Konya Asliye Ticaret Mahkemesi, inşaat yapım sözleşmesi kapsamında ücret, tapu iptali, tescil ve haksız tahsilat alacağı talepli davayı inceleyen esaslı karar.
Özet: Davacı şirket, davalı kooperatif ile imzalanan inşaat yapım sözleşmesi kapsamında, hizmet bedeli olarak kararlaştırılan ancak devri yapılmayan dört dükkanın tapu iptali ve tescilini, mümkün olmaması halinde 200.000 TL rayiç bedelin ticari faiziyle ödenmesini ve maliye incelemesinde tespit edilen haksız tahsil edilen 190.000 TLnin ticari faiziyle iadesini talep ederken; davalı kooperatif ise davacının sözleşmedeki edimlerini yerine getirmediğini, inşaatın ayıplı olduğunu, oturma ruhsatı dahi alınamadığını belirterek davanın reddini istemiştir.
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K.
T.C. KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : DAVACI : VEKİLLERİ : DAVALI : VEKİLLERİ : BİRLEŞEN KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN... ESAS - ... KARAR SAYILI DOSYASINDA; DAVACI : VEKİLLERİ : DAVALI : VEKİLLERİ : DAVA : TAPU İPTALİ ve TESCİL veya ALACAK (Birleşen Dava Yönünden: ALACAK)DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :Davacı vekili █████/2013 tarihli dilekçesiyle; davacı şirket ile davalı kooperatif arasında █████/2006 tarihli inşaat yapım sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ile malzeme bedeli davalı kooperatife ait olmak üzere Konya, ..., ... Mahallesi, ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ve ... ada üzerindeki parsellerin inşaat yapım işinin davacı şirkete verildiğini, sözleşme ile inşaat maliyetinin %10'unun ücret olarak davacıya verilmesinin ve davacıya verilmesi gereken ücretin %70'ine kadar olan kısmının da yapılacak binalardaki işyeri veya daire olarak ödenebileceğinin kararlaştırıldığını, davalı kooperatif tarafından █████/2010 tarihli yönetim kurulu kararı ile 4 dükkanın davacıya verilmesini kararlaştırdığını ancak, tapuda devrinin yapılmadığını beyan ederek, dava konusu Konya, ..., ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazdaki A Blok 1 ve 2 bağımsız bölüm nolu dükkanlar ile aynı yer, B Blok 1 ve 2 nolu bağımsız bölüm dükkanların davalı kooperatif adına olan tapu kaydının iptali ile sözleşmeden doğan ücret karşılığı olarak davacı şirket adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini, tapu tescili mümkün değil ise dava konusu dükkanların rayiç değerleri karşılığında şimdilik 200.000 TL.'nin █████/2010 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı kooperatiften alınarak davacıya verilmesini dava ve talep etmiştir. Açılan dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı davası, Mahkeme yapılarındaki değişiklik nedeniyle Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Davacı vekili █████/2013 tarihli dilekçesiyle de; davacı şirket ile davalı kooperatif arasında █████/2006 tarihli inşaat yapım sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ile inşaat maliyetinin %10'unun ücret olarak davacıya verilmesinin ve davacıya verilmesi gereken ücretin %70'ine kadar olan kısmının da yapılacak binalardaki iş yeri veya daire olarak ödenebileceğinin kararlaştırıldığını, davalı kooperatif tarafından █████/2010 tarihli yönetim kurulu kararı ile 4 dükkanın davacıya verilmesini kararlaştırdığını ancak, tapuda devrinin yapılmadığını bu konuda ayrıca dava açtıklarını, davalı kooperatifin kayıtları üzerinde maliye tarafından yapılan incelemede davalı kooperatifin davacı şirketten haksız olarak 190.000 TL. tahsil ettiğinin belirlendiğini beyan ederek, davalı kooperatif tarafından davacı şirketten haksız olarak tahsil edilen 190.000 TL.'nin ticari faizi ile davalı kooperatiften alınarak davacıya verilmesini dava ve talep etmiştir. Açılan dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2013 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile açılan davanın Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı davası ile birleştirilmesine karar verilmiştir. Birleştirilerek görülen her iki davada dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.Birleşen her iki davada davalı kooperatif vekili, taraflar arasındaki sözleşme gereğince davacının ifa etmesi gereken edimlerini ifa etmediğini, belirsiz alacak davası da açamayacağını, yapılan işin davalıdan kabul edilmesi beklenemeyecek kadar ayıplı ve kötü olduğunu, davacının hiçbir alacağının bulunmadığını, yapılan inşaatlar yönünden oturma ruhsatı dahi alınamadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.Birleşen her iki davada taraflarca █████/2006 tarihli inşaat yapım sözleşmesi, █████/2011 tarihli dükkan satış sözleşmesi, davalı kooperatif yönetim kurulunun █████/2010 tarihli karar sureti, █████/2013 tarihli vergi inceleme tutanağı, davalı kooperatif tarafından davacı şirketten yapılan tahsilatlara ilişkin tahsilat makbuzları, ihtarname suretleri (fotokopileri), Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ... , ... ... ... ... ... soruşturma sayılı dosyalarına ilişkin kovuşturmaya yer olmadığına dair karar suretleri ibraz edilmiş, Konya . Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı tespit dosyalarına ilişkin ilgili belge suretleri, ilgili noterlikten kura çekiliş tutanakları, dava konusu taşınmazların tapu kayıtları, ... Belediyesinden sözleşme konusu inşaatlara ilişkin yapı ruhsatı suretleri dosyamıza getirtilmiş, yapılan inşaatlara ilişkin iskan (yapı kullanım) ruhsatı olup olmadığı, yoksa sebebi araştırılmış, █████/2014 tarihinde 1. keşif yapılarak bilirkişi heyetinden █████/2014 tarihli rapor, █████/2015 tarihinde 2. keşif yapılarak başka bir bilirkişi heyetinden de █████/2016 tarihli rapor ve █████/2017 tarihli ek rapor alınmıştır. Davacı vekili █████/2017 tarihli ıslah dilekçesiyle; Konya, ..., ... Mahallesi, ... ada, ... parsel, B Blok, 2 nolu bağımsız bölümün davalı kooperatif adına alınan tapu kaydının iptali ile davacı şirket adına tescilini, dava konusu diğer 3 taşınmazın el değiştirmiş olması nedeniyle 3 taşınmazın bedeli olarak 1.439.849 TL.'nin █████/2010 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı kooperatiften tahsilini istediklerini beyan etmiştir. Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2017 gün ve ... E. (önceki esas no: ... E.) ... K. sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verilmiş, dosya Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2018 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile asıl davanın kısmen kabul kısmen reddine, birleşen davanın ise kabulüne karar verilmiş, karara karşı istinaf yoluna gidilmesi üzerine Ankara BAM . HD'nin █████/2020 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak dosya Mahkemesine gönderilmiş ve Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile asıl davanın kısmen kabul kısmen reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı da istinaf yoluna gidilmesi üzerine Ankara BAM . HD'nin █████/2022 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile ilk derece mahkemesi kararı görev yönünden kaldırılmış, dosya mahkemesine gönderilmiş ve Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2022 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile (karşı görevsizlik mahiyetinde) görevsizlik kararı verilmiş, dava Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2023 gün ve ... E. ... K. sayılı kararı ile de (Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararının, karşı görevsizlik olup, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin görevsizlik kararına karşı verildiği gerekçesiyle) dosyanın Konya . Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Yapılan yargılama sonunda Mahkememizin █████/2024 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile davacının asıl davasının kısmen kabul, kısmen reddine, birleşen davanın ise reddine karar verilmiştir.Karara karşı istinaf yoluna gidilmesi üzerine Ankara BAM . HD'nin █████/22024 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile "Dairemizin kaldırma kararından sonra; dosyaya ibraz edilen ... Belediye Başkanlığının █████/2024 tarihli 6842 Sayılı yazısında; dava konusu inşaat yönünden, yerinde yapılan incelemelerde inşaatın onaylı proje ve eklerine aykırı olduğu, bu nedenle yapı kullanma izin belgesi verilmesinin uygun görülmediği bildirilmiştir. O halde; davacı yüklenicinin, bağımsız bölümlerin tesciline ve iş bedeline hak kazanabilmesi için; mahkemece, belediyeden mevcut onaylı projeye aykırılıkların giderilip giderilemeyeceği, giderilebilecek nitelikteyse hangi iş ve işlemlerin yapılması gerektiğinin sorulması, yükleniciye projeye aykırılıkları gidermesi için makul süre ve yetki verilmesi, bu süre ve yetki sonunda aykırılıklar giderildiği takdirde, davacı yüklenicinin iş bedeli-bağımsız bölüm tesciline hak kazandığının kabulü ile buna uygun hüküm kurulması; verilen süre ve yetki sonucunda aykırılıklar giderilmediği takdirde, bilirkişiden rapor alınarak bunların giderilme bedelinin tespiti ile bu bedelin, yüklenicinin hak kazandığı iş bedeli ve/veya bağımsız bölüm miktarından mahsup edilmek suretiyle hüküm kurulması, ancak yukarıda açıklandığı üzere; belediyece yapılacak incelemede mevcut proje ve eklerine aykırılıkların hiç bir şekilde giderilemeyeceğinin belirtilmesi halinde ise; yüklenici iş bedeli - bağımsız bölüm tesciline hak kazanamayacağından açılan davaların reddine karar verilmesi gerekirken, açıklanan ve resen incelenmesi gereken bu hususlar hakkında hiç bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur" gerekçesiyle Mahkememizin kararı kaldırılmış, dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; Dava, "TAPU İPTALİ ve TESCİL veya ALACAK (Birleşen Dava ise: ALACAK)" davasıdır.Somut olayda ; davacı şirket tarafından asıl davada, taraflar arasındaki █████/2006 tarihli inşaat yapım sözleşmesine istinaden, iş maliyetinin %10'u esas alınmak suretiyle yapılan işlerin bedeli olarak, davalı kooperatif tarafından davacıya verilen 10 dairenin mahsubundan sonra kalan alacak karşılığında, dava konusu 4 bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili, terditli olarak da tapu kaydının iptali ve davacı adına tescili mümkün değil ise şimdilik bu bağımsız bölümlerin rayiç bedeli karşılığında 200.000 TL.'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsili istenilmiş, yargılama aşamasında bağımsız bölümlerden 3 tanesinin el değiştirdiğinin belirlenmesi nedeniyle █████/2017 tarihli ıslah dilekçesiyle dava konusu B Blok 2 nolu bağımsız bölümün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili, diğer 3 bağımsız bölümün rayiç bedeli olarak 1.439.849 TL.'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsili istenilmiş, tapu iptali ve tescil yönünden dava değeri ise (önceki kararda da açıklandığı üzere) 137.500 TL. olarak kabul edilmiştir. Birleşen dava ile de, davacı şirket tarafından davalı kooperatife gereksiz ödendiği ileri sürülen 190.000 TL.'nin faizi ile birlikte tahsili istenilmiştir. Davalı taraf ise, davacının ifasının aşırı şekilde ayıplı ve kötü olduğunu, inşaatın bir kısmının yapıldığını, yapılan kısımlar için iskan (oturması ruhsatı) alınmasının dahi mümkün olmadığını, inşaatın sözleşme ve projelere aykırı yapıldığını, davacının edimlerini yerine getirmediğini, davacıdan haksız tahsilat yapılmadığını beyan ederek, birleşen her iki davanın reddini istemiştir. Davalı kooperatif vekili, kooperatifin eski yönetimine ilişkin suçlayıcı beyanlarda bulunmuş ise de; bunun kooperatifin iç ilişkisi niteliğinde olduğu, önceki yöneticilere karşı şartları varsa ve yasal süreler geçmemişse sorumluluk davası açılabileceği, eski yöneticilere isnat edilen eylemler nedeniyle mahkumiyet kararının da bulunmadığı, eski yöneticilere isnat edilen eylemlerin davacı şirketin alacağını istemesine engel teşkil etmeyeceği sonucuna varılmıştır. Daha önce verilen kararlar nedeniyle istinaf incelemesi yapan Ankara BAM . HD'nin █████/2020 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamına göre de "Taraflar arasındaki sözleşme tapu devri yükümlülüğü içermesine rağmen adi yazılı şekilde düzenlendiğinden esasen şekil yönünden geçersiz ise de; sözleşmede devri kararlaştırılan bazı bağımsız bölümlerin iş bedeline mahsuben tapuda davacıya devredildiği anlaşılmakla, artık geçersiz olduğunun ileri sürülmesi iyi niyetli kabul edilemeyeceğinden, uyuşmazlığın sözleşmede öngörülen hükümler doğrultusunda çözümünde zorunluluk bulunmaktadır (YİBK, 30.09.1988 T. ... E.,... K)."Tarafların tacir olması nedeniyle ticari defterlerinde inceleme yaptırılmak istenilmiş, davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı, davalı tarafında defterlerini süresinde ibraz etmediği (ibrazdan kaçındığı) anlaşılmıştır. Davacının ticari defterlerine göre, davalı şirketten 588.345 TL. tahsil ettiği anlaşılmış, davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmaması nedeniyle kendisi lehine delil teşkil etmeyecek olmasına rağmen, 6100 s. HMK'nin 222/4. maddesi gereğince davacı aleyhine delil teşkil edeceği sonucuna varılmış, 588.345 TL.'nin davacı şirket tarafından davalı kooperatiften tahsil edildiği kabul edilmiştir. Davacı şirket tarafından bu bedelin 480.850 TL.'lik kısmının yapılan iş bedeli dışında danışmanlık bedelleri olarak tahsil edildiği iddia edilmiş ve kendi ticari defterlerine bu şekilde kaydedilmiş ise de; kendi ticari defterlerinin bu konuda davacı taraf lehine delil teşkil etmeyecek olması nedeniyle, davacı şirkete davalı kooperatif temsilcilerine yemin teklif edip etmeyecekleri sorulmuş, bu konuda kendilerine kesin süre verilmiş, davacı şirket tarafından yemin teklif etmeyecekleri bildirildiğinden davalı kooperatiften tahsil edildiği kayıtlı olan 588.345 TL.'nin tamamının iş bedeli karşılığında davalı kooperatiften tahsil edildiği sonucuna varılmıştır.Asıl dava yönünden yapılan değerlendirmede; Ankara BAM . HD'nin kararı gereğince ... Belediyesi'ne müzekkere yazılmış, ... Belediye Başkanlığı'nın █████/2025 tarihli cevabi yazısı ile, taraflar arasındaki sözleşmeye konu olan taşınmazların bir kısmında hiç yapı ruhsatı bulunmadığı ve bir kısım taşınmazlardaki inşaatların da 5 yıllık ruhsat süresi içerisinde tamamlanmadığı tespit edilerek, bütün yapılar için güncel deprem yönetmeliğine göre deprem performansı analizi yaptırılması, deprem performansının sağlanamadığının anlaşılması halinde de güçlendirme yapılması gerektiği, bir kısım binaların proje tadilatı yapılarak, bir kısım binaların ise imalatlarının düzeltilerek projeye aykırılıkların giderilebileceği ancak bunun için ruhsat eki proje ve raporların belediyeye eksiksiz sunularak müracaat edilmesi halinde yapı ruhsatı düzenlenebileceği bildirilmiştir.Belediye cevabi yazısı gereğince Mahkememizce Konya'da bulunan ve performans analizi yapabileceği değerlendirilen Üniversitelerden ve ayrıca piyasada bu amaçla çalışan lisanslı bir özel şirketten teklifler alınmış, teklif alınan Üniversitelerin tercih edilmeme ve özel şirketin tercih edilme sebepleri █████/2026 tarihli ara kararında ayrıntılı olarak açıklanmış, Mahkememizce tercih edilen özel şirketten fiyatları revize etmesi de istenilerek son fiyat ve teklifleri taraflara tebliğ edilmiş, █████/2026 tarihli ara kararı ile Mahkememizce tercih edilen şirketin revize edilmiş haliyle performans analizi ve buna ilişkin raporun düzenlenmesi ücreti olarak KDV dahil 2.796.000 TL.nin (ileride ihtiyaç duyulursa zemin etüdü ve güçlendirme projesi maliyetleri hariç olarak) yatırılması için davacı vekiline (fiyat teklifinin geçerli olduğu süre de gözönünde bulundurularak) tebliğden itibaren 1 ay kesin süre verilmiş, davacı taraf kesin süre içerisinde performans analizi ve raporlama ücreti bedelini yatırmamıştır.Davacı vekili, davacının arsa maliklerine karşı sorumlu olmadığını, sorumluluğun ve yüklenici sıfatının davalı Kooperatife ait olduğunu, belediye ruhsat ve kayıtlarında yüklenici olarak davacının değil Kooperatifin kayıtlı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeye göre davacının inşaat işinin takibi sorumluluğu dışında bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacının 2012 yılı itibariyle fiilen inşaattan çıkartıldığını, imar mevzuatının sonradan değiştiğini ve geriye dönük uygulanamayacağını beyan ederek, performans analizi ve raporlanmasına ilişkin ara kararlarından vazgeçilmesini istemiş, bu taleplerini teyit eder mahiyette akademisyen inşaat yüksek mühendisinden Şubat 2026 tarihli uzman görüşü sunmuş ise de;Öncelikle, bu dava arsa sahipleri ile davacı arasında değil, █████/2006 tarihli inşaat yapım sözleşmesine dayalı alarak, arsa sahiplerine karşı işin yapımını üstlenen kooperatif ile davacı arasındaki ihtilafa dayalıdır. Projelerde ve önceki ruhsatlarda davalı kooperatifin yüklenici sıfatını taşıması, bu kooperatif ile (taşeron olarak) sözleşme yapan ve kooperatife karşı yüklenici sıfatını taşıyan davacı şirketin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacak, davacının sorumluluğunun █████/0226 tarihli inkar edilemeyen sözleşmeye göre belirlenmesi gerekecektir. Davacının sonraki iddialarının aksine davacının sorumluluğunun; gerek dava dilekçesindeki bizzat davacının anlatımlarına ve gerekse taraflar arasındaki sözleşmeye göre, sadece işin takibi ile sınırlı olmayan, işin sözleşmede kararlaştırılan bedel karşılığında, teknik usullere, yönetmelik ve kanunlara ve ayrıca kooperatifin arsa sahiplerine karşı taahhüt ettiği sözleşmeye uygun yapılması sorumluluğu olduğu kabul edilmiştir.Davacı tarafından sunulan uzman görüşü, davacının sorumluluğunu uygulama takibi (müşavirliği) ile sınırlı görmesi, fiilen inşaattaki çalışmalarının davalı tarafça sonlandırıldığı ve davacının müteahhitlik faaliyetinden sorumlu olmadığı, projeye aykırılığın giderilmesi veya proje yenilenmesi için performans analizinin zorunlu olduğuna dair bir düzenleme bulunmayıp, sadece taşıyıcı sisteme müdahale veya statik bir tereddüt varsa performans analizinin gerekli olduğuna dair teknik değerlendirmelerin de dışına çıkarak hukuki değerlendirmeler içermesi, Ankara BAM . HD'nin kararı, ... Belediyesi cevabi yazısı ve toplanan diğer delillerle uyumlu olmaması karşısında, uzman görüşünün hükme esas alınamayacağı kabul edilmiş, davacı tarafın █████/2025 tarihli duruşma ara kararları ile █████/2026 tarihli gerekçeli arar kararlarından dönelmesi talebi de (son duruşmada) reddedilmiştir.Davacı taraf, 2012 yılı itibariyle davacının inşaattan çıkartıldığını (ve dolaylı olarak da davacının inşaatı o tarihten sonra yapmadığını) beyan etmiş, ... Belediyesi tarafından da, inşaat ruhsat sürelerinin dolması ve bir kısım taşınmazlar için hiç inşaat ruhsatının bulunmaması nedeniyle, yeni inşaat ruhsatı düzenlenebilmesi için bu taşınmazlara yönelik yeni deprem yönetmeliği hükümlerine göre performans analizi ve bu analize göre gerekli olduğu anlaşılırsa binalar için güçlendirme projesi hazırlanması gerektiği ve bu belgelerle ruhsat talebinde bulunulması gerektiği açıklanmıştır.Binaların inşaatlarının tamamen bitmemiş olması nedeniyle, güncel deprem yönetmeliğinin uygulanması, davacının iddialarının aksine kanunların geriye yürümesi anlamına gelmemektedir. Aksi halin kabulü, inşaat edimlerini gereği gibi ve zamanında yerine getirmeyen yüklenicinin, daha fazla güvenlik getiren güncel deprem yönetmeliği yerine, önceki yönetmeliğe insanların razı olmasını beklemesi ve buna göre kalan alacağının ödenmesini istemesi sonucunu ortaya çıkarır ki, bu beklenti adalet ve hakkaniyet anlayışına da uygun düşmez. Yönetmelik değişikliğinin ekonomik ve hukuki yönden külfeti; işverene değil, işi zamanında ve teknik usullerine uygun olarak tamamlamayan davacı yükleniciye ait olması adaletin gereğidir.Belediyeden yeniden inşaat ruhsatı alınabilmesi, buna göre inşaatların hangisinin proje değişikliği yoluyla, hangilerinin de inşaat ve imalatların düzeltilerek projeye uygun hale getirilebileceğinin ve bunların maliyetinin belirlenmesi için, bu taşınmazların tamamında performanz analizi ve raporlama yapılması, güncel yönetmeliğe göre de deprem performansı taşımayan binalar yönünden de güçlendirme projesi hazırlanması gereklidir.Davacının varsa alacağına kavuşabilmesi için, bu analiz ve projelerin maliyetlerine ve ayrıca bu analiz ve projelere göre gerekli ise proje değişikliği ve inşaat ve yapıların düzeltilmesi maliyetlerine de katlanması gereklidir.Davacı ise verilen kesin süre içerisinde ilk aşamada gerekli olan performans analizi ve raporlama maliyetlerine bile katlanmamış, kesin süre içerisinde Mahkememizce belirlenen KDV dahil 2.796.000 TL.yi depo etmemiş, bu nedenle ispatlanamayan asıl davanın reddine karar vermek gerekmiştir.Birleşen dava yönünden yapılan incelemede de;Davacı şirket tarafından, █████/2013 tarihli vergi inceleme tutanağı delil gösterilerek davalı kooperatife gereksiz olarak 190.000 TL. ödendiği gerekçesiyle 190.000 TL.'nin faizi ile beraber tahsili istenilmiştir. Davacı taraf 190.000 TL.'nin davalıya gereksiz yere ödendiğini ileri sürmüş ise de; bu iddiasını ispat edememiş, davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmaması nedeniyle davacı lehine delil teşkil etmeyeceği, davalı aleyhine delil teşkil edeceği sonucuna varılmış, davacı tarafa davalı kooperatiften 190.000 TL. alacaklı olduklarına dair davalı kooperatif temsilcisine yemin teklif edip etmeyecekleri sorularak kesin süre verilmiş, davacı taraf kooperatife bu konuda da yemin teklif etmeyeceklerini bildirdiğinden ispat edilemeyen (birleşen) davanın da reddine karar vermek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;1-Davacının asıl (... E. sayılı) davasının İSPAT EDİLEMEMESİ NEDENİYLE REDDİNE, 2-Davacının birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davasının İSPAT EDİLEMEMESİ NEDENİYLE REDDİNE, 3-Karar tarihi itibariyle;a) Asıl dava yönünden, peşin alınan tamamlama ve ıslah harçları dahil 41.292,40 TL. nispi karar ve ilam harcından, alınması gereken 732 TL. maktu ret karar ve ilam harcının mahsubu ile kalan 40.560,40 TL.nin (daha önce iade edilmemiş ise) istek halinde davacı şirkete iadesine, b) Birleşen dava yönünden, peşin alınan 3.244,75 TL. nispi karar ve ilam harcından, alınması gereken 732 TL. maktu ret karar ve ilam harcının mahsubu ile kalan 2.512,75 TL.nin (daha önce iade edilmemiş ise) istek halinde davacı şirkete iadesine, 4-Birleşen her iki davada, davacı tarafından yapılan yargılama giderleri ile gerekçeli kararın tebliği için davacı avansından yapılacak olan yargılama giderlerinin davacının kendi üzerinde bırakılmasına,5-Birleşen her iki davada, davalı tarafından yapılan toplam 3.692,50 TL. yargılama giderinin davacı şirketten alınarak davalı kooperatife verilmesine, 6-Davalı kooperatifin talebi üzerine yapılan Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı tespit dosyasına ilişkin, 4.264,30 TL. yargılama giderinin (bu tespitin Mahkememizdeki asıl davaya ilişkin olduğunun kabulü ile) 4.264,30 TL. yargılama giderinin davacı şirketten alınarak davalı kooperatife verilmesine, 7-Davalı kooperatifin talebi üzerine yapılan Konya . Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı tespit dosyasına ilişkin, 1.447,10 TL. yargılama giderinin (bu tespitin de Mahkememizdeki asıl davaya ilişkin olduğunun kabulü ile) 1.447,10 TL. yargılama giderinin davacı şirketten alınarak davalı kooperatife verilmesine, 8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ; a) Asıl dava yönünden ; davalı Kooperatif vekilleri için (ve dava değerinin 3 taşınmaz bedeli yönünden 1.439.849 TL. ve 1 taşınmaza yönelik tapu iptali ve tescil yönünden 137.500 TL. olmak üzere toplam 1.577.349 TL. olduğunun kabulü ile) 238.828,86 TL. nispi vekalet ücretinin davacı şirketten alınarak davalı kooperatife verilmesine,b) Birleşen dava yönünden; davalı Kooperatif vekilleri için (ve dava değerinin 190.000 TL. olduğunun kabulü ile) 45.000 TL. nispi vekalet ücretinin davacı şirketten alınarak davalı kooperatife verilmesine,9-Karar kesinleştiğinde, Konya . Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı tespit dosyasının Mahkemesine iadesine, 10- Karar kesinleştiğinde, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı tespit dosyasının Konya . Asliye Hukuk Mahkemesine iadesine, iade yapılırken Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasına da müzekkere yazılarak ... D.İş sayılı tespit dosyasının Mahkemesine iade edildiğinin ve ihtiyaç varsa arşiv ayıklaması öncesi ivedi olarak Mahkemesinden istenilmesi gerektiğinin bildirilmesine,11-Birleşen her iki davada taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen ilgili taraflara iadesine, Dair ; birleşen her iki davada davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, Ankara BAM ilgili Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.█████/2026Başkan Üye Üye Katip