kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasında, ham toprak niteliğindeki meşelik arazide zilyetlik iddiasının eksik bilirkişi incelemesiyle karara bağlanması nedeniyle bölge adliye mahkemesi kararının bozulması.

Kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasında, ham toprak niteliğindeki meşelik arazide zilyetlik iddiasının eksik bilirkişi incelemesiyle karara bağlanması nedeniyle bölge adliye mahkemesi kararının bozulması.

Özet: Bu hukuki evrak, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasında, taşınmazın eğim ve bitki örtüsü gibi özelliklerinin ziraat bilirkişi raporunda belirtilmesine rağmen, zilyetlikle mülk edinme koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davacı lehine kısmi tescile karar veren ilk derece mahkemesi kararını onayan bölge adliye mahkemesi kararının eksik inceleme nedeniyle bozulmasına ilişkindir; özellikle, taşınmazın evveliyatı, toprak yapısı, niteliği, zilyetlikle mülk edinilebilirliği ve orman toprağı niteliği hususlarında, yeni oluşturulacak üç kişilik ziraat mühendisi ve bir fen bilirkişisi ile mahallinde detaylı keşif ve bilimsel esaslara dayalı rapor alınarak tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

1. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : █████████ E., ████████ K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : ████████ E., ████████ K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Dava, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Kadastro sonucu, Konya ili, Meram ilçesi, ... Mahallesinde bulunan 2 29... parsel sayılı 131.782,38 metrekare yüz ölçümündeki ham toprak nitelikli taşınmaz, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu belirtilerek davalı Hazine adına tespit ve 06.09.2006 tarihinde tescil edilmiştir. Davacı ...; çekişmeli taşınmazın bir kısmının kendisine ait olduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptali ve adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Davalı Hazine vekili; davacı lehine zilyetlikle mülk edinme koşullarının oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesince hak düşürücü süreden davanın reddine dair verilen karar Bölge Adliye Mahkemesince davanın esasına girilmesi gerektiği belirtilerek kaldırılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince, davacı lehine zilyetlikle mülk edinme koşulları oluştuğu gerekçesiyle dava konusu 2 29... parselde fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 15.335,295 m²'lik bölümünün davalı adına tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline dair verilen kararın istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davalı Hazine vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

Ne var ki; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Şöyle ki; ziraat bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazın %15-%60 eğimli olduğu, taşınmazda çalı formunda meşe ağaçlarının bulunduğu tespitlerine yer verilmiş olup bu hususta gerekli araştırma yapılmadan karar verilmiştir.

Hal böyle olunca; Mahkemece, mahallinde önceki ziraat mühendisi bilirkişiden farklı yeni oluşturulan 3 kişilik ziraat mühendisi kurulu ve bir fen bilirkişinin katılımıyla keşif yapılmalı, keşifte hakim gözetiminde taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip onaylanarak dosyaya eklenmeli; üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulundan taşınmazın evveliyatını, toprak yapısını, niteliğini ve zilyetlikle mülk edinilebilecek yerlerden olup olmadığını, taşınmazdaki meşe ağaçlarının sayısı ve yaşını belirten, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı şekilde açıklayan, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisine, keşfi takibe ve denetlemeye olanak verir rapor ve kroki düzenlettirilmeli; öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilip ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapılmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

Davalı Hazine vekilinin açıklanan nedenden ötürü yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Temyiz eden davalı Hazine harçtan muaf olduğundan, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 17.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.