Danıştay 4. Daire, arazi toplulaştırmasında alan kaybı ve hukuka aykırılık iddialarıyla iptal edilen işlemin temyiz başvurusunu inceledi.
Özet: Bir idare mahkemesinin, arazi toplulaştırma işleminde hukuka aykırı alan kaybı tespit ederek iptal etmesi üzerine, bölge idare mahkemesi davacının bazı parsellerdeki ehliyetsizliğini dikkate alarak davayı kısmen reddetmiş; ancak davacının mülkiyetindeki diğer parseller yönünden toplulaştırma ilke ve mevzuatına uyulmadığı gerekçesiyle iptal kararını onamış, davalı idare ise toplulaştırmanın yasalara uygun yapıldığını ve iptalin büyük teknik sorunlara yol açacağını savunarak temyize gitmiş olup, tetkik hakimi bölge idare mahkemesi kararının onanması yönünde görüş bildirmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : ██████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel MüdürlüğüVEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Davacı tarafından, Arazi Toplulaştırması ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri kapsamında tapu maliki olduğu Diyarbakır ili, Sur ilçesi, ... Kırsal Mahallesinde bulunan eski ..., ..., ... ve ... sayılı parseller ile yeni ... ve ... sayılı parselleri kapsayan alanda yapılan toplulaştırma işleminin anılan parseller yönünden iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, dört adet kadastral parsel karşılığında iki yeni parselin tahsisinin gerçekleştirildiği, toplulaştırma kapsamına dahil edilen 98.460,42 m²’lik hisse varlığından 2.550,15 m² KYP kesintisi uygulandığı, ancak 95.910,27 m² tahsisi yapılması gerekirken 84.898,69 m² alan tahsisinin gerçekleştirildiği, eski ve yeni parsellerin çoğunluğu birbiri üzerinde çakışık olduğundan katsayı farklılığının da mümkün olmadığı halde yasal kesintiler haricinde gerçek alan yönünden 11.011,58 m² alan kaybı (%13,77) oluşturulmasının isabetsiz olduğu, 3083 sayılı Kanun ve uygulama yönetmeliğine göre proje kapsamında tüm maliklerden aynı miktarda KYP kesintisi yapılacağı belirlendiğinden yapılan dava konusu toplulaştırma işleminde, (..., ..., ... ve ... parseller ile karşılığında yeni verilen ... ve ... parsel değerlendirilerek) toplulaştırma amaç ve ilkeleri ile hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; dava konusu ... ve ... sayılı parseller yönünden; anılan parsellerin davacı adına kayıtlı olmadığı, ... parsel sayılı taşınmazın dava tarihi itibariyle ve halen sağ olduğu anlaşılan davacının annesi ... adına kayıtlı olduğu ve ayrıca bu parsel hakkında ... tarafından ... İdare Mahkemesi'nin ... esasen açılmış bir davanın zaten bulunduğu, ... sayılı kadastral parselin ise toplulaştırma kapsamında yer almadığı ve "kamu orta malı" niteliğinde olduğu anlaşıldığından, dava konusu edilen ... parsel ile ... sayılı parseller yönünden dava açma ehliyetinin bulunmadığı sonucuna varıldığı, ... ve ... sayılı parseller yönünden ise; yapılan toplulaştırma işleminin, yukarıda anılan ilgili mevzuat hükümlerine, toplulaştırmanın amaç ve ilkeleri ile dağıtım esasları ve verimlilik kriterlerine uygun olarak yapılmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kabulüne İdare Mahkemesi kararının eksik hüküm nedeniyle kaldırılmasına, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 14 ve 15/1-b maddeleri uyarınca, ... parsel ile ... sayılı parsel açısından davanın ehliyet yönünden reddine, ... ve ... sayılı parseller yönüyle, dava konusu toplulaştırma işleminin iptaline karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacılara ait bütün parsellerin bitişik halde verilmesinin, ancak komşu parsel maliklerinin muvafakat vermesi ve taşınması ile mümkün olabileceği oysa yeni parseller tahsis edilirken, mahallenin sosyal durumu, parsel maliklerinin ilişkileri ve parsel maliklerinin talepleri dikkate alınarak tahsisin yapıldığı, proje aşamasında parsel maliklerinin ve komşu parsel maliklerinin parsellerin birbirine yakın verilmesi yolunda bir talebi bulunmadığı, ayrıca bunun için parsel sahibinin talebi, blok içerisinde bulunan diğer parsel maliklerinin muvafakatının gerektiği yapılan toplulaştırmanın 3083 Sayılı Kanuna ve ilgili Yönetmelik ve Teknik Talimatnameye göre yapıldığı, 2013 yılında tescil edilerek tamamlanan ve geçen 8 yılda parsel maliklerinin yeni yerlerini kullanmaya başladıkları toplulaştırmanın iptal edilmesinin mahallede kain bütün parsellerin konum ve alanında değişiklik yapılmasına sebep olacağından teknik açıdan zorluklar doğuracağı belirtilerek temyiz konusu kararın bozulması istenilmiştir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz isteminin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.