlenmiş herhangi bir iade faturasının olmadığı, dava konusu faturalar kayıt edilirken karşı hesap ... Bankası hesabı olarak seçilmiş olup, fatura bedeli banka ödemesi ile kapatıldığı, ancak yapılan bu kayıtlara ilişkin tarafıma banka ekstresi ya da ödeme dekontu sunulmadığı rapor edilmiştir.

(c) Ticari Defter ve Belgelerdeki Kayıtların Değerlendirilmesinde: Tarafların ticari defter ve belgelerinin incelenmesinde vade farkı faturaları dahil olmak üzere davacı tarafından tanzim edilen faturaların davalının ticari defter ve belgelerinde kayıtlı olduğu ve herhangi bir iade faturası düzenlenmediği anlaşılmaktadır.

T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2024 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Vade farkı talep edilebilmesi için taraflar arasında bu yönde bir sözleşme hükmü veya teamül olması gerektiği, taraflar arasında vade farkına ilişkin sözleşme veya teamül bulunduğunu ispatla yükümlü olanın davacı olduğu, davacı tarafından düzenlenen vade farkı faturası davalı tarafından tebliğ alınmış ve süresi içinde faturaya itiraz edilmeyerek ticari defterlere işlenmiş olmakla davalının defterlerinde yer alan kayıtlar aleyhine delil teşkil edeceğinden davacının, davalı tarafından da vade farkı uygulamasının kabul edildiğini ve alacağını HMK madde 222'de sayılan şartları sağlayan ticari defter ve kayıtları ile ispat ettiği, davalı tarafından ticari defterlerde yer alan kayıtların aksini ispata yarar herhangi bir kesin delilin sunulmadığı, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı" denilmiştir.

Emsal mahiyette yukarıda künyesi ve detayı verilen Bölge Adliye Mahkemesi ilamı da nazara alındığında davacı tarafından tanzim edilen vade farkı faturalarının davalının defter ve belgelerinde kayıtlı olduğu, vade farkı faturalarına ilişkin olarak davalı yanca bir iade faturası düzenlenmediği, davalının incelenen kayıtlarında vade farkı faturalarının ödendiği kayıtlı olmasına rağmen bu kayda ilişkin bir belge, dekont ya da delil bulunmadığı, davalı tarafından yargılama aşamasında ödemeye ilişkin bir belge, dekont ya da makbuz sunulmadığı, davalının cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline de dayanmadığı anlaşılmakla davacının faturalar tutarı kadar alacaklı olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir.

(4) NETİCE; Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, icra dosyası, bilirkişi raporu ve Yüksek Mahkeme içtihatları bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacı ile davalı arasında süregelen ticari ilişki hasıl olduğu, icra takibine konu açık cari hesap ilişkisi kapsamında (vade farkı faturalarından dolayı) borçların ödenmemesi üzerine davacı tarafından icra takibine geçildiği, davalı/borçlu tarafından yapılan itiraz üzerine takibin durduğu ve eldeki davanın açıldığı,Emsal mahiyette yukarıda künyesi ve detayı verilen Bölge Adliye Mahkemesi ilamı da nazara alındığında davacı tarafından tanzim edilen vade farkı faturalarının davalının defter ve belgelerinde kayıtlı olduğu, vade farkı faturalarına ilişkin olarak davalı yanca bir iade faturası düzenlenmediği, davalının incelenen kayıtlarında vade farkı faturalarının ödendiği kayıtlı olmasına rağmen bu kayda ilişkin bir belge, dekont ya da delil bulunmadığı, davalı tarafından yargılama aşamasında ödemeye ilişkin bir belge, dekont ya da makbuz sunulmadığı, davalının cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline de dayanmadığı anlaşılmakla davacının faturalar tutarı kadar alacaklı olduğu anlaşılmakla davacının davasının kabulü ile T.C. Akşehir İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında davalı(borçlu) tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden aynen devamına karar verilmiştir.

T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin █████/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak tarafların tacir olması, dava konusu vade farkı faturalarının davalının ticari defter ve belgelerinde kayıtlı olması, alacağın likit olması ve davalı(borçlunun) takibe itirazında haksız olduğu anlaşılmakla 2004 Sayılı Kanunun 67/2. Maddesi gereğince T.C. Akşehir İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında Mahkememizin kabulü ve itirazın iptali davası sonucu tespit edilen asıl borç miktarı üzerinden %20 oranında hesaplanan 1.184,21 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek mahkememizde oluşan vicdani kanaatin tezahürü olarak aşağıdaki hükümler tesis edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-Davacının davasının KABULÜ İLE;

(a) T.C. Akşehir İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında davalı(borçlu) tarafından yapılan itirazın İPTALİNE, takibin kaldığı yerden AYNEN DEVAMINA,

(b) Davalı(borçlunun) takibe itirazında haksız olduğu anlaşılmakla 2004 Sayılı Kanunun 67/2. Maddesi gereğince; T.C. Akşehir İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında Mahkememizin kabulü ve itirazın iptali davası sonucu tespit edilen asıl borç miktarı üzerinden %20 oranında hesaplanan 1.184,21 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 615,40TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-Hazine tarafından karşılanan 4.600,00TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4-Davacı tarafından yapılan 615,40TL başvuru harcı, 87,50TL vekalet suret harcı, 615,40TL peşin harç, 1.839,00TL posta - tebligat gideri ve 4.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.157,30‬TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 5.921,06TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Eldeki davanın basit yargılama usulüne tabi olması karşısında T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin █████/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak 6100 Sayılı Kanunun 321/2. Maddesinde yer alan amir kanun hükmü gereğince gerekçeli kararın yazımı sonrasında TALEBE GEREK OLMAKSIZIN var ise dosya içerisinde yer alan masraftan karşılanmak suretiyle TEBLİĞE ÇIKARILMASINA,

7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda, dava değeri yönüyle kabul ve reddedilen miktarlar nazara alınarak █████/2025 Tarih ve 7550 Sayılı Kanunun 20. Maddesi ile 6100 Sayılı Kanunun Ek-1 Maddesinin 2. Fıkrasına eklenen amir kanun hükmü gereğince DAVA TARİHİ İTİBARİYLE 2025 YILI İÇİN tayin olunan 40.000,00 TL'LİK parasal sınırlar nazara alınarak miktar itibariyle KESİN OLMAK ÜZERE, Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip Hakim