Danıştay, şirketlerin henüz tahakkuk etmemiş vergi borçlarından kanuni temsilcilere uygulanan ihtiyati haciz işlemlerinin hukuka aykırı olduğuna hükmetti.
Özet: Hukuki evrak, bir şirketin vergi borçları nedeniyle kanuni temsilcisinin aracı üzerine uygulanan ihtiyati haciz işleminin iptali talebini değerlendirmektedir; ilgili düzenlemelerde asıl borçlu olmayan kanuni temsilciler adına teminat isteme veya ihtiyati haciz gibi koruyucu işlemlerin uygulanabileceğine dair açıklık bulunmadığı, ayrıca kanuni temsilcilerin ancak kesinleşmiş ve şirketten tahsil edilememiş borçlardan sorumlu olduğu belirtilerek, henüz tahakkuk etmemiş vergi borçları için bu aşamada sorumluluklarının doğmadığı gerekçesiyle işlemin hukuka aykırı olduğu sonucuna varmaktadır.
T.C.
D A N I Ş T A YDOKUZUNCU DAİRE Esas No : █████████ Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı- ...VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ:Dava konusu istem: Davacı hakkında, ... İnşaat Turizm San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin vergi borçlarından dolayı kanuni temsilcisi sıfatıyla, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun'un 13/3. maddesi uyarınca sahip olduğu araca uygulanan ihtiyati haciz işleminin iptali istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; Mahkemece dava konusu ihtiyati haciz işlemine ilişkin olarak davacı hakkında kanuni koşulların oluşup oluşmadığı hususunun sorulmasına dair verilen ara kararına, davalı idarece verilen cevapta 6183 sayılı Kanunun 13/3. maddesindeki davacının belli ikametgahının olmaması, kaçma ya da hileli yollara başvurması gibi ihtiyati haciz koşullarının olayda gerçekleştiğine dair herhangi bir bilgiye yer verilmediği görüldüğünden, dava konusu ihtiyati haciz işleminde sebep unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Arz olunan ve re'sen gözetilecek hususlara istinaden kararın bozulması istenilmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE:MADDİ OLAY: Davacı hakkında, ... İnşaat Turizm San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin vergi borçlarından dolayı kanuni temsilcisi sıfatıyla sahip olduğu araca 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun'un 13/3. maddesi uyarınca uygulanan ihtiyati haciz işleminin iptali istemine ilişkindir. İLGİLİ MEVZUAT: 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un "teminat isteme" başlıklı 9. maddesinde; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 344. maddesi uyarınca kaçakçılık cezası kesilmesini gerektiren haller ile 347. maddesinde sayılan hallere temas eden bir amme alacağının salınması için gerekli muamelelere başlanmış olduğu takdirde vergi incelemesine yetkili memurlarca yapılan ilk hesaplamalara göre belirtilen miktar üzerinden tahsil dairelerince teminat isteneceği, aynı Kanun'un 13. maddesinde, ihtiyati haciz sebeplerinin yedi bent halinde sayıldığı, bu hallerden herhangi birisinin mevcudiyeti halinde ihtiyati haczin hiçbir müddetle mukayyet olmaksızın alacaklı amme idaresinin mahalli en büyük memurun kararıyla, haczin ne suretle yapılacağına dair olan hükümlere göre derhal tatbik olunacağı, ihtiyati tahakkuk başlığını taşıyan 17. maddesinde de, ihtiyati tahakkuk sebeplerinin üç bent halinde sayıldığı, bu hallerden birinin bulunması durumunda vergi dairesi müdürünün yazılı isteği üzerine defterdarın, mükellefin henüz tahakkuk etmemiş vergi ve resimlerden Maliye Bakanlığınca tespit ve ilan edilecek olanlarla, bunların zam ve cezalarının derhal tahakkuk ettirilmesi hususunda yazılı emir vereceği, vergi dairesi müdürünün de bu emri derhal tatbik edeceği hükme bağlanmıştır.HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Yukarıda bahsedilen hükümlerde sözü edilen teminat isteme, ihtiyati haciz ve ihtiyati tahakkuk, kamu alacağının cebren tahsil ve takip işlemleri olmayıp, icrai muamelelere başlamadan önce tahsile konu amme alacağının tehlikeye girmemesi için korumaya yönelik işlemlerdir. Bu işlemler korumaya yönelik olduğundan, bunların asıl muhatabı amme borçlusu, diğer bir değişle verginin mükellefi veya sorumlusudur. İlgili düzenlemelerde, esas amme borçlusu olmayan ortaklar, yönetim kurulu üyeleri, icra komitesi üyeleri, kanuni temsilciler adına teminat isteme, ihtiyati haciz ve ihtiyati tahakkuk gibi amme alacağının korunmasına ilişkin işlemlerin uygulanabileceğine dair bir açıklık bulunmamaktadır. 213 sayılı Kanun'un 10. maddesi uyarınca kanuni temsilciler ancak kesinleşen ve şirketin mal varlığından tamamen veya kısmen alınamamış olan borçlarından dolayı sorumlu tutulabileceklerinden, henüz tahakkuk etmemiş vergi borçlarından bu aşamada sorumlu olmaları düşünülemez. Dosyanın incelenmesinden, asıl borçlu ... İnşaat Turizm San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin vergi borçları nedeniyle 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 13/3. maddesi uyarınca davacı hakkında ihtiyati haciz uygulanmasına karar verildiği anlaşılmaktadır Bu durumda, amme alacağının asıl borçlusu olmayan kanuni temsilci adına doğrudan teminat, ihtiyati haciz ve ihtiyati tahakkuk gibi amme alacağının korunmasına ilişkin işlemlerin uygulanmasına yasal olanak bulunmadığından, davacının banka hesabına uygulanan ihtiyati haczin iptali istemiyle açılan davayı yazılı gerekçeyle kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yönelik davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.KARAR SONUCU:Açıklanan nedenlerle;1.Davalının temyiz isteminin reddine,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda yazılı gerekçeyle ONANMASINA, 3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.(X)KARŞI OY : Temyize konu kararın onaması gerektiği oyu ile karara gerekçe yönünden katılmıyoruz.