Danıştay 6. Dairesi, Konya Seydişehirdeki belirli bir parselde değer denkliği gözetilmeyen parselasyon işlemine dayanak oluşturan imar planı revizyonlarının hukuka uygunluğunun temyizen incelenmesi kararı.
Özet: Dava, davacıya ait taşınmazı etkileyen parselasyon işlemi ve buna dayanak teşkil eden 1/1000 ve 1/5000 ölçekli imar planı revizyonlarının iptali istemiyle açılmış; ilk derece mahkemesi, plan revizyonlarının şehircilik ilkelerine ve kamu yararına uygun olduğuna hükmederek bu yönden davayı reddederken, davacının parseli özelinde değer denkliği sağlanmadığı ve olası mülkiyet sorunlarını en aza indirecek alternatif parselasyon planının yapılmadığı gerekçesiyle parselasyon işlemini kamu yararına aykırı bularak iptal etmiş; davacı tarafından imar planlarına ilişkin ret kararına karşı yapılan istinaf başvurusu bölge idare mahkemesince reddedilmiş olup, davacı imar planlarının usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla temyiz başvurusunda bulunmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A Y ALTINCI DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : 1- ... Büyükşehir Belediye BaşkanlığıVEKİLİ : Av. ... 2- ... Belediye ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Konya ili, Seydişehir ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına ilişkin Seydişehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının onaylanmasına ilişkin Konya Büyükşehir Belediye Encümeninin ... ve ... sayılı kararı ile parselasyon işleminin dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planı revizyonu ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonunun iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonu ile 1/1000 ölçekli uygulama imar plan revizyonunun Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 4 ve 6. maddelerinde düzenlenen kademeli birliktelik esasına uygun olduğu, üst ölçekli nazım imar plan ile belirlenen fonksiyon TAKS ve KAKS değerlerinin dava konusu parsel bakımından uygun olduğu, dava konusu planların 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planı ve 1/25.000 ölçekli nazım imar planlarında öngörülen revizyon gerekçeleri sağlandığından şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uygun olduğu, 3194 Sayılı İmar Kanunun 18. maddesi uyarınca yapılan parselasyon işeminin ise dayanağı imar planlarına uygun olarak hazırlandığı, düzenleme sınırının ilgili Yönetmeliğin 6. maddesine uygun geçirildiği, parselin sınırlarının dikkate alındığı, düzenleme ortaklık payının mevzuatın öngördüğü yasal ölçüler içerisinde alındığı, alınan DOP’un Kanun ve Yönetmelikte belirtilen amaçlara tahsis edildiği, uygulama öncesinde kadastro yolları olarak işlev gören alanların dikkate alındığı ve düzenleme sonrasında da aynı işlevini devam ettirmesinin sağlandığı, ancak dava konusu ... ada, ... parsel özelinde yapılan imar parseli tahsisi işleminin doğru olmadığı, teknik ve ekonomik değer bakımından daha uygun ve olası mülkiyeti kullanım sorunlarını en aza indirecek alternatif parselasyon planı oluşumunun teknik olarak mümkün olduğu halde bunun yapılmadığı, imar parseli tahsisi işlemlerinde düzenleme öncesi taşınmaz değeri ile düzenleme sonrası tahsis edilen imar parselleri değerinin eşit olmadığı, yapılan parselasyon işleminde değer denkliği davacı parseli bakımından korunmadığından işlemin kamu yararına uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.Belirtilen gerekçelerle, dava konusu parselasyon işleminin iptaline, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı revizyonu 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonu yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının davanın reddine ilişkin kısmı yönünden hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu imar planları yönünden temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı Seydişehir Belediye Başkanlığı tarafından; temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.Davalı Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından; savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Dava, Konya ili, Seydişehir ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı davacıya ait taşınmazı kapsayan alanda 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi uyarınca parselasyon yapılmasına ilişkin Seydişehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı kararının onaylanmasına ilişkin Konya Büyükşehir Belediye Encümeninin ... ve ... sayılı kararı ile parselasyon işleminin dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planı revizyonu ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı revizyonunun iptali istemiyle açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 3194 sayılı İmar Kanununun işlem tarihinde yürürlükteki şekliyle 5. maddesinde; "nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan, uygulama imar planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlığa konu ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın, dava konusu Konya Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ile Konya Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında konut, otopark ve yol alanı olarak planlandığı görülmektedir. İdare Mahkemesi kararına esas alınan bilirkişi raporunda yer alan, uyuşmazlık konusu taşınmazın nazım imar planında "orta yoğunlukta mevcut konut alanı (151 Kişi/Ha) ve otopark alanı ve yol alanı" fonksiyonu ile gösterilen alanda kaldığı, uygulama imar planında ise "ayrık nizam 4 katlı konut alanı, TAKS 0,30, KAKS:1,20 ve otopark alanı ve yol alanı" kullanımında kaldığı, kademeli birliktelik esası çerçevesinde, üst ölçekli nazım imar planlar ile belirlenen fonksiyon ve TAKS ve KAKS değerlerinin dava konusu parselin civarında yer alan emsal yapılaşma koşulları bakımından uygun olduğu yönündeki tespitler doğrultusunda, Mahekemece imar planları yönünden davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Anılan bilirkişi raporunda, uyuşmazlık konusu parselin yaklaşık %70’nin (1453 m²) yol ve otopark alanına, %30’nun (618 m2 ) konut alanına isabet ettiği tespitine de yer verildiği, davacı tarafından da dava dilekçesinde, taşınmazın yol ve otopark alanında kalan kısmına ve konut alanında getirilen yapılaşma şartlarına ilişkin itirazlarda bulunulduğu buna karşın bilirkişilerce, sadece taşınmazın konut alanında kalan kısmına ilişkin değerlendirmelerle rapor hazırlandığı, yol ve otopark alanında kalan kısmına ilişkin detaylı bir araştırma ve değerlendirme yapılmadığı görülmektedir. Bu durumda, davacının itiraz konusu yaptığı taşınmaza getirilen yol ve otopark alanı kullanım kararlarının irdelenmesi yönünden bilirkişi incelemesinin yeterli olmadığı sonucuna varıldığından, imar planına konu yol ve otopark alanı kullanım kararlarının, mevzuat hükümleri kapsamında ulaşım, trafik gibi etkenler de göz önünde bulundurularak yer seçimi, asgari büyüklük ve kişi başına düşen alan açısından uygun olup olmadığının kapsamlı bir biçimde incelenmesi sonucuna göre yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir. Bu itibarla, dava konusu imar planları yönünden eksik inceleme ve değerlendirme sonucu davanın reddi yolunda İdare Mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle imar planları yönünden davanın reddine, parselasyon işleminin iptaline dair Mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısmına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.