Uluslararası karayolu taşımacılığında hasar gören prefabrik yapıya ilişkin sigorta tazminatının rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davası.
Özet: Bir sigorta şirketi, Türkiyeden Iraka yapılan uluslararası karayolu taşımacılığı sırasında gümrük kapısında prefabrik çelik yapıların hasar görmesi üzerine ödediği bedeli geri almak amacıyla, taşıma aracısı ve sigortacısına karşı başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali için dava açmıştır; davalılar ise hasarın kendilerinden kaynaklanmadığını, CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini, hasara ilişkin tutanak ve ekspertiz raporunun yetersiz olduğunu ve alacağın likit olmadığını savunurken, dosya yetki itirazı nedeniyle verilen usulden ret kararının istinaf mahkemesince kaldırılması sonrası bilirkişi incelemesine tabi tutulmaktadır.
T.C.
İSTANBUL1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)DAVA TARİHİ : █████/2022KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA/ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi tarafından davalı ... A.Ş.'nin ... tarihleri arasında Nakliyat aracısı-Komisyoncusu yasal sorumluluk poliçesi ile sigortalının aracı komisyoncusu forwarder sıfatı ile taşınmasını üstlenmiş olduğu mallara yönelik maruz kalabileceği hasar zarar ziyan vb. neticesinde doğabilecek sorumluluklarına karşı teminat altına alınmış olduğunu, Türkiye'de mukim ... Tic. A.Ş. tarafından dava dışı ...'da konuşlu ... unvanlı şirkete hazır monte, demonte çelik prefabrik yapıların satışının yapılmış olduğunu, söz konusu malların Türkiye'den ...'a ... plaka sayılı araca yüklenerek taşınmış olduğunu, taşıma işleminin davalı ... Tic. A.Ş. tarafından yapıldığını, söz konusu malların ...'da ... sınır kapısına gelindiğinde ...plakalı çekiciye takılarak Musul'a doğru yola çıkmış olduğunu ve İsmaliye Gümrüğüne geldiğinde gümrük kapısından geçerken taşınan mallardan 61 numaralı prefabrik yapının gümrük kapısına çarparak hasar gördüğünü, bu kapsamda yapılan Ekspertiz sonucunda hasar bedeli olan 4.249,20 USD'nin █████/2020 tarihinde 3.854,15 EURO olarak ödendiğini, bu kapsamda davalının CMR 17 ve 3. maddesi uyarınca taşıyıcı sıfatı ile sorumlu olduğunu, 2 no lu davalının ise sigortalısının kusurundan dolayı sorumlu olduğunu, bu kapsamda 2 no.lu davalıya müracaat edilmiş olmasına rağmen sonuç alınamadığını, bu nedenle davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını ancak yapılan itiraz nedeni ile takibin durduğunu beyanla haksız mesnetsiz itirazın iptali ile takibin devamına, %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA/Davalı ... Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davaya konu malların hasarlanmasında kusurunun bulunmadığını, davaya konu taşıma işleminin ...yapılan uluslararası kara yolu taşımacılığı olduğunu ve bu kara yolu taşımacılığına CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini, taşınan malların gümrük kapısında gerçekleşen çarpma sonucu hasar aldığı iddia edilse dahi buna ilişkin bir tutanağın bulunmadığını, yalnız sürücü beyanları ile ekspertiz raporunun oluşturulduğunu, oluşturulan ekspertiz raporunun kullanılamayacağını, davacı yanca davaya konu alacağın likit ve muayyen olmadığını, araştırılmaya muhtaç bir alacak olduğunu beyanla davanın reddine, davacı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davaya konu malların hasarında kusurunun bulunmadığını, hasarın malları taşıyanın kusurundan kaynaklı olmadığını, bu nedenle hasara ilişkin alacağın taşına ve taşıyanın sigortacısından istenemeyeceğini, taşımanın Türkiye - Irak arasında yapılan uluslararası kara yolu taşımacılığı olduğunu, davaya konu malların yükleme ve varış noktalarının iki farklı ülke olduğunu, bu ülkelerden birinin CMR Konvansiyonu akit devletlerden olduğunu, taşıma işleminde CMR konvansiyonu hükümlerinin uygulanmasının gerektiğini, taşınan malların gümrük kapısında gerçekleşen çarpma sonucu hasar aldığı iddia edilse dahi buna ilişkin bir tutanağın bulunmadığını, yalnız sürücü beyanları ile ekspertiz raporunun oluşturulduğunu, oluşturulan ekspertiz raporunun kullanılamayacağını, davacı yanca davaya konu alacağın likit ve muayyen olmadığını, araştırılmaya muhtaç bir alacak olduğunu, beyanla davanın reddine, davacı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER ve GEREKÇE/Dava, İİK 67 maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır. Dava konusu uyuşmazlığın, ... 31. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplandığı tespit edilmiştir.Mahkememizin ...Esas ...Karar sayılı ilamında özetle, davaya konu takibin yetkili icra dairesinde başlatılmadığından bahisle davanın usulden reddine karar verildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul BAM 13. HD ...Esas... Karar sayılı ilamında özetle "... Sonuç olarak yetkili icra dairesinde usule uygun şekilde yapılmış icra takibi bulunduğundan" kararın kaldırılmasına karar verildiği ve mahkememizin iş bu esası üzerinden yargılamaya devam edildiği anlaşılmıştır.Kaldırma ilamı öncesi duruşma ara kararı ile dosyanın CMR Taşıma Sigorta konusunda uzman bilirkişiye tevdi ile bilirkişi raporu aldırılmasına karar verildiği; alınan bilirkişi raporunda özetle, "... Dosya kapsamında taraflar arasında taşımanın 1 no.lu davalı tarafından gerçekleştirilmiş olduğu yönünde ihtilaf olmadığı , Taşıma işini üstlenen fiili taşıyıcı 1 no.lu davalının profosyenel taşıma işi yapan ve bir çok defa taşıma gerçekleştiren taşıyıcı olarak taşıma güzergahı üzerinde bulunan gümrük kapısının yüksekliği, gabari kontrollerinin yapılması, ve kapıdan hasarsız şekilde geçirilip geçirilemeyeceğini bilmesi ve gerekirse aracın yükseklik olarak taşınacak emteaya uygun olmasını sağlaması gerekirken gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünün yerine getirilmemiş olduğundan kusurlu bulunduğu, CMR Konvensiyonu emreanın yüklenmesi ve ambalajlama sorunu olduğunda gönderenede sorumluluk yükleyebileceği ancak taşınan emteanın cinsi dikkate alındığında prefabrik binanın branda ile dış etkilerden ( hava muhalefeti vb.) korunması için tedbir alınmış olduğu, aracın gabari konusunda geçeceği yollardaki köprü durumu, gümrük kapı yüksekliklerinin bilinmesi hususunda gönderenin sorumlu tutulamayacağı,bu nedenle kusur atfedilemeyeceğini,( menfi) Gerçek zarar üst sorumluluk limitinin altında kalması halinde gerçek zarar, bu limitin üstünde olması halinde belirlenecek üst sorumluluk limiti ile sorumlu olacağını, Bu kapsamda talep edilen miktarın 3.854,15 EUR ( Hasar tespit tarihinde 1 EUR →6.5108 TL = 3.854,15 EUR X 6.5108 TL = 25.090,51 TL olduğundan gerçek zararın SDR limitinin altında olması nedeni ile geçek zarar olarak değerlendirilmesi gerektiği, Dosya muhteviyatında ... Bankası kanalı ile 22.10.2020 tarihinde ... Sigorta hesabına davacı tarafından 3.854,15 EUR havale yapılmış olduğuna dair banka dekontunun bulunduğu, ancak bu ödemenin neden dava dışı ... Sigortaya yapılmış olduğunun anlaşılamadığı, Davacı .... Sigorta tarafından ... A.Ş. adına düzenlenmiş olan Nakliyat Aracısı/ Komisyoncusu Yasal Sorumluluk Poliçesinin tanzim edilmiş olduğu ve bu poliçenin 5. Sayfasında;“…..Geçerlilik Bölgesi “……….Kara Taşımalarında taşıma yapılan ülkelerden en az birinin CMR Konvensiyonuna üye olması şarttır. İstisna dışı olarak belirtilen ülkeler dışında tüm dünyada geçerlidir....’ a yapılacak taşımalar teminat dışındadır…….” İbaresinin bulunduğu, Bu kapsamda teminat harici olarak yapılmış olan 3.854,15 EUR tutarındaki ödemenin ... olarak değerlendirilmesi gerektiği" tespit edilmiştir.Kaldırma ilamı sonrası mahkememizin duruşma ara kararı uyarınca "1-Dava konusu zararın uluslararası taşımacılık nedeniyle meydana geldiği anlaşılmakla bozma ilamı öncesi alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığı tespit edilmekle dosyanın uluslararası kara taşımacılığı konusunda uzman 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdi ile dava dilekçesi ve ekinde yer alan belgeler ile bozma öncesi alınan rapor da incelenmek suretiyle davaya konu 61 nolu prefabrik kapı emtiasının hasar görme nedeniyle davacının davalılardan iş bu zararı rücuen tazminat kapsamında talep edip edemeyeceği, talep edebiliyorsa miktarın tespiti hususunda rapor düzenlenmesinin istenilmesine," karar verildiği; 11.09.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, "...Dava dosyası ekleri ile BAM bozma ilamı kapsamında yapılan ayrıntılı taşımacılık incelemesi neticesinde; Dava dışı gönderici ...A.Ş firmasına karşı davalı ... firmasının emtia hasarından sorumlu olduğu ve davacı ... Sigorta firmasının karşıladığı tazminata ilişkin rücuen talepte bulunabileceği, Davalı ... firmasının emtia hasarına ilişkin sorumluluğunun CMR Konvansiyonu Madde 29 hükümleri kapsamında belirlenmesi gerektiği" kanaatine varılmıştır.Davacı ve davalı vekillerinin rapora karşı itiraz dilekçeleri dikkate alınarak kaldırma kararı öncesi alınan bilirkişi raporundaki tespitler değerlendirilmek suretiyle ek rapor tanzim edilmesi için dosyanın bilirkişi heyetine tevdiine karar verildiği; bilirkişi ek raporunda özetle, "...Davacı ... Sigorta firmasının kök bilirkişi raporuna istinaden mahkemeye ilettiği karşı beyan dilekçesinde dava konusu zararın davalılardan rücuen tazmininin mümkün olduğu ile davalının sınırlı sorumluluk hükümlerinden faydalanamayacağının tespit edilmesinin kendi iddiaları ile aynı olduğu ifade edilmiştir. Davacı ... Sigorta firmasının kök bilirkişi raporuna ilişkin itirazı sınırlı sorumluluk hesaplamasına ilişkin olmuştur. Davacı CMR Madde 23/7 hükmünce karar tarihindeki cari kur üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini belirtmektedir. Buna karşın bilirkişi heyetinin mahkeme karar tarihini bilmesi mantıken mümkün olamayacağından ve davacı ... Sigorta firmasının rapor itiraz tarihini baz alan hesaplamasının hukuki temeli bulunmadığından kök raporda olduğu üzere TTK Madde 882/4 hükmünce hesaplama yapılmasının uygun olacağı kanaati bilirkişi heyetince açıktır. Davalı ... firmasının kök bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi incelendiğinde öncelikle zamanaşımı ile aktif husumet itirazları yönünden inceleme yapılmadığı ifade edilmiştir. Buna karşın her iki konunun da değerlendirmesi hukuki nosyon gerektirdiğinden bilirkişilerin uzman olmadıkları bu hususta bir değerlendirme yapmaları uygun olmayacağından nihai takdir Yüce Mahkemenin olacaktır.Davalı ... firması itiraz dilekçesinde davalıların davacı sigortalısıyla beraber müteselsilen sorumlu oldukları ifade edilmelerine karşın sadece kendilerinin sorumlu tutulmalarının çelişki olduğu ifade edilmiştir. Davacı ... Sigorta firması sigortalısı ... firmasının sorumlularından birisi olduğu taşımada oluşan zararı tazmin ettiğinden CMR Konvansiyonu Madde 37 Bu Sözleşme hükümleri gereğince tazminat ödemiş taşımacı, bu tazminat üzerinden ödediği faiz ve yaptığı sarflarla birlikte tazminatı, taşımaya katılmış olanlardan şu koşullara göre geri almak hakkına sahiptir. Hükmünce davalılardan geri istemesinin uygun olacağı kanaati bilirkişi nezdinde açıktır. Davalı ... firmasının itiraz dilekçesinde kök raporda belirtilen CMR Konvansiyonu Madde 29 hükmünün uygulama alanı bulacağı kanaatine itiraz edilmiştir. Buna karşın itiraz dilekçesinde sürücü beyanlarının tek başına yeterli olmadığı belirtilirken sürücü beyanına göre gümrük memurlarının ilgili gümrük kapısına yönlendirmelerinin sürücülerin ağır kusuru neticesinde hasara sebep olmadıklarına delil sayılacağı iddia edilmektedir. Buna karşın davalı ... firmasının CMR Konvansiyonu Madde 17/2 , taşıyanın önlemesine olanak bulunmayan durumlardan hasar meydana gelmiş ise, taşımacı işbu taşımadan sorumlu tutulamaz. Hükmüne atıf yaparak emtianın gümrük kapısına çarpması neticesinde hasarlanmasının da bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiği iddia edilmiştir. Buna karşın emtianın gümrük kapısına çarpması neticesinde hasarlanmasında taşıyıcının önlemesinin mümkün olmadığı bir durumun oluşması hali bilirkişi heyeti nezdinde uygun görülmemektedir." yönünde tespit yapıldığı anlaşılmıştır.Ek raporda taraf itirazlarını karşılayacak şekilde ve kaldırma kararı öncesi alınan bilirkişi raporundaki tespit ile çelişecek şekilde rapor tanzim edildiği anlaşılmakla, davalılar vekilinin rapora itirazları ve dosya kapsamında alınan tüm raporlar değerlendirmek suretiyle dosyanın yeni bir bilirkişi heyetine tevdii ile dava dilekçesi ve ekinde yer alan belgeler incelenmek suretiyle davaya konu 61 nolu prefabrik kapı emtiasının hasar görme nedeniyle davacının davalılardan iş bu zararı rücuen tazminat kapsamında talep edip edemeyeceği, talep edebiliyorsa miktarın tespiti hususunda rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildiği; 01.06.2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle, "...1. Dava dosyasındaki bilgi ve belgeler çerçevesinde dava konusu taşımanın ...’dan ...’a karayolu ile yapılması, taşımanın yapıldığı ülkelerin CMR’ye taraf olması, taşımanın konusunun ÇEKİCİ şeklinde eşya taşımacılığı olması da dikkate alındığında dava konusu uyuşmazlığa CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanacağı, Türk Ticaret Kanunu Madde 888 Fıkra (1)Taşıma, kısmen veya tamamen üçüncü bir kişi olan fiilî taşıyıcı tarafından yerine getirilirse, bu kişi eşyanın zıyaı, hasarı veya gecikmesi nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur. Somut uyuşmazlık açısından ...'dan ...' a taşınması işi,... Şirketi tarafından gerçekleştirilmiştir. ... A.Ş'i taşıyıcı / freight forwarder sıfatı ile ... Anonim şirketinin sorumluluk sigortacısı olup, ... Anonim şirketinin taşıyıcı / freight forwarder sıfatı ile gerçekleştireceği taşıma işinden kaynaklanan sorumluluklarını teminat altına alan sigortacısı dava konusu emtia hasarından doğan zararların tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları,Davacının göndericiye hasar tazminatını ödeyip CMR m. 37’ye dayalı dava açtığı varsayımında taşıma sürecine ister fiili isterse sözleşmesel katılan tüm davalılara karşı dava açabileceği dikkate alındığında tüm davalıların davaya konu hasardan sorumlu olacağı, buna mukabil davacının hasar tazminatı ödemeden göndericiden alacağın temliki suretiyle alacağı devralarak dava açması ihtimalinde ise CMR 34 ve 36 çerçevesinde .... şirketi, taşıyıcı / freight forwarder sıfatı ile ... Anonim şirketinin davaya konu hasardan ileri gelen sorumluluklarını teminat altına alan ... Sigorta A.Ş'i hasardan müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları,Dosyada mübrez ekspertiz raporunda zararın 3.854,15 Euro olduğu, bu zarar miktarından ... şirketi ile taşıyıcı / ... sıfatı ile ... Anonim şirketinin davaya konu hasardan ileri gelen sorumluluklarını teminat altına alan ... Sigorta A.Ş'i müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, Taktiri Yüce mahkemede olmak üzere; Sınırlı sorumluluk hükümleri kapsamında Yüce Mahkeme davalı ... firmasının emtia hasarına ilişkin sorumluluğunu sınırlı olarak kabul ederse CMR Konvansiyonu Madde 23 Fıkra 3 Bununla beraber, tazminat, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8.33 hesap birimini aşmayacaktır. Hükmünce değerlendirme yapmak gerekeceği açıktır. Buna göre davalı ... firmasının sınırlı sorumluluğu, hasar gören emtianın 8380 kg brüt ağırlığı x 8.33 özel çekme hakkı x CMR Madde 23/7 uyarınca karar tarihindeki SDR kuru; bu bağlamda karar tarihine en yakın kur olarak bilirkişinin raporunu mahkemeye sunduğu tarihi dikkate alarak hesaplama yapılacak olursa 8380 kg brüt ağırlığı x 8.33 özel çekme hakkı x 61.7215 TL ( 27.04.2026 tarihli TCMB kuru) = 4.307.865, 747,39 TL üst sınırlı olarak belirlenecektir. Davalı ... firmasının emtia hasarından sorumlu olduğu Yüce Mahkemece kabul edilirse gönderici ...A.Ş firması açısından davalı ...firmasına karşı Türk Ticaret Kanunu Madde 883 Fıkra (1) Taşıyıcı, zıya veya hasardan sorumlu olduğu hâllerde, 880 ilâ 882 nci maddelere göre ödenmesi gereken tazminatı ödedikten başka, taşıma ücretini geri verir ve taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderleri de karşılar. Hükmü şartlarını öne sürebileceği kanaatine varılmıştır.CMR m. 27 uyarınca konvansiyon kapsamına giren taşımalardan kaynaklanan tazminat taleplerinde, hak sahibi yıllık %5 oranında faiz isteyebilir. Faiz, hak sahibinin taşıyıcıya ödeme talebinde bulunduğu tarihten itibaren işlemeye başlayacaktır. Eş deyişle, taşıyıcıya ihtarname keşide edilmişse bu ihtarnamenin ulaştığı tarihten; dava yolu tercih edilmişse davanın açıldığı tarihten itibaren faiz tahakkuk edecektir. Bu bağlamda dosyada mübrez ekspertiz raporunda belirlen 25.000 Euro tutarındaki alacağın dava tarihinden itibaren CMR Konvansiyonu'nun 27. maddesi gereğince işleyecek olan yıllık %5 faizi ... şirketi,taşıyıcı /...sıfatı ile ... Anonim şirketinin davaya konu hasardan ileri gelen sorumluluklarını teminat altına alan ... Sigorta A.Ş'i müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları tespit edilmiştir.Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede, davadışı ... Şirketi tarafından 11.10.2019 tarihli ve 147156 numaralı mal faturası kapsamında dava dışı alıcı ... unvanlı şirkete cinsi (brüt 8.380 kg ağırlığındaki 1 ünite hazır monte çelik prefabrik yapı (40') (MD-61), 1853 ve 1859 paket numaralı mekanik montaj malzemeleri ve 1861 ve 1862 paket numaralı yapı montaj malzemeleri) emtia satıldığı, satılan emtianın 11.10.2019 tarihli ve ... ve ... no'lu CMR Belgeleri kapsamında Türkiye'den ...'a ...plakalı araca yüklenerek taşınması işi davacının sigortalısı ... Anonim Şirketi tarafından üstlenildiği; sigortalının da yetkilendirmesi ile fiilen davalı ... Şirketi tarafından gerçekleştirildiği; Emtia yüklü ... plakalı araç ile ...'dan Musul'a gerçekleştirilen taşıma esnasında 20.10.2019 günü nakliye araç güzergah üzerinde İsmaliye gümrüğüne vardığında, gümrük kapısından geçerken taşınan emtiadan 61 no'lu prefabrik yapı emtiası gümrük kapısına çarparak sürtünmek suretiyle hasar meydana geldiği ve davacının, satıcı ...A.Ş.'nin sigortacısı ... Sigorta'ya 22.10.2020 tarihinde 3.854,15 Eur ödeme yaptığı anlaşılmıştır.Davacı sigortalısı ... Anonim Şirketi'ni 01.09.2019 başlangıç ve 01.09.2020 bitiş tarihleri arasında gerçekleştireceği taşıma işlerinde, emtianın maruz kalabileceği hasarlara karşı...numaralı Nakliyat Aracısı / Komisyoncusunun Yasal Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına aldığı bu kapsamda ana teminat uyarınca başkasına ait araçlarla kara taşımasında taahhüt ettiği mallara gelebilecek zararlar nedeniyle rücu talepleri kapsamında davacı sigortalısının ödeme yaptığı anlaşılmıştır.Taşıyıcının CMR bağlamında sorumluluğunun bulunması için taşıma sözleşmesine konu eşyanın; CMR m. 17 uyarınca, kaybı yahut eşyada hasarın meydana gelmesi gerekmektedir.Türk Ticaret Kanunu Madde 888 Fıkra (1)Taşıma, kısmen veya tamamen üçüncü bir kişi olan fiilî taşıyıcı tarafından yerine getirilirse, bu kişi eşyanın zıyaı, hasarı veya gecikmesi nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur. Bu durumda 22.10.2019 tarihli araç sürücüsü ve indirme sorumlusu tarafından imzalanmış olan tutanakta ... Tic. A.Ş.de çalışmakta olan TIR şoförüyüm.İdaremde bulunan ... plaka sayılı TIR üzerinde ...firmasına ait Prefabrik Çelik Konteynır ( Modül 61) ... güzergahında taşırken, gümrük memurunun İsmaliye Gümrüğünün Ön Kapısından aracı geçirmek istemesi üzerine gümrüğün girişte bulunan giriş tagına sürtmesi ile hasar oluşmuştur.Konteynır üzerindeki yük kaldırma mapalarında sürtme nedeni ile burkulmalar oluşmuştur. şeklinde tespit ve fotoğraflamaların yer aldığı; kazaya konu araç emteasının 1 x Çelik Monte Prefabrik Konteynır, 4 x Montaj Malzemeleri olmak üzere toplam yük ağırlığının 8.380 Kg olduğu, CMR m. 8/1 kapsamında taşıyıcının yükü teslim aldığı esnada kontrol yükümlülüğü altında olduğu, davalı taşıyıcının emteyı teslim alırken CMR belgesine herhangi bir çekince koymadığı bu kapsamda emtiayı eksiksiz ve tam olarak teslim almış olduğu anlaşılmıştır. Fiili taşıyıcı olan davalının taşıma güzergahı üzerinde bulunan gümrük kapısının yüksekliği, gabari kontrollerinin yapılması, ve kapıdan hasarsız şekilde geçirilip geçirilemeyeceğini bilmesi ve gerekirse aracın yükseklik olarak taşınacak emtiaya uygun olmasını sağlaması gerekirken gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünün yerine getirilmemiş olduğundan davalı fiili taşıyıcının kusurlu olduğu bu nedenle davacı asıl taşıyıcı sigortacısının ödediği tazminat kapsamında sorumluluğu bulunduğu anlaşılmıştır. Davalı sigorta şirketinin hasar tarihini kapsar şekilde ... no'lu CMR Sigorta Poliçesi ile davalı...'ı karayolu üzerinden gerçekleştirdiği uluslararası taşımalardan doğacak sorumluluklarına karşı teminat sağlandığından davalı sigorta şirketinin de hasar nedeniyle ödenen miktar kapsamında sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmıştır.Davacı tarafından başlatılan ... 31. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında davalılar aleyhine 3.854,15 euro rücuen tazminat talebine ilişkin davalıların yetkiye, borca ve ferilerine itiraz etmesi üzerine iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır. Davacının sigortalısı ile yaptığı sözleşmenin USD para birimiyle yapıldığı ve hasarın euro olarak ödendiği, davacının TTK 1472 maddesi ve TBK 183 ve devamı maddeleri gereği zarar gören sigortalısının halefi olduğu, selefi zarar verenden neyi isteyebilecek ise onu talep edebilir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun █████/2020 tarihli ... E....K. sayılı ilamı; "...19. Öğretide sigortacının halefiyeti; “zarar gören sıfatı ile sigorta ettiren rizikonun gerçekleşmesi sebebiyle meydana gelen zararlar için üçüncü şahsa karşı herhangi bir hukuki sebebe binaen tazminat alacağına sahip ise, bu hakkın ödenen sigorta tazminatı miktarınca kanun icabı sigortacıya geçmesi hali” olarak tanımlanmaktadır (Omağ, M. K.: Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, İstanbul, 2011, s. 53; Ulaş, I.: Uygulamalı Zarar Sigortaları Hukuku, Ankara, 2012, s. 224; Kender, R.: Türkiye’de Hususi Sigorta Hukuku, İstanbul, 2017, s.371). 20. 6762 sayılı TTK’da halefiyetin tanımına yer verilmemekle, 1301. maddesinde; “Sigortacı sigorta bedelini ödedikten sonra hukukan sigorta ettiren kimse yerine geçer. Sigorta ettiren kimsenin vaki zarardan dolayı üçüncü şahıslara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder.Sigorta ettiren kimse, 1 inci fıkra gereğince sigortacıya intikal eden haklarını ihlal edecek bir hal ve harekette bulunursa sigortacıya karşı mesul olur. Sigortacı zararı kısmen tazmin etmiş ise sigorta ettiren kimse kalan kısmından dolayı üçüncü şahıslara karşı haiz olduğu müracaat hakkını muhafaza eder.” şeklinde düzenleme getirilmiştir.21. Sigortacının 6762 sayılı TTK’nın 1301. maddesinde düzenlenen yasal halefiyet ilkesine bağlı olarak üçüncü kişiden istemde bulunulabilmesi için yalnızca sigorta bedelinin ödenmesi yeterli değildir. Halefiyete dayalı olarak rücu davasının açılabilmesi için sigortacı ile sigortalayan arasında geçerli bir sigorta sözleşmesinin varlığı, sigortacının geçerli olan sigorta ilişkisi nedeniyle sigortalayana ödeme yapması, sigortalısının zarar sorumlusuna karşı dava hakkının bulunması gerekmektedir. Eş söyleyişle; 6762 sayılı TTK’nın 1301. maddesi gereğince sigorta şirketi ancak sigorta poliçesi çerçevesinde ödemekle yükümlü olduğu tazminatı ödedikten sonra zarar sorumlularına rücu edebilir. Bunun dışında kalan hâllerde yapılan ödemelerden dolayı sigorta şirketinin poliçe ilişkisine dayanılarak rücu davası açması mümkün değildir.22. Sigortacı tarafından sigortalısına, poliçe hükümlerine uygun olmayan bir ödeme yapılması durumu ise öğreti ve uygulamada “ex gratia ödeme” yani “hatır ödemesi” olarak adlandırılmaktadır.23. Poliçe hükümlerine aykırı bir ödeme yapıldığında sigortacı, TTK 1301. maddesinde düzenlenen halefiyet hakkını kazanamaz. Sigortacının açtığı rücu davasında halefiyet şartları gerçekleşmemiş olup da sigortacı ödeme yaptığı sigortalısından zarar sorumlusuna karşı olan dava hakkını alacağın temliki yoluyla devralmışsa, bu takdirde davacı davacılık sıfatını 6762 sayılı TTK’nın 1301. maddesinden değil, 818 sayılı BK’nın 162 vd. maddelerinde düzenlenmiş olan alacağın devri hükümlerinden almış olacak ve sigortaca rücu davası şeklinde açılan dava ret olunmayarak, genel hükümler çerçevesinde çözüme kavuşturulacaktır (Ulaş, s. 264). Tüm bu hususlar mahkemece resen araştırılmalıdır. " dikkate alındığında her ne kadar poliçe kapsamında davalıların hasarın meydana geldiği yerin İsmailiye Gümrük Kapısı olarak poliçe teminat kapsamında olmadığı yönünden savunması birlikte değerlendirilmesi gerekeceğinden poliçe kapsamında Irak'ın poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığı davacının ödemesinin bu durumda “ex gratia ödeme” yani “hatır ödemesi” olduğu ancak ibraname kapsamında TBK m.183 uyarınca değerlendirilmesi gerekeceğinden CMR Konvansiyonu'nun 32/1-a bendi uyarınca, taşıma sözleşmesine konu emtianın kısmi veya tam hasara uğraması halinde açılacak davalar bir yıllık zamanaşımı süresi dikkate alınmayacak; genel zamanaşımı süresi dikkate alındığında davaya konu malların 21.10.2019 teslim tarihi olup 13.04.2021 takip ve 06.04.2022 dava tarihleri itibariyle zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmıştır.Yukarıda izah olunduğu üzere davalıların davaya konu hasar nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu, davacının sigortalısının 08.10.2020 tarihli hasar tazminat makbuzu ve ibraname ile davacının sigortalısının davacı lehine devir temlik ettiği; alacağın TBK 183 ve devamı hükümlerince temlik edildiği anlaşılmakla davacının ödediği hasar bedeli yönünden dosyada yer alan davadışı ... Şirketi tarafından... tarihli ve ... numaralı mal faturası kapsamında mal değeri dikkate alındığında CMR Konvansiyonu Madde 23 Fıkra 3 Bununla beraber, tazminat, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8.33 hesap birimini aşmayacaktır. Davalı ... firmasının sınırlı sorumluluğu, hasar gören emtianın 8380 kg brüt ağırlığı x 8.33 özel çekme hakkı x CMR Madde 23/7 uyarınca karar tarihindeki SDR kuru; bu bağlamda karar tarihinde kur olarak 8380 kg brüt ağırlığı x 8.33 özel çekme hakkı x 63,0004 TL ( 24.06.2026 tarihli TCMB kuru) = 4.397.768, 1226 TL üst sınırlı olarak belirlenecektir. Tüm dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu uyarınca CMR madde 23/1 uyarınca taşıyıcı tarafından kabul edildiği yer ve zamandaki fatura olan davadışı ... Şirketi tarafından düzenlenen mal faturası kapsamında mal değeri dikkate alındığında ekspertiz raporunda zararın 3.854,15 Euro olduğu tespit edilmekle iş bu miktarın davalılardan talep edebileceği anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, davalının ... 31.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında itirazın 3.854,15 Euro üzerinden iptaline, takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına karar vermek gerekmiştir. Alacak likit olmayıp yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzereDavacının davasının kabulüne,1-Davalının ... 31.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında itirazın 3.854,15 Euro üzerinden iptaline, takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına,2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 4.240,71 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 872,35 TL harcın mahsubu ile noksan 3.368,36 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,4-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yatırılan 16.716,00 TL yargılama gideri ile 872,35 TL peşin harç 80,70 TL başvurma harcı toplamı 17.669,05 TL'nin davalılardan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,7-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine,8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.█████/2026KATİP HAKİM TASHİH ŞERHİHMK'nun 304 maddesinde; "(1) Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir. Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez. Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir. (2) Tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir." hükmü mevcuttur. Mahkememizin 24.06.2026 tarihli hükmün 1 nolu bendinde "1-Davalının ... 31.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında itirazın 3.854,15 Euro üzerinden iptaline, takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına," sehven davalı yazıldığı iş bu hususun maddi yazı hatası kapsamında değerlendirilmekle yazım hatasının HMK 304.maddesi uyarınca "1-Davalıların ... 31.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasında itirazın 3.854,15 Euro üzerinden iptaline, takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına," şeklinde düzeltilmesine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere1-Mahkememizin 24.06.2026 tarih, ... E,... K. sayılı hüküm fıkrasının 1 nolu bendinin "1-Davalıların ... 31.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyasında itirazın 3.854,15 Euro üzerinden iptaline, takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına," şeklinde düzeltilmesine Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda ek kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026KATİP ¸e-imzalıdır HAKİM ¸e-imzalıdır