Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası kaynaklı araç hasarı, değer kaybı ve kullanım mahrumiyeti talepleriyle açılan belirsiz alacak sigorta davası.
Özet: 03.12.2023 tarihli bir trafik kazası sonrası, aracı hasar gören davacı, tam kusurlu bulunan diğer aracın sürücüsü, sahibi ve sigorta şirketinden, kaza nedeniyle oluşan araç hasarı, değer kaybı ve aracını kullanamamaktan kaynaklanan mahrumiyet zararlarının müştereken ve müteselsilen tazminini talep etmektedir; davalı sigorta şirketi ise araç hasar bedelinin zaten davacının kasko sigortacısına ödendiğini, değer kaybı talebinin yeni genel şartlara göre değerlendirilmesi gerektiğini ve davanın belirsiz alacak davası olarak reddedilmesi gerektiğini savunmaktadır.
T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye YetkiliANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████HAKİM :... KATİP : ... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 1- ... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... DAVALILAR : 2- ... 3- ... DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025YAZIM TARİH : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 03.12.2023 tarihinde ... ' da müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı, ... model ve ... marka hususi araca, davalı ... yönetimindeki ...' e ait olan ... plakalı aracın çarptığını, meydana gelen kazada tamamen karşı tarafın kendisinin de kabul ettiği üzere, kusurlu olduğunu; Meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkiline ait aracın sol ön kısırımdan darbe alarak kaporta aksamının hasarlandığını, ekspertiz raporunda da görüldüğü üzere KDV dahil 57.097,03-TL'lik hasara sebebiyet verildiğinin sabit olduğunu, ayrıca ekspertiz raporu kapsamında müvekkilinin aracına gerekli olan tüm parçalar temin edildikten sonra, aracın tamir süresinin 15 gün civarında olabileceğinin öngörüldüğünü, bu süreçte müvekkilinin, aracının tamirde kalması sebebiyle kullanamayacağını; Hasara uğrayan aracın .../TRAMER geçmiş hasar kaydı bulunmadığını, müvekkilinin aracının tüm bakımlarını yaptırdığını ve araçta kazaya kadar herhangi bir parça değişikliği veya bir çökük, çizik bulunmadığını; Arabuluculuk yoluna başvurulmuşsa da anlaşmaya varılamadığını ve 09.02.2024 tarihli arabuluculuk görüşmeleri son oturum tutanağının düzenlendiğini; Davalı ...' e ait olan ... plakalı araç üzerine ve davalı adına kayıtlı, taşınır, taşınmaz, banka hesaplarına ihtiyati tedbir konulmasını; Davalı ... yönetimindeki ...' e ait olan ... plakalı aracın 96100 kusurlu olduğu kazada, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, uzman bilirkişiler tarafından hesaplandığında artırılmak üzere (tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere); Müvekkilinin ... plakalı aracında kaza sebebiyle oluşan hasardan kaynaklı değer kaybından dolayı şimdilik 100,00-TL değer kaybının kaza tarihi olan 03.12.2023 gününden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ..., ... ve sigorta şirketinden (sigorta şirketinin yasadan ve sözleşmeden doğan yükümlülükleri ve sigorta şirketi için sorumlu olduğu limitle sınırlı kalmak kaydıyla ve arabuluculuk sürecinin başladığı başvuru günü olan 04.01.2024 gününden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte) müşterek ve müteselsilen tahsiline; Müvekkilinin ... plakalı aracını kullanamamasından kaynaklı mahrumiyet zararından dolayı şimdilik 100,00-TL Mahrumiyet zararının kaza tarihi olan 03.12.2023 gününden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ..., ...' den müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekili 05.04.2024 tarihli vekili cevap dilekçesinde özetle; HMK. Madde 121 gereğince davacı, dava konusu olaylara ilişkin dayandığı hususları tevsik eden delillerini davalı taraflara tebliğ ettirmek zorunda olduğunu, davacının bu lâzımeyi yerine getirmediğini, bu sebeple de davaya ancak vakıf oldukları bilgiler çerçevesinde cevap verebildiklerini, bu eksiklik giderildikten sonra gerekirse daha ayrıntılı cevap haklarını saklı tuttuklarını, davacının delillerinin taraflarına tebliğinden sonra mukabil delillerini sunacaklarını, davacı tarafa bu noksanlığın ikmal ettirilmesini; Davanın "HMK 107. Md. Gereği belirsiz alacak davası" olarak ikame etmesi sebebiyle davanın reddi gerektiğini; Müvekkil şirket tarafından araç hasarına dair davacının kasko sigortacısı olan ... A.Ş' ye ödeme yapılmış olup işbu ödemenin bakiye poliçe teminatında dikkate alınması gerektiğini, huzurdaki davadan önce davacıya ait aracın Kasko sigortacısının yaptığı başvuru üzerine şirket nezdinde ... numaralı hasar dosyası açıldığını, müvekkili şirket tarafından ekspertiz incelemesi yapıldığını ve yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde araç hasarı bedeli 57.096,86 TL olarak tespit edildiğini ve işbu tutarın ... A.Ş'ye 28.02.2024 tarihinde ödendiği Davacının değer kaybı talebi ile davadan önce yaptığı başvuru üzerine şirketleri nezdinde ... numaralı hasar dosyası açıldığını, ... tarafından eksper atandığını, mağdurun hesabına ödeme yapılmasını beklemeden huzurdaki davayı açtığını; Kabul anlamına gelmemek kaydıyla; Yeni trafik sigortası genel şartlarının 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe girdiğini, dava konusu kazanın 03.12.2023 tarihinde gerçekleştiğini, ayrıca poliçe vadesinin de 23.09.2023-23.09.2024 tarihleri arasında olduğunu, dava konusu kazanın, trafik sigortası yeni genel şartları kapsamında olduğunu, yeni genel şartlar uyarınca değer kaybı hesaplama yönteminin değiştiğini, değer kaybı hesaplamasında yeni genel şartlar uyarınca hesaplama yapılmasını, bu genel şartlar çerçevesinde çıkan değer kaybı aracın rayiç bedelinin 942 sinden düşük olduğunun ispatlanacağını; Davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin sorumluluğunun bakiye poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu ve yapılacak olan hesaplamada yukarıda bahsedilmiş olan ve ekte belirttikleri ödemelerin dikkate alınmasını; Davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın, sigortalının kusurunu ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, sigortalının kusuru ve davacının zararı konularında bilirkişi tetkikatı yapılması gerektiğini; Davanın kabulü anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin usulen temerrüte düşürülmediği için dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olabileceğini; Yetki itirazının kabul edilerek dosyanın yetki yönünden reddini; Aleyhlerine haksız olarak açılan davanın reddini; Davacının davasının ispatı halinde; müvekkili şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmamasını, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı bakiye poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını ve faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep ve beyan etmiştir. DELİLLER:-Hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, poliçe,-Davacıya ait aracın geçmiş hasarlarına dair ... kayıtları,-Bilirkişi raporu█████/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;1.Davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Davalı ... A.Ş. tarafından trafik sigortalı, maliki davalı ... olan ... plaka sayılı aracın sürücüsü davalı ...” in, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 46/h maddesini ihlal etmesi ve aynı kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller ile ilgili 84/b maddesine göre asli kusurlu olması nedeniyle % 100 (yüzde yüz tam kusurlu) olduğu; ... plaka sayılı aracın maliki ve sürücüsü davacı ...” a ise atfedilebilecek kusur olmadığı;2.Yukarıda yer alan tespitler ve dava dosyası münderecatı birlikte değerlendirildiğinde; Davacının aracında meydana gelen toplam hasarın KDV Hariç 47.580,86 TL (KDV Dahil 57.097,03 TL) olduğu; Söz konusu hasar tutarında yer alan tüm hasarlı parçaların/malzemelerin değişimi ile işçilik bedellerinin kaza tarihindeki piyasa şartlarıyla ve anlaşmalı kaza tespit tutanağı/krokisine/fotoğraflara göre kaza şekliyle uyumlu olduğu; Yedek parça kodlarının ... aracına ait olduğu; Davalının hasar kapsamında yaptığı ödeme ve sigortalısının kusur oranı (96100) dikkate alındığında, davalı sigorta şirketinin hasar ödemesi kapsamında davacının bakiye hasar alacağının bulunmadığı;3. Sayın Mahkeme tarafından ... tarafından 04 Aralık 2021 tarihli ve 31679 sayılı Resmi Gazete” de yayımlanan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar” ın Ek-İ' inde belirtilmiş olan formülün kullanılmasına karar verildiği takdirde; Davalının sigortalısının kusur oranı (90100) dikkate alındığında, değer kaybı tutarının 39.343,52 TL olması gerekeceği;4. Sayın Mahkeme tarafından emsal Yargıtay kararının uygulanmasına karar verildiği takdirde; davaya konu aracın kaza tarihindeki değer kaybının (511.543,95- 431.542,77-80.001,18 TL) olacağı;5. Dava dosyasında ikame araç kullanıldığına dair herhangi bir belge görülememiştir. Dolayısıyla araç mahrumiyet zararının sağlıklı ve doğru bir şekilde tespit edilebilmesi için, davacı tarafından aracın tamirde geçirdiği süreci gösteren belgelerin ve varsa ikame araç kullanımına ait ödeme belgelerinin (Fatura, dekont, makbuz vb.) dava dosyasına katılmasının uygun olacağı; Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise, araç mahrumiyet bedelinin trafik sigortası poliçesi kapsamında yapılıp yapılamamasına ait hukuki değerlendirme Sayın Mahkemenin takdirinde olmak Üzere; 26.12.2023 tarihli Ekspertiz Kesin Hasar Raporu'ndaki davaya konu aracın 15 iş günü olan tamir süresinin dikkate alınabileceği Davacının araç mahrumiyet bedeli olarak (733,33 x 15 gün-10.999,95 TL) fiyatının takdir edilebileceği; Görüş ve kanaatiyle hazırlanan işbu raporu son takdiri ve kararı Sayın Mahkemenize ait olacağını belirtmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL:Dava, trafik kazası sebebiyle davacı aracında meydana gelen değer kaybı ve mahrumiyet zararı talebine ilişkindir. Davacının, dosyada mübrez █████/2023 tarihli kaza tespit tutanağında ...plaka numaralı araç sürücüsü ve maliki olduğu, davalı ...'in ... plaka numaralı aracın maliki, davalı ...'in kaza anında araç sürücüsü, davalı sigorta şirketinin ise bu aracın █████/2023-█████/2024 tarihleri arasında geçerli sigortacısı olduğu, kazanın ... . Sokak kesişiminde davalının sigortacısı olduğu ... plaka numaralı aracın ... Caddesinden seyretmekte olan davacıya ait araca çarpması neticesinde davacıya ait aracın yan kısımlarında hasar meydana geldiği anlaşılmıştır. Eksikliklerin ikmali ile dosya hasar ve kusur alanında uzman makine mühendisi bilirkişiye tevdii edilmekle ön inceleme duruşmasında tespit edilen ihtilaf konularında rapor tanzimi istenilmiş, bilirkişi tarafından tanzim edilen █████/2024 tarihli rapor dosyaya sunulmuş ve dava taraflarına tebliğ edilmiştir. Bilirkişi raporunda, ... plaka numaralı araç sürücüsü ...'in 2918 sayılı KTK'nun 46/h maddesini ihlal etmekle 84/b maddesi gereğince %100 oranında kusurlu olduğu; davacının kusursuz olduğunun tespit edildiği; davacıya ait araçta meydana gelen hasarın KDV hariç 47.580,86-TL olmakla bu hasar sebebi ile davacının bakiye hasar alacağı olmasığı ve değer kaybı tutarının █████/2021 tarihinde 31679 sayılı Resmi gazetede yayınlanan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar gereğince yapılan hesap neticesinde 39.434,52-TL olduğu; Yargıtay uygulamasında kabul edilen hesaplama yöntemi gereğince değer kaybının 80.001,18-TL olacağı, hasar sebebi ile aracın 15 iş günü içerisinde tamir edilebileceği ve bu süre içerisindeki hak mahrumiyeti alacağının 10.999,05-TL olacağının hesap edildiği görülmüştür. Araçta meydana gelen değer kaybı istikrar kazanan yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle önceki kazalar araştırılarak niteliği ve etkisi göz önüne alınarak, tartışılarak hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, modeli, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmadan ibarettir. Daha somut bir ifade ile aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmalıdır. (... sayılı, █████/2017 tarihli kararları)Yazılı Yargıtay İçtihadı gereğince tanzim edildiği anlaşılan rapora taraf vekillerince itiraz edilmişse de sunulan raporun dosya kapsamına uygun, denetime ve hüküm tesisine elverişli olduğu anlaşılmış ve itirazın reddine karar vermek gerekmiştir. Davalı sigorta şirketi yönünden temerrüdün başlangıcını tespite yarar evrakın davacı tarafça dosyaya sunulmadığı, bu halde temerrüdün arabuluculuk başvurusu ile oluşacağı kabulü ile yapılan hesapta davalı sigorta şirketinin başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrasında yani █████/2024 tarihinde mütemerrid olduğu; diğer davalılar yönünden faizin kaza tarihinden itibaren talep edilmesinin mümkün olduğu, davacıya ait aracın hususi vasıflı olması da nazara alınarak talep edilebilecek faizin yasal faiz olduğu, hak mahrumiyeti alacağının poliçe kapsamında olmadığı, sigorta şirketinin bakiye poliçe limiti gereğince sorumlu olduğuna dair aşağıdaki yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacının değer kaybı talebine ilişkin olarak talebinin kabulü ile, 80.001,18-TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı ... AŞ'nin bakiye poliçe limiti olan 62.903,14-TL ile sınırlı olmak üzere █████/2024 tarihinden yasal faiz uygulanmak suretiyle, davalılar ... ve ... yönünden █████/2023 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle tahsiline,2-Davacının araç mahrumiyet zararı talebi yönünden davanın kabulü ile,10.999,95-TL'nin █████/2023 kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 3-Bu karar nedeniyle alınması gerekli 6.216,28-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harç ile 1.551,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 4.237,68-TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına, (davalı sigorta şirketi 3.486,28-TL ile sorumlu olmak üzere)4-HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.800,00-TL zorunlu arabuluculuk giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,5-Davacı iş bu davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 1.004,00-TL posta tebligat gideri, 25,00-TL dosya gömleği ücreti, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti, 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı, 1.551,00-TL ıslah harcı toplamı 7.435,2-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair davacı vekili Av. ... 'ın yüzene karşı , kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.Katip ... ¸e-imzalıdır. Hakim ... ¸e-imzalıdır.