ankara 12. asliye ticaret mahkemesinin hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklı asıl işverenin ödediği kıdem, ihbar ve yıllık izin gibi işçilik alacakları için yüklenicilere rücu hakkı ve sorumluluk paylaşımı kararı.

Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklı asıl işverenin ödediği kıdem, ihbar ve yıllık izin gibi işçilik alacakları için yüklenicilere rücu hakkı ve sorumluluk paylaşımı kararı.

Özet: Asıl işveren konumundaki davacının, hizmet alımı sözleşmesiyle çalıştığı yüklenici firmalardan, işçiye ödemek zorunda kaldığı kıdem, ihbar ve diğer işçilik alacaklarını rücuen talep ettiği davada, mahkeme, yüklenicilerin sorumluluklarına ilişkin itirazlarını, işçilik alacaklarının sözleşme bedeline dahil olduğu ve aksine sözleşmesel bir düzenleme bulunmadığı gerekçesiyle reddederek, yüklenicileri çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak kıdem tazminatından, son yükleniciyi ise ihbar ve kullanılmayan yıllık izin ücretinden sorumlu tutarak davacının rücu hakkını kabul etmiştir.

T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: ████████ Esas - ████████

T.C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

DAVA TARİHİ : █████/2022

KARAR TARİHİ : █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, dava dışı özel güvenlik görevlisi ... .... .... .... .... .... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde, 6552 sayılı Kanun ile 4857 sayılı Kanun'da yapılan değişiklikler sonrası kıdem ve ihbar tazminatı gibi alacaklardan yüklenici şirketin hiçbir sorumluluğunun kalmadığını, tüm sorumluluğun ilgili kamu kurumu olan davacıya ait olduğunu, kıdem tazminatının ihale maliyetine ve teklif fiyata dahil edilemediğini, bu nedenle davacının rücu hakkının bulunmadığını, yasal düzenlemelerin amacının da bu sorumluluğu kamu kurumlarına yüklemek olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davalılar davaya cevap vermemiştir.

DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, hizmet alımı sözleşmesi, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve ekleri olan teknik şartnameler, dava dışı işçiye ait SGK hizmet döküm cetveli, davacı tarafından yapılan ödemelere ilişkin banka dekontları, arabuluculuk son tutanağı, █████/2026 tarihli hesap bilirkişisi raporu ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Davanın açıldığı... .... ... karar sayılı kararında verilen yetkisizlik kararı gereği mahkememize tevzi edilen dosyanın mahkememizin yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edildiği görülmüştür.

Davacı ile ihale yolu ile işi üstlenen davalı firmalar arasında 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde tanımlanan asıl - alt işveren (yüklenici) ilişkisi bulunduğu, ihale sonucunda taraflar arasında hizmet alımı sözleşmesi imzalandığı görülmektedir.

Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin, yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin █████/2023 tarih ve █████████ E, █████████ K sayılı ilamı).

İş mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplamalar uzmanı hesap bilirkişisi ... tarafından düzenlenen █████/2026 tarihli raporda, dava dışı işçinin hizmet süresi ve son giydirilmiş brüt ücreti üzerinden hak ettiği kıdem tazminatının brüt 10.912,13 TL, ihbar tazminatının ise 6 haftalık süreye göre brüt 6.084,12 TL olduğu, davacının ihbar tazminatını 8 hafta üzerinden fazla ödediği, bu nedenle rücu edilebilecek miktarın 6.084,12 TL ile sınırlı olması gerektiği, dava dışı işçinin davalı şirketler nezdindeki çalışma sürelerinin SGK kayıtlarına göre tespit edildiği, yargılama sırasında yürürlüğe giren 4857 sayılı Kanun'un Geçici 12. maddesi uyarınca, █████/2019 tarihine kadar olan döneme ilişkin kıdem tazminatı alacağının davalılardan rücuen istenmesinden vazgeçilmiş sayıldığından, bu döneme ilişkin taleplerin konusuz kaldığı, bu nedenle davalılar ... .... .... .... ... ... şirketine yönelik talebin █████/2019 tarihine kadar olan kısmının konusuz kaldığı, davalı ... Koruma şirketinin █████/2019 - █████/2020 tarihleri arasındaki 87 günlük çalışmaya isabet eden 1.051,35 TL kıdem tazminatından sorumlu olduğu, ihbar tazminatı ve arabuluculuk ücretinin tamamından ise iş akdini fesheden son alt işveren olan ... Koruma şirketinin sorumlu olduğu ve bu tutarın 6.444,12 TL olarak hesaplandığı, davalı ... Koruma ile yapılan sözleşmede alacaklar için %23,15 oranında faiz kararlaştırıldığı belirtilmiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve ekleri olan teknik şartnameler, dava dışı işçiye ait SGK hizmet döküm cetveli, davacı tarafından yapılan ödemelere ilişkin banka dekontları, arabuluculuk son tutanağı, mahkememizce hükme esas alınmaya elverişli ve denetime uygun bulunan █████/2026 tarihli hesap bilirkişisi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı asıl işveren ile davalılar arasında alt işverenlik ilişkisi bulunduğu, davacının işçiye ödediği işçilik alacaklarını, aralarındaki sözleşme hükümleri ve Borçlar Hukuku prensipleri çerçevesinde davalılara rücu etme hakkının bulunduğu, davalıların yetki ve zamanaşımı itirazlarının ön inceleme aşamasında incelenerek reddedildiği, esasa ilişkin olarak;

Kıdem tazminatı alacağı talebi yönünden yapılan incelemede; yargılama devam ederken █████/2026 tarihinde yürürlüğe giren 7573 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu'na eklenen Geçici 12. madde uyarınca, kamu kurumlarının █████/2014 ile █████/2019 tarihleri arasındaki döneme ilişkin alt işverenlere karşı açtıkları kıdem tazminatı rücu davalarındaki taleplerinden vazgeçilmiş sayıldığı ve bu döneme ilişkin taleplerin konusuz kaldığı, dava dışı işçinin çalışma döneminin büyük bir kısmının bu tarihler arasına denk geldiği, bu nedenle davalılar ... .... ... Koruma şirketine yönelik talebin █████/2019 tarihine kadar olan kısmının konusuz kaldığı, davalı ... Koruma şirketinin ise yalnızca █████/2019 ile iş akdinin feshedildiği █████/2020 tarihleri arasındaki döneme isabet eden ve bilirkişi raporunda 1.051,35 TL olarak hesaplanan kıdem tazminatı tutarından sorumlu olduğu;

İhbar tazminatı ve arabuluculuk ücreti talebi yönünden yapılan incelemede; iş sözleşmesini fesheden son alt işveren olan davalı ... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.'nin, ihbar tazminatı ve buna bağlı fer'i niteliğindeki arabuluculuk ücretinin tamamından sorumlu olduğu, bilirkişi raporunda davacının fazla ödeme yaptığı tespit edilerek rücu edilebilecek ihbar tazminatı ve arabuluculuk ücreti toplamının 6.444,12 TL olarak isabetli bir şekilde hesaplandığı, davacı ile davalı ... Koruma arasındaki sözleşmenin 36. maddesinde davacı alacakları için %23,15 oranında faiz uygulanacağının kararlaştırıldığı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-A.Davalı Ulusoy Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd.Şti - ... Özel Güvenlik, Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları ve Sistemleri Tic.Ltd.Şti. Adi Ortaklığı,

B. Davalı ... Özel Güvenlik, Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi - ... Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketi Adi Ortaklığı,

C. Davalı ...Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi,

D. Davalı... .... ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden talep edilen tutarın █████/2026 Tarih 33152 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7573 Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 6. Maddesi ile 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'nu Geçici 12. Maddesine göre konusuz kaldığı anlaşılmakla KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA

2-... Koruma Ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden talep edilen 181,27 TL yönünden █████/2026 Tarih 33152 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7573 Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 6. Maddesi ile 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'nu Geçici 12. Maddesine göre konusuz kaldığı anlaşılmakla KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 7.495,47 TL yönünden talebinin KABULÜ ile 1.051,35 TL'sine 12.02.2020 ödeme tarihinden, 6.444,12 TL'sine 24.03.2020 ödeme tarihinden itibaren Sözleşmenin 36. Maddesi gereğince %23,15 oranında faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Kabul edilen 7.495,47 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 512,02 TL karar ve ilam harcı en az (maktu) harca ulaşmadığından, alınması gereken 732,00 TL harçtan, 308,09 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 423,91 TL harcın davalı ... Koruma Ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvuru harcı, 308,09 TL peşin harç, 38,40 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 427,19 TL harcın davalı ... Koruma Ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacının karşıladığı 820,50 TL tebligat gideri, 8.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.820,50 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 3.664,80 TL'sinin davalı ... Koruma Ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 5.155,70 TL yargılama giderinin, 4857 sayılı İş Kanunu'nu Geçici 12/2. maddesi uyarınca karşılaya taraf (davacı) üzerinde bırakılmasına,

5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.400,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 818,32 TL'sinin davacıdan, 581,68 TL'sinin davalı ... Koruma Ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına,

6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 7.495,47 TL üzerinden takdir edilen 7.495,47 TL vekalet ücretinin davalı ... Koruma Ve Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,

7-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda, dava değeri itibarı ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır