Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde trafik kazası sonrası araç değer kaybı tazminatı için sigorta şirketine karşı açılan davanın gerekçeli kararı.
Özet: Trafik kazası sonrası sigorta şirketinden araç değer kaybı tazminatı alan davacı, ödenen 42.000 TLnin yetersiz olduğunu ve aracında büyük oranda hasar ile değer kaybı meydana geldiğini iddia ederek, sigortalının %100 kusurlu olduğunu belirterek ek 3.000 TL daha tazminat talep etmiş; davalı sigorta şirketi ise daha önce değer kaybı için 42.000 TL ve hasar için 14.500 TL ödeme yapıldığını, bu nedenle talebin yersiz ve davanın usulden reddi gerektiğini savunmuş, kaza oluş şekli hakkında tanık beyanları da tarafların iddialarıyla çelişir nitelikte olmuştur.
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C. KONYA "TÜRK MİLLETİ ADINA". ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLLERİ : DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :Davacı vekili █████/2024 tarihli dilekçesiyle; █████/2023 tarihinde davalı tarafın sigortalısı ... plakalı araç ile müvekkili davacıya ait ... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle müvekkiline ait aracın sağ ön ve arka tarafından büyük ölçüde zarar gördüğünü, kazanın davalı şirketin sigortalısının %100 kusurundan kaynaklı olduğunu, davalı şirket sigortalısının aracın park halindeyken müvekkili davacıya ait aracın yanından geçtiği sırada kendisine çarptığını, araçta değer kaybı oluştuğunu, ve ... plakalı aracın trafik sigortasının davalı sigorta şirketi tarafından yapıldığını, dava konusu trafik kazası nedeniyle müvekkiline ait sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı bedeli için █████/2024 değer davalı sigorta şirketine yazılı olarak başvuruda bulunulduğunu, davalı şirket tarafından █████/2024 tarihinde 42.000 TL. Ödeme yapıldığını, davalı sigorta şirketince yapılan eksik ödemeye istinaden itiraz başvurusunu mail yoluyla ilettiklerini bu süreçte talepleri için arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, müvekkiline ait araçtaki hasar ve rayiç bedeli göz önüne alındığında oluşan değer kaybının sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeden çok daha fazla olduğunu, izah olunan nedenlerle davaya konu kaza nedeniyle araçta meydana gelen değe kaybı için şimdilik 1.000 TL. Değer kaybının davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Davacı vekili █████/2026 tarihli değer artırım dilekçesiyle; Değer kaybı alacağı yönünden dava dilekçesinde talep ettikleri 1.000,00 TL miktarı 2.000,00 TL daha bedel artırarak toplamda 3.000,00 TL'ye yükselttiklerini, Bakiye değer kaybı alacağımız bakımından 1.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren uygulanacak yasal faizi ile birlikte 2.000,00 TL'nin bedel artırım dilekçesi verildiği günden itibaren uygulanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir. Davalı sigorta şirketi vekili █████/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; bahse konu kaza nedeniyle davanın belirsiz alacak olarak ikame etmesi nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davacının araçta meydana gelen değer kaybı miktarının bilinemediğini ileri sürerek davadan önce yapılan başvuru neticesinde hasar dosyası açıldığını, yapılan hesaplama ile davacı tarafa 42.000 TL. Değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığını, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, davacıya yapılan değer kaybı tazminatının yanı sıra aracında meydana gelen hasara ilişkin 14.500 TL. Tutarın davacıya ödendiğini, izah edilen nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; Dava, "Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)" davasıdır.Delillerin toplanması bakımından mahkememizce davalı ... Sigorta A.Ş. Genel Müdürlüğüne, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğüne müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosyamız arasına konulmuştur.Tanık ... Mahkememizce tanık olarak dinlenilmiş ve ifadesinde: "... benim eşim olur. Kazanın gerçekleştiği esnada aracı ben kullanıyordum. Ben kazayı yaptığım esnadan araçta tek başımaydım. Eşim sonradan gelerek kaza tespit tutanağının tutulmasına yardımcı oldu. Ben marketin önüne park etmek için hareket etmiştim. Yaklaşık 200-300 mt markete yaklaşmadan marketin önünde park etmiş vaziyette bir araç gördüm. Bu aracın önüne park etmek istedim. Ben park etmek için sağa sinyalimi verdim. Diğer aracın önüne park edecektim. Ben yaklaşırken orada park halinde beklemekte olan araç sinyal vermeden aniden hareket etti. Hiç bir işaret vermeden kalkınca aniden aracımın sağ tarafından çarptılar. Sanırım araç içinde sohbet ediyorlardı. Benim park etmek istediğim yer park yasağının olduğu bir alan değildi, marketin önüydü." şeklinde beyanda bulunmuştur.Tarafların yüzdesel kusur durumunun tespiti ve araçta oluşan değer kaybının tespiti için dosya alanında uzman bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyetince düzenlenen █████/2026 tarihli raporda özetle; ... Plakalı Otomobil Sürücüsü ...’nin Karayolları Trafik Yönetmeliğinin Madde 137/2-e maddesinde belirtilen (Duraklanan ve parkedilen yerden çıkılırken, Yoldan geçen araçlara geçiş kolaylığı sağlayıp, güvenli durumun oluştuğuna emin olduktan sonra manevraya başlamaları ve manevra bitinceye kadar gerekli önlemleri devam ettirmeleri, Mecburidir.) kuralına uymayarak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. Maddesinde yer alan asli kusurlardan (j) bendindeki “Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama,” Kurallarını ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda yüzde elli (%50) kusurlu olduğu; ... Plakalı Otomobil Sürücüsü ...’ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 67/1-a maddesinde belirtilen (Sürücülerin, park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken veya park yaparken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır) kuralına uymayarak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlıklı 84. maddesinde yer alan asli kusurlardan (j) bendindeki “manevraları düzenleyen genel şartlara uymama,” kurallarını ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda yüzde elli (% 50) kusurlu olduğu kanaatine varıldığını ... plakalı aracın kaza tarihindeki değer kaybı bakiye miktarının 3.000,00 TL olduğu kanaatine varılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur. Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek değer kaybı tazmini isteminde bulunmuştur.2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir. Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.Davacılar tarafından, Mahkememizdeki bu dava öncesi arabulucuya başvurulmuş ve arabuluculuk bürosu tarafından █████/2024 tarihli arabuluculuk anlaşmazlık son tutanağı düzenlenmiş ise de;2918 s. KTK'nin 97. maddesine göre, "zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-18. maddesine göre de, "özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz." Yargıtay . HD’nin █████/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadında da açıklandığı üzere, "Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise, özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz." (Benzer mahiyette Yargıtay . HD’nin █████/2024 gün ve... E. ... K. Sayılı ilamı)Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması, davalı sürücünün ise zorunlu arabuluculuk uygulamasına tabi olmaması nedeniyle, █████/2024 tarihli arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir. 6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'nin %50 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 90.000 TL tutarında değer kaybı zararı oluştuğu, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldüğünde ve kusur oranı indirildiğinde, davacının değer kaybı yönünden bakiye alacağın 3.000 TL olduğu, değer kaybı kaynaklı zarardan davalının sorumlu olduğu sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;1- Davanın KABULÜ ile; █████/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı nedeniyle 3.000 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketlerinin olay tarihi itibariyle geçerli olan kaza başına teminat klozu limiti ile sınırlı olarak, davalı ... ... Sigorta Şirketinden █████/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,2-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 3.000 TL. olduğunun kabulü ile) alınması gereken 732 TL. maktu karar ve ilam harcından, ıslah harcı dahil peşin alınan 462,60 TL. harcın mahsubu ile kalan 269,40TL. harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan peşin harç ve ıslah harcı dahil 462,60 TL. yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL. Başvuru harcı gideri, 8.000 TL. Bilirkişi ücreti gideri, ve 636 TL. Posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 9.063,6 TL.'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 3.000 TL. olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 3.000 TL. nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 3.600 TL. yargılama giderinin, davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, 8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK'nın 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen davacıya iadesine, Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... Sigorta Şirketi yönünden miktar itibariyle kesin olmak üzere, davacı yönünden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı .█████/2026Katip Hakim Bu belge 5070 sayılı kanun uyarınca Elektronik İmza ile imzalanmıştır.