bölge adliye mahkemesi, genel kredi sözleşmeleri ve müteselsil kefalet kaynaklı alacak davasında icra takibine itirazın iptali ve konkordato süreciyle ilgili istinaf kararını inceledi.

Bölge Adliye Mahkemesi, genel kredi sözleşmeleri ve müteselsil kefalet kaynaklı alacak davasında icra takibine itirazın iptali ve konkordato süreciyle ilgili istinaf kararını inceledi.

Özet: Bir banka, genel kredi sözleşmeleri ve çapraz döviz swapı işleminden kaynaklanan borçlarını ödemeyen bir borçlu şirketin müteselsil kefiline karşı icra takibi başlatmış, kefilin itirazı üzerine itirazın iptali davası açmıştır; aynı zamanda, borçlu şirketin konkordato sürecine girmesi nedeniyle, banka alacağının çekişmeli hale gelmesi üzerine, alacağın tescili için birleşen bir dava da açmıştır. Banka, kredi borcunun, türev işlemi zararının ve faizlerin tahsilini talep ederken, kefil borcun mesnetsiz olduğunu ve fahiş faiz uygulandığını ileri sürerek davanın reddini istemektedir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

43. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: █████████

KARAR NO: ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: █████/2022

NUMARASI: █████████ Esas - ████████ Karar

BİRLEŞEN İSTANBUL 10. ATM'nin ███████ E. SAYILI DOSYASI

DAVA: 308/b Alacak Kaydı

İSTİNAF KARAR TARİHİ: █████/2026

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün birleşen davada davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

ASIL DAVADA

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında █████/2018 ve █████/2018 tarihli Genel Kredi Sözleşmeleri imzalandığını, davalı ...'in ise söz konusu Genel Kredi Sözleşmesini müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığını, davalının borçların ödenmemesi üzerine borçlu firma ve müteselsil kefillere .... Noterliğinin █████/2019 tarih ve ... yevmiye ile ihtarnamesi keşide edilerek hesap kat edildiğini, ancak verilen süre zarfında alacaklarının ödenmediği gibi bir ödeme planına da bağlanmadığını, muaccel hale gelen kredi borcunun ödenmemesi sebebiyle müteselsil kefil aleyhine ....İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlunun haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak ve sadece alacağımızın tahsilini geciktirmek amacı ile takibe, borca ve ferilerinin tamamına itiraz edildiğini belirterek, davalı tarafından .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibinin devamına, takip talebinin 2. sırasında yer alan 1.883,91 TL kredi kartı alacağı hariç tutularak takibin 1 ve 3. sırasındaki nakdi alacakları yönünden 22.719.691,44 TL üzerinden devamına, takip talebindeki depo talebine yönelik itirazların reddi ile 12.500.000,00 TL tutarındaki depo talebinin kabulüne, alacağa takip tarihinden itibaren, takip talebinde belirtilen oranlar üzerinden faiz işletilmesine, davalıların %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından müvekkili aleyhine, .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasından başlatılan icra takibinde borca itiraz ettiklerini, davacının, dava dışı ... Anonim Şirketi’ne “Genel Kredi Sözleşmesi” şümulünce kredi kullandırıldığını, müvekkilinin de kefil sıfatıyla imzaladığı kredi sözleşmesinden dolayı sorumlu olduğundan bahisle dava açıldığını, işbu davanın külliyen haksız ve mesnetsiz olduğunu, bir borcunun bulunmadığını, faizin fahiş olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı bankanın ...Şubesi ile... AŞ arasında █████/2018 ve █████/2018 tarihli genel kredi sözleşmelerinin imzalandığını, davalı borçlu █████/2018 tarihinde Hazine Destekli KGF kefaleti ile 20.000.000,00TL taksitli ticari kredi kullandığını, aynı tarihte imzaladığı çapraz döviz swapı emir formu ile swap işlemini yaptırdığını, davalı borçlunun ayrıca kredi kartı ve ticari artı para ürünlerinden dolayı davacı bankaya borcu bulunmakta olduğunu, genel kredi sözleşmesi gereğince borçlu şirketin kredinin geri ödemeleriyle ilgili edimlerini yerine getirmemesi üzerine, davacı bankanın █████/2019 ihtar tarihi itibari ile ticari artı para ve kredi kartı alacağı yanında, 8880...001 nolu kredi sebebi ile 20.000.029,61TL ana para alacağı ve türev işlemi kur ve faiz farkından kaynaklanan ve ihtarname tarihi itibari ile TL'ye çevrilen 12.150.000,00TL zararı oluştuğunu, belirtilen borçların ödenmemesi üzerine borçlu firma ve müteselsil kefillere ihtarname keşide edilerek hesabın kat edildiğini ve alacağın muaccel hale getirildiğini, ancak verilen süre zarfında alacağın ödenmediği için müteselsil kefil ... aleyhine ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, bu takibe yönelik itiraz dolayısıyla İstanbul 21.Asliye Ticaret Mahkemesinin █████████ esas sayılı dosyasından itirazın iptali davası açıldığını ve yargılamanın devam ettiğini, İstanbul 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin █████████ esas sayılı dosyası ile yapılan yargılama sonucunda █████/2020 tarihinde davalının konkordato talebinin kabulüne karar verildiğini, işbu davaya konu alacak ile alakalı olarak alacak davası açmadan önce, İstanbul 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin █████████ esas sayılı dosyasından verilen kararın ilanından itibaren 1 ay içinde alacak davası açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, İstanbul 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin █████████ Esas ████████ Karar sayılı kararı ile çekişmeli hale gelen davacı banka alacağının kabulüne karar verilmesi gerektiğini, söz konusu konkordato tasdik kararına karşı istinaf talebinde bulunduklarını, davacı bankanın geçici mühlet tarihi olan █████/2018 itibariyle borçlu firmadan olan toplam ana para alacak tutarının 32.602.253,15TL olup, bu toplam ana para alacağının 19.595.557,80TLsi ile alakalı olarak tasdik kararı verilmesi sebebiyle geri kalan 13.006.695,30TL kısmın çekişmeli hale geldiğini, davayı da bu alacak tutarı üzerinden açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, davacı bankanın geçici mühlet tarihi itibariyle davalı firmadan olan toplam 32.602.253,15TL alacağının 13.006.695,30TLlik kısmının çekişmeli hale geldiğini beyanla, davacının davalıdan geçici mühlet tarihi olan █████/2018 tarihi itibariyle bakiye 32.602.253,15TL nakdi asıl alacağının olduğunun tespiti ile, İstanbul 1 ATMnin █████████ esas ████████ karar sayılı konkordato talebinin kabulüne karar verilen davalıdan olan ve çekişmeli alacak olarak kabulüne karar verilen 13.006.695,30TL davacı alacağının İİK 308/b mad gereğince konkordato yürürlükte bulunduğu sürece konkordato koşullarına göre, konkordato ortadan kaldığı takdirde ise alacağın tamamının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davalı şirketin konkordato sürecinde olduğunu, İstanbul 1. ATM'nin █████████ esas sayılı dosyasından davalı hakkında █████/2018 tarihinde geçici mühlet, █████/2019 tarihinde kesin mühlet ve █████/2020 tarihinde konkordato tasdiki kararı verildiğini, İİKnun 308/b. maddesi gereğince süresinde açılmamış olması halinde davanın reddi gerektiğini, konkordato kapsamında kabul edilen alacak için davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığını, davanın hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, konkordato tasdikine dair mahkeme kararı ekinde yer alan komiser heyeti raporunda tasdik kararı kapsamında alacaklılara ne şekilde ve ne miktarda ödemeler yapılacağının açıkça yazılı olduğunu, alacak taleplerinin haksız, mesnetsiz ve fahiş olduğunu, öte yandan talep edilen faiz taleplerinin külleyen reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere gerek akdi ve gerekse de temerrüt faiz oranlarının hukuka aykırı olduğunu, konkordato mühleti sürecinde faizin işlemeyeceğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI : İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " Asıl davada davalının borçlu şirketin yetkilisi ve kefil olduğu, kefalet limitinin 20.000.000,00TL ve 4.000.000,00USD olduğu, kefaletin geçerli, borcun kefalet kapsamında olduğu görülmüştür. Birleşen dava ise, konkordato ilan ederek mühlet kararı verilen davalı şirketin davacıya borcunun, geçici mühlet karar tarihindeki miktarının tespiti ile ve red edilen kısmın kabulüne ilişkindir. Alınan bilirkişi kök ve ek raporunun yeterli olduğu, denetime elverişli, dosya kapsamına uygun ve gerekçeli olduğu, rapor ile tespit edildiği üzere davacının asıl davada davalı kefilden alacağını talep hakkının doğduğu, dava edilen nakdi alacakların toplamının 22.719.466,06TL olduğu, davaya konu olmayan ticari kart alacağı da bilirkişi tarafından hesaplamaya dahil edilmiş ise de, asıl dava yönünden mahkememizce resen yapılan düzeltme ile bunun tespitinin yapıldığı, buna göre asıl davanın 22.719.466,06TL nakdi ve 12.150.000,00TL gayri nakdi toplamı üzerinden kabulüne, geri kalan 225,38TL nakdi alacak yönünden talebin reddine karar verilmiştir. Birleşen davada ise, geçici mühlet tarihi olan 05.12.2018 tarihi itibarıyla davacının asıl borçlu davalı şirketten alacağının 31.644.129,85TL tutarında olduğunun kabulüne, konkordato projesi kapsamında kabul edilen 19.595.557,80TL’lik kısmın mahsubu sonucu kalan 12.048.572,05TL’lik

kısmının da konkordato kapsamında tahsiline karar karar verilmiştir. Asıl davada davalı itirazında kısmen haksız ve alacak likit olduğundan takdiren %20 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine ve yargılama giderlerinin ise kabul ve red oranına göre taraflar arasında paylaştırılmasına karar vermek asıl dava yönünden; davacının davasının kısmen kabulü ile, davalının ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yönelik itirazlarının 22.719.466,06 TL nakdi alacak ve 12.150.000,00 TL gayri nakdi alacak yönünden iptaline, takibin devamına, nakdi alacağın aslı 17.033.09 TL için yıllık %31,80, 20.000.029,61 TL için yıllık %36 faiz uygulanmasına, geri kalan kısma yönelik talebin reddine, gayri nakdi 12.150.000,00 TL alacağın davalıdan alınarak davacı banka nezdinde açılacak faizsiz bir hesaba yatırılmasına, riskin gerçekleşmesi halinde tazmin tarihinden itibaren yıllık %36 oranında faiz uygulanarak davalıdan tahsiline, birleşen dava yönünden davanın kısmen kabulü ile, davacının birleşen davalıdan geçici mühlet tarihi olan █████/2018 tarihi itibariyle toplam alacağının 31.644.129,85 TL olduğunun tespitine ve konkordato kapsamında kabul edilmeyen 12.048.572,05 TL'nin konkordato projesi kapsamına eklenerek davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısma ilişkin talebin reddine

, ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili birleşen dosya yönünden sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; birleşen dava yönünden mahkemece temin edilen bilirkişi raporu eksik ve hatalı olup, bu eksik ve hatalı rapor esas alınarak rapora ilişkin itirazları dinlemeksizin karar verildiğini, davacının geçici mühlet tarihi olan 05.12.2018 itibarıyla borçlu firmadan olan toplam anapara alacak tutarının 32.602.253,15 TL olduğunu, bu toplam anapara alacağının 19.595.557,80 TL’si ile alakalı olarak tasdik kararı verilmesi sebebiyle geri kalan 13.006.695,30 TL kısım çekişmeli hale gelmiş; davayı da bu alacak tutarı üzerinden açma zorunluluğu hasıl olduğunu, mahkemece eksik ve hatalı bir şekilde 12.048.572,05 TL üzerinden karar oluşturulduğunu, alacak kayıt dilekçesinde belirttiği alacak tutarı üzerinden alacağının kabulü gerekirken, konkordatoya başvuran davacı firma tarafından kısmi itirazda bulunulması hukuki mesnetten yoksun olup sırf alacağı sürüncemede bırakma kastı ile yapıldığını, taraflar arasında akdedilmiş olunan Genel Kredi Sözleşmelerinin “ Banka Kayıt ve defterlerinin kesin kanıt olacağı” başlığını taşıyan 6.1.maddesi de bu anlamda açık olup davalının, Genel Kredi Sözleşmesinin 6-1. maddesine göre ihtilaf halinde Banka defter ve kayıtlarının muteber olduğunu, delil anlaşması çerçevesinde öncelikle kabul ettiğini, banka defter ve kayıtlarının muteber olduğunu, delil anlaşması çerçevesinde öncelikle kabul ettiğini, davacı Banka şubesinin defter ve kayıtları üzerinde yaptırılacak bilirkişi incelemesi sonucunda da, davacının alacaklı olduğu anlaşılsa da bilirkişi tarafından 18.02.2022 tarihli bilirkişi ek raporda hatalı ve eksik inceleme yapılmış ve davacı banka alacağının eksik hesaplandığını, tamamen hatalı ve yanlış tespitlerle dolu 18.02.2022 tarihli bilirkişi ek raporu, dosyadan temin edilen daha önceki raporlarla da tamamen çelişkili olduğunu, bu çelişkilerin 18.02.2022 tarihli raporda bilirkişi tarafından hiçbir şekilde açıklanmamış; yerel mahkeme de 18.02.2022 tarihli raporu esas alarak daha önce temin edilen ek ve kök raporları görmezden gelerek ve bu raporlar arasındaki çelişkilerin ve hesaplama detaylarının açıklanmasını bilirkişiden istemeksizin kararını oluşturduğunu, davacının geçici mühlet tarihi itibarıyla birleşen dava davalısından olan alacağı, 18.02.2022 tarihli ek raporda belirtilen 31.644.129,85 TL’nin üzerinde olup, bilirkişinin bu tutara nasıl ulaştığı da hiçbir şekilde rapor içeriğinden anlaşılamamakta, hesaplamanın nasıl yapıldığı dahi görülemediğini, bununla birlikte itirazın iptali davası ve alacak davası dosyalarından temin edilen bilirkişi raporu ve ek rapor içeriklerinde fark edilen hesaplama farklılıklarının da (aynı Kredi borcu ile alakalı 12.03.2021 tarihli bilirkişi raporunda 34.871.349,97 TL; 18.02.2022 tarihli bilirkişi raporunda ise 31.644.129,85 TL alacaklı olduğu belirtilmiştir) açıklanması ve yapılan hesaplamalarının dökümünün gösterilmesi gerektiğini, birleşen dosya bakımından, davanın iflas kanunu’nun 308/b maddesi sebebiyle açılmış olması sebebiyle davacı aleyhine hükmedilen nisbi vekalet ücretinin de kaldırılması gerektiğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve birleşen davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE : Asıl dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan kredi alacağının tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davası; birleşen dava ise konkordato projesi tasdik edilen şirketten olan ve çekişmeli hale gelen alacağın İİK'nın 308/b maddesi uyarınca tespiti ile konkordato projesine dahil edilmesine yönelik alacak davasıdır.

İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, birleşen dava yönünden alacağın eksik hesaplanıp hesaplanmadığı noktasındadır.

Konkordato sürecinde davacı 36.915.722,04 TL alacak kaydı yaptırmıştır. Kaydedilen bu alacağın ise 19.595.557,80 TL'si şirket tarafından kabul edilmiş, kalan kısmı ise kabul edilmemiştir.

İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2020 tarih, █████████ E. - ████████ K. Sayılı ilamı ile birleşen dosya davalısı.... A.Ş.'nin konkordato talebinin kabulü ile konkordatonun İİK'nın 305. maddesi uyarınca tasdikine karar verilmiştir.

Davacı, davalı şirketten alacağının geçici mühlet tarihi itibariyle 32.602.253,04 TL olmasına rağmen borcun sadece 19.595.557,80 TL'si kabul edildiğinden bahisle davalı şirketten alacağın 32.602.253,04 TL olduğunun tespiti ile çekişmeli hale gelen 13.006.695,30 TL alacağın İİK'nın 308/b maddesi uyarınca konkordato yürürlükte bulunduğu sürece konkordato koşullarına göre, konkordato ortadan kaldığı takdirde ise alacağın tamamının tahsiline karar verilmesi istemiyle eldeki birleşen davayı açmıştır.

İlk derece mahkemesince birleştirme kararından sonra alınan bilirkişi ek raporunda davalı asıl borçlu ... A.Ş.'nin sözleşmeler tahtında vade/dönem/devre sonu anapara-faiz- kur farkı-vergi vb. ödeme edim ve yükümlülüklerini yerine getirmediği, ancak davacı Banka tarafından gecikmeli ödemeler ve tahsilatta yaşanan güçlük sebebiyle kredi hesaplarının geçici mühlet tarihi sonrasına tekabül eden █████/2019 tarihinde kat edildiği, davalı asıl borçlu ... A.Ş.'nin davacı Banka'ya ödenmemiş ticari kredi hesaplarından doğan ve Bankanın ticari defterlerinde kayıtlı bulunan █████/2018 geçici mühlet başlangıç tarihi itibariyle 20.232.431,90 TL nakdi ve 11.411.697,95 TL gayrinakdi olmak üzere toplam 31.644.129,85-TL tutarında borcu bulunduğu tespit edilmiştir.

Davacı vekilince █████/2022 tarihli bilirkişi ek raporunun eksik ve hatalı olduğu, ayrıca önceki rapor ile çelişkili olduğu ve çelişkiler giderilmeden karar verildiği hususları ileri sürülmüştür. Ancak, bilirkişiden alınan önceki raporun birleştirme kararında önce alınmış ve davanın tek tarafı olan kefil yönünden inceleme yapılarak davacı bankanın alacağının takip tarihi olan █████/2019 tarihi itibariyle hesaplanmıştır. Ek rapor ise birleştirme kararı sonrası alınmış olup, birleşen dosya davalısı hakkında davacının hesabı kat ettiği █████/2019 tarihinden önce █████/2018 tarihinde geçici mühlet kararı verildiği nazara alınarak geçici mühlet tarihi itibariyle banka alacağı belirlenmiştir. Bu durumda raporlar arası bir çelişki ve eksik hesaplama bulunmamaktadır. Bu nedenle ilk derece mahkemesince davanın hükümde yazılı olduğu gibi kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

KARAR : Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. █████/2026