Danıştay 10. Daire, iptal edilen özel hastane ruhsatının yeniden verilmesi talebinin reddine yapılan itirazda bakanlık ve valilik temyizini reddederek bölge idare mahkemesi kararını onadı.
Özet: Davacılar, daha önce ruhsatı iptal edilen özel hastaneleri için ruhsat verilmesi talebinin reddi işleminin iptali yönündeki mahkeme kararına rağmen, idarenin fiili ve hukuki imkansızlık gerekçesiyle ruhsat hakkını tanımamasına ilişkin işlemin iptalini istemiş; yargılama sonucunda Danıştay, idarelerin bu ret gerekçesini içeren idari işlemin iptaline dair alt derece mahkemesi kararını onayarak temyiz istemlerini reddetmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YONUNCU DAİREEsas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı / ANKARA VEKİLLERİ : Hukuk Müşaviri Av. ... Hukuk Müşaviri ... 2- ... Valiliği VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- ... Sağlık Hizmetleri A.Ş. 2- ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.DAVANIN_KONUSU : Davacılar tarafından, ... tarih ve ... sayılı Bakan Oluru ile kapatılan ve özel hastane ruhsatı iptal edilen Özel ... Hastanesi için ruhsat verilmesi talebinin reddine dair ... tarih ve ... sayılı işleme yapılan itirazın zımnen reddine dair işlemin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptal edilmesine rağmen fiili ve hukuki imkansızlığın varlığından bahisle ruhsat hakkının tanınmamasına ilişkin İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısıyla bildirilen Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince davalı idarelerin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idarelerden Sağlık Bakanlığı tarafından, iptale konu idare mahkemesi kararının kayıtsız ve şartsız olarak davacı yan için ön izin belgesinin düzenlenmesine, bu bağlamda plan dışındaki yapı için ön izin ve bilahare ruhsat düzenlenmesine ilişkin gerekçe içermediği, idarelerinin mükellefiyetinin ön izin ve ruhsat verilebilmesi için mevzuat çerçevesinde değerlendirme yapılmasıyla sınırlı olduğu, ayrıca davacının kira sözleşmesinin feshedildiği, ayrıca davacının iflas etmesi sebebiyle söz konusu hastane için ruhsat almasının mümkün olmadığı; diğer davalı İstanbul Valiliği tarafından, idare mahkemesince verilen iptal kararının davacılara hastane ruhsatı verilmesi veya ruhsat devri sonucunu doğuracak bir karar olmadığı, söz konusu karar uyarınca ruhsat devir başvurusu yapılan hastanenin yürürlükteki mevzuat uyarınca ruhsat alabilme şartlarına haiz olup olmadığı yönünden değerlendirme yapılması gerektiği, hastanenin iptal kararına istinaden yeniden ruhsatlandırılabilmesi için Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 69/A maddesi kapsamında aynı binada hizmet vermesi gerektiği, ancak halihazırda bu şartın sağlanmadığı açık olduğundan ruhsatlandırılmasının fiilen ve hukuken imkansız olduğu belirtilerek dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacılar tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Davalı idarelerin temyiz isteminin REDDİNE,2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde esasta oy birliğiyle, gerekçede oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X)-KARŞI OY :Dava; davacılar tarafından, █████/2007 tarih ve 9497 sayılı Bakan Oluru ile kapatılan ve özel hastane ruhsatı iptal edilen Özel ... Hastanesi için ruhsat verilmesi talebinin reddine dair ... tarih ve ... sayılı işleme yapılan itirazın zımnen reddine dair işlemin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptal edilmesine rağmen fiili ve hukuki imkansızlığın varlığından bahisle ruhsat hakkının tanınmamasına ilişkin İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısıyla bildirilen Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır. █████/2002 tarihli ve 24708 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan (mülga) Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin 8. maddesinde özel hastanenin kurulacağı alan ile ilgili olarak bulunması gereken belgeler sayılmış 9. maddesinde, hastane açılmadan önce Bakanlıktan ön izin alınmasının şart olduğu belirtilerek ön izin için gereken belgeler sayılarak tam takım mimari projenin, incelenmek üzere Müdürlük vasıtasıyla Bakanlığa gönderileceği kuralına yer verilmiş; 13. maddesinde, özel hastanelerin Bakanlığın izni ile açılıp ruhsatlandırılacağı ve 14. maddesinde başvurunun müdürlükçe inceleneceği hükme bağlanmış; aynı Yönetmeliğe, █████/2008 tarih ve 26945 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmeliğin 4. maddesi ile eklenen 69/A maddesinde, "9. maddeye göre ön izin alan ve Ek 1. maddede belirtilen diğer istisnalardan faydalanmaksızın ruhsatlandırılan ve fakat ruhsatnameleri geri alınarak faaliyetine son verilen hastane binaları, Ek 4. madde uygulanmaksızın bu Yönetmeliğe göre hastane olarak yeniden ruhsatlandırılabilir. Bu şekildeki ruhsatlandırmada, ruhsatnamenin geri alınarak geçersiz sayıldığı tarihteki mimari proje ve kapasite durumuyla sınırlı kalmak ve bu Yönetmelikteki şartlara uymak zorunluluğu vardır." hükmüne yer verilmiştir.Dosyanın incelenmesinden, Sağlık Bakanlığınca davacı şirkete ... tarih ve ... sayılı özel hastane ruhsatı verildiği, ancak daha sonra söz konusu ruhsatın iptali istemiyle açılan dava sonucunda ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, hastane olarak kullanılan binanın ikinci katının yapı kullanma izni olmadığı gerekçesiyle ruhsatın iptal edildiği, Danıştay Onuncu Dairesinin █████/2008 tarih ve E:█████████, K:████████ sayılı kararıyla onanan bu karar gereğince Bakanlık Makamının ... tarihli ve ... sayılı oluru ile anılan ruhsatın iptal edilerek Hastanenin █████/2007 tarihinde mühürlendiği, davacının █████/2008 tarih ve 26945 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmeliğin 4. maddesi ile eklenen Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin 69/A maddesi uyarınca Özel ... Hastanesine yeniden ruhsat verilmesi için idareye başvurduğu, Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğünce ... tarih ve ... sayılı işlemi ile adı geçen Hastanenin █████/1998 tarihinde, o tarihte yürürlükte bulunan mevzuat çerçevesinde ön izin almadan ruhsatlandırıldığından, bu madde kapsamında değerlendirilmesine imkan bulunmadığı, söz konusu binanın yeniden özel hastane olarak açılması düşünülüyor ise Bakanlıkça yapılacak planlamaya ilişkin duyuruyu takiben İstanbul'da ihtiyaç ilan edilmesi halinde yapılacak ön izin talebine ilişkin başvurunun değerlendirileceği belirtilmek suretiyle talebin reddedildiği, davacı tarafından bu işlemin iptali talebiyle ... İdare Mahkemesinin ... esasına kayden açtığı davada Mahkeme tarafından ... tarih ve E:... K:... sayılı kararla davanın reddine hükmedildiği, bu kararın Danıştay Onbeşinci Dairesince █████/2014 tarih ve E:█████████ K:█████████ sayılı kararıyla bozulduğu, ... İdare Mahkemesince Danıştay Onbeşinci Dairesinin bozma kararına uyularak █████/2014 tarih ve E.█████████ K. █████████ sayılı kararla; "Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin 69/A maddesinin 23.7.2008 tarihli değişiklikle getirildiği ve davacı tarafından yapılan 25.8.2008 tarihli başvuruyla bu hükümden faydalandırılarak kendisine yeniden hastane ruhsatı verilmesinin istenildiği, bu istemin, hastanenin ilk ruhsatının 3.6.1998 tarihinde ve o tarihte yürürlükte bulunan mevzuat çerçevesinde ön izin almadan ruhsatlandırıldığından bahisle bu madde kapsamında değerlendirilemeyeceği belirtilerek reddedildiği, oysa hastanenin, 3.6.1998 tarihinde, halen yürürlükte bulunan 2219 sayılı Hususi Hastaneler Kanunu uyarınca ruhsatlandırıldığı ve anılan Kanunda ruhsatlandırma öncesi ön izin aşamasının düzenlenmediği, ancak ruhsatlandırma için istenilen belgelerin bir kısmının Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin 9 uncu maddesinde belirtilen ön izin aşamasına ilişkin belgeler olduğu dikkate alındığında, 69/A maddesinde ifade edilen '9 uncu maddeye göre ön izin alan' ibaresinin kapsamının geniş yorumlanarak, ön izin aşamasının mevzuatta ön görülmediği tarihte verilen hastane ruhsatlarının ön izin aşamasından bir sonraki aşama olan ruhsatlandırma aşamasını tamamladıklarından, netice itibariyle ön izin almış oldukları varsayılarak 69/A maddesi uyarınca ruhsat başvurularının kabulü gerekmektedir. Aksi halde, belirtilen tarihte ruhsatlandırılan hastanelerin yürürlükteki mevzuata uygun davranışları görmezlikten gelinmiş ve haklı bir gerekçe olmaksızın talepleri reddedilmiş olacağı açıktır" gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verdiği; davacı tarafından, Mahkemenin bu kararı uyarınca ruhsat hakkına sahip olduğu ve ruhsat hakkının İstanbul 29. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı "Özel Hastane Ruhsatnamesi Devir Sözleşmesi" ile ... Sağlık Hizmetleri A.Ş.'ye devrinin kararlaştırıldığıdan bahisle █████/2018 tarihinde yaptığı başvurunun, davalı idarece ... tarih ve ... sayılı işlemle mezkur Yönetmeliğin 69. maddesinde yer alan "Her ne sebeple olursa olsun devir talep tarihi itibariyle aktif olarak faaliyet göstermeyen özel hastaneler devredilemez" düzenlemesi gerekçe gösterilerek reddedildiği, bu red kararına karşı davacı tarafından █████/2018 tarihinde itiraz edildiği, bu itirazda ise kesinleşmiş yargı kararı üzerine ruhsat verilmesi talebinin İstanbul 29. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı "Özel Hastane Ruhsatnamesi Devir Sözleşmesi" uyarınca ... Sağlık Hizmetleri adına verilmesine, olmazsa Dr. ... adına tanzim edilmesine şeklinde terditli bir talepte bulunduğu, bu itirazın zımnen reddi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle bir dava daha açıldığı, bu davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, "mevzuat hükümlerine göre bir hastahaneye ruhsat tanzim edilebilmesi için ön izin ve ruhsatlandırma şeklinde iki aşamanın bulunduğu, davalı idarenin, ... İdare Mahkemesinin Danıştay 15. Dairesinin bozma kararına uyarak verdiği █████/2014 tarih ve E.█████████ K.█████████ sayılı kararı uyarınca davacının ruhsat başvurusunu ön izin aşaması prosedürünü atlayarak, ruhsat tanzimi için gereken diğer aşamaya, ruhsatlandırma işlemlerine başlaması gerekirken, bu işlemleri başlatmayarak tesis edilen itirazın zımnen reddi işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle" dava konusu işlemin iptaline karar verildiği ve bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği, son olarak istinaf dairesi kararına karşı yapılan temyiz başvurusunun da Danıştay Onuncu Dairesinin █████/2024 tarih ve E:█████████, K:█████████ sayılı kararıyla kesin olarak reddedildiği ve kararın onandığı görülmektedir. Bu haliyle yukarıda bahsi geçen yargı kararları uyarınca gelinen noktada, idarece davacıların ruhsat başvurusu alınarak, başka bir ifadeyle ruhsat başvurusunun esasına yönelik değerlendirme yapılarak başvurunun yerinde olup olmadığı değerlendirilmek suretiyle işlem tesis edilmesi gerektiği açıktır. Dava konusu uyuşmazlık incelendiğinde, davacılar tarafından yukarıda yer verilen yargı kararları üzerine ruhsat verilmesi istemiyle tekrardan davalı idareye başvurulduğu, buna karşın Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle, hastanenin yeniden ruhsatlandırılabilmesi için (mülga) Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 69/A maddesi uyarınca aynı binada hizmet vermesi gerektiği, hali hazırda bu şartı sağlamadığından bahisle ruhsatlandırılmasının fiilen ve hukuken imkansız olduğu gerekçesiyle başvurusunun reddedildiği, bu işlemin İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısı ile davacılara bildirilmesi üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.Temyizen incelenen kararla hukuka uygun bulunan İdare Mahkemesi kararında, mevzuat hükümleri uyarınca idarelerin yargı kararlarının gereğini yerine getirmekle yükümlü oldukları, buna karşın davalı idarenin ... İdare Mahkemesinin kararı uyarınca hiç bir işlem tesis etmemiş olduğu, fiili ve hukuki durum itibarıyla anılan Mahkeme kararı öncesindeki durumun aynen devam etmekte olduğu, yargı süreci sonunda davalı idarenin davacıların ruhsat işlemlerini tamamlamakla yükümlü oldukları, davalı idarece binanın dayanıklılık raporunun bulunmadığı ileri sürülmüşse de, idarenin iddiasının aksine aynı taşınmazda mevcut haliyle şu anda başka bir özel sağlık kuruluşunun ruhsatlandırılarak faaliyet göstermekte olduğu, kaldı ki gerek ... İdare Mahkemesinin ... tarihli E:..., K:... sayılı kararında gerekse ... İdare Mahkemesinin kararında bu iddianın değerlendirilerek bir ruhsat şartı olarak aranmaması gerektiğinin hükme bağlandığı, bu durumun ruhsat verilmesine engel oluşturmayacağı, ruhsatın verilmiş olmasının davacıların almış oldukları ruhsatı kullanacakları taşınmazın ilgili mevzuata uygun olması gerektiği yükümlülüğünü ortadan kaldırmadığı, diğer bir ifadeyle alınmış olan ruhsatın kullanılabileceği bina veya taşınmazların güncel mevzuata uygun olmasının zorunlu olduğu, bu konuda yetki ve sorumluluğun davalı idarede olduğu ve ruhsat süreci ile bir ilgisinin bulunmadığı, ortada hukuki veya fiili bir imkansızlık halinden söz edilemeyeceği hususları dikkate alındığında dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği görülmekle birlikte; (mülga) Özel Hastaneler Yönetmeliğine █████/2008 tarih ve 26945 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmeliğin 4. maddesi ile eklenen 69/A maddesi ile getirilen düzenlemedeki amacın atıl kalan binanın hastane olarak tekrar faaliyete geçirilmesine yönelik olduğu gözetildiğinde anılan binanın ruhsata uygunluğunun değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekmektedir. Ancak güncel durumda, davaya konu uyuşmazlığa yönelik yargılama süreci devam ederken idarece aynı taşınmazda ve aynı adreste Baypark Sağlık Hizmetleri A.Ş. sahipliğindeki özel hastaneye █████/2018 tarihinde özel hastane açılış ruhsatı düzenlendiği görülmektedir. Bu kapsamda yapılan değerlendirmede; idarece yargılama süreci devam ederken davaya konu taşınmazda başka bir özel hastaneye ruhsat düzenlendiği, başka bir ifadeyle, idarenin işlemiyle davacıların söz konusu taşınmaza yönelik ruhsat taleplerinin karşılanması konusunda fiili imkansızlık halinin meydana geldiği, ancak bu durumun davacılar aleyhine olacak şekilde yorumlanmasının hukuken olanaklı olmadığı, nitekim önceki yargı kararları uyarınca ruhsatlandırmaya geçilmesi gerekirken, bunun yerine getirilmediği anlaşılmaktadır. Ayrıca, ruhsat düzenlenecek hastanenin, başvuru tarihinde yürürlükte olan (mülga) Özel Hastaneler Yönetmeliğinin yukarıda yer verilen 8., 9. maddelerinde yer alan binanın bulunduğu alan ve mimari proje şartları ile 69/A maddelerinde yer alan şartları sağlaması gerektiğinde ise kuşku bulunmamaktadır. Bu durumda, (mülga) Özel Hastaneler Yönetmeliğinin 69/A maddesi uyarınca her ne kadar davaya konu binaya ruhsat düzenlenmesi gerektiği anlaşılsa da, gelinen fiili imkansızlık durumu gözetildiğinde; Yönetmelikte yer verilen şartları sağlamak kaydıyla, davacının başka bir binaya yönelik ruhsatlandırma talebinde bulunabileceği, bu başvurunun ise, yargı kararlarının uygulanmasının temini açısından davacıların ilk başvuru yaptığı tarihteki haliyle Yönetmeliğin 69/A maddesindeki şartlar yönünden değerlendirilmesi, yine 69/A maddesi uyarınca başvurulduğu için sonradan mevzuata eklenen planlama yükümlülüğünden ari olarak değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varıldığından, idarece başvurunun hukuki ve fiili imkansızlık bulunduğu gerekçesiyle reddine ilişkin işlemde belirtilen gerekçeyle hukuka uygunluk bulunmadığı görüşüyle Daire kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.