konya asliye ticaret mahkemesinde görülen, trafik kazasından kaynaklanan haksız fiil tazminatı davasında değer kaybı, araç mahrumiyet zararı ve kusur tespiti.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazasından kaynaklanan haksız fiil tazminatı davasında değer kaybı, araç mahrumiyet zararı ve kusur tespiti.

Özet: Davacı, 09.12.2024 tarihinde bir sürücünün trafik kurallarını ihlal ederek park halindeki aracına çarpması sonucu meydana gelen kazadan kaynaklanan araç değer kaybı ve araç mahrumiyet zararlarının tazmini için açtığı davada, alınan bilirkişi raporuyla çarpan sürücünün %100 kusurlu olduğu, davacı aracında 59.394,38 TL değer kaybı ve 17.500,00 TL mahrumiyet bedeli oluştuğu tespit edilerek talebini bu miktarlara yükseltmiş; davalı sigorta şirketi ise daha önce bazı ödemeler yapıldığını, bazı taleplerin zamanaşımına uğradığını ve dolaylı zararların zorunlu trafik sigortası teminatı kapsamında olmadığını savunmuştur.

T.C.

KONYA

.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI : 1-

VEKİLİ :

DAVALI : 2-

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili █████/2025 tarihli dava dilekçesinde özet olarak; 09.12.2024 tarihinde saat 08:18 sıralarında Konya İli, Kadınhanı İlçesinde sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracı ile ... Caddesi üzerinden Çevre Yolu İstikametine doğru seyir halindeyken Kaymakamlık Konutu önüne geldiği sırada aracının ön kısımları ile; o esanda yolun sağ tarafında park halinde bulunan müvekkiline ait ... plakalı otomobile çarptığını, söz konusu kazadan kaynaklı olarak müvekkilinin aracında maddi hasar meydana geldiğini ve aracın değer kaybına uğradığını, ayrıca müvekkilinin aracının kullanamamasından kaynaklı olarak araç mahrumiyetinden doğan zararının bulunduğunu, ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı şerit ve hız kurallarına riayet etmeyerek kısacası kuralları ihlal ederek söz konusu trafik kazasına sebebiyet verdiğini, müvekkiline ait araçla birlikte birden fazla aracın hasar görmesine neden olduğunu, arabuluculuğa başvurduklarını, ancak görüşmelerin olumsuz sonuçlandığını belirterek alacak miktarının tam olarak belirlenememesi sebebiyle ayrı ayrı olmak üzere 10,00 TL değer kaybı, 10,00 TL araç mahrumiyetinden doğan zarar olmak üzere toplam 20,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek faiz oranı ile birlikte (sigorta şirketi yönünden poliçede belirtilen limitler dahilinde, sigortaya başvuru tarihinden itibaren ve araç mahrumiyet zararı hariç olmak olmak üzere) davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen TAHMİLİNE karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

Davalı sigorta vekili █████/2025 tarihli cevap dilekçesinde özet olarak; müvekkili şirketin zmms kapsamında araç başına maddi zarar sorumluluğunun 200.000,00 TL olduğunu, davacının değer kaybı başvurusu sonrası 1643503 numaralı hasar dosyası açıldığını, davacının aracının kasko sigortacısı olan ... Sigorta T.A.Ş tarafından onarıldığını ve maddi hasar rücu talebine istinaden 27.03.2025 tarihinde 53.055,47 TL maddi hasar rücu ödemesi yapıldığını, davacının değer kaybı talebine istinaden 25.03.2025 tarihinde 30.605,62 TL değer kaybı tazminat ödemesi yapıldığını, davaya konu trafik kazasının gerçekleşmiş olup dava tarihi itibariyle 2 yıllık zaman aşımının geçtiğini, müvekkili şirket’in zorunlu mali mesuliyet sigortasından doğan sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında olduğunu, aracın kullanılmadığı süre zarfındaki maddi kayıpların dolaylı zarar olup, trafik sigortası teminatı kapsamında olmadığını, müvekkili şirketin dolaylı zarar taleplerinden poliçe teminatı kapsamında sorumluluğu bulunmadığından haksız tazminat taleplerinin reddine, mahkeme masrafları ve vekalet ücretine ilişkin masrafların davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Dosyamız kapsamında delillerin toplanması amacıyla ... Sigorta (... ... Sigorta Şirketi)'ne ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak cevabi yazılar dosyamız arasına alınmış ve incelenmiştir.

Mahkememizce tarafların kusur durumunun tespiti ve davaya konu araçta oluşan değer kaybının tespiti için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen █████/2026 tarihli rapora göre ;

... plakalı otomobil sürücvüsü ...'nın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52. maddesinin b bendinde belirtilen “Sürücüler, hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu,

... plakalı otomobili park eden sürücünün ise meydana gelen kazada kusurunun (kural ihlalinin) olmadığı,

... plakalı aracın değer kaybı bedeli bakiye miktarının 59.394,38 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 17.500,00 TL olduğu hususlarının tespit edildiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili █████/2026 tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile, 10,00 TL değer kaybı taleplerini 59.394,38 TL, 10,00 TL araç mahrumiyet zararı taleplerini 17.500,00 TL'ye arttırarak toplamda 76.894,38 TL üzerinden eksik harcın ikmali ile davalı sigorta şirketi yönünden başvuru tarihinden, diğer davalı yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek faiz ile davalılardan (sigorta şirketi yönünden poliçede belirtilen limitler dahilinde ve araç mahrumiyet zararı hariç olmak üzere) tahsiline karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

TOPLANAN DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, tazminat isteminden ibarettir.

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek DEĞER KAYBI TAZMİNATI VE ARAÇ MAHRUMİYET BEDELİ istemlerinde bulunmuştur.

Davaya konu █████/2024 tarihli trafik kazasının davacının maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı ...'nın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpışması neticesinde meydana geldiği, kaza sonrasında trafik polisleri tarafından tutanak tutulduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce tanzim ettirilen █████/2026 tarihli bilirkişi raporu ile; Davaya konu kazanın oluşumunda Sürücü ...'nın %100 (YÜZDE YÜZ) oranında kusurlu olduğu, park halindeki aracın kusurunun olmadığı olduğu kabul edilmiştir.

2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.

Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.

█████/2026 tarihli bilirkişi raporu ile, davacıya ait araçta oluşan değer kaybının 59.394,38 TL olduğu, araç mahrumiyet zararının ise 17.500,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;davaya konu trafik kazasının oluşmasında Sürücü ...'nın %100 (YÜZDE YÜZ) oranında kusurlu olduğu, park halindeki davacıya ait aracın kusursuz olduğu , kaza neticesinde davacıya ait araçta değer kaybı bedelinin 59.394,38 TL olduğu, yine davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 17.500,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-18. maddesine göre de, "özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz."

Yargıtay . HD’nin █████/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadında da açıklandığı üzere, "Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise, özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz."

Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir. Bu durumda arabuluculuk ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Dava dilekçesi ve bedel artırım dilekçesine bağlı kalınarak DAVANIN KABULÜ ile,

Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 59.394,38 TL'nin

Davalı ... yönünden kaza tarihi olan 09.12.2024 tarihinden itibaren, diğer davalı zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketi olan ... sigorta A.Ş. yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

b-Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 17.500,00 TL' nin,

Davalı ...'dan kaza tarihi olan 09.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,

2-Alınması gereken 5.252,65 TL karar ve ilam harcından, peşin ve tamamlama yoluyla alınan 1.928,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.324,25 TL eksik harcın davalılardan (davalı ... ... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 2.567,70 TL ile sınırlı olması kaydıyla) alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 4.700 TL yargılama giderinin, davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

4-Davacı tarafından yapılan 2.543,80 TL toplam harç gideri ve 9.315,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 11.858,80 TL yargılama giderinin davalılardan (davalı ... ... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 9.159,91 TL ile sınırlı olması kaydıyla) alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-Davacı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden , A.A.Ü.T'ne göre tayin ve taktir olunan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ... ... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğunun 34.758,67 TL ile sınırlı olması kaydıyla) alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.█████/2026

Katip Hakim