icra takibine konu kambiyo senedi çekteki imza sahteliği iddiasıyla açılan menfi tespit davasında, bilirkişi raporuyla imzanın davacı şirket yetkilisine ait olduğunun tespiti.

İcra takibine konu kambiyo senedi çekteki imza sahteliği iddiasıyla açılan menfi tespit davasında, bilirkişi raporuyla imzanın davacı şirket yetkilisine ait olduğunun tespiti.

Özet: Davacı şirket, rızası dışında piyasaya sürüldüğünü ve imzasının yetkilisine ait olmadığını iddia ettiği 200.000 TL bedelli çeke dayalı icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti için menfi tespit davası açmış, davalı ise çeki faktoring sözleşmesiyle devraldığını, ticari ilişki kapsamında düzenlendiğini ve imzanın davacıya ait olduğunu savunmuş olup, yapılan bilirkişi incelemesinde çekteki keşideci imzasının davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olduğu tespit edilmiştir.

T.C.

İSTANBUL

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2024

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... Bankası A.Ş. ...Şubesi 10.04.2024 keşide tarihli ... seri nolu 200.000 TL bedelli çeke dayanılarak ... 13. İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası üzerinden müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, dava konusu çekin müvekkilinin rızası dışında piyasaya sürüldüğünü, takibe konu edilen ...Bankası A.Ş.... Şubesi 10.04.2024 keşide tarihli ... seri nolu 200.000 TL bedelli çekteki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, bu nedenle çekten kaynaklanan hiçbir borcunun da bulunmadığını belirterek borçlu olmadığının tespiti ile dava sonuçlanıncaya kadar teminatsız olarak icra dosyasına yatacak miktarın alacaklı davalı tarafından çekilmemesi, dava sonuçlanıncaya kadar icra takibinin durdurulması konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Cevap: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil ile davadışı ...şirketi arasında █████/2023 tarihinde faktoring sözleşmesi tanzim edildiğini ve sözleşmeye istinaden çekin temlik alındığını, çeki temlik alırken üzerine düşen tüm yükümlülükleri eksiksiz olarak yerine getirdiğini, cevap dilekçesi ekinde sunulan fatura sureti incelendiğinde görüleceği gibi davacı ile davadışı ... arasında ticari bir ilişki olup takip konusu çekin bu kapsamda davacı tarafından davadışı ... şirketine verildiğini, çekin davacı tarafından ... şirketine verildiğine göre çekteki keşideci imzasının davacı şirket yetkilisine ait olmamasının mümkün olamayacağını, davacının imza itirazında kötüniyetli olduğunu, davacının çekin keşidecisi olduğunu, çekin yasal süre içinde bankaya ibraz edildiğini, karşılığı olmadığı için arkasının yazdırıldığını, çekteki keşideci imzasının davacıya ait olmadığı varsayımında banka personelince çekteki keşideci imzasının uyuşmadığına dair şerh düşülmesi gerekeceğini, çekteki imzanın davacıya ait olduğunu ve davacının bankadaki ıslak imza örnekleriyle örtüştüğünü belirterek davanın reddine, davacının %20'den az olmamak tazminata mahkum edilmesine vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;

...13. İcra Dairesinin ... E. sayılı icra dosyası, ... Bankası A.Ş.... Şubesine ait 10.04.2024 keşide tarihli ... seri nolu 200.000 TL bedelli çek aslı, davacı şirket yetkilisi...'ın mukayeseye esas ıslak imzalı evrak asılları, isticvap işlemleri, istiktap ve huzurda alınan imza örnekleri, ticaret sicil kayıtları celp edilmiş, incelenmiştir.

Belge inceleme uzmanı ve grafolog ... █████/2026tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak "...Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... / 10.04.2024 keşide yer ve tarihli, keşidecisi "...Şirketi” isimli şirket olan, "...Şti.” emrine yazılı 200.000 TL "ikiyüzbin” TL meblağlı, ... numaralı çek aslı ön yüzündeki keşideci hanesinde “...Şirketi" isimli şirket yetkilisi adına atılı keşideci imzasının ... isimli şahsın dava dosyası içerisinde mevcut bilhassa çek aslının düzenlenme tarihi olan 2024 yılı öncesi, sonrası ve yakın tarihli olan 2015 ile 2025 tarihleri arasında düzenlenmiş gözüken belge asıllarındaki mukayeseye esas imzalarına kıyasla aralarında uygunluk ve benzerliklerin bulunduğunun belirlenmiş olması sebebiyle ... isimli şahsın eli ürünü olduğu kanaat ve sonuca varılmıştır..." şeklinde tespit edilmiştir.

Dava, icra takibinden sonra açılan ve kambiyo evrakı olan takibe konu çekteki imza inkarı / sahtelik hukuksal sebebine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

... 13. İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı icra dosyası celp edilip incelendiğinde takip alacaklısının davalı ... A.Ş., takip borçlularının davacı ...Ltd. Şti. (ve dava dışı ... ile ... Ltd. Şti.) olduğu, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla davalının toplam 232.394,84 TL alacak üzerinden icra takibinde bulunduğu görülmüştür.

İcra takibe dayanak kambiyo evrakının, ... seri numaralı █████/2024 keşide tarihli 200.000 TL bedelli bir adet çek olduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu çek incelendiğinde, ... Bankası A.Ş. ...şubesine ait, ... seri numaralı █████/2024 keşide tarihli 200.000 TL bedelli olduğu, çekin keşidecisinin davacı ...Ltd. Şti., lehtar ilk cirantanın ... Ltd. Şti. ve hamilinin davalı ... A.Ş. olduğu tespit edilmiştir.

Davalı hamil, dava konusu çeki tahsil için muhatap bankaya ibraz etmiş, ancak çekin karşılıksız olması sebebiyle "karşılıksızdır" işlemi yapılmış ve davalıya çek bedeli ödenememiştir.

Akabinde, davalı hamil tarafından yukarıda gösterilen dosya kapsamında davacı (ve dava dışı aval veren ve lehtar - ilk ciranta) hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi yapılmıştır.

... Ticaret Sicil Müdürlüğünden celp edilen ticaret sicil kayıtları uyarınca, davacı ... Ltd. Şti.yi temsil ve ilzama yetkili kişinin münferiden ...olduğu belirlenmiştir.

Davacı, dava konusu çekte keşideci adına atfen atılan imzanın kendisine ait (şirket yetkilisinin eli ürünü) olmadığını ileri sürerek menfi tespit isteminde bulunmaktadır.

Davalı, çekte yer alan keşideci imzasının davacıya ait olduğunu savunmuştur.

Uyuşmazlığın temeli, dava konusu çekteki keşideci imzasının davacıya ait olup olmadığı, imzanın davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yerleşik içtihatlar uyarınca, imzaya itirazda, ispat yükümlülüğü davalı alacaklıya aittir.

Mahkememizce, HMK m.211 hükmüne riayet edilerek inceleme yapılmıştır.

Dava konusu çek aslı getirtilmiş, davacı ...Ltd. Şti.ni münferiden temsil ve ilzama yetkili ...'ın mahkeme huzurunda isticvap ve istiktap işlemleri yapılmış, ayrıca şirket yetkilisi ...'ın çekin keşide tarihinden öncesine ait karşılaştırmaya elverişli ıslak imzalı belge asılları resmi ve özel kurum / kuruluşlardan toplanmıştır.

Ayrıca, davacı şirket yetkilisi ...'ın mahkeme huzurunda sağ el, sol el, ayakta ve oturarak tam bir kağıdı dolduracak şekilde bol sayıda imza örnekleri alınmıştır. .

İhtilafın çözümlenmesi amacıyla gerekli tüm araştırmalar tamamlanmıştır.

Akabinde, belge inceleme uzmanı ve grafolog bilirkişisine çek üzerinde imza incelemesi yaptırılmıştır.

Kriminalistik, Adli Bilimler uzmanı Grafolog bilirkişi █████/2026 tarihli bilirkişi raporu ile, dava konusu çekte atılı bulunan keşideci imzasının davacı .... Ltd. Şti.nin yetkilisi ...'ın eli ürünü olduğunu, keşideci imzasının davacıya ait olduğu belirlenmiştir.

█████/2026 tarihli grafoloji raporunda yapılan incelemenin ayrıntılı olduğu, imzaların tablolar halinde ve gramalarla karşılaştırılarak kapsamlı şekilde gösterildiği, tersim ve biçim tarzına ilişkin detaylı kaligrafik inceleme yapıldığı, benzerliklerin tek tek ve gerekçeli olarak gösterildiği, öte yandan imza incelemesinde çekin keşide tarihinden öncesine ilişkin borçluya ait karşılaştırmaya elverişli imzalarını taşıyan belgeler keşide tarihine en yakın tarihli olanından başlayarak mukayeseye esas alınmakla yerleşik içtihatlara uygun ve denetime elverişli olduğu kabul edilmiştir.

Mahkememizce içeriği de denetlenerek hükme esas alınmıştır.

Dava konusu çekteki keşideci imzasının, davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olduğu, başka bir anlatımla imzanın davacıya ait olması sebebiyle davacının karşılıksız çıkan çek bedelinden (ve davacının keşideci olması sebebiyle icra takibinde yer alan faiz, tazminat, komisyon vs.. ferilerinden) sorumlu olduğu sonucuna varılmış, açılan menfi tespit davasının reddine karar verilmiştir.

Davalının tazminatı talebi değerlendirildiğinde; 2004 s. İİK m.72/4 uyarınca dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez. Ancak, eldeki dava dosyasında ihtiyati tedbir kararı verilmediği için davalı alacaklının ihtiyati tedbir kararı sebebiyle alacağına geç kavuşması durumu bulunmadığından davalının yasal koşulları oluşmayan tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: (Ayrıntısı ve gerekçesi sonradan açıklanacağı üzere) ;

1-Davanın REDDİNE,

2-Davalının tazminat talebinin İİK m.72/4.uyarınca yasal koşullar oluşmadığından REDDİNE,

3-Alınması gereken 732,00 TL maktu karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 427,60 TL ve 3.541,12 TL tamamlama harcının mahsubu ile fazladan alınan 3.236,72TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde davacıya İADESİNE,

4-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

5-Davalı yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.nin 13/1. maddesi uyarınca belirlenen 45.000 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

6-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600 TL arabuluculuk sarf ücretinin davacıdan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

7-HMK 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde re'sen ilgili tarafa veya vekillerine İADESİNE,

Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki (2) haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.█████/2026

Katip

Hakim