Danıştay Dördüncü Daire, hazine arazisindeki arazi toplulaştırmasına karşı açılan iptal davasında, mülkiyet hakkı olmayan davacının dava ehliyeti bulunmadığına hükmeden alt mahkeme kararını onadı.
Özet: Davacı tarafından, üzerinde ahırı bulunan ve kiralama talebinde bulunduğu hazine arazilerindeki arazi toplulaştırma işleminin iptali istemiyle açılan dava; davacının, mülkiyeti kendisine ait olmayan bu taşınmazlarda toplulaştırma işlemini dava etme konusunda kişisel, meşru ve güncel bir menfaati bulunmadığı ve dolayısıyla ehliyetsiz olduğu gerekçesiyle ilk derece ve bölge idare mahkemelerince reddedilmiş olup, temyiz incelemesini yapan yüksek mahkeme de bu ret kararlarını usul ve hukuka uygun bularak davacının temyiz istemini oybirliğiyle kesin olarak reddetmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:Dava konusu istem: Davacı tarafından, Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında, hazine arazisi vasfında olan Elazığ ili, Kovancılar ilçesi, ... Köyü, ... Mevkiinde, davacıya ait ... ve ... sayılı parsellerin bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan taşınmazlara yönelik olarak kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlıkta, toplulaştırma işlemine konu hazine arazisine ait Elazığ ili, Kovancılar ilçesi, ... Köyü, ... Mevkii, ... ve ... sayılı parseller üzerinde ahır niteliğinde taşınmazının bulunduğunu, toplulaştırma neticesinde üçüncü kişi M.A'ya verildiği, araziyi kiralamak veya satın alarak kullanmak istediği iddialarıyla toplulaştırma işleminin iptali istemiyle dava açılmış ise de, davacının söz konusu taşınmazın maliki olmadığı, toplulaştırma işlemine karşı ise mülkiyet hakkını ilgilendirmesi nedeniyle ancak mülkiyet hakkına dayalı olarak iptal davası açılabileceği, bu halde toplulaştırma kapsamındaki taşınmazlarda mülkiyeti bulunmayan davacının, dava konusu toplulaştırma işlemi ile kişisel, meşru ve güncel bir menfaatinin ihlal edilmediği anlaşılmakla, bakılan davada, davacının bu davayı açmaya ehliyetli olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, mülkiyeti hazineye ait olsa da kamu malı niteliğindeki taşınmazlara yönelik olarak belde sakinlerinin veya halkının da dava açma ehliyeti bulunduğu kaldı ki davacının söz konusu arazi üzerinde kagir ahırı bulunduğu ve söz konusu taşınmazı kiralamak amacıyla idareye başvurduğu halde taşınmazın toplulaştırma sonucunda 3. kişiye devredildiğinden, dava ehliyetinin bulunduğunun açık olduğu belirtilerek temyiz konusu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.TETKİK HÂKİMİ:...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU:Açıklanan nedenlerle;1.Temyiz isteminin reddine,2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.