ticari satıştan kaynaklanan itirazın iptali davasında, icra takibi sonrası ana borç ödenmesine rağmen faiz ve masraflara yapılan itirazın geçerliliği.

Ticari satıştan kaynaklanan itirazın iptali davasında, icra takibi sonrası ana borç ödenmesine rağmen faiz ve masraflara yapılan itirazın geçerliliği.

Özet: Bu itirazın iptali davasında davacı, ticari satıştan doğan alacağı için başlattığı icra takibinde, davalının ana borcu takipten sonra ödemesine rağmen takibin tamamına itiraz etmesi üzerine, itirazın iptalini, takibin devamını ve ödemenin faiz ve masraflardan düşülmesini talep ederken; davalı ise ödeme emri tebliğ edilmeden önce borcun tamamını ödediğini, bu nedenle faiz ve diğer feri alacaklardan sorumlu olmadığını ve itirazının haklı olduğunu ileri sürerek davanın reddini istemektedir.

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: █████████ Esas

KARAR NO: ████████

DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:█████/2025

KARAR TARİHİ:█████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili ile borçlu davalı arasında muhtelif -------- kesici uçları ve malzemelerinin alım satımından kaynaklı ticari ilişkinin bulunduğunu, müvekkili tarafından davalıya ------- tarihinde malzeme satışının gerçekleştirdiğini, ürünlerin eksiksiz olarak davalıya teslim edildiğini, satışı yapılan ürünlerle ilgili ----------- numaralı faturalar düzenlendiğini, toplam KDV dahil 387.425,64 TL alacak talep edildiğini, davalının faturalara itiraz edilmediğini ancak ödemenin yapılmadığını, ödenmeyen fatura alacaklarıyla ilgili olarak davalı tarafa ---------- yevmiye nolu ihtarname keşide edildiğini, ihtarnameye rağmen fatura bedellerini ödemeyen davalı hakkında 87.425,64 TL toplam fatura alacağı, davalıya gönderilen ihtarnamenin tebliğ edildiği 18.02.2025 tarihinden takip tarihine kadar toplam fatura alacağı için işlemiş 85.071,00 TL reeskont avans faizi olmak üzere, toplam 472.496,64 TL bedelli alacak için ---------Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin davalı tarafa tebliğ edildiğini, davalı tarafın icra takibinden sonra █████/2025 tarihinde alacaklı tarafa haricen 387.425,64 TL ödeme yaptığını, yapılan ödemenin alacaklı tarafından dosyaya bildirildiğini, davalının ödeme yaptıktan sonra icra takibine tümden itiraz ettiğini, icra takibinin durdurulmasını talep ettiğini, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını, yapılan itirazın haksız olduğunu iddia ederek; fazlaya ilişkin dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulünü, ------esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptalini, takibin devamını, %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsilini, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda reeskont avansı faizi ile birlikte tahsilini, davalının icra takibinden sonra yapmış olduğu ödemenin dikkate alınmasını, BK 100 madde uyarınca yapılan kısmi ödemenin öncelikle faiz ve masraflara sayılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin davacı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığını, davaya konu icra takibi açıldıktan sonra gönderilen ödeme emrinin müvekkiline henüz tebliğ olmadan evvel tüm ekstre borcunun ödendiğini, taraflar arasında kesin vade tarihi belirlenmemiş olduğunu, müvekkilinin temerrüde düşmeden evvel borcu ödemekle birlikte asıl alacağın ferileri niteliğindeki alacak kalemlerinden sorumlu tutulamayacağını, bu nedenle davanın reddini talep ettiklerini, taraflar arasındaki ticari faaliyet gereği bir takim faturaların düzenlendiğini, taraflar arasındaki muavin hesap dökümüne göre gerekli ödemelerin müvekkili tarafından yapıldığını, davacı tarafından -----------esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, davacı tarafından yapılan son ödemenin █████/2025 tarihine ait olduğundan ödeme emrinin tebliğ günü itibariyle müvekkili şirketin davacıya hiçbir borcunun bulunmaması nedeniyle takibe haklı itirazda bulunulduğunu, taraflar arasındaki cari hesap gereği ödeme emri tebliğ edilmeden evvel müvekkili tarafından ödeme yapıldığını, davanın asıl alacağın ferileri de kapsayan bakiye alacağın tahsili amacıyla açıldığını, ferilerin tahsili konusunda değerlendirilmesi gereken hususun ödeme emrinin tebliğ tarihi itibariyle alacak/borç durumu olduğunu, müvekkilinin ödeme emrinin kendisine tebliğ edilmeden önce ödeme yapmış olmasıyla birlikte faiz, harç, masraf ve vekalet ücreti gibi bir takip ferilerden sorumlu tutulabilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafından sunulan hesap ekstresinde yer alan vade tarihlerini kabul etmediklerini, davaya konu icra takibinin dayanağı faturaların konusunu oluşturan mal veya hizmetin takip tarihi itibariyle tam ve eksiksiz şekilde verildiğinin ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, davacı tarafından takip tarihi itibariyle mal veya hizmetin verildiğini ispat edilmediğinden davanın reddi gerektiğini, davacının icra inkar tazminatı taleplerinin reddi gerektiğini, dava konusu alacağın likit olmadığını, alacağın tespitinin yargılamayı gerektirdiğini savunarak; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın reddini, %20'den aşağı olamamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER :---- Müdürlüğü,-------- Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazıldığı görüldü. SMMM Bilirkişi ------- tarafından hazırlanan █████/2026 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür.

A- Ticari Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden: Sayın Mahkemenin vermiş olduğu görev ve yetki ile; raporun 4.a.1.bölümünde davacı ------- yılları yasal ticari defterleri usul yönünden incelendiğinde; fiziki ortamda tutulan Envanter defterlerinin noter onayları ile aynı yıla ilişkin elektronik ortamda tutulan GİB onaylı Yevmiye ve Defter-i Kebir e-defter beratlarının süresinde yapıldığı, ticari defterlerin T.T.K’ nu ve V.U.K’ nu hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davacının kendi defter kayıtlarının birbirlerini doğruladığı ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı görülmüştür. Davalı ------- raporun 4.a.2. bölümünde 2024-2025 yılı yasal ticari defterleri usul yönünden incelendiğinde; fiziki ortamda tutulan Envanter defterlerinin noter onayları ile aynı yıla ilişkin elektronik ortamda tutulan GİB onaylı Yevmiye ve Defter-i Kebir e-defter beratlarının süresinde yapıldığı, ticari defterlerin T.T.K’ nu ve V.U.K’ nu hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davalı şirketin kendi defter kayıtlarının birbirlerini doğruladığı ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı görülmüştür.

B- Davacının Alacak Talebi Yönünden: Davacı/alacaklının-----sayılı dosyasındaki 387.425,64 TL tutarlı asıl alacak talebine ilişkin yapılan mali incelemede; davacı ------ raporun 4.b.1. bölümünde incelenen kendi ticari defterlerinde davalı açık hesabından 387.425,64 TL tutarında alacaklı gözükürken, raporun 4.b.2.bölümünde incelenen davalı defter kayıtlarında davacı açık hesabında herhangi bir borç/alacak bakiyesinin bulunmadığı, tarafların defter kayıtları arasındaki uyumsuzluğun; davalının davacı tarafa █████/2025 tarihinde yapmış olduğu 387.425,64 TL tutarlı banka ödemesinin davacının kendi ticari defterlerinde yer almadığından kaynaklandığı tespit edilmiştir. Her ne kadar davalının davacıya yapmış olduğu █████/2025 tarihli ödemenin davacı defterlerinde kayıtlı olmasa da davacının dava dilekçesinde takip tarihinden sonra yapılan ödeme olduğu iddiasıyla kabulünde olduğu görülmüştür.

Netice itibariyle, taraflar arasında mal/hizmet teslimi yönünden herhangi bir ihtilafın bulunmadığı, her iki tarafın ticari defterlerinde davacının düzenlediği faturaların lehte ve aleyhte borç/alacak olarak kayıtlı olduğu, uyuşmazlığın açık hesap bakiyesi toplamını oluşturan 387.425,64 TL tutarlı 6 adet fatura bedelinin davacı tarafa ödenmediği iddiasından ibarettir. Bu hususa ilişkin gerek defter kayıtları gerekse dosyada mevcut delillerin incelenmesi ile █████/2025tarihli takip talebine ilişkin icra dosyasında mevcut tebliğ şerhinin █████/2025 tarihli olduğu, davalı tarafından ise dosyaya sunulan ve raporun 4.d. bölümünde incelenen banka dekontun da davacı tarafa █████/2025 tarihinde 387.425,64 TL tutarında ödeme yapıldığı, Eş deyişle█████/2025 tarihinde tebliğ edilen ödeme emrinden 1 gün önce davalının davacı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Tüm bu hususlar çerçevesinde; davacı/alacaklının --------- sayılı dosyasındaki 387.425,64 TL tutarlı asıl alacak talebi yönünden az yukarıda tespit ve izah edilen mali incelemelerin topluca değerlendirilmesi ile ödeme emrinin borçlu tarafa tebliğinden “1 gün” önce borcun tamamen ödendiği, ancak takip masrafları ile vekalet ücreti bakımından; eğer alacaklı icra takibini başlattıktan sonra ancak ödeme emri henüz tebliğ edilmeden önce borçlu tarafından alacaklıya ödeme yapıldığı için borçlunun sorumluluğu yönünden nihai ve hukuki değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Sayın Mahkemenin gerek icra masrafları gerekse vekalet ücretleri yönünden davacı/alacaklı lehine hüküm kurmak istemesi halinde İCRA Müdürlüğünden tam ve eksiksiz olarak kapak hesabının yaptırılabileceği kanaatine varılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Dava, taraflar arasındaki ticari satım ilişkisinden kaynaklı olarak fatura alacağının tahsili amacıyla başlatılan ----- Esas sayılı takibine vaki itirazın iptali davasıdır.------ Esas sayılı takibi incelendiğinde davacının davalı aleyhine █████/2025 tarihinde "faturalardan kaynaklı cari hesap alacağı" alacak sebebine dayalı olarak 387.425,64 TL asıl alacak ve 85.071,00 TL faiz olmak üzere toplam 472.496,64 TL'nin tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlattığı, takipte alacaklının "Takip tarihinden fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek Yıllık % 44,25 ve değişen oranlardaki Reeskont Avans Faizi, icra harç ve giderleri ile avukatlık ücretinin tahsili talebidir. Borçlar Kanununun 100.maddesi uyarınca yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle faiz ve masraflara mahsubu talep olunur. (TBK 100. Md., ) Uygulanacaktır." talep ettiği, borçlunun █████/2025 tarihli itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür. Dava tarihinin █████/2025 olduğu ve davanın 472.496,64 TL alacak üzerinden ikame edildiği görülmüştür. Davalının takip tarihinden sonra dava tarihinden önce (█████/2025 günü) davacıya 387.425,64 TL ödeme yaptığı anlaşılmıştır.

----------- yevmiye sayılı temerrüt ihtarnamesinin davalıya █████/2025 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 100. maddesi uyarınca "Borçlu, faiz veya giderleri ödemede gecikmemiş ise, kısmen yaptığı ödemeyi ana borçtan düşme hakkına sahiptir. Aksine anlaşma yapılamaz."Yargıtay'ın dava tarihinden önce takip tarihinden sonra yapılan ödemeler bakımından "asıl alacağa takipten sonra yapılan ilk ödemeye kadar faiz işletip ilk ödemeyi önce faizden geriye kalanı asıl alacaktan düşüp sonra ilk ödeme tarihinden ikinci ödeme tarihine kadar geriye kalan asıl alacağa faiz işletip ikinci ödemeyi önce faizden sonra asıl alacaktan düşüp son olarak ikinci ödeme tarihinden üçüncü ödeme tarihine kadar geriye kalan asıl alacağa faiz işletip üçüncü ödemeyi önce faizden sonra asıl alacaktan düşerek ve üçüncü ödemeden dava tarihine kadar da işlemiş faiz varsa bunu hesaplatıp dava tarihindeki borç durumuna göre bir karar verilmesinden ibarettir. Dairemizin yerleşmiş içtihatlarına göre davacının takipten sonra davadan önce yaptığı ödemeler yönünden itirazın iptali davası açmakta hukuki yararı yoktur" şeklinde içtihat geliştirdiği görülmüştür -----Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın belirtildiği gibi açık hesap ve fatura alacağına dayalı itirazın iptali davası olduğu, davacı alacaklının hukuki ilişkiyi ve alacağın varlığını, davalı borçlunun ise borcun ifa veya sair sebeple bulunmadığını ispatlamakla mükellef olduğu, davanın hukuki ilişkinin ve alacağın varlığı hususunda faturaya ve ticari defterlere dayandığı, ticari defterlerin yukarıda atıf yapılan yasa hükümleri uyarınca mahkememizce resen de incelenebileceği, bu doğrultuda taraflara verilen kesin süre içerisinde her iki tarafın da ticari defterlerini ibraz ettiği, her iki tarafın ticari defterlerinin birbiri ile uyumlu olduğu, davalının dava konusu yapılan faturaya ilişkin hizmeti Vergi Dairesi'ne bildirdiği, bu sebeple davacının usule ve kanuna uygun tutulmuş açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve birbirini doğrulamış defter kayıtlarının kendisi lehine kesin delil teşkil ettiği, bilirkişi raporu ile de tespit edildiği ve yukarıda açıklandığı üzere kesin delil niteliğindeki davacı (ve davalı) defterlerinde takip tarihi itibariyle 387.425,64 TL alacağın varlığının sabit olduğu, yine davalının ----- yevmiye sayılı temerrüt ihtarnamesinin davalıya tebliğ tarihinden (█████/2025 günü) ihtarnamede verilen 5 günlük sürenin bitim günü olan █████/2025 tarihinde temerrüte düştüğü, bu sebeple takipte talep edilebilecek faiz miktarının 79.544,32 TL olduğu (24.02.2025 temerrüt tarihi ile 07.03.2025 arasındaki 12 gün için yıllık %49,25 faiz oranı üzerinden, 08.03.2025 ile 11.08.2025 takip tarihi arasındaki 156 gün için yıllık %44,25 faiz oranı üzerinden faiz uygulanmıştır), bu sebeple davacının alacağını kısmen ispatladığı, yukarıda atıf yapılan Yargıtay ilamı uyarınca itirazın iptali davasında takip tarihinden sonra dava tarihinden önce yapılan ödemelerin TBK 100 maddesine göre hesap edilerek dava tarihi itibariyle alacak miktarının bulunması gerektiği, buna göre- ödeme tarihi itibariyle işlemiş faiz miktarının 1.409,06 TL olduğu (387.425,64 TL anaparaya 11.08.2025 takip tarihi ile 14.08.2025 ödeme tarihi arasındaki 3 gün için yıllık %44,25 faiz oranı üzerinden faiz uygulanmıştır)

- 387.425,64 TL asıl alacak, 79.544,32 TL takip tarihine kadar işlemiş temerrüt faizi ve 1.409,06 TL takip tarihinden ödeme tarihine kadar işlemiş temerrüt faizinden 387.425,64 TL ödeme mahsup edildiğinde, ödeme tarihi itibariyle bakiye alacak miktarının 80.953,38 TL olduğu, - ödeme tarihi itibariyle 80.953,38 TL bakiye alacağa dava tarihine kadar işlemiş faiz miktarının 12.938,68 TL olduğu (14.08.2025 ödeme tarihi ile 16.09.2025 arasındaki 34 gün için yıllık %44,25 faiz oranı üzerinden, 17.09.2025 ile 19.12.2025 arasındaki 94 gün için yıllık %42,25 faiz oranı üzerinden, 20.12.2025 ile 29.12.2025 dava tarihi arasındaki 9 gün için yıllık %39,75 faiz oranı üzerinden faiz uygulanmıştır)- dava tarihi itibariyle alacak miktarının 80.953,38 TL asıl alacak ve 12.938,68 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 93.892,06 TL olduğu, bu sebeple davacının itirazın iptali talebinin kısmen kabulünün gerektiği, davacının ödemenin infaz aşamasında dikkate alınması iddiasının yerinde olmadığı, bunun dava tarihinden sonra yapılan ödemeler bakımından geçerli olduğu, davacının fazlaya ilişkin talebi yönünden dava açmakta hukuki yararının bulunmadığı, dava konusu alacağın faturaya dayanması ve likit olması, alacaklının talebinin bulunması ve davalının itirazında haksız çıkması nedeniyle borçlunun kabul edilen miktar icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiği kanaatine varılmış, davanın kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalı borçlunun ----------Esas sayılı takibine yaptığı itirazın İPTALİNE, takibin dava tarihi itibariyle 80.953,38 TL asıl alacak ve 12.938,68 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 93.892,06 TL üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin hukuki yarar yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,

2-Kabul edilen alacağın (93.892,06 TL) yüzde 20'sine karşılık gelen 18.778,41 TL icra ve inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Davalının kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE,

4-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (93.892,06 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 6.413,77 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 5.706,59 TL peşin harcin mahsubu ile bakiye 707,18 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafça yapılan 6.409,49 TL dava açma masrafı, 104,00 TL vekalet harcı ve 11.080,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 17.593,49 TL yargılama giderinin kabul/dava değeri oranına (93.892,██████.496,64) göre 3.496,06 TL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

6-Davalı tarafça yapılan vekalet harcına ilişkin 208,00 TL yargılama giderinin ret/dava değeri oranına (378.604,██████.496,64) göre 166,66 TL’sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

7-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,

8-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (93.892,06 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

9-Davalı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (378.604,58 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 7/2 uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

10-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/dava değeri oranına (93.892,██████.496,64) göre 914,14 TL’sinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, bakiye 3.685,86 TL'nin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile ----- Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026