T.C. İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, haksız fiilden kaynaklanan maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araç hasar ve kullanım kaybı tazminatı talebini içeren dava.
Özet: Bu dava, davacının sahibi ve sürücüsü olduğu araca, davalılara ait kamyonetin arkadan çarpması sonucu meydana gelen trafik kazası nedeniyle oluşan araç hasarı ve kullanım kaybı zararlarının tazmini talebiyle açılmış olup, davacı, kaza sonrası aracı yetkili serviste ekspertiz yaptırarak toplam 1.716,18 Euro hasar ve mahrumiyet zararı talep etmiş; davalı sigorta şirketi davanın reddini, talebin zamanaşımına uğradığını ve sigortacılık teamüllerine aykırı olduğunu savunurken, mahkeme, taraflar arasındaki kusur oranları, hasar miktarı ve kullanım kaybı bedeli gibi uyuşmazlıkları gidermek üzere bilirkişi incelemeleri yaparak davayı değerlendirmiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2023KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜDAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının sürücüsü ve sahibi olduğu --- plakalı otomobile, davalıların sürücüsü, sahibi ve KZMS Sigortacısı oldukları ---- plakalı kamyonetin arkadan çarptığı; davalı sürücü ---- kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, davacının ---yaşadığı ve --- döndüğünde -----plakalı otomobiline yetkili serviste ekspertiz yaptırdığı, hasar tutarının KDV dahil 1.514,58 Euro, onarım süresinin 4 gün, mahrumiyet zararının 4 x 42 + KDV = 201,60 Euro ve toplam zararın 1.514,58 + 201,60 = 1.716,18 Euro olduğu, kazanın ve hasarın ---- 18.10.2023 tarihinde ihbar edildiği ancak herhangi bir ödeme yapılmadığı; sigorta şirketinin 30.10.2023 tarihinde temerrüde düştüğü; arabuluculuk görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlandığı, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla, ----plakalı otomobilin Hasar tutarının 40 Euro kısmının, --- ile ---kaza tarihi 12.08.2023 itibariyle ----- temerrüt tarihi 30.10.2023 itibariyle, mahrumiyet zararının 10 Euro kısmının ----- kaza tarihi 12.08.2023 itibariyle devlet bankalarının 1 yıl vadeli Euro cinsinden mevduata uyguladığı en yüksek faiz oranı ile ödenme tarihindeki ---- Euro Efektif Satış Kuru ile müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.Davacı vekili █████/2025 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; toplam dava değerini 1.716,18 Euro ya artırmıştır.CEVAP:Davalı -- vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı ---. vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın reddinin gerektiğini, ---- plakalı aracın ---- no.lu ve 06.06.███████.06.2024 vadeli trafik sigortalı olduğunu, poliçe teminatının 120.000,00 TL olduğunu, sigorta şirketine başvuru şartının sağlanmadığını, davacının eksik belgeyle başvuru yaptığını, ayrıca davacının aracını kasko sigorta şirketi poliçesi kapsamında tamir ettirip ettirmediğinin, ettirdiyse ekspertiz raporu düzenlenip düzenlenmediğinin belgelerinin dosyaya sunulması gerektiğini, talebin zaman aşımına uğradığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, kusur yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, hasar bedelinin sigortacılık teamüllerine uygun hesaplanması gerektiğini, hasarın eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlardan parçalarla giderilebileceğini, yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, poliçe bedelinde KDV olmadığını, davacının aldığı eksper raporuna dayanılarak karar verilemeyeceğini belirtmiş ve davanın reddini istemiştir. Davalı --- ve ---- usulüne uygun dava dilekçesinin tebliğine rağmen davaya cevap sunmadığı görülmüştür.DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı araçta oluşan hasar bedeli ile kullanım kaybı bedelinin tazmini istemine ilişkin maddi tazminat davası olup, belirsiz alacak davası olarak açılmıştır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; davacıya ait --- plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortası ile sigortalı, davalı --- maliki, diğer davalı --- sürücüsü olduğu ---- plaka sayılı aracın █████/2023 tarihinde trafik kazasına karıştıkları ve davacıya ait aracın hasara uğradığı hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davanın belirsiz alacak davası olarak açılıp açılamayacağı, taraf sürücülerin kusur oranları, davacının aracında meydana gelen hasar miktarı ile aracın hasardan kaynaklı tamir süresi ve bu nedenle kullanılamamasından dolayı davacının kullanım kaybı bulunup bulunmadığı, varsa süresi ve talep edebileceği tazminat miktarları, davalıların bu miktarlardan sorumlulukları bulunup bulunmadığı, davanın kabulü halinde faiz başlangıç tarihi ile faiz türü noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası ve poliçe celp edilmiş, ---- plaka sayılı araca ait trafik kayıtları Uyap'tan dosya arasına alınmış, █████/2024 tarihli bilirkişi raporu, █████/2025 tarihli bilirkişi heyet raporu ve █████/2026 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır.Kazaya karışan sürücülerin düzenledikleri kaza tespit tutanağında, 12.08.2023 tarihinde, saat 12 sularında,----- idaresindeki ---plakalı otomobilin seyrederken aniden durduğu anda arkadan gelen sürücü --- idaresindeki --- plakalı otomobili ile çarptığı açıklanmıştır.---- numaralı KZMSS poliçesiyle ----- plakalı kamyonet 05.06.2023-05.06.2024 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 12.08.2023 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altına alınmış olup maddi teminat limiti araç başına 120.000 TL dir.Dosya arasına alınan araç kaydından kaza tarihinde ---- plakalı aracın davalı ----- üzerine kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.Teknik bilgi gerektirmesi nedeniyle alınan █████/2024 tarihli bilirkişi raporu ile özetle; Davalı sürücü --- idaresindeki -----plakalı kamyoneti ile seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesin korumadığı ve aniden duran ----- plakalı otomobile arkadan çarptığı için KTK 56/c-84/d ve KTY 107 ve 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği, kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu, davacı sürücü --- idaresindeki -----plakalı otomobili ile seyrederken aniden durduğu anda ------ plakalı kamyonetin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, tazminata konu araç, ----model, 162.751 km kullanıldıktan sonra 12.08.2023 tarihinde kazaya karışmış, ----- adına tescilli otomobilin, onarım bedelinin KDV dahil 112,09 Euro olduğu, tamir süresinin 10-15 dakika süreceği için ikame araç bedeline gerek olmadığı,---- numaralı KZMSS poliçesiyle ----- plakalı kamyonetin 05.06.2023-05.06.2024 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 12.08.2023 tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminatı altında ve maddi teminat limitinin araç başına 120.000 TL olduğu, KZMSS genel şartların A.3 maddesi gereğince mağdur aracın hasar tutarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında ve de teminat miktarının yeterli olduğu, ---- plakalı otomobilin 112,09 Euro hasar tutarının, ---- plakalı otomobilin tamir süresi ile ilgili ikame araç bedeli talep edilemeyeceği bildirilmiştir.İtirazlar doğrultusunda bu kez ------ oluşturulan 3 kişilik makine mühendisleri heyetinden alınan █████/2025 tarihli bilirkişi heyet raporu ile özetle; Dava konusu olayda davalı sürücü -----, yönetimindeki aracıyla seyri sırasında önünde aynı yönde ve aynı şeritte seyreden davacı sürücü yönetimindeki araçla arasında güvenli ve yeterli bir takip mesafesi bırakmadığı, hızlı ve dikkatsiz seyri sonucu davacı aracına arkadan çarptığı, bu nedenle davalı sürücü ---- olayda % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu, davacı sürücü -----ise kendi şeridinde normal süratle seyrederken arkasından aşırı süratle gelip arkadan çarpan davalıya karşı kazayı önlemek bakımından alabileceği bir tedbir olmadığından olayda kusursuz olduğu, aracın hasarlı halini gösteren fotoğrafların incelenmesinden, aracın arka tampon alt braketinin ezildiği ve tırnaklarının kırıldığı, bu nedenle yenisiyle değiştirilmesi gerektiği, ayrıca egzoz borusunun da aldığı darbeyle kancasının kırılarak yerinden çıktığı ve yenisinin gerektiği, tampon orta kaplamasının ezildiği ve yeniden boyanması gerektiği tespit edilmiştir. Dosyaya sunulan ve ----- yetkili servisi tarafından düzenlenen proforma faturanın (fiyat teklifinin) hasarla uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle araçtaki gerçek hasar miktarının 1.428,87 TL olduğu, ayrıca aracın tamiri için 1 günlük ekspertiz işlemi dahil toplam 4 günde tamamlanabileceği dikkate alındığında, 4 günlük araç mahrumiyet zararının da uygun olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla araçtaki toplam gerçek hasar miktarı 1.716,18 Euro olduğu, dosyaya sunulan 26.09.2024 tarihli bilirkişi raporunda, araçtaki hasarlı parçalarla ilgili yapılan değerlendirmelerin araçtaki hasarla uyumsuz olduğu, ayrıca hasar listesinin yetkili ---- servisi tarafından aracın bizzat incelenmesi suretiyle düzenlendiği de dikkate alındığında, bu rapordaki eksik incelemeye dayalı kanaate katılmanın mümkün olmadığı bildirilmiştir.Yukarıda bahsi geçen heyet raporunda davacının talep edebileceği hasar miktarın sonuç kısmında 1.716,18 Euro olarak belirtildiği, ancak davacının talep ettiği mahrumiyet bedelinin hesaplanmadığı anlaşıldığından bu hususta alınan █████/2026 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu ile özetle; Hasarlı araçların onarım süreleri yedek parça stok durumuna, tedarik süresine, servisin iş yoğunluğuna bağlı olarak değişim gösterebilmekte ise de davacı tarafa ait otomobilin belirtilen hasarı için evrensel ilim, teknik ve fen kaidelerine uygun şekilde onarımı için, 1 ekspertiz prosedürleri, 3 günü özel tamirhane ortamında onarım için olmak üzere toplam 4 gün yeterli olduğu, dava konusu olayda, araçtan onarım süresince faydalanılamadığı için araç mahrumiyet bedeli zararı mevcut olduğu, araç mahrumiyet zararının kiralık araç ile giderilebileceği, araç kiralamada yakıt bedellerin düşülmesi gerekmediği, zira kiralamada yakıt ücreti kiralayana aittir ve kiralama olmasaydı da kişinin kendi aracında benzer yakıt masrafı olacağı, kaza tarihinde kira bedelinin 42 Euro kari marufunda olduğu dikkate alınarak mahrumiyet bedelinin 4 gün x 42 Euro = 168,00 Euro (KDV dahil 201,60 Euro) olarak tespit edildiği, kök raporda "Aracın hasarlı halini gösteren fotoğrafların incelenmesinden, aracın arka tampon alt braketinin ezildiği ve tırnaklarının kırıldığı, bu nedenle yenisiyle değiştirilmesi gerektiği, ayrıca egzoz borusunun da aldığı darbeyle kancasının kırılarak yerinden çıktığı ve yenisinin gerektiği, tampon orta kaplamasının ezildiği ve yeniden boyanması gerektiği tespit edilmiştir. Dosyaya sunulan ve ----- yetkili servisi tarafından düzenlenen proforma faturanın (fiyat teklifinin) hasarla uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle araçtaki gerçek hasar miktarının 1.428,87 Euro olduğu, ayrıca aracın tamiri için 1 günlük ekspertiz işlemi dahil toplam 4 günde tamamlanabileceği dikkate alındığında, 4 günlük araç mahrumiyet zararının da uygun olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla araçtaki toplam gerçek hasar miktarı 1.716,18 Euro'dur." ifadelerine yer verildiği , bu haliyle Araç mahrumiyet bedelinin 4 x 42 = 168,00 Euro (KDV dahil 201,60 Euro), araç hasar bedelinin: 1.262,15 Euro (KDV DAHİL 1.514,58 Euro) ve toplam gerçek hasar miktarının: 1.430,15 Euro (KDV dahil 1.716,18 Euro) olduğu bildirilmiştir.Davacı, dosya konu araçtaki hasarı yurt dışında yaşaması sebebiyle, aracını yurt dışında tamir ettirdiğini, bu sebeple ödemiş olduğu bedelin yabancı para cinsinden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Yabancı plakalı araçlarda onarım, aracın kayıtlı olduğu ülkede yapılmış veya yapılması zorunlu ise, zararın o ülkedeki (kayıtlı olduğu) katlanılan veya katlanılacak olan giderlere göre belirlenmesi gerekir. Zararın belirlenmesinde; aracın kaza tarihindeki ---- efektif satış kurunun esas alınması, davalı sigortacı tarafından yapılan ödemenin, fiili ödeme tarihindeki ----- döviz kuruna göre TL karşılığının tespit edilmesi ve toplam zarardan mahsubu ile bakiye zararın hesaplanması gerekir. Ayrıca döviz kuru üzerinden belirlenen hasarın talep gibi fiili ödeme günündeki kur üzerinden kaza tarihinden işleyecek faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesi gerekmektedir. (Yargıtay ---. HD. --- Esas ---- Karar sayılı ilamı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 24.06.2015 gün ve-----. sayılı ilamında)Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 12.08.2023 günü saat 12:00 sıralarında ---- mahallesi ----- caddesi üzerinde sürücü davalı --- yönetimindeki --- plakalı --- marka --- tipi ---- model kamyonet tarzı aracıyla seyrederken kavşakta önünde seyreden sürücü davacı --- yönetimindeki ---- plakalı araca arkadan çarptığı, dava konusu olayda davalı sürücü -----, yönetimindeki aracıyla seyri sırasında önünde aynı yönde ve aynı şeritte seyreden davacı sürücü yönetimindeki araçla arasında güvenli ve yeterli bir takip mesafesi bırakmadığı, hızlı ve dikkatsiz seyri sonucu davacı aracına arkadan çarptığı, bu nedenle davalı sürücü ------ olayda % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu, davacı sürücü ----- ise kendi şeridinde normal süratle seyrederken arkasından aşırı süratle gelip arkadan çarpan davalıya karşı kazayı önlemek bakımından alabileceği bir tedbir olmadığından olayda kusursuz olduğu, usul ve yasaya uygun, denetime elverişli ve dosya muhteviyatı ile uyumlu olduğundan hükme esas alınan bilirkişi heyet raporu ile de hesaplandığı üzere davacının dava kanosu kaza nedeniyle aracında oluşan hasar miktarının 1.262,15 Euro (KDV DAHİL 1.514,58 Euro), makul onarım süresinin 4 gün ve bu sürede araç mahrumiyet zararının 168,00 Euro (KDV dahil 201,60 Euro) olduğu kanaatine varılmıştır.ZMMS motorlu bir aracın karayollarında işletilmesi sırasında, bir kimsenin zarara uğramasına neden olunması durumunda, aracı işletenin, üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli sınırlar içinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir sorumluluk sigortası türüdür. Bu sigorta türünde sigortacı, oluşan zararın tamamından değil, sigorta teminatı verdiği işleten ve onun eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin zararın doğmasındaki kusurları oranında ve poliçede belirlenen tazminat tutarları limitlerine kadar sorumlu olur. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” hükmünü içermektedir. Diğer taraftan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi; “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” Hükmünü, Aynı kanunun 85. Maddesinde ise; “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmünü içermektedir.Esasen, haksız eylem nedeniyle meydana gelen zararda ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüt oluşmuş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir. Davalı sigorta şirketi yönünden ise 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2. maddesi gereğince, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde, sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekecektir. Islah edilen miktar yönünden de temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülmelidir. (Yargıtay----- Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır. ( Yargıaty ---- HD'ninin █████/2020 tarih ve ----Eldeki dosyada, davacı tarafından ----- 18.10.2023 tarihinde e-posta ile başvurulmuştur. Ekran görüntüsü sunulmuştur. Bu haliyle sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi 30.10.2023, diğer davalılar yönünden ise kaza tarihi olan █████/2023'tür.Yukarıda açıklanan gerekçelerle davalıların oluşan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın kabulü ile;1-1.514,58 Euro hasar bedeline ilişkin maddi tazminatın davalı---- yönünden poliçe limitiyle (poliçe limiti 120.000,00 TL) sınırlı olmak üzere █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek, davalı --- ve davalı ---- yönünden kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte fiili ödeme günündeki kur karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,2-201,60 Euro araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte fiili ödeme günündeki kur karşılığının davalılar --- ve ----- müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,3-Alınması gerekli karar harcı 3.739,70-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85 TL peşin harç ve 1.276,24 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 2.193,61-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,4-Davacı tarafçapeşin olarak yatırılan 269,85 TL peşin harç ve 1.276,24 TL tamamlama harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 269,85-TL başvuru harcı, 98,40 TL vekalet harcı, 1.895,75-TL tebligat ve müzekkere gideri, 19.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 21.264,00-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,6-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 3.120,00-TL arabuluculuk ücreti davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,7-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına, 8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.