Çek keşidecisinin tehdit ve hile ile elinden alınan çekin iptali talebiyle açtığı davanın, aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddi.
Özet: Mahkeme, davacının tehdit ve hile ile elinden alındığını ve rızası dışında doldurulduğunu iddia ettiği çekin iptali talebini, çek keşidecisinin (düzenleyeninin) zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali davası açma hakkının bulunmadığı, bu hakkın çek hamiline ait olduğu ve davanın hasımsız olarak açılamayacağı gerekçesiyle, davacının aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddetmiştir.
T.C. İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin █████/2026 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adına kayıtlı bulunan çek koçanında imzalı ve boş halde bulunan, müvekkilin elinden tehdit ve hile ile zorla alınan ... ...-... Şubesinin E1-... seri numaralı 10 Kasım 2022 basım tarihli ve düzenleyeni müvekkili şirket ...(Vkn....) olan çekin, müvekkilin husumetli olduğu ... adına sonradan çekteki boşluk doldurularak keşidelendiği haricen öğrenildiğini, çekin devam eden sürede başkalarına cirolanarak devredilip devredilmediği ise bilinmediğini, müvekkili şirket ile ... ile hiçbir ticari ilişki içerisine girmemiş olup daha evvel tanışıklığı olmayan ve arkadaşının tanıştırdığı ...'ün tehdit ve hileleri ile dolandırıldığını, bu hususta ...Cumhuriyet Başsavcılığına 15.05.2026 tarihinde suç duyurusunda bulunmuş ve soruşturma dosyası 2026/... Sor. numarasını aldığını, müvekkili şirket tarafından boş olarak imzalanan ancak sonradan davalının kendisini lehtar olarak eklediğini, ... Bankası ... Şubesi, E1-... seri numaralı, 20.06.2026 vade tarihli, 380.000,00 TL bedelli çekin, müvekkilin rızası dışında elinden çıkmış olması sebebiyle ve taraflar arasında çek teslimini gerektirir hiçbir ticari ilişkinin var olmaması ve dolayısıyla müvekkil şirketin de bu durumda borçlu olması gibi bir durum söz konusu olmadığından çeklerin iptaline karar verilmesini, davanın kabulünü, çekler hakkında teminatsız olarak kabul edilmez ise teminatlı olarak ödemeden men talimatı verilmesini, yargılama sonunda çekler hakkında iptal kararı verilmesini, tüm yargılama masraf ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava hukuki niteliği itibariyle TTK'nın 818/s madde hükmü delaletiyle, aynı kanunun 757.madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. TTK.757-764.maddelerine göre; çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Keşidecinin, hak talep eden hamile karşı İİK.72.maddesi uyarınca menfi tespit davası veya istirdat davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır. Dava dilekçesinde dava konusu çekin kim tarafından alındığı ve cirolandığının açıklandığı, bu halde çekin zayi olmadığı, davanın hasımsız olarak açılamayacağı ve davacının iptal davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı görülmüştür. Aynı zamanda, zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı çek hamiline tanınmış bir hak olup, keşidecinin işbu davayı açma hakkı bulunmadığı ve davacının aktif husumet ehliyeti de bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenlerle davacının keşideci olduğu hamil sıfatı bulunmadığı esas alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;. 1-Davanın Aktif Husumet Yokluğu Nedeniyle REDDİNE,2-Alınması gereken 732,00 TL harcın dava açılırken alındığından tekrar alınmasına yer olmadığına,3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,4-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine, Dair, mahkememizin işbu kararına karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul BAM ilgili hukuk dairesince incelenmek üzere İstinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair dosya üzerinden verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip ...Hakim ...