12. asliye ticaret mahkemesinin, trafik kazası sonucu meydana gelen bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminatı talepli davaya ilişkin kararı.

12. Asliye Ticaret Mahkemesinin, trafik kazası sonucu meydana gelen bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminatı talepli davaya ilişkin kararı.

Özet: Davacı, 11/04/2025 tarihli trafik kazasında davalı sürücünün yol verme kuralına uymayarak tam kusurlu eylemi sonucu aracında oluşan 50.000 TL bakiye değer kaybı ve 31.100 TL araç mahrumiyet zararının, davalı sigorta şirketi poliçe teminatı dahilinde kalanı ile diğer davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tahsilini talep ederken; davalı sigorta şirketi daha önce yaptığı ödemelerle borcunun kalmadığını savunmuş, diğer davalılar ise taleplerin haksız ve fahiş olduğunu, onarım süresinin makul olmadığını ve ikame araç kullanımının ispatlanmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: ████████ Esas - ████████

T.C.

...

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, █████/2025 tarihinde müvekkili Ahmet Ünal'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araca, davalılardan...'ün kullandığı, ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'nin maliki olduğu ve davalı ... .... .... Sigorta Şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın "Yol Ver" levhasına uymayarak tam kusurlu şekilde çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza nedeniyle müvekkilin aracında maddi hasar ve değer kaybı oluştuğunu, davalı sigorta şirketine █████/2025 tarihinde yapılan başvuru üzerine █████/2025 tarihinde 100.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını ancak bakiye zararın karşılanmadığını, ayrıca aracın yaklaşık 45 gün kullanılamaması nedeniyle araçtan yoksun kalma zararı doğduğunu belirterek, HMK'nın 107. maddesi uyarınca fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL bakiye değer kaybının, davalı sigorta şirketinden poliçe teminatı dahilinde, aşan kısmının ise diğer davalılardan kaza tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini, şimdilik 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin ise davalılar araç maliki şirket ve sürücüden kaza tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek yasal faizi ile tahsilini talep etmiş, █████/2026 tarihli talep artırım dilekçesiyle, bakiye değer kaybı talebini 50.000,00 TL'ye, araç mahrumiyet bedeli talebini ise 31.100,00 TL'ye yükseltmiştir.

CEVAP : Davalı ... .... .... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davacı delillerinin HMK m.121 uyarınca kendilerine tebliğ edilmediğini, esasa ilişkin olarak ise kazaya karışan ... .... .... plakalı aracın 1040734325 poliçe numarası ile müvekkili şirket nezdinde 300.000,00 TL araç başı teminat limiti ile sigortalı olduğunu, davacı vekiline █████/2025 tarihinde 100.000,00 TL değer kaybı ödemesi, davacının kasko şirketi ... .... .... A.Ş.'ye ise █████/2025 tarihinde 165.849,68 TL maddi hasar rücu ödemesi yapıldığını ve bakiye borçlarının kalmadığını, mahkeme aksi kanaatte ise yapılan ödemelerin teminat limitinden tenzilini, kusur durumunun tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini, değer kaybı hesaplamasının █████/2021 tarihli ZMMS Genel Şartları ekindeki formüle göre yapılması gerektiğini, aracın ağır hasar kaydı veya aynı bölgeden önceki hasarı olması durumunda değer kaybı talebinin reddedilmesi gerektiğini, 7327 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiğini, müvekkil şirketin temerrüde düşürülmediğini, bu nedenle faiz talebinin reddi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte ise faizin dava tarihinden itibaren ve yasal faiz olarak işletilmesi gerektiğini ileri sürerek, davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddini talep etmiştir.

Davalı ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. vekili beyan dilekçesinde, davacının aracının geçmiş hasar kayıtlarının sorgulanması gerektiğini, hasar gören parçaların büyük bir kısmının değer kaybı kapsamında olmayan plastik aksam olduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 100.000,00 TL değer kaybı ve 165.849,68 TL maddi hasar ödemesi ile davacının zararının karşılandığını, ek bir tazminata hükmedilmesi halinde öncelikle bakiye teminat limiti kapsamında sigorta şirketinin sorumlu olacağını, davacının iddia ettiği 45 günlük onarım süresinin fahiş olduğunu, bu sürenin makul bir süre olarak bilirkişi marifetiyle belirlenmesi gerektiğini, davacının onarım süresince ikame araç kullanıp kullanmadığına dair bir delil sunmadığını belirterek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini savunmuştur.

Davalı... davaya cevap vermemiştir.

DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, davalı sigorta şirketinin ZMMS poliçesi, █████/2026 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini istemine ilişkindir.

█████/2025 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalılardan...'ün kullandığı, ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'nin maliki olduğu ve davalı...Sigorta Şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası meydana geldiği, davacı vekilinin kazada davalı sürücünün tam kusurlu olduğunu, bu nedenle müvekkilinin aracında oluşan bakiye değer kaybı ile aracın onarımda kaldığı süre boyunca oluşan araç mahrumiyet zararının tazminini talep ederek bu davayı açtığı, davalı sigorta şirketi vekilinin davacıya ve davacının kasko şirketine yaptığı ödemelerle sorumluluğunu yerine getirdiğini, bakiye borcu kalmadığını, değer kaybı hesabının genel şartlara göre yapılması gerektiğini ve faiz talebinin hatalı olduğunu, davalı ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. vekilinin ise davacının zararının sigorta şirketi tarafından karşılandığını ve talep edilen araç mahrumiyet süresinin fahiş olduğunu savunarak davanın reddini talep ettikleri görülmüştür.

İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi, aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır. 2918 sayılı KTK'nın "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ZMMS kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve sigorta limiti ile sorumludur. 6098 sayılı TBK'nın 49/1. maddesine göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Değer kaybı tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede; meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur. Anayasa Mahkemesi'nin █████/2020 tarih ve ███████ Esas, ███████ Karar sayılı kararı ile 2918 sayılı Kanunu'nun 90. maddesindeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu, değer kaybının ZMMS Genel Şartları'na göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.

Araç mahrumiyet tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede; ZMMS, kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, davalı trafik sigortacısı sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğundan ve bu zarar ZMMS Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) trafik sigortası teminatı dışında kalır. Bu nedenle araç mahrumiyet zararından sadece kazaya neden olan aracın sürücüsü ve işleteni sorumludur.

Makine Mühendisi Adli Trafik Uzmanı bilirkişi İbrahim Ütebey tarafından düzenlenen █████/2026 tarihli raporda, █████/2025 tarihinde meydana gelen kazanın oluşumunda, davalı sürücü...'ün kavşak başında kendisine hitap eden "Yol Ver" trafik işaret levhasına uymayarak bölünmüş yoldan nizami olarak seyreden davacı aracına çarpması nedeniyle 2918 sayılı KTK'nın 52/a, 57/a ve 84/h maddelerini ihlal ederek %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sürücü Ahmet Ünal'ın ise kusursuz olduğu, davacıya ait 2023 model Honda Civic marka aracın kaza tarihindeki hasarsız piyasa rayiç değerinin 1.770.000,00 TL, onarıldıktan sonraki değerinin ise 1.620.000,00 TL olduğu, bu nedenle reel değer kaybının 150.000,00 TL olarak hesaplandığı, davalı sigorta şirketi tarafından daha önce ödenen 100.000,00 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye değer kaybı alacağının 50.000,00 TL olduğu, davacının aracının makul onarım süresinin 20 gün olduğu ve bu süre için araç yoksunluk kaybının, gerekli indirimler yapıldıktan sonra 31.100,00 TL olarak hesaplandığı, değer kaybı zararından tüm davalıların, araç yoksunluk kaybından ise sadece araç işleteni davalı ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. ve araç sürücüsü davalı...'ün sorumlu olacağı bildirilmiştir.

Davacı vekili █████/2026 tarihli bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinde, raporun kusur ve değer kaybına ilişkin tespitlerini kabul ettiğini, ancak araç mahrumiyet bedelinin fiili onarım süresi olan 45 gün üzerinden ve tasarruf edilen giderler yönünden indirim yapılmaksızın hesaplanması gerektiğini belirterek raporun bu kısmına itiraz etmiştir.

Davalı ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. vekili █████/2026 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, sürücü...'ün ağır kusurunun müvekkili olan işletenin sorumluluğunu ortadan kaldıran illiyet bağını kestiğini, değer kaybı hesabında aracın önceki hasarlarının araştırılmadığını ve plastik aksamların da hesaba dahil edildiğini, 20 günlük onarım süresinin fahiş olduğunu ve davacının ikame araç kullandığına dair delil bulunmadığını ileri sürerek rapora itiraz etmiştir.

Davalı...Sigorta Şirketi vekili █████/2026 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, davacıya yapılan 100.000,00 TL değer kaybı ve davacının kasko şirketine yapılan 165.849,68 TL hasar ödemesi sonrası bakiye poliçe teminat limitinin 34.150,32 TL kaldığını, aracın önceki hasarlarının incelenmesi gerektiğini, aynı yerden hasar varsa değer kaybı talep edilemeyeceğini belirterek rapora itiraz etmiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, davalı sigorta şirketinin ZMMS poliçesi, mahkememizce dosyaya uygun ve gerekçeli görülerek hükme esas alınan █████/2026 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;

█████/2025 tarihinde davalı sürücü...'ün sevk ve idaresindeki aracın, "Yol Ver" levhasına uymayarak kavşakta geçiş önceliği bulunan davacı idaresindeki araca çarpması sonucu kazanın meydana geldiği, kazanın oluşumunda davalı sürücünün 2918 sayılı KTK'nın ilgili maddelerini ihlal etmesi nedeniyle %100 oranında kusurlu, davacı sürücünün ise kusursuz olduğu, bu nedenle davalıların kusura yönelik itirazlarının yerinde görülmediği, davacı aracında oluşan reel değer kaybının 150.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından daha önce ödenen 100.000,00 TL'nin mahsubu ile davacının bakiye 50.000,00 TL değer kaybı alacağı bulunduğu, davalıların değer kaybı hesaplama yöntemine ilişkin itirazlarının Anayasa Mahkemesi'nin ilgili iptal kararı sonrası uygulama alanı kalmayan Genel Şartlar'a dayandığı ve gerçek zarar ilkesi gereği yerinde olmadığı, davacının aracının makul onarım süresinin 20 gün olduğu ve bu süre için araç mahrumiyet zararının 31.100,00 TL olarak hesaplandığı, davacının 45 günlük süre talebinin fazala olduğu, Davalı ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. vekilinin ikame araç belgesi sunulmadığı yönündeki itirazların yerinde olmadığı;

Davalı sigorta şirketinin █████/2025 kaza tarihi itibarıyla geçerli olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve ilgili Hazine ve Maliye Bakanlığı tebliğleri uyarınca, maddi zararlar için araç başına teminat limitinin 300.000,00 TL olduğu, sigorta şirketince davacıya 100.000,00 TL ve davacının kasko şirketine 165.849,68 TL olmak üzere toplam 265.849,68 TL ödeme yapıldığı, bu durumda bakiye teminat limitinin 34.150,32 TL kaldığı ve sorumluluğunun bu miktarla sınırlı olduğu, davacının aracı hususi olduğundan avans faizi talebinin yerinde olmadığı ve yasal faize hükmedilmesi gerektiği, davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinin KTK'nın 99. maddesi uyarınca davacının usulüne uygun başvurusunu takip eden sekizinci iş gününün sonu olan █████/2025 tarihi, diğer davalıların temerrüt tarihinin ise haksız fiil tarihi olan █████/2025 tarihi olduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Değer kaybı tazminatı talebi yönünden davanın kabulü ile 50.000,00 TL bakiye tazminatın, davalı... .... .... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 34.150,32 TL ile sınırlı olmak üzere, davalı sigorta şirketi yönünden █████/2025 tarihinden, diğer davalılar ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. yönünden █████/2025 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Araç mahrumiyet zararının yönünden davanın kabulü ile 31.100,00 TL tazminatın, █████/2025 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

3-Kabul edilen toplam 81.100,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 5.539,94 TL karar ve ilam harcından 615,40 TL peşin harç, 1.381,57 TL ıslah harcı toplamı olan 1.996,97 TL harcın düşümü ile eksik kalan 3.542,97 TL harcın, kabul oranlarına göre 2.184,24 TL'sinin davalılardan (davalı sigorta şirketinin 1.491,84 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak kaydı ile) müteselsilen, 1.358,73 TL'sinin davalılar ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'den müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

4-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 615,40 TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı, 1.381,57 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.699,87 TL harcın, kabul oranlarına göre 1.664,47 TL'sinin davalılardan (davalı sigorta şirketinin 1.136,84 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak kaydı ile) müteselsilen, 1.035,40 TL'sinin davalılar ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacının karşıladığı 1.745,00 TL yazışma gideri, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.745,00 TL yargılama giderinin, kabul oranlarına göre 4.774,79 TL'sinin davalılardan (davalı sigorta şirketinin 3.261,21 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak kaydı ile) müteselsilen, 2.970,21 TL'sinin davalılar ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul oranlarına göre 2.897,55 TL'sinin davalılardan (davalı sigorta şirketinin 1.979,04 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak kaydı ile) müteselsilen, 1.802,45 TL'sinin davalılar ... .... .... Yatırım Danışmanlık A.Ş.'den müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 81.100,00 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin, kabul oranlarına göre 27.742,50 TL'sinin davalılardan (davalı sigorta şirketinin 18.948,30 TL ile sınırlı ve sorumlu olmak kaydı ile) müteselsilen, 17.257,50 TL'sinin davalılar ...Yatırım Danışmanlık A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,

Dair davacı vekili ile Davalı ...Yatırım Danışmanlık A.Ş. vekilinin yüzüne karşı, davalı sigorta şirketi vekili ile davalı...'ün yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine ya da bulunmadığı takdirde Asliye Hukuk Mahkemesine dilekçe verilmesi sureti ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır